Խաչատուր Աբովյանի անվան հայկական պետական մանկավարժական համալսարանի գիտական գրադարանի հնատիպ, հազվագյուտ գրքերի հավաքածուն

Технология

Աշխատությունը նվիրված է բորատային հիմքով հողալկալիական մետաղներ պարունակող ապակիների հետազոտությանը և նոր բաղադրությամբ տեխնիկական ապակիների մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է ուսումնասիրել ապակեգոյացնող համակարգերի բաղադրության և կառուցվածքի փոխկապակցվածությունը և դրա ազդեցությունը ստացվող նյութերի ֆիզիկաքիմիական, ջերմային, մեխանիկական ու տեխնոլոգիական հատկությունների վրա։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են բորի օքսիդի և հողալկալիական մետաղների միացությունների դերը ապակու կառուցվածքի ձևավորման գործընթացում, ինչպես նաև տարբեր բաղադրիչների հարաբերակցության փոփոխության ազդեցությունը ապակու հալման, բյուրեղացման, ջերմային ընդարձակման և քիմիական կայունության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում նոր ապակեբաղադրությունների ընտրությանը և դրանց ստացման տեխնոլոգիական պայմանների որոշմանը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են դիտարկվել հումքային բաղադրիչների ընտրությունը, դրանց մանրացումը և խառնումը, հալման ջերմաստիճանը, հալույթի պահման տևողությունը, ապակեգոյացման պայմանները և հետագա ջերմային մշակումը։ Կարևոր ուղղություն է ստացված ապակիների կառուցվածքային և ֆիզիկաքիմիական հատկությունների ուսումնասիրությունը՝ դրանց կիրառական հնարավորությունները գնահատելու նպատակով։ Կարող են ուսումնասիրվել ապակիների խտությունը, ջերմային ընդարձակման գործակիցը, փափկման և բյուրեղացման ջերմաստիճանները, քիմիական կայունությունը, մեխանիկական ամրությունը և այլ տեխնիկական ցուցանիշներ։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում ապակու կառուցվածքում հողալկալիական մետաղների ազդեցությանը, քանի որ դրանց բնույթն ու կոնցենտրացիան կարող են էապես փոխել ապակու կառուցվածքային կապերը և, հետևաբար, նյութի հիմնական հատկությունները։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև տարբեր բաղադրությունների համեմատական վերլուծություն՝ տեխնիկական նշանակության համար առավել նպատակահարմար ապակու ընտրության նպատակով։ Նոր բաղադրությունների մշակումը կարող է ուղղված լինել բարձր ջերմակայունությամբ, բավարար մեխանիկական ամրությամբ, քիմիական կայունությամբ և կանխատեսելի տեխնոլոգիական հատկություններով նյութերի ստացմանը։ Աշխատության կարևոր բաղադրիչ է նաև ապակեգոյացման գործընթացների օրինաչափությունների բացահայտումը, ինչը հնարավորություն է տալիս գիտականորեն հիմնավորել հումքային բաղադրիչների օպտիմալ հարաբերակցությունը և տեխնոլոգիական ռեժիմները։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ տեխնիկական ապակիների արտադրության կատարելագործման, նոր նյութերի ստեղծման և ապակու արտադրության հումքային բազայի արդյունավետ օգտագործման համար։ Ստացված տվյալները կարող են օգտագործվել այնպիսի ապակեբաղադրությունների մշակման համար, որոնք կհամապատասխանեն հատուկ տեխնիկական և շահագործական պահանջների։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել նյութագետներին, ապակու և կերամիկական նյութերի տեխնոլոգներին, անօրգանական քիմիայի մասնագետներին, քիմիական տեխնոլոգներին, հետազոտողներին, ինժեներներին և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողներին։

