Биолого-морфологические особенности и таксономический состав семейства маревых (chenopodiaceae vent.) в Южном Закавказье

Литература

Հրատարակությունը պատկանում է հայատառ թուրքերեն գրականության այն ստեղծագործությունների շարքին, որոնք նախատեսված էին թուրքերեն խոսող, սակայն հայերեն տառերին ծանոթ ընթերցողների համար։ Վերնագրի «Թէֆթիշի» և «պէնի ատէմ» բաղադրիչները թուրքերեն ծագում ունեցող բառային ձևեր են, որոնք պահպանվել են հայատառ գրությամբ։ Այսպիսի հրատարակությունները կարևոր տեղ են զբաղեցրել Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների գրական ու մշակութային կյանքում՝ հնարավորություն տալով ընթերցողներին իրենց առօրյա լեզվով ծանոթանալու տարբեր գրական և աշխարհիկ թեմաների։ Հայատառ թուրքերեն գրականությունը ձևավորվել է բազմալեզու մշակութային միջավայրում և արտացոլում է հայ համայնքների լեզվական փորձառության առանձնահատկությունները։ Այն միաժամանակ վկայում է հայերեն այբուբենի կիրառության մասին այնպիսի ընթերցողական շրջանակներում, որոնց հաղորդակցական հիմնական լեզուն թուրքերենն էր։ Այս գրքերը նշանակալի աղբյուր են լեզվական շփումների, գրագիտության, ընթերցանության սովորույթների և համայնքային մշակույթի պատմության ուսումնասիրության համար։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել հայատառ թուրքերեն գրականությամբ, հայ-թուրքական լեզվական ու մշակութային առնչություններով, հայ տպագրության պատմությամբ և Օսմանյան կայսրության հայ համայնքների գրական ժառանգությամբ զբաղվող հետազոտողներին։

Финансы

Աշխատանքը նվիրված է առևտրային բանկերի իրացվելիության կառավարման տեսական և գործնական հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության բանկային համակարգի օրինակով։ Հետազոտության կենտրոնում բանկի՝ իր կարճաժամկետ և ընթացիկ պարտավորությունները ժամանակին ու ամբողջությամբ կատարելու կարողության ապահովումն է՝ միաժամանակ պահպանելով ակտիվների եկամտաբերության և ռիսկերի ընդունելի մակարդակը։ Իրացվելիության արդյունավետ կառավարումը բանկային գործունեության կարևորագույն ուղղություններից է, քանի որ բանկը մշտապես պետք է հավասարակշռի իրացվելի ակտիվների անհրաժեշտ ծավալը, վարկավորման և ներդրումային գործառնություններից ստացվող եկամուտները, ներգրավված միջոցների արժեքը և հնարավոր ֆինանսական ռիսկերը։ Աշխատանքում կարող են դիտարկվել իրացվելիության տնտեսական էությունը, դրա գնահատման մեթոդները, հիմնական ցուցանիշներն ու գործակիցները, ինչպես նաև ակտիվների և պասիվների կառուցվածքի ազդեցությունը բանկի վճարունակության և ֆինանսական կայունության վրա։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի ակտիվների և պասիվների ժամկետային համապատասխանության խնդիրը, քանի որ բանկի միջոցների ներգրավման և տեղաբաշխման ժամկետների անհամապատասխանությունը կարող է առաջացնել իրացվելիության պակաս կամ ավելցուկ։ Հետազոտության շրջանակում կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև ավելցուկային իրացվելիության խնդիրը․ չափազանց բարձր իրացվելիությունը կարող է նվազեցնել բանկի եկամտաբերությունը, եթե ազատ դրամական միջոցները չեն ուղղվում ավելի եկամտաբեր ակտիվների, մինչդեռ անբավարար իրացվելիությունը կարող է մեծացնել վճարունակության և ֆինանսական ճնշման ռիսկերը։ ՀՀ օրինակով թեմայի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հաշվի առնել տեղական բանկային համակարգի առանձնահատկությունները, ֆինանսական շուկայի զարգացման մակարդակը, վարկավորման ծավալները, ավանդային բազայի կառուցվածքը, դրամական և արտարժութային միջոցների հարաբերակցությունը, ինչպես նաև բանկային գործունեության կարգավորման պահանջները։ Իրացվելիության կառավարման արդյունավետ համակարգը ենթադրում է ոչ միայն ընթացիկ ցուցանիշների հաշվարկ և վերահսկողություն, այլև ապագա դրամական հոսքերի կանխատեսում, հնարավոր սթրեսային իրավիճակների գնահատում և արտակարգ ֆինանսավորման աղբյուրների նախապես սահմանում։ Այս տեսանկյունից թեման առնչվում է նաև բանկային ռիսկերի կառավարմանը, քանի որ իրացվելիության ռիսկը կարող է փոխկապակցված լինել վարկային, շուկայական, տոկոսադրույքային և արտարժութային ռիսկերի հետ։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է օպտիմալ կառավարման մեխանիզմների բացահայտումը, որոնց կիրառումը կարող է նպաստել բանկի ֆինանսական կայունության ամրապնդմանը և ռեսուրսների առավել արդյունավետ օգտագործմանը։ ՀՀ բանկային կրթական և մասնագիտական ծրագրերում նույնպես առանձին ուշադրություն է դարձվում առևտրային բանկի ակտիվների ու պասիվների կառավարմանը, բանկի գործունեության գնահատման ցուցանիշներին և վարկային պորտֆելի կառավարմանը, ինչը ցույց է տալիս թեմայի առանցքային նշանակությունը բանկային ֆինանսների ուսումնասիրության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը կարող է արժեքավոր լինել բանկերի ֆինանսական կառավարման արդյունավետության գնահատման, իրացվելիության և եկամտաբերության միջև հավասարակշռության բացահայտման, ինչպես նաև Հայաստանի բանկային համակարգում իրացվելիության կառավարման կատարելագործման հնարավորությունների ուսումնասիրման համար։ Այն հատկապես օգտակար է ֆինանսների, բանկային գործի, տնտեսագիտության և ֆինանսական ռիսկերի կառավարման ոլորտների մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Литература

