Կարսի մարզի դերը արևմտահայ ազատագրական պայքարում (1880-1908 թթ.)

История

Աշխատությունը նվիրված է ցեղասպանության երևույթի պատմական, քաղաքական և հասարակական ընկալման ուսումնասիրությանը՝ ուշադրությունը կենտրոնացնելով զանգվածային բռնությունների, դրանց հիշողության և ժամանակակից աշխարհում դրանց հետևանքների վրա։ Հետազոտության շրջանակում քննարկվում է ցեղասպանության՝ որպես մարդկության դեմ ուղղված ծայրահեղ հանցագործության, ձևավորման և դրսևորման գործընթացը, ինչպես նաև այն հանգամանքները, որոնք կարող են նպաստել նման հանցագործությունների առաջացմանը, խորացմանը և հասարակական լայն հետևանքների տարածմանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատմական հիշողության, զոհերի և վերապրածների փորձառության, հասարակական պատասխանատվության և ցեղասպանությունների ճանաչման խնդիրներին։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև այն հարցին, թե ինչպես են անցյալի զանգվածային բռնությունները շարունակում ազդել հետագա սերունդների ինքնության, քաղաքական հարաբերությունների և միջազգային օրակարգի վրա։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ժխտողականության, պատմական փաստերի մեկնաբանման և հիշողության քաղաքականության խնդիրներին, քանի որ ցեղասպանության հետևանքները հաճախ չեն սահմանափակվում բռնության անմիջական ժամանակաշրջանով։ Աշխատությունը ցեղասպանության թեման դիտարկում է նաև միջազգային իրավունքի և մարդու իրավունքների պաշտպանության համատեքստում՝ անդրադառնալով կանխարգելման, պատասխանատվության և նման հանցագործությունների կրկնությունը բացառելու անհրաժեշտությանը։ Հետազոտական մոտեցումը կարող է ներառել պատմական փաստերի, քաղաքական գործընթացների և հասարակական արձագանքների համադրական վերլուծություն՝ երևույթի բազմաշերտ բնույթը բացահայտելու նպատակով։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ցեղասպանությունների պատմության, կոլեկտիվ հիշողության, միջազգային իրավունքի և հակամարտությունների ուսումնասիրության համար՝ նպաստելով զանգվածային բռնությունների պատճառների և երկարաժամկետ հետևանքների ավելի խոր ըմբռնմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, ցեղասպանագետներին, քաղաքագետներին, իրավաբաններին, սոցիոլոգներին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, հետազոտողներին և թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Литература

Ժողովածուն ընդգրկում է հայ գրականության ինքնատիպ և խորապես զգացմունքային հեղինակներից մեկի քնարական ստեղծագործությունները, որոնցում արտահայտված են մարդու ներաշխարհը, հայրենիքի հանդեպ սերը, կարոտը, կյանքի ողբերգականությունն ու գեղեցկությունը։ Թոթովենցը առավել հայտնի է որպես արձակագիր, սակայն նրա պոեզիան նույնպես առանձնանում է յուրահատուկ պատկերային մտածողությամբ, լեզվական նրբությամբ և հոգեբանական խորությամբ։ Այս ժողովածուում տեղ գտած բանաստեղծությունները հաճախ կրում են կենսափիլիսոփայական, հայրենասիրական և հուշագրական երանգներ՝ արտացոլելով հեղինակի անձնական ապրումները և ժամանակի պատմական ծանր իրականությունը։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մանկության հիշողությունները, արևմտահայ կյանքի պատկերները, բնության նկարագրությունները, մարդկային հարաբերությունների ջերմությունն ու կորուստների ցավը։ Թոթովենցի լեզուն միաժամանակ պարզ է և գեղարվեստորեն հարուստ, իսկ պատկերները՝ կենդանի ու զգայական։ Բանաստեղծություններում զգացվում է նաև XX դարի սկզբի հայկական ողբերգական պատմության ազդեցությունը, հատկապես հայրենիքի կորստի, գաղթի և ազգային ցավի թեմաները։ Հեղինակի քնարական աշխարհը լի է մեղմ թախիծով, ներքին պայքարով և մարդկային արժանապատվության պահպանման ձգտումով։ «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն կարևոր տեղ ունի հայ գրական ժառանգության մեջ, քանի որ այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական կերպով ճանաչել Վահան Թոթովենցի ստեղծագործական աշխարհը և նրա զգայական ու հոգևոր մտածողությունը։ Գիրքը հետաքրքիր է թե՛ դասական հայ պոեզիայի սիրահարների, թե՛ այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են բացահայտել արևմտահայ գրականության յուրահատուկ ոճն ու հուզական ուժը։