Литература

Ստեղծագործությունը կենտրոնանում է ճակատագրի, մարդու ներքին պայքարի և կյանքի անորոշությունների գաղափարների շուրջ՝ օգտագործելով «սև շան» խորհրդանշական կերպարը որպես մութ, անխուսափելի կամ հետապնդող ուժի գեղարվեստական արտահայտություն։ Պատմության մեջ ճակատագիրը կարող է ընկալվել ոչ միայն որպես նախասահմանված իրադարձությունների հաջորդականություն, այլև որպես մարդու վախերի, անցյալի փորձի, ընտրությունների և չլուծված ներքին հակասությունների ամբողջություն։ Սիմվոլիկ կերպարը ստեղծագործությանը հաղորդում է խորհրդավոր և երբեմն մռայլ մթնոլորտ՝ ընթերցողին ստիպելով խորհել այն սահմանների մասին, որտեղ ավարտվում է մարդու ազատ կամքը և սկսվում այն ուժերի ազդեցությունը, որոնք նա չի կարող ամբողջությամբ վերահսկել։ Աշխատության հնարավոր առանցքային թեմաներից են կորուստը, վախը, մեղավորության զգացումը, հիշողությունը, ինքնաճանաչումը և սեփական ճակատագրի հետ հաշտվելու կամ դրան դիմադրելու փորձը։ Գեղարվեստական պատումը կարող է կառուցվել հոգեբանական լարվածության և խորհրդանշական պատկերների միջոցով, որտեղ արտաքին իրադարձությունները զուգահեռվում են հերոսի ներաշխարհում տեղի ունեցող փոփոխությունների հետ։ «Սև շունը» այս համատեքստում կարող է հանդես գալ որպես վտանգի, մահվան, անհայտության կամ անցյալի ստվերի խորհրդանիշ՝ միաժամանակ ունենալով տարբեր մեկնաբանությունների հնարավորություն։ Ստեղծագործության արժեքը կարող է պայմանավորված լինել հենց այդ բազմիմաստությամբ, քանի որ ընթերցողը հնարավորություն է ստանում կերպարներն ու իրադարձությունները մեկնաբանել ոչ միայն բառացի, այլև հոգեբանական և փիլիսոփայական մակարդակներում։ Ընդհանուր առմամբ, ստեղծագործությունը կարելի է դիտարկել որպես մարդու և ճակատագրի հարաբերության, ազատ ընտրության, ներքին վախերի և սեփական կյանքի նկատմամբ վերահսկողություն ձեռք բերելու ձգտման գեղարվեստական ուսումնասիրություն։

Другие предметы

Աշխատությունը նվիրված է Շուշիի քաղաքային միջավայրի պատմական ձևավորման, տարածական կառուցվածքի զարգացման և ճարտարապետական ժառանգության վերականգնման տեսական ու նախագծային հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում պատմական քաղաքի հատակագծային կառուցվածքի, փողոցային ցանցի, բնակելի թաղամասերի, հասարակական տարածքների, առանձին շենքերի և քաղաքային համայնապատկերի փոխկապակցվածությունն է։ Քաղաքաշինական զարգացումը դիտարկվում է պատմական տարբեր ժամանակաշրջաններում ձևավորված կառուցվածքային շերտերի համատեքստում՝ նպատակ ունենալով բացահայտել այն հատկանիշները, որոնք պայմանավորել են քաղաքի տարածական կազմակերպումն ու ճարտարապետական կերպարը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պատմական կառուցապատման և նոր քաղաքաշինական միջամտությունների հարաբերակցությանը, քանի որ պատմամշակութային միջավայր ունեցող բնակավայրերում զարգացման ծրագրերը պահանջում են ժառանգության պահպանման և ժամանակակից քաղաքային պահանջների միջև հավասարակշռված մոտեցում։ Ռեաբիլիտացիան դիտարկվում է որպես համալիր գործընթաց, որը կարող է ներառել պատմական քաղաքային հյուսվածքի պահպանությունը, վնասված կամ փոփոխված տարածքների վերականգնման սկզբունքների մշակումը, հանրային տարածքների բարեկարգումը և ենթակառուցվածքների արդիականացման հնարավորությունների գնահատումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել պատմական քարտեզները, հատակագծերը, ճարտարապետական փաստագրությունը և քաղաքաշինական այլ աղբյուրներ՝ քաղաքի կառուցվածքային փոփոխությունները և զարգացման հիմնական փուլերը վերականգնելու նպատակով։ Կարևորվում է նաև առանձին հուշարձանների պահպանությունը քաղաքի ամբողջական միջավայրից չառանձնացնելու սկզբունքը, քանի որ պատմական քաղաքի արժեքը ձևավորվում է ոչ միայն առանձին շինություններով, այլև դրանց փոխադարձ կապերով, փողոցների ու հրապարակների կառուցվածքով և ընդհանուր տարածական կազմակերպմամբ։ Առանձին ուղղություն է պատմական միջավայրի պահպանման, ժամանակակից գործառույթների ինտեգրման և կայուն քաղաքային զարգացման սկզբունքների համադրումը։ Այս մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ռեաբիլիտացիան դիտարկել ոչ միայն որպես ֆիզիկական վերականգնում, այլև որպես պատմական միջավայրի շարունակականության և քաղաքային տարածքի կենսունակության պահպանման խնդիր։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է քաղաքաշինության պատմության, ճարտարապետության, պատմամշակութային ժառանգության պահպանության և քաղաքային վերականգնման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով ձևավորել պատմական քաղաքային միջավայրի ուսումնասիրման և վերականգնման գիտականորեն հիմնավորված սկզբունքներ։

