Гемодинамические корреляты нарушений подвижности позвоночника у лиц с морбидным ожирением

Социология

Սա գիտական աշխատություն է, որը նվիրված է դասավանդման՝ որպես սոցիոլոգիական տեսության հիմնարար հասկացության, տեսական մեկնաբանությանը և կրթության սոցիոլոգիական ուսումնասիրության արդիական հիմնախնդիրների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է դասավանդումը ոչ միայն որպես գիտելիքի փոխանցման գործընթաց, այլև որպես սոցիալական փոխազդեցության, արժեքների ձևավորման և հասարակական հարաբերությունների վերարտադրության կարևոր մեխանիզմ։ Վերլուծվում են կրթական համակարգի, ուսուցչի, սովորողի և հասարակության միջև առկա փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև սոցիալական, մշակութային և ինստիտուցիոնալ գործոնների ազդեցությունը կրթության բովանդակության և կազմակերպման վրա։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կրթության սոցիոլոգիական վերլուծության տեսական մոտեցումներին, ժամանակակից հետազոտական ուղղություններին և դրանց կիրառական նշանակությանը՝ կրթական քաղաքականության, սոցիալական անհավասարությունների, կրթության հասանելիության և կրթական բարեփոխումների համատեքստում։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է կրթության սոցիոլոգիայի, սոցիոլոգիական տեսության և կրթական հետազոտությունների զարգացման գործում՝ առաջարկելով կրթական գործընթացների բազմակողմանի գիտական մեկնաբանություն և հետագա ուսումնասիրությունների համար արժեքավոր տեսական հիմքեր։

Право

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության վճռաբեկ դատարանի իրավական կարգավիճակի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ պատմաիրավական, տեսական և գործնական տեսանկյուններից։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են բարձրագույն դատական ատյանի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, դրա տեղն ու դերը Հայաստանի դատական իշխանության համակարգում, ինչպես նաև դատական պաշտպանության և արդարադատության արդյունավետ իրականացման գործում ունեցած նշանակությունը։ Պատմաիրավական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս հետևելու վճռաբեկ ատյանի ինստիտուտի ձևավորման գործընթացին, դրա իրավական կարգավորման փոփոխություններին և տարբեր ժամանակաշրջաններում ունեցած գործառույթների զարգացմանը։ Տեսական հատվածում ուշադրություն է դարձվում վճռաբեկ դատարանի իրավական բնույթին, լիազորություններին, դատական ակտերի վերանայման սահմաններին, դատական պրակտիկայի միասնականության ապահովման և օրենքի միատեսակ կիրառության խնդիրներին։ Գործնական վերլուծության շրջանակում կարևորվում է վճռաբեկ վարույթի առանձնահատկությունների ուսումնասիրությունը, այդ թվում՝ դատական ակտերի բողոքարկման հիմքերը, ընդունելիության չափանիշները, դատարանի կողմից իրավական հարցերի գնահատումը և կայացվող որոշումների ազդեցությունը ստորադաս դատարանների հետագա գործունեության վրա։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև դատական իշխանության անկախության, իրավական որոշակիության, արդար դատաքննության և անձի դատական պաշտպանության իրավունքի ապահովման հետ կապված խնդիրներին։ Վճռաբեկ դատարանի գործունեությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես կոնկրետ գործերի վերանայման մեխանիզմ, այլև որպես իրավական համակարգում միասնական և կանխատեսելի դատական պրակտիկայի ձևավորման կարևոր գործիք։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, դատավորների, փաստաբանների, իրավագիտության ուսանողների, գիտաշխատողների և դատական համակարգի գործունեությամբ հետաքրքրվող մասնագետների համար՝ նպաստելով վճռաբեկ արդարադատության դերի և իրավական կարգավիճակի ավելի խորքային ընկալմանը։

