Ещё в разделе Лингвистика

    Смотреть все arrow_right_alt

    Откройте для себя другие интересные и полезные материалы

    Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материалов
    Онлайн

    Биология

    Патофизиологические аспекты нейроэндокринных дисфункций у больных с первым психотическим эпизодом

    Այս գիտական ատենախոսությունը նվիրված է առաջին հոգոտիկ դրվագ ունեցող հիվանդների մոտ նեյրոէնդոկրին համակարգի խանգարումների պաթոֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Աշխատանքը պաշտպանվել է կենսաբանական գիտությունների թեկնածուի գիտական աստիճանի համար՝ «Մարդու և կենդանիների ֆիզիոլոգիա» մասնագիտությամբ, ՀՀ ԳԱԱ Լ. Ա. Օրբելու անվան ֆիզիոլոգիայի ինստիտուտում և հրապարակվել է Երևանում 2018 թվականին։ Ուսումնասիրության հիմնական խնդիրը հոգոտիկ առաջին դրվագի ընթացքում հոգեկան վիճակի և նեյրոէնդոկրին կարգավորման միջև փոխկապակցվածության բացահայտումն է։ Հոգոտիկ վիճակների ձևավորման մեխանիզմները բազմագործոն են և ներառում են նյարդային, հորմոնալ, սթրեսային և նյութափոխանակային գործընթացների փոխազդեցություն։ Այդ համատեքստում նեյրոէնդոկրին համակարգի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու օրգանիզմի հարմարվողական արձագանքները հոգեկան խանգարման սկզբնական փուլում։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է հիպոթալամուս-հիպոֆիզ-մակերիկամներ առանցքի գործունեության ուսումնասիրությունը։ Այս համակարգը կարևոր դեր ունի սթրեսային արձագանքի, հորմոնալ հավասարակշռության և օրգանիզմի հարմարվողական մեխանիզմների կարգավորման մեջ։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվել են, մասնավորապես, կորտիզոլի և դեհիդրոէպիանդրոստերոն սուլֆատի մակարդակները առաջին հոգոտիկ դրվագ ունեցող հիվանդների մոտ։ Հետագա աշխատանքներից մեկում նույն հետազոտական խմբի կողմից այդ հորմոնների ցուցանիշները դիտարկվել են նաև օլանզապինով հակահոգոտիկ բուժման ընթացքում, ինչը ցույց է տվել հիպոթալամուս-հիպոֆիզ-մակերիկամներ առանցքի ներգրավվածությունը ինչպես պաթոֆիզիոլոգիական, այնպես էլ բուժական գործընթացներում։ Աշխատանքի նշանակալի կողմերից է նեյրոէնդոկրին փոփոխությունների և հոգոպաթոլոգիական ախտանշանների միջև կապերի ուսումնասիրությունը։ Առաջին հոգոտիկ դրվագը հաճախ ուղեկցվում է տարբեր ծանրության հոգեկան ախտանշաններով, և հորմոնալ կարգավորման փոփոխությունները կարող են դիտարկվել որպես այդ վիճակի կենսաբանական ուղեկցող գործոններ կամ հնարավոր պաթոֆիզիոլոգիական մեխանիզմների բաղադրիչներ։ Այսպիսի մոտեցումը հնարավորություն է տալիս հոգոտիկ խանգարումը դիտարկել ոչ միայն հոգեբուժական ախտանշանների ամբողջության, այլև օրգանիզմի տարբեր կարգավորող համակարգերի փոխազդեցության տեսանկյունից։ Հետազոտության կարևորությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ առաջին հոգոտիկ դրվագը հիվանդության զարգացման վաղ փուլ է, երբ նեյրոէնդոկրին փոփոխությունների ուսումնասիրությունը կարող է արժեքավոր