Экономика

Այս աշխատությունը նվիրված է պարտադիր բժշկական ապահովագրության համակարգի էությանը, միջազգային փորձին և դրա ներդրման հնարավորություններին Հայաստանի Հանրապետությունում։ Գրքում ներկայացվում է, թե ինչպես է գործում պարտադիր բժշկական ապահովագրությունը որպես առողջապահության ֆինանսավորման մոդել, որի միջոցով քաղաքացիները և գործատուները պարբերաբար վճարումների միջոցով ապահովում են բժշկական ծառայությունների հասանելիությունն ու ֆինանսական պաշտպանությունը առողջական ռիսկերի դեպքում։ Հեղինակը անդրադառնում է տարբեր երկրների փորձին՝ Եվրոպայում, Ասիայում և հետխորհրդային տարածքում կիրառվող մոդելներին՝ ընդգծելով դրանց կառուցվածքային առանձնահատկությունները, ֆինանսավորման աղբյուրները և կառավարման մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում առողջապահական ծառայությունների հասանելիության, որակի և ֆինանսական կայունության միջև հավասարակշռությանը, ինչպես նաև ապահովագրական համակարգի ազդեցությանը առողջապահական ծախսերի վերահսկման վրա։ Գրքում քննարկվում են նաև Հայաստանի առողջապահական համակարգի ներկա վիճակը, առկա խնդիրները և պարտադիր բժշկական ապահովագրության հնարավոր ներդրման տնտեսական, իրավական և սոցիալական նախադրյալները։ Վերլուծվում են համակարգի ներդրման հնարավոր ռիսկերն ու առավելությունները, ինչպես նաև պետական քաղաքականության դերը դրա արդյունավետ իրականացման գործում։ Աշխատությունը համադրում է միջազգային փորձի վերլուծությունը և տեղական պայմանների գնահատումը՝ օգտակար լինելով առողջապահության ոլորտի մասնագետների, տնտեսագետների, պետական կառավարման աշխատողների և սոցիալական քաղաքականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Биология

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է չորացրած խաղողի արտադրության ընթացքում որակի որոշ ցուցանիշների և տեխնոլոգիական պարամետրերի ազդեցությանը միկրոմիցետ-աղտոտիչների տեսակային կազմի և դրանց տոքսիգենության վրա։ Գրքում ուսումնասիրության առարկա են հանդիսանում չորացման տեխնոլոգիական գործընթացները և դրանց ազդեցությունը միկրոֆլորայի ձևավորման վրա՝ ներառյալ խոնավության մակարդակը, ջերմաստիճանը, օդափոխության պայմանները և պահպանման ռեժիմները։ Հեղինակը վերլուծում է տարբեր սնկային միկրոօրգանիզմների տարածվածությունը չորացրած խաղողի մակերեսին և դրանց հնարավոր կարողությունը արտադրելու միկոտոքսիններ, որոնք կարող են վտանգ ներկայացնել սննդի անվտանգության տեսանկյունից։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են նաև փորձարարական հետազոտությունների արդյունքներ, որոնց հիման վրա գնահատվում է արտադրական գործընթացների օպտիմալացման դերը աղտոտման նվազեցման և պատրաստի արտադրանքի որակի բարձրացման գործում։ Ուսումնասիրությունը ընդգծում է սննդամթերքի միկրոկենսաբանական հսկողության կարևորությունը և առաջարկում է միջոցներ՝ ուղղված միկրոմիցետային աղտոտման կանխարգելմանը արտադրական տարբեր փուլերում։ Գիրքը արժեքավոր աղբյուր է սննդի տեխնոլոգների, միկրոբիոլոգների, սննդի անվտանգության մասնագետների և գյուղատնտեսական արտադրության ոլորտի հետազոտողների համար։