Մկրտիչ Պեշիկթաշլյան Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է Մկրտիչ Պեշիկթաշլյանի կյանքին և ստեղծագործական ժառանգությանը՝ ընդգծելով նրա դերը 19-րդ դարի հայ գրականության զարգացման և ազգային-ռոմանտիկական ուղղության ձևավորման գործընթացում։ Աշխատությունը վերլուծում է նրա կենսագրական ուղին, կրթական և մշակութային միջավայրը, ինչպես նաև այն հասարակական ու գաղափարական ազդակները, որոնք ձևավորել են նրա գրական աշխարհայացքը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա բանաստեղծական ստեղծագործություններին, որոնցում արտահայտվում են հայրենասիրական զգացումները, ազատության գաղափարը, մարդկային ներաշխարհի խորքային ընկալումները և ազգային ինքնության վերարժևորման ձգտումը։ Ուսումնասիրությունը նաև դիտարկում է Պեշիկթաշլյանի լեզվական ոճի առանձնահատկությունները, պատկերավորման համակարգը և արևմտահայ գրական ավանդույթների հետ նրա կապը՝ ցույց տալով նրա ազդեցությունը հետագա սերունդների գրողների վրա։ Աշխատությունը կարևոր է հայ գրականագիտության համար՝ նպաստելով 19-րդ դարի արևմտահայ գրական գործընթացների և ազգային-մշակութային շարժումների խորքային ուսումնասիրությանը։

Педагогика

Այս աշխատանքը ներկայացնում է հայեցակարգային մոտեցում՝ ուղղված Հայաստանի Հանրապետությունում ռուսաց լեզվի ուսուցիչների մասնագիտական կարողությունների կատարելագործման համակարգի ձևավորմանը՝ ընդգծելով կրթական քաղաքականության, մեթոդաբանական մոտեցումների և շարունակական մասնագիտական զարգացման կարևորությունը ժամանակակից կրթական միջավայրում։ Հետազոտության մեջ մասնագիտական կոմպետենցիաները դիտարկվում են որպես գիտելիքների, մանկավարժական հմտությունների, հաղորդակցական կարողությունների և թվային գրագիտության ամբողջություն, որոնք միասին ապահովում են ուսուցման որակը և արդյունավետությունը։ Աշխատությունը վերլուծում է ուսուցիչների պատրաստման և վերապատրաստման առկա համակարգը՝ առանձնացնելով դրա ուժեղ և թույլ կողմերը, ինչպես նաև առաջարկում է զարգացման ուղղություններ՝ հիմնված մոդուլային ուսուցման, competency-based մոտեցման և շարունակական կրթության սկզբունքների վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մեթոդական աջակցությանը, մասնագիտական համայնքների ձևավորմանը, փորձի փոխանակման հարթակներին և տեղեկատվական տեխնոլոգիաների ինտեգրմանը ուսուցման գործընթացում։ Միաժամանակ ընդգծվում է ուսուցիչների գնահատման և ինքնագնահատման համակարգերի դերը, որոնք թույլ են տալիս հետևել մասնագիտական աճի դինամիկային և ապահովել նպատակային զարգացում։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը եզրակացնում է, որ ռուսաց լեզվի ուսուցիչների մասնագիտական կոմպետենցիաների կատարելագործման արդյունավետ համակարգի ձևավորումը պահանջում է համակարգային մոտեցում՝ համադրելով կրթական քաղաքականությունը, մեթոդական նորարարությունները և շարունակական վերապատրաստման մեխանիզմները՝ կրթության որակի բարձրացման նպատակով։