տվյալներ տրամադրել հետագա ընթացքի և բուժման արձագանքի վերաբերյալ։ Հորմոնալ ցուցանիշների դինամիկ դիտարկումը կարող է հնարավորություն տալ գնահատելու, թե ինչպես են դրանք փոխվում հիվանդության և բուժման ընթացքում։ Այդպիսի մոտեցման միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել նաև որոշ կենսաբանական ցուցանիշների՝ բուժման արդյունավետության հնարավոր կանխատեսիչ նշանակությունը։ Նեյրոէնդոկրին համակարգի ուսումնասիրության մեջ առանձնահատուկ նշանակություն ունի կորտիզոլը, որը սթրեսային արձագանքի կարևոր հորմոն է։ Ժամանակակից հետազոտություններում հիպոթալամուս-հիպոֆիզ-մակերիկամներ առանցքի գործունեության փոփոխությունները դիտարկվում են տարբեր հոգեկան խանգարումների պաթոգենեզի համատեքստում, իսկ կորտիզոլի փոփոխությունները կարող են կապված լինել որոշ հոգոտիկ և աֆեկտիվ ախտանշանների հետ։ Այս պատճառով աշխատանքի թեման միավորում է ֆիզիոլոգիական և հոգեբուժական ուսումնասիրության ուղղությունները։ Հետազոտության մեջ կարող է կարևորվել նաև սեռային գործոնի ազդեցությունը նեյրոէնդոկրին ցուցանիշների վրա։ Հորմոնալ համակարգերի գործունեությունը տարբեր սեռերի մոտ կարող է ունենալ առանձնահատկություններ, ուստի առաջին հոգոտիկ դրվագի ժամանակ արձանագրվող փոփոխությունների վերլուծությունը սեռային բաժանմամբ կարող է լրացուցիչ տեղեկություն տալ հիվանդության կենսաբանական մեխանիզմների մասին։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս խուսափել ընդհանուր միջին ցուցանիշներով պայմանավորված տարբերությունների կորստից և ավելի մանրամասն գնահատել հիվանդների ենթախմբերի առանձնահատկությունները։ Աշխատության գործնական նշանակության կարևոր բաղադրիչ կարող է լինել նեյրոէնդոկրին ցուցանիշների օգտագործումը բուժման ընթացքի գնահատման համար։ Եթե որոշ հորմոնալ փոփոխություններ կապված են հիվանդության ծանրության կամ բուժման արդյունավետության հետ, դրանք կարող են դիտարկվել որպես լրացուցիչ կենսաբանական ցուցիչներ։ Հետազոտական տվյալները կարող են նպաստել առաջին հոգոտիկ դրվագի ժամանակ բուժական գործընթացների ավելի խոր ընկալմանը և ապագայում ավելի անհատականացված մոտեցումների մշակմանը։ Միաժամանակ նման կենսաբանական ցուցանիշները պետք է դիտարկել որպես համալիր գնահատման բաղադրիչ, այլ ոչ թե որպես ինքնուրույն ախտորոշիչ չափանիշ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ուսումնասիրում է առաջին հոգոտիկ դրվագի ժամանակ առաջացող նեյրոէնդոկրին փոփոխությունների ֆիզիոլոգիական և պաթոֆիզիոլոգիական նշանակությունը՝ ուշադրություն դարձնելով հորմոնալ կարգավորման, սթրեսային համակարգերի, հոգոպաթոլոգիական ախտանշանների և հակահոգոտիկ բուժման միջև փոխկապակցվածությանը։ Այն արժեքավոր է նեյրոէնդոկրինոլոգիայի, պաթոֆիզիոլոգիայի և հոգեբուժության սահմանագծում իրականացվող հետազոտությունների համար և կարող է հետաքրքրել ֆիզիոլոգներին, հոգեբույժներին, նյարդաբաններին, բժշկական հետազոտողներին, կենսաբաններին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

