Գործոնային վերլուծության կիրառելիության ընդլայնումը որպես սոցիոլոգիական կանխատեսման ռեգրեսիոն մոդելների զարգացման եղանակ

Технология

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է կարծր համաձուլվածքների և արագահատ պողպատների ազոտով և ածխածնով ջերմաքիմիական մշակման գործընթացների, ինչպես նաև դրանց կառուցվածքային և ֆիզիկամեխանիկական հատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում են ջերմաքիմիական մշակման տեխնոլոգիական առանձնահատկությունները, ազոտացման և ածխածնացման մեխանիզմները, դրանց ազդեցությունը նյութերի միկրոկառուցվածքի, կարծրության, մաշակայունության, ամրության և շահագործման հատկությունների վրա։ Հեղինակը վերլուծում է մշակման տարբեր ռեժիմների արդյունավետությունը, կառուցվածքային փոխակերպումների օրինաչափությունները և դրանց կապը գործիքային նյութերի աշխատանքի տևողության ու հուսալիության հետ։ Աշխատությունն ընդգրկում է փորձարարական հետազոտությունների արդյունքներ, մետալոգրաֆիական և ֆիզիկաքիմիական վերլուծություններ, ինչպես նաև արդյունաբերական կիրառման համար նախատեսված գիտագործնական առաջարկություններ։ Գիրքը նախատեսված է նյութագետների, մետալուրգների, մեքենաշինության և գործիքաշինության ոլորտների մասնագետների, գիտաշխատողների, ճարտարագետների և տեխնիկական բուհերի ուսանողների համար, ովքեր հետաքրքրված են ժամանակակից նյութերի մշակման տեխնոլոգիաներով և դրանց հատկությունների բարելավման մեթոդներով։

Математика

Фрактальная геометрия природы աշխատությունը գիտահանրամատչելի և մաթեմատիկական ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է բնության ձևերի և կառուցվածքների նկարագրման նոր մոտեցում՝ հիմնված ֆրակտալ երկրաչափության գաղափարների վրա, այն բացատրում է, թե ինչպես են բարդ բնական օբյեկտները՝ լեռների ռելիեֆը, գետային ցանցերը, ամպերը, ափագծերը, ծառերի ճյուղավորումը և կենսաբանական կառուցվածքները, հաճախ ունենում ինքնանմանություն և կրկնվող օրինաչափություններ տարբեր մասշտաբներում, գիրքը մանրամասն ներկայացնում է ֆրակտալների հիմնական հասկացությունները, Մանդելբրոտի կողմից ձևավորված տեսության հիմքերը, ֆրակտալ չափողականության գաղափարը և դրա կիրառությունները ֆիզիկայում, կենսաբանությունում, համակարգչային գրաֆիկայում և քաոսի տեսությունում, միաժամանակ ընդգծելով, որ դասական էվկլիդյան երկրաչափությունը հաճախ բավարար չէ բնության բարդ ձևերը նկարագրելու համար, և ֆրակտալ մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ մոդելավորել բնական երևույթների կառուցվածքը և դինամիկան։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է Խաչատուր Աբովյանի կյանքին, գրական և հասարակական գործունեությանը՝ հրատարակված նրա մահվան 100-ամյակի առթիվ։ Ներկայացվում են մեծ գրողի և լուսավորչի կենսագրության հիմնական դրվագները, նրա ստեղծագործական ժառանգությունը, մանկավարժական և ազգային-լուսավորական գաղափարները, ինչպես նաև հայ նոր գրականության և մշակույթի զարգացման գործում ունեցած բացառիկ ավանդը։ Ուսումնասիրությունում անդրադարձ է կատարվում նրա գրական, լեզվական և հասարակական գործունեության առանձնահատկություններին, ստեղծագործությունների գաղափարական և գեղարվեստական արժեքներին, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը հայ ազգային ինքնագիտակցության, կրթության և հասարակական մտքի զարգացման վրա։ Հրատարակությունը նպաստում է Խաչատուր Աբովյանի ժառանգության առավել խորքային ընկալմանը և նրա պատմական դերի արժևորմանը հայ մշակույթի և գրականության համատեքստում։

Культура

Այս աշխատությունը նվիրված է 1935–1978 թվականներին հայ և բելառուս ժողովուրդների միջև ձևավորված գրական ու մշակութային կապերի փաստագրական ներկայացմանը՝ մատենագիտական նյութերի համակարգված հավաքագրման և դասակարգման միջոցով։ Այն ընդգրկում է այդ ժամանակահատվածում իրականացված գրական փոխազդեցությունները, թարգմանությունները, գրականագիտական ուսումնասիրությունները, հոդվածները, ժողովածուները և այլ հրատարակություններ, որոնք նպաստել են երկու ժողովուրդների մշակութային երկխոսության զարգացմանը։ Մատենագիտական ցանկում ներկայացվում են ինչպես հայ հեղինակների ստեղծագործությունների բելառուսերեն թարգմանությունները, այնպես էլ բելառուս գրողների երկերի հայերեն հրատարակությունները, ինչպես նաև գրական կապերին վերաբերող քննադատական և գիտական հրապարակումները։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հետևել գրական համագործակցության հիմնական ուղղություններին, գնահատել թարգմանական գործունեության ծավալն ու նշանակությունը և բացահայտել այն մշակութային միջավայրը, որի շրջանակներում զարգացել են հայ-բելառուսական հարաբերությունները։ Նման մատենագիտական ժողովածուները կարևոր աղբյուր են համեմատական գրականագիտության, թարգմանագիտության և մշակութային կապերի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ ապահովում են անհրաժեշտ տեղեկատվական հիմք հետագա գիտական հետազոտությունների և գրական փոխազդեցությունների համակողմանի գնահատման նպատակով։