История

Աշխատությունը նվիրված է Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանի քաղաքական, սոցիալ-տնտեսական և մշակութային իրավիճակի համակողմանի վերլուծությանը՝ ընդգրկելով տարբեր երկրների զարգացման առանձնահատկությունները, հակամարտությունների դինամիկան և միջազգային ուժերի ազդեցությունը տարածաշրջանային գործընթացների վրա։ Գրքում քննարկվում են պետականության ձևավորման և կայացման խնդիրները, գաղութային անցյալի ժառանգությունը, ինչպես նաև հետգաղութային շրջանի քաղաքական վերափոխումները։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տարածաշրջանի սոցիալական կառուցվածքը, տնտեսական անհավասարությունները, էներգետիկ ռեսուրսների դերը և դրանց ազդեցությունը միջազգային հարաբերությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում էթնիկական և կրոնական բազմազանությանը, ինչպես նաև դրա ազդեցությանը քաղաքական կայունության և հակամարտությունների առաջացման վրա։ Քննարկվում են նաև արտաքին ուժերի ռազմավարական հետաքրքրությունները և դրանց ազդեցությունը տարածաշրջանային անվտանգության համակարգի վրա։

Технология

Այս աշխատանքը նվիրված է մինչև 35 կՎ բարձր լարման էլեկտրական մալուխների նախագծման և մշակման խնդիրներին՝ օգտագործելով վուլկանիզացված պոլիէթիլենային (XLPE) մեկուսացում, ինչպես նաև դրանց կիրառությանը միաֆազ զուգահեռ փռման համակարգերում։ Հեղինակը վերլուծում է ժամանակակից մալուխային տեխնոլոգիաների զարգացման ուղղությունները՝ ընդգծելով XLPE մեկուսացման բարձր էլեկտրամեկուսիչ հատկությունները, ջերմակայունությունը և մեխանիկական ամրությունը, որոնք այն դարձնում են առավել արդյունավետ նյութ միջին և բարձր լարման ցանցերի համար։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են մալուխների կառուցվածքային առանձնահատկությունները՝ հաղորդիչ միջուկ, կիսահաղորդիչ շերտեր, մեկուսիչ շերտ, էկրանի համակարգ և արտաքին պաշտպանիչ պատյան, ինչպես նաև դրանց դերը էլեկտրական դաշտի հավասարաչափ բաշխման և կորուստների նվազեցման գործում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում միաֆազ զուգահեռ փռման սխեմաներին, որտեղ մալուխների տեղադրումը պահանջում է հաշվի առնել էլեկտրամագնիսական փոխազդեցությունները, ջերմային ռեժիմները և կարճ միացման հոսանքների ազդեցությունը։ Նշվում է նաև նախագծման ինժեներական հաշվարկների կարևորությունը՝ ներառյալ հոսանքատարողունակության որոշումը, ջերմափոխանակության մոդելավորումը և մեկուսացման երկարաժամկետ կայունության գնահատումը։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև մալուխների արտադրական տեխնոլոգիաները՝ խաչաձև կապակցման (vulcanization) գործընթացը, որակի վերահսկման մեթոդները և փորձարկման ստանդարտները, որոնք ապահովում են բարձր լարման ցանցերում հուսալի շահագործում։ Միաժամանակ ընդգծվում է նման մալուխների կիրառման նշանակությունը էներգետիկ համակարգերի արդիականացման, կորուստների նվազեցման և շահագործման անվտանգության բարձրացման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ներկայացնում է XLPE մեկուսացումով մինչև 35 կՎ մալուխների մշակումը որպես ժամանակակից էլեկտրատեխնիկական խնդիր, որը համատեղում է նյութագիտության, էլեկտրամեխանիկայի և էներգետիկ համակարգերի ինժեներիայի պահանջները։