    Обновлено. 2026-09-04
    Патофизиологические аспекты нейроэндокринных дисфункций у больных с первым психотическим эпизодом
    Онлайн

    Лингвистика

    Կինոգրախոսությունը որպես տեքստաբանական քննության առարկա (անգլերենի փաստական նյութի հիման վրա)

    Աշխատությունը նվիրված է կինոգրախոսությանը՝ որպես տեքստաբանական ուսումնասիրության առարկայի, և դրա լեզվական ու կառուցվածքային առանձնահատկությունների վերլուծությանը՝ անգլերեն լեզվով փաստական նյութի հիման վրա։ Հետազոտության շրջանակում կինոգրախոսությունը դիտարկվում է որպես առանձնահատուկ տեքստային ժանր, որն իր մեջ համադրում է տեղեկատվական, վերլուծական, գնահատողական և հաղորդակցական գործառույթներ։ Ուսումնասիրվում են կինոգրախոսության կառուցվածքային կազմակերպումը, թեմատիկ և իմաստային ամբողջականությունը, տեղեկատվության մատուցման հաջորդականությունը, հեղինակի դիրքորոշման արտահայտման եղանակները և ընթերցողի վրա ազդեցության լեզվական միջոցները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում անգլերեն կինոգրախոսություններին բնորոշ բառապաշարին, շարահյուսական կառուցվածքներին, գնահատողական բառամթերքին, արտահայտչական միջոցներին և խոսքային ռազմավարություններին։ Տեքստաբանական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու տարբեր լեզվական միավորների փոխկապակցվածությունը և դրանց դերը ամբողջական տեքստի իմաստի ձևավորման մեջ։ Հետազոտության ընթացքում կարող են ուսումնասիրվել նաև կինոգրախոսությունների ժանրային առանձնահատկությունները, վերնագրերի և ներածական հատվածների կառուցվածքը, ֆիլմի բովանդակության ներկայացման և գնահատման հարաբերակցությունը, ինչպես նաև փաստերի և հեղինակի սուբյեկտիվ գնահատականների համադրումը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում տեքստի կապակցվածության և ամբողջականության ապահովման միջոցներին, հղումներին, կրկնություններին, բառային ու շարահյուսական զուգահեռություններին և այլ տեքստակազմական մեխանիզմներին։ Աշխատությունը կարող է նպաստել կինոգրախոսության՝ որպես ժամանակակից մեդիա և քննադատական խոսքի ժանրի, ավելի խոր ըմբռնմանը և տեքստաբանական վերլուծության մեթոդների կիրառմանը փաստական լեզվական նյութի նկատմամբ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են օգտակար լինել անգլերեն մեդիատեքստերի, ժանրային լեզվաբանության, տեքստաբանության և խոսույթի ուսումնասիրության հետագա աշխատանքների համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել լեզվաբաններին, տեքստաբաններին, անգլերենի մասնագետներին, գրական և կինոգետ քննադատներին, թարգմանիչներին, մեդիա ուսումնասիրողներին, հետազոտողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

    Обновлено. 2026-09-07
    Կինոգրախոսությունը որպես տեքստաբանական քննության առարկա (անգլերենի փաստական նյութի հիման վրա)
    Онлайн

    Литература

    Գրիգոր Զոհրապ Արձակ

    Ժողովածուն ընդգրկում է արևմտահայ գրականության ամենանշանավոր վիպագրական և պատմվածքային ստեղծագործությունները, որտեղ հեղինակը ներկայացնում է XIX դարի վերջի և XX դարի սկզբի արևմտահայ հասարակության կյանքի բազմաշերտ պատկերը։ Զոհրապը համարվում է հայ կարճ պատմվածքի վարպետներից մեկը, և այս ժողովածուում ընդգրկված գործերում առանձնանում են մարդկային հոգեբանության խոր վերլուծությունը, իրական կյանքի ճշգրիտ պատկերումը և բարոյական խնդիրների նուրբ արծարծումը։ Նրա պատմվածքներում հաճախ ներկայացվում են հասարակ մարդկանց ճակատագրերը՝ սիրո, հիասթափության, սոցիալական անարդարության, ընտանեկան հարաբերությունների և ներքին պայքարի թեմաներով։ Հեղինակը մեծ վարպետությամբ բացահայտում է իր հերոսների ներաշխարհը՝ ցույց տալով նրանց հոգեբանական հակասությունները, ընտրությունների դժվարությունները և կյանքի իրական բարդությունները։ Զոհրապի արձակը աչքի է ընկնում պարզ, բայց արտահայտիչ լեզվով, ճշգրիտ դիտարկումներով և հումանիստական մոտեցմամբ, որտեղ կարեկցանքը մարդու նկատմամբ կարևոր տեղ ունի։ Նրա ստեղծագործություններում հաճախ նկատվում է նաև քննադատական վերաբերմունք հասարակական անարդարությունների, սոցիալական անհավասարության և բարոյական անկումների նկատմամբ։ «Արձակ» ժողովածուն կարևոր տեղ ունի հայ դասական գրականության մեջ, քանի որ այն ներկայացնում է արևմտահայ ռեալիստական արձակի բարձրագույն օրինակներից մեկը և հնարավորություն է տալիս խորությամբ հասկանալ Զոհրապի գրական աշխարհայացքը։