Физика

Աշխատությունը նվիրված է «օգիվի» երևույթի և Հայաստանի բնական ու երկրաբանական պայմանների փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը։ «Օգիվ» հասկացությունը հատկապես կիրառվում է սառցադաշտային երկրաձևերի և սառցադաշտերի շարժման հետ կապված գոտիական կառուցվածքների նկարագրության համար, որոնք կարող են արտահայտվել սառույցի մակերևույթի վրա հաջորդական մուգ և բաց շերտերի կամ կամարաձև գոտիների ձևով։ Այս երևույթների ուսումնասիրությունը կարևոր է սառցադաշտերի շարժման, սեզոնային կուտակման և հալման գործընթացների, ինչպես նաև սառցադաշտային միջավայրի դինամիկայի հասկացման համար։ Աշխատության շրջանակում կարող են քննարկվել օգիվների առաջացման ֆիզիկական մեխանիզմները, դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները և այն պայմանները, որոնց դեպքում սառցադաշտի մակերևույթում ձևավորվում են նմանատիպ գոտիներ։ Առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում հայկական բարձրավանդակի և Հայաստանի լեռնային շրջանների ուսումնասիրությունը, որտեղ բարձրադիր ռելիեֆը, կլիմայական պայմանները և նախկին սառցադաշտային գործընթացները ձևավորել են բազմազան երկրաձևաբանական համակարգեր։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ Հայաստանի տարածքում սառցադաշտային երևույթների տարածմանը, հնագույն սառցապատումների հետքերին և դրանց ազդեցությանը լեռնային ռելիեֆի ձևավորման վրա։ Օգիվների ուսումնասիրությունը կարող է նաև դիտարկվել որպես սառցադաշտերի շարժման և դրանց անցյալի դինամիկայի վերականգնման հնարավոր գործիք։ Նման կառուցվածքների երկրաչափական առանձնահատկությունների, տարածական բաշխման և սեզոնային փոփոխությունների վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել սառցադաշտային հոսքի ուղղությունն ու բնույթը և որոշ դեպքերում մոտավոր պատկերացում կազմել սառցադաշտային գործընթացների ժամանակագրության մասին։ Հայաստանի համատեքստում թեման կարող է կապվել նաև լեռնային կլիմայի, հիդրոլոգիական ռեսուրսների և սառցադաշտային ժառանգության ուսումնասիրության հետ, քանի որ բարձրադիր ձյան և սառույցի պաշարները կարևոր դեր են խաղում լեռնային գետերի սնուցման և ջրային ռեժիմի ձևավորման մեջ։ Աշխատության գիտական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն համադրում է ֆիզիկական երևույթի տեսական մեկնաբանությունը և դրա դրսևորումների ուսումնասիրությունը Հայաստանի բնական միջավայրում։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել երկրաբաններին, երկրաձևաբաններին, սառցադաշտաբաններին, աշխարհագրագետներին, կլիմայագետներին և Հայաստանի լեռնային բնական համակարգերի պատմական զարգացման հարցերով զբաղվող մասնագետներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը հնարավորություն է տալիս օգիվների խնդիրը դիտարկել որպես սառցադաշտային գործընթացների ուսումնասիրության կարևոր ուղղություն և այն կապել Հայաստանի լեռնային բնաշխարհի, երկրաբանական կառուցվածքի ու անցյալում տեղի ունեցած սառցադաշտային փոփոխությունների հետ։

Математика

УРАВНЕНИЯ МАТЕМАТИЧЕСКОЙ ФИЗИКИ աշխատությունը բարձրագույն մաթեմատիկայի և տեսական ֆիզիկայի հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է մաթեմատիկական ֆիզիկայի հիմնական հավասարումների տեսությունը, դասակարգումը և լուծման մեթոդները, այն բացատրում է մասնակի ածանցյալներով հավասարումների երեք հիմնական տիպերը՝ էլիպտիկ, պարաբոլիկ և հիպերբոլիկ, և դրանց կապը ֆիզիկական գործընթացների հետ, ինչպիսիք են ջերմահաղորդումը, ալիքների տարածումը և դիֆուզիան, գիրքը ընդգրկում է սահմանային և սկզբնական խնդիրների ձևակերպումը, Ֆուրիեի շարքերի և ինտեգրալ ձևափոխությունների կիրառությունները, ինչպես նաև վերլուծական և մոտավոր լուծման մեթոդները, միաժամանակ ներկայացնելով մաթեմատիկական մոդելավորման դերը ֆիզիկական երևույթների նկարագրության մեջ, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր մաթեմատիկայի, ֆիզիկայի և ինժեներական գիտությունների ուսանողների համար։