Религия

Խրիմյան Հայրիկը հայ ժողովրդի ամենասիրելի հոգևոր և ազգային առաջնորդներից մեկն էր, որը մեծ դեր է ունեցել հայ ժողովրդի ազգային ինքնագիտակցության պահպանման և ազատագրական պայքարի զարգացման գործում։ Նրա իրական անունը Մկրտիչ Խրիմյան էր, և նա ծնվել է Վանում։ Դեռ երիտասարդ տարիներից նա հետաքրքրվում էր կրթությամբ, գրականությամբ և եկեղեցական գործունեությամբ, իսկ հետագայում ձեռնադրվեց հոգևորական։ Խրիմյան Հայրիկը հայտնի դարձավ ոչ միայն որպես եկեղեցական առաջնորդ, այլև որպես ժողովրդի իրավունքների պաշտպան և ազգային գործիչ։ Նա մեծ ուշադրություն էր դարձնում հայ ժողովրդի կրթությանը, մշակույթի պահպանմանը և ազգային միասնությանը։ Իր գործունեության ընթացքում հիմնել է դպրոցներ, տպագրել գրքեր և նպաստել հայկական մամուլի զարգացմանը։ Նա համոզված էր, որ կրթված ժողովուրդը կարող է ավելի ուժեղ պաշտպանել իր իրավունքներն ու ազգային արժեքները։ Խրիմյան Հայրիկը հատկապես հայտնի դարձավ Բեռլինի վեհաժողովից հետո արտասանած «Երկաթե շերեփի» հայտնի խոսքերով, որտեղ նա բացատրեց, որ ժողովուրդները ազատություն ձեռք են բերում ոչ միայն խնդրանքներով, այլ նաև պայքարով և վճռականությամբ։ Այդ խոսքերը մեծ ազդեցություն ունեցան հայ ազգային-ազատագրական շարժման վրա և դարձան պայքարի ու ինքնապաշտպանության խորհրդանիշ։ Նա ընտրվեց Ամենայն Հայոց Կաթողիկոս և շարունակեց ծառայել ժողովրդին՝ պաշտպանելով հայերի իրավունքները Օսմանյան կայսրությունում և տարբեր միջազգային հարթակներում։ Խրիմյան Հայրիկը ժողովրդի մեջ մեծ հարգանք ու սեր էր վայելում իր համեստության, հայրենասիրության և արդարամտության շնորհիվ։ Նրա գործունեությունը կարևոր դեր ունեցավ հայ ժողովրդի ազգային ոգու պահպանման գործում, իսկ նրա կերպարը մինչ օրս հիշվում է որպես իմաստուն առաջնորդի, հոգևոր հովվի և ազգային պայքարի խորհրդանիշ։

Сельское хозяйство

Հրատարակությունը տեղեկատվական և մատենագիտական բնույթի պարբերական ցուցիչ է, որը համակարգում է գյուղատնտեսության տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր հեղինակային վկայագրերի և գյուտերի արտոնագրերի մասին տվյալները։ Այն կազմվել է որպես մասնագիտական տեղեկատվության որոնման օժանդակ միջոց՝ գիտահետազոտական հաստատությունների աշխատակիցների, գյուղատնտեսության մասնագետների, ինժեներների, գյուտարարների և ոլորտի նորարարական զարգացումներով հետաքրքրվող այլ մասնագետների համար։ Ցուցիչում ներկայացվող նյութերը թեմատիկ սկզբունքով խմբավորվում են գյուղատնտեսական գործունեության հիմնական ուղղությունների համաձայն՝ ընդգրկելով հողի մշակումը, ցանքն ու պարարտացումը, բերքահավաքը և բերքի հետագա մշակումը, այգեգործությունը, բանջարաբուծությունն ու խաղողագործությունը, բույսերի նոր տեսակները, անասնաբուծությունը, ձկնաբուծությունը, գյուղատնտեսական արտադրանքի պահպանման և վերամշակման հետ կապված տեխնիկական լուծումները և այլ ոլորտներ։ Յուրաքանչյուր գրառում հնարավորություն է տալիս նույնականացնելու համապատասխան գյուտը կամ հեղինակային վկայագիրը և ընդհանուր պատկերացում կազմելու դրա թեմատիկ պատկանելության մասին։ Նման տեղեկատվական հրատարակությունների կարևոր նշանակությունը պայմանավորված է նրանով, որ դրանք մեկ միասնական համակարգում հավաքում են տարբեր տեխնիկական և գյուղատնտեսական ուղղություններով ստեղծված նորարարությունների վերաբերյալ տվյալները՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ փաստաթղթերի որոնումը։ Դրանք հնարավորություն են տալիս հետևելու գյուղատնտեսական տեխնիկայի, արտադրական գործընթացների, բուսաբուծության և անասնաբուծության ոլորտներում նոր տեխնիկական լուծումների զարգացման ընթացքին, ինչպես նաև ուսումնասիրելու որոշակի ժամանակաշրջանի գյուտարարական գործունեության հիմնական ուղղությունները։ Հրատարակությունն արժեքավոր է նաև գյուղատնտեսության և տեխնիկայի պատմության ուսումնասիրության համար, քանի որ արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանում առաջնահերթ համարված արտադրական խնդիրները և դրանց լուծման նպատակով առաջարկված նորարարական մոտեցումները։ Որպես տեղեկատվական ցուցիչ՝ այն հիմնականում ծառայում է որոնողական և տեղեկատու նպատակների՝ ընթերցողին ուղղորդելով համապատասխան արտոնագրային փաստաթղթերի և տեխնիկական նորարարությունների վերաբերյալ տվյալների կողմը։