    Обновлено. 2026-09-13
    Գրիգոր Զոհրապ Արձակ
    Онлайн

    Математика

    Асимптотический анализ напряженно- деформированных состояний анизотропных слоистых полос, пластин и оболочек

    Կիրառական մաթեմատիկայի, դեֆորմացվող պինդ մարմնի մեխանիկայի և կառուցվածքային վերլուծության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է անիզոտրոպ շերտավոր շերտագոտիների, սալերի և թաղանթների լարվածադեֆորմացիոն վիճակների ասիմպտոտիկ հետազոտությանը։ Քննության են առնվում շերտավոր կառուցվածքների մեխանիկական առանձնահատկությունները, նյութերի անիզոտրոպ հատկությունները և արտաքին բեռնվածքների ազդեցությամբ առաջացող լարումների ու դեֆորմացիաների բաշխման օրինաչափությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բազմաշերտ համակարգերի առաձգական վարքագծին, առանձին շերտերի փոխազդեցությանը և նյութերի մեխանիկական բնութագրերի տարբերությունների ազդեցությանը կառուցվածքների ընդհանուր վիճակի վրա։ Վերլուծվում են անիզոտրոպ առաձգականության տեսության հիմնական հավասարումները, սահմանային պայմանները և շերտավոր մարմինների լարվածադեֆորմացիոն վիճակների մաթեմատիկական նկարագրության առանձնահատկությունները։ Քննարկվում են ասիմպտոտիկ վերլուծության մեթոդների կիրառման հնարավորությունները բարակապատ կառուցվածքների հաշվարկային մոդելների պարզեցման և մոտավոր լուծումների ստացման նպատակով։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել փոքր պարամետրերի մեթոդները, ասիմպտոտիկ վերլուծությունների կառուցումը, եզրային ազդեցությունների գնահատումը և լարումների տեղային կենտրոնացման խնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում շերտերի հաստությունների, առաձգական հաստատունների, երկրաչափական պարամետրերի և ամրացման պայմանների ազդեցությանը կառուցվածքների մեխանիկական վարքագծի վրա։ Կարևորվում է ստացված մոտավոր լուծումների ճշգրտության գնահատումը և դրանց համեմատությունը առաձգականության տեսության եռաչափ մոդելների ու թվային հաշվարկների հետ։ Աշխատանքը կարող է նպաստել կոմպոզիտային և շերտավոր նյութերից պատրաստված ինժեներական կառուցվածքների հաշվարկային մեթոդների կատարելագործմանը, դրանց ամրության ու կայունության գնահատման հուսալիության բարձրացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել տեսական և կիրառական մեխանիկայի, առաձգականության տեսության, կոմպոզիտային նյութագիտության, կառուցվածքային ճարտարագիտության և կիրառական մաթեմատիկայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

    Обновлено. 2026-10-10
    Асимптотический анализ напряженно- деформированных состояний анизотропных слоистых полос, пластин и оболочек
    Онлайн

    Другие предметы

    Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն: Լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги. Обшественно-п (1975, թիվ 4)

    Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրություն, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

