Ковроделие в Армении (историко-этнографическое исследование

Религия

Աշխատությունը նվիրված է քրիստոնեական հավատքի հիմնարար խորհրդանիշներից մեկի՝ Հիսուս Քրիստոսի խաչի աստվածաբանական, հոգևոր և դավանաբանական նշանակության մեկնաբանությանը։ Այն ներկայացնում է խաչի խորհուրդը քրիստոնեական ուսմունքի համատեքստում՝ անդրադառնալով Քրիստոսի չարչարանքներին, խաչելությանը, զոհաբերությանը և դրանց միջոցով մարդկության փրկության գաղափարին։ Խաչը քրիստոնեական ավանդության մեջ դիտարկվում է ոչ միայն որպես պատմական իրադարձության խորհրդանիշ, այլև որպես աստվածային սիրո, ինքնազոհության, մեղքերի քավության, հաշտության և հավատի հաղթանակի արտահայտություն։ Վարդապետական շարադրանքի հիմնական նշանակությունն այդ խորհրդի բացատրությունն ու հավատացյալի հոգևոր ընկալման խորացումն է՝ ներկայացնելով խաչի կապը քրիստոնեական փրկաբանության, բարոյական պատասխանատվության, ապաշխարության և հոգևոր վերածննդի գաղափարների հետ։ Նման բնույթի կրոնական աշխատությունները կարևոր դեր են ունեցել քրիստոնեական դավանանքի ուսուցման, եկեղեցական քարոզչության և հավատացյալների հոգևոր դաստիարակության գործում՝ աստվածաբանական բարդ հասկացությունները դարձնելով ավելի մատչելի և համակարգված։ Հրատարակությունը նշանակալի է նաև հայ եկեղեցական գրականության պատմության տեսանկյունից, քանի որ արտացոլում է քրիստոնեական վարդապետության տարածման, կրոնական գիտելիքների փոխանցման և հայերեն աստվածաբանական գրականության զարգացման ավանդույթները։ Այն արժեքավոր նյութ է խաչի խորհրդաբանության, քրիստոնեական աստվածաբանության, Հայ առաքելական եկեղեցու դավանաբանական ժառանգության և հայ կրոնական գրքի պատմության ուսումնասիրության համար։

Культура

Աշխատությունը քաղաքավարության և քաղաքական կրթության թեմաները ներկայացնող բազմահատոր ուսումնական երկի երկրորդ մասն է, որի նպատակն է ընթերցողին ծանոթացնել հասարակական կյանքում պատշաճ վարքի, բարեկիրթ հաղորդակցության և անհատի քաղաքացիական գիտակցության ձևավորման սկզբունքներին։ Քաղաքավարությունը դիտարկվում է որպես հասարակական համակեցության կարևոր պայման, որը ենթադրում է մարդկանց նկատմամբ հարգանք, զուսպ ու տեղին խոսք, բարեկիրթ պահվածք, փոխադարձ ուշադրություն և ընդունված վարքականոնների պահպանում։ Քաղաքական կրթության գաղափարն ավելի լայն իմաստով առնչվում է հասարակության կառուցվածքի, անհատի և համայնքի փոխհարաբերությունների, հասարակական պարտականությունների, ընդհանուր շահի և պատասխանատու մասնակցության ըմբռնմանը։ Այսպիսի ուսումնական գրականությունը ձգտում է ձևավորել ոչ միայն տեղեկացված, այլև բարոյապես գիտակից ու հասարակական հարաբերություններում պատասխանատու անհատ։ Հատորի բովանդակությունը կարելի է դիտարկել որպես ամբողջական կրթական ծրագրի բաղադրիչ, որտեղ քաղաքավարության կանոնները կապվում են մարդու բնավորության, ինքնազսպման, հաղորդակցման մշակույթի և հասարակության մեջ իր տեղը գիտակցելու հետ։ Նման սկզբունքների ուսուցումը կարևոր էր հատկապես կրթական միջավայրում, քանի որ նպաստում էր երեխաների և երիտասարդների վարքի ձևավորմանն ու հասարակական կյանքի կանոնների յուրացմանը։ Գիրքը արժեքավոր նյութ է 19-րդ դարի հայ կրթական, բարոյագիտական և հասարակական մտքի ուսումնասիրության համար՝ ներկայացնելով այն պատկերացումները, որոնց հիման վրա քաղաքավարությունն ու քաղաքացիական դաստիարակությունը դիտարկվում էին կրթված անհատի ձևավորման անհրաժեշտ պայմաններ։

Физика

Գիրքը նվիրված է աստղաբանության հիմնական գաղափարների և սկզբունքների համառոտ ներկայացմանը։ Վերնագիրը հուշում է, որ այն նախատեսված է ընթերցողին աստղաբանական ուսմունքի ընդհանուր պատկերն ու դրա գործածած հասկացությունները մատչելի ձևով ծանոթացնելու համար։ Աստղաբանությունը պատմականորեն ձևավորված աշխարհայացքային համակարգ է, որը երկնային մարմինների դիրքերի և շարժումների միջոցով փորձում է մեկնաբանել երկրային իրադարձությունները, մարդու բնավորությունն ու կյանքի ընթացքը։ Նման բնույթի ձեռնարկներում սովորաբար ներկայացվում են կենդանակերպի նշանները, մոլորակների խորհրդանշական նշանակությունները, աստղագիտական պատկերացումների և աստղաբանական մեկնաբանությունների միջև եղած կապերը, ինչպես նաև ծննդյան պահի երկնային դասավորության մեկնաբանման սկզբունքները։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն աստղաբանությամբ զբաղվող ընթերցողների, այլև պատմության, մշակույթի և գաղափարների զարգացման ուսումնասիրողների համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս դիտարկելու, թե ինչպես էին երկնային երևույթները մեկնաբանվում ավանդական հասարակություններում և ինչ տեղ էին զբաղեցնում մարդու ու տիեզերքի փոխհարաբերությունների մասին պատկերացումներում։ Այն նաև արժեքավոր է 19-րդ դարի հայերեն գրավոր մշակույթում տարբեր գիտելիքային և աշխարհայացքային թեմաների տարածման պատմությունն ուսումնասիրելու տեսանկյունից։ Կարևոր է աստղաբանությունը դիտարկել որպես պատմամշակութային ուսմունք, այլ ոչ թե գիտականորեն հաստատված կանխատեսման մեթոդ։

Медицина

Բժշկագիտական, անեսթեզիոլոգիական և ցավի բժշկության բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է սուր հետվիրահատական ցավի քրոնիկացման վաղ կանխարգելման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ հետվիրահատական շրջանում տեբանտինի կիրառման համատեքստում։ Քննության են առնվում վիրահատական միջամտություններից հետո ցավային համախտանիշի առաջացման ֆիզիոլոգիական և