Сельское хозяйство

Այս աշխատությունը նվիրված է Սևանի ավազանի պայմաններում կովերի տարբեր ցեղերի խաչասերման արդյունավետության ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով կովկասյան գորշ, ջերսեյան և հոլշտինյան ցեղերի համակցման արդյունքներին։ Ուսումնասիրության հիմքում ընկած է տեղական պայմաններին հարմարեցված անասունների արտադրողական հատկանիշների բարելավման խնդիրը՝ միաժամանակ պահպանելով այնպիսի կենսաբանական և տնտեսական հատկանիշներ, որոնք կարևոր են լեռնային և կլիմայական առանձնահատկություններ ունեցող տարածաշրջաններում կաթնատու անասնաբուծության զարգացման համար։ Աշխատանքում, ըստ էության, դիտարկվում է ցեղերի գենետիկական ներուժի համադրումը և գնահատվում է, թե տարբեր խաչասերման տարբերակներն ինչպես կարող են ազդել կենդանիների կաթնատվության, կաթի որակական ցուցանիշների, մարմնակազմության, աճի ու զարգացման, վերարտադրողական հատկանիշների, կերերի օգտագործման արդյունավետության և ընդհանուր տնտեսական արժեքի վրա։ Հատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ կովկասյան գորշ ցեղը համարվում է տեղական միջավայրին լավ հարմարված կենդանի, մինչդեռ ջերսեյան և հոլշտինյան ցեղերը հայտնի են իրենց բարձր կաթնատվական և որոշակի արտադրական հատկանիշներով։ Դրանց խաչասերման ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պարզելու, թե արդյոք հնարավոր է միավորել տեղական հարմարվողականությունն ու դիմացկունությունը բարձր արտադրողականության հետ՝ ստանալով Սևանի ավազանի տնտեսությունների համար ավելի արդյունավետ կենդանիներ։ Նյութը կարող է արժեքավոր լինել հատկապես այն տեսանկյունից, որ խաչասերման արդյունավետությունը գնահատվում է ոչ միայն մեկ ցուցանիշի՝ օրինակ կաթնատվության բարձրացման, այլև կենդանու ընդհանուր կենսատնտեսական արժեքի համատեքստում։ Նման ուսումնասիրությունների միջոցով հնարավոր է որոշել, թե ծնողական ցեղերի որ համակցություններն են առավել նպատակահարմար տվյալ բնական-կլիմայական և կերային պայմաններում, ինչպես են դրսևորվում տարբեր սերունդների առանձնահատկությունները, և ինչպիսի ուղղությամբ կարող է կազմակերպվել հետագա սելեկցիոն աշխատանքը։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել անասնաբույծներին, ֆերմերներին, գյուղատնտեսության ոլորտի մասնագետներին, կենդանաբուծության և անասնաբուժության ուսանողներին, ինչպես նաև հետազոտողներին, որոնք զբաղվում են ցեղաբուծությամբ, խաչասերմամբ, կաթնատու անասնաբուծությամբ և գյուղատնտեսական արտադրության արդյունավետության բարձրացմամբ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրության հիմնական արժեքը կայանում է նրանում, որ այն փորձում է գիտականորեն հիմնավորել տարբեր գենետիկական ռեսուրսների համակցման հնարավորությունները և ցույց տալ, թե ինչպես կարելի է տեղական պայմանների առանձնահատկությունները հաշվի առնելով բարձրացնել խոշոր եղջերավոր անասունների արտադրողականությունը և տնտեսությունների շահութաբերությունը։