    Обновлено. 2026-08-21
    Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Բանասիրական գիտություններ: Գրականագիտություն: Լեզվաբանություն: Պատմություն: Պատմական գիտություններ: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն: Ազգագրություն: Ինֆորմացիոն ցանկ = Новые книги. Обшественно-п (1975, թիվ 4)
    Онлайн

    Педагогика

    Սոցիալական դաստիարակության ժամանակակից հիմնախնդիրը

    Աշխատությունը նվիրված է սոցիալական դաստիարակության ժամանակակից խնդիրների, նպատակների, սկզբունքների և իրականացման մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ հասարակական հարաբերությունների, կրթական համակարգի և անձի սոցիալականացման փոփոխվող պայմաններում։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է այն գործոնների վրա, որոնք ազդում են երեխաների և դեռահասների սոցիալական զարգացման, արժեքային համակարգի, հասարակական վարքի, հաղորդակցական կարողությունների և սոցիալական պատասխանատվության ձևավորման վրա։ Քննության են առնվում ընտանիքի, դպրոցի, հասակակիցների միջավայրի, համայնքի, մշակութային հաստատությունների և տեղեկատվական միջավայրի դերը անձի սոցիալականացման գործընթացում։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում կրթության և դաստիարակության փոխկապակցվածությանը՝ ընդգծելով, որ ժամանակակից կրթական հաստատության գործառույթը չի սահմանափակվում միայն գիտելիքների փոխանցմամբ, այլ ներառում է նաև սովորողի սոցիալական փորձի, համագործակցության կարողությունների, քաղաքացիական գիտակցության և հասարակական պատասխանատվության զարգացումը։ Ուսումնասիրվում են սոցիալական միջավայրում առաջացող դժվարությունները, միջանձնային հարաբերությունների խնդիրները, սոցիալական մեկուսացման կանխարգելումը, տարբեր սոցիալական խմբերի միջև փոխըմբռնման ձևավորումը և երեխայի արդյունավետ ինտեգրումը հասարակական կյանքին։ Կարևորվում է անհատական մոտեցումը՝ հաշվի առնելով սովորողների տարիքային, հոգեբանական և սոցիալական առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում նաև սոցիալական մանկավարժի, ուսուցչի և ընտանիքի համագործակցությանը, նրանց դերերի բաշխմանը և դաստիարակչական աշխատանքի արդյունավետ կազմակերպման պայմաններին։ Ժամանակակից տեղեկատվական և թվային միջավայրի զարգացումը դիտարկվում է որպես սոցիալականացման վրա ազդող կարևոր գործոն, որը ստեղծում է ինչպես կրթական ու հաղորդակցական նոր հնարավորություններ, այնպես էլ պահանջում է մեդիագրագիտության, պատասխանատու հաղորդակցության և տեղեկատվության քննադատական գնահատման կարողությունների ձևավորում։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են սոցիալական դաստիարակության մեթոդները, խմբային և անհատական աշխատանքի ձևերը, համագործակցային գործունեությունը, հասարակական նախաձեռնություններին մասնակցությունը և կրթական միջավայրում սոցիալական փորձի կազմակերպման հնարավորությունները։ Հատուկ նշանակություն է տրվում մարդասիրական արժեքների, փոխադարձ հարգանքի, հանդուրժողականության, պատասխանատվության և հասարակական համերաշխության զարգացմանը։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս սոցիալական դաստիարակությունը դիտարկել որպես շարունակական և բազմակողմանի գործընթաց, որի արդյունավետությունը պայմանավորված է ընտանիքի, կրթական հաստատությունների և հասարակական միջավայրի համակարգված համագործակցությամբ։ Նյութը կարող է օգտակար լինել սոցիալական մանկավարժության, կրթության տեսության, դաստիարակության մեթոդիկայի, սոցիոլոգիայի և զարգացման հոգեբանության ոլորտներում աշխատող հետազոտողների, մանկավարժների, ուսանողների և կրթության մասնագետների համար։

    Обновлено. 2026-09-20
    Սոցիալական դաստիարակության ժամանակակից հիմնախնդիրը