Медицина

Այս աշխատությունը նվիրված է սուր պանկրեատիտի ժամանակ ախտորոշիչ և բուժիչ լապարոսկոպիայի կիրառման հնարավորությունների, արդյունավետության և կլինիկական նշանակության ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքում դիտարկվում են սուր պանկրեատիտի ախտորոշման և բուժման ժամանակակից մոտեցումները, ինչպես նաև այն իրավիճակները, երբ լապարոսկոպիկ միջամտությունը կարող է լրացուցիչ տեղեկատվություն տրամադրել հիվանդության ծանրության, որովայնի խոռոչի վիճակի և հնարավոր բարդությունների վերաբերյալ։ Ախտորոշիչ լապարոսկոպիան հնարավորություն է տալիս անմիջականորեն գնահատելու որովայնամզի և հարակից օրգանների վիճակը, հայտնաբերելու բորբոքային կամ նեկրոտիկ փոփոխություններ և անհրաժեշտության դեպքում վերցնելու նյութ հետագա հետազոտության համար։ Բուժական ուղղության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում լապարոսկոպիկ մեթոդների կիրառմանը որոշ բարդությունների դեպքում, հատկապես երբ անհրաժեշտ է նվազագույն ինվազիվ ճանապարհով իրականացնել դրենավորում, սանիտացիա կամ այլ համապատասխան միջամտություն։ Աշխատանքում կարող են վերլուծվել հիվանդների ընտրության չափանիշները, միջամտության ժամանակի ընտրությունը, վիրահատական տեխնիկայի առանձնահատկությունները և լապարոսկոպիայի արդյունավետության գնահատման չափանիշները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հիվանդության ծանրության աստիճանին, պանկրեատիտի տեղային և համակարգային բարդություններին, ինչպես նաև այն հանգամանքներին, որոնք կարող են սահմանափակել լապարոսկոպիկ մոտեցման կիրառումը։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել բուժման արդյունքների համեմատություն, բարդությունների հաճախականության, հետվիրահատական վերականգնման ընթացքի, հոսպիտալացման տևողության և մահացության ցուցանիշների գնահատում։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի նվազագույն ինվազիվ միջամտությունների դերը ժամանակակից վիրաբուժության մեջ, քանի որ դրանց ճիշտ ընտրությունը կարող է նվազեցնել վիրահատական տրավման և նպաստել հիվանդի ավելի արագ վերականգնմանը։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս գնահատելու ախտորոշիչ և բուժիչ լապարոսկոպիայի տեղն ու նշանակությունը սուր պանկրեատիտի համալիր կառավարման համակարգում և բացահայտելու այն կլինիկական իրավիճակները, որոնցում դրա կիրառումը կարող է առավել նպատակահարմար լինել։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է հանրային բարիքների գնահատման հիմնական մոտեցումներին և դրանց կիրառությանը պետական քաղաքականության ձևավորման գործընթացում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչ են հանրային բարիքները՝ որպես ոչ բացառելի և ոչ մրցակցային բնույթի ապրանքներ ու ծառայություններ, որոնց արժեքը շուկայական մեխանիզմներով ամբողջությամբ չի արտահայտվում։ Հեղինակը անդրադառնում է գնահատման տարբեր մեթոդներին՝ շուկայական համարժեքների կիրառություն, ծախս-օգուտ վերլուծություն, պայմանական գնահատման մեթոդ (contingent valuation), հեդոնիկ գնագոյացում և փոխարինման ծախսերի մոտեցում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում էկոհամակարգային ծառայությունների և շրջակա միջավայրի հանրային բարիքների գնահատման բարդություններին, ինչպես նաև ոչ շուկայական արժեքների չափման խնդիրներին։ Գրքում քննարկվում է նաև հանրային բարիքների գնահատման դերը պետական բյուջետավորման, ներդրումային ծրագրերի ընտրության և սոցիալական արդյունավետության բարձրացման գործում։ Վերլուծվում է, թե ինչպես են այս գնահատումները նպաստում ավելի արդյունավետ հանրային քաղաքականության ձևավորմանը և ռեսուրսների ճիշտ բաշխմանը։ Աշխատությունը համադրում է տեսական մոտեցումները և կիրառական վերլուծությունները՝ օգտակար լինելով տնտեսագետների, պետական ծառայողների, բնապահպանների և ուսանողների համար։