Другие предметы

Մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է Հայաստանի երկրաբանական կառուցվածքի, ընդերքի բնական հարստությունների, օգտակար հանածոների և երկրաբանական զարգացման պատմության վերաբերյալ գրականության ներկայացմանն ու հանրահռչակմանը։ Գրականության հանձնարարական ցանկի հիմնական նպատակն է ընթերցողներին ծանոթացնել Հայաստանի տարածքի երկրաբանական առանձնահատկություններին, երկրակեղևի ձևավորման գործընթացներին, լեռնային համակարգերի առաջացմանը և բնական պաշարների բազմազանությանը՝ համապատասխան գիտական, գիտահանրամատչելի և ուսումնական գրականության միջոցով։ Հրատարակության թեմատիկ շրջանակն ընդգրկում է երկրաբանության հիմնական հասկացությունները, ապարների և հանքանյութերի ծագումն ու դասակարգումը, երկրաբանական ժամանակաշրջանների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև Հայկական լեռնաշխարհի երկրաբանական զարգացման կարևոր փուլերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում Հայաստանի լեռնային ռելիեֆի ձևավորմանը, հրաբխային գործունեությանը, երկրաշարժային ակտիվությանը, տեկտոնական շարժումներին և դրանց ազդեցությանը երկրի բնական միջավայրի վրա։ Ներկայացվող գրականության թեմատիկ ուղղությունները հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու Հայաստանի տարածքում տարածված մագմայական, նստվածքային և փոխակերպված ապարները, դրանց առաջացման պայմանները և երկրաբանական նշանակությունը։ Կարևորվում է նաև Հայաստանի ընդերքի հանքային հարստությունների ճանաչողությունը, մասնավորապես մետաղական և ոչ մետաղական օգտակար հանածոների, շինանյութերի, հանքային ջրերի և այլ բնական պաշարների ուսումնասիրությունը։ Անդրադարձ է կատարվում պղնձի, մոլիբդենի, ոսկու, երկաթի և այլ հանքանյութերի տարածվածությանը, ինչպես նաև տուֆի, բազալտի, պեռլիտի, պեմզայի և հրաբխային ծագման այլ ապարների նշանակությանը Հայաստանի տնտեսական և շինարարական գործունեության մեջ։ Հրատարակության բովանդակային ուղղվածությունը կարևորում է երկրաբանական գիտելիքների դերը բնության ճանաչման, բնական հարստությունների արդյունավետ օգտագործման և շրջակա միջավայրի պահպանության գործում։ Գրականության հանձնարարական ցանկը կարող է նպաստել երկրաբանական երևույթների նկատմամբ հետաքրքրության ձևավորմանը, ինքնուրույն ընթերցանության կազմակերպմանը և Հայաստանի բնաշխարհի վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը։ Նման մատենագիտական հրատարակությունները կարևոր նշանակություն ունեն նաև գրադարանային տեղեկատվական սպասարկման տեսանկյունից, քանի որ օգնում են ընթերցողներին կողմնորոշվել մասնագիտական և գիտահանրամատչելի գրականության բազմազանության մեջ, ընտրել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան աղբյուրներ և համակարգված պատկերացում կազմել ուսումնասիրվող բնագավառի մասին։ Հրատարակությունը կարող է օգտագործվել բնագիտական կրթության, հայրենագիտական ուսումնասիրությունների, թեմատիկ ցուցահանդեսների, գրադարանային միջոցառումների և ուսումնական աշխատանքների կազմակերպման ընթացքում։ Այն նախատեսված է Հայաստանի երկրաբանությամբ, աշխարհագրությամբ, բնական պաշարներով և բնապահպանական հիմնախնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների, դպրոցականների, ուսանողների, ուսուցիչների, գրադարանավարների և ինքնակրթությամբ զբաղվող անձանց համար՝ նպաստելով հայրենի բնաշխարհի ճանաչողության ընդլայնմանը և գիտական գրականության նկատմամբ հետաքրքրության զարգացմանը։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է հոռոմչամանի (Trigonella foenum-graecum L.) տարբեր քաղվածքների քիմիական կազմի և կենսաբանական ակտիվությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով գնահատել դրանց կենսաակտիվ միացությունների բաղադրությունը և կիրառական նշանակությունը։ Վերլուծվում են բույսում պարունակվող ֆլավոնոիդների, սապոնինների, ալկալոիդների, ֆենոլային միացությունների, ամինաթթուների և այլ կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի որակական ու քանակական բնութագրերը՝ կիրառելով ժամանակակից անալիտիկ մեթոդներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում տարբեր քաղվածքների հակաօքսիդանտային, հակամանրէային, հակաբորբոքային և այլ կենսաբանական ակտիվությունների գնահատմանը, ինչպես նաև քաղվածքի ստացման եղանակի ազդեցությանը դրանց հատկությունների վրա։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է հոռոմչամանի հնարավոր կիրառությունները դեղագործության, սննդարդյունաբերության, ֆունկցիոնալ սննդամթերքի և բնական կենսաակտիվ հավելումների արտադրության ոլորտներում։ Աշխատությունը ներկայացնում է գիտականորեն հիմնավորված արդյունքներ, որոնք կարող են նպաստել այս արժեքավոր բույսի կենսաքիմիական ներուժի արդյունավետ օգտագործմանը և նոր կիրառական ուղղությունների զարգացմանը։

История

Աշխատությունը նվիրված է միջնադարյան ժողովրդաքրիստոնեական գրավոր և բանավոր աղբյուրների ուսումնասիրությանը, դրանց պատմամշակութային նշանակության բացահայտմանը և Հայ առաքելական եկեղեցու պատմության տարբեր հիմնախնդիրների լուսաբանմանը։ Ուսումնասիրության առանցքում են միջնադարյան հայ հասարակության կրոնական պատկերացումները, ժողովրդական հավատալիքների և պաշտոնական քրիստոնեական վարդապետության փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև եկեղեցական ավանդույթների ձևավորման ու զարգացման պատմական առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում քրիստոնեության տարածման և ամրապնդման գործընթացում ժողովրդական կրոնական մտածողության ունեցած դերին, նախաքրիստոնեական հավատալիքների վերափոխմանը և դրանց որոշ տարրերի պահպանմանը քրիստոնեական ծիսական ու մշակութային միջավայրում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում միջնադարյան ձեռագրերում, վարքագրական երկերում, սրբախոսական պատումներում, ավանդություններում, ժողովրդական զրույցներում և կրոնական բնույթի այլ սկզբնաղբյուրներում արտացոլված տեղեկություններին, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու եկեղեցու և հասարակության փոխհարաբերությունները։ Քննարկվում են հոգևորականության գործունեության, եկեղեցական հաստատությունների հասարակական ազդեցության, վանական կենտրոնների մշակութային նշանակության և կրոնական գաղափարների տարածման հետ կապված հարցեր։ Կարևորվում է ժողովրդական քրիստոնեության առանձնահատկությունների բացահայտումը՝ որպես միջնադարյան հայ ժողովրդի հոգևոր կյանքի, աշխարհընկալման, բարոյական արժեքների և սոցիալական հարաբերությունների ուսումնասիրության կարևոր ուղղություն։ Աշխատության մեջ դիտարկվող հիմնախնդիրները առնչվում են նաև եկեղեցական տոների, ծեսերի, սրբերի պաշտամունքի, ուխտագնացության, սրբավայրերի նկատմամբ ժողովրդական վերաբերմունքի և կրոնական սովորույթների պատմական զարգացմանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզաբանելու, թե ինչպես էին պաշտոնական եկեղեցական ուսմունքները փոխազդում ժողովրդական կրոնական ավանդույթների հետ, ինչպիսի ընդհանրություններ և տարբերություններ էին ձևավորվում դրանց միջև, և ինչպես էին այդ գործընթացներն արտահայտվում միջնադարյան հայ հասարակության առօրյա կյանքում։ Հատուկ նշանակություն է տրվում պատմական սկզբնաղբյուրների քննությանը, դրանց ծագման հանգամանքների, բովանդակային առանձնահատկությունների և պատմական հավաստիության գնահատմանը։ Ժողովրդաքրիստոնեական նյութերի ուսումնասիրությունը դիտարկվում է ոչ միայն որպես կրոնական պատմության ճանաչման միջոց, այլև որպես հայ ժողովրդի մշակութային հիշողության, ազգային ինքնության և հոգևոր ժառանգության ձևավորման գործընթացները հասկանալու կարևոր աղբյուր։ Աշխատությունը նպաստում է միջնադարյան հայ եկեղեցական պատմության վերաբերյալ պատկերացումների ընդլայնմանը, կրոնական և ժողովրդական մշակույթների փոխազդեցության առավել խորքային ընկալմանը, ինչպես նաև պատմագիտական, աղբյուրագիտական և կրոնագիտական հետազոտությունների զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբանների, աստվածաբանների, կրոնագետների, միջնադարագետների, ազգագրագետների, բանագետների, մշակութաբանների, բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների դասախոսների, ուսանողների և հայ ժողովրդի հոգևոր ու մշակութային պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Технология

Բնապահպանական ճարտարագիտության և ջրամատակարարման տեխնոլոգիաների բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անիպեմզայի՝ որպես բնական ծագման ֆիլտրող նյութի կիրառման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ խմելու ջրի մաքրման կայանների աշխատանքի արդյունավետության բարձրացման նպատակով։ Քննության են առնվում խմելու ջրի մաքրման հիմնական տեխնոլոգիական գործընթացները, ֆիլտրման համակարգերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները և ջրի որակի ապահովման ժամանակակից պահանջները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անիպեմզայի ֆիզիկամեխանիկական հատկություններին, ծակոտկեն կառուցվածքին, հատիկաչափական կազմին, ջրաթափանցելիությանը և ֆիլտրող միջավայրում դրա կիրառման հնարավորություններին։ Վերլուծվում են ջրում առկա կախված մասնիկների, պղտորության և այլ աղտոտիչների հեռացման գործընթացները, ինչպես նաև ֆիլտրող շերտի հաստության, ջրի հոսքի արագության և շահագործման պայմանների ազդեցությունը մաքրման արդյունավետության վրա։ Քննարկվում են անիպեմզայի և ավանդական ֆիլտրող նյութերի համեմատական գնահատման չափանիշները, ֆիլտրերի լվացման առանձնահատկությունները, հիդրավլիկական դիմադրության փոփոխությունները և ֆիլտրող նյութի շահագործման տևողության հետ կապված հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են փորձարարական հետազոտությունների, ջրի որակական ցուցանիշների չափման և ֆիլտրման տեխնոլոգիական պարամետրերի օպտիմալացման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում տեղական բնական հումքի օգտագործման տնտեսական նպատակահարմարությանը, ջրամաքրման կայանների շահագործման ծախսերի հնարավոր նվազեցմանը և խմելու ջրի մաքրման համակարգերի կատարելագործման հեռանկարներին։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ջրամատակարարման, ջրի մաքրման տեխնոլոգիաների, բնապահպանական ճարտարագիտության և ջրային ռեսուրսների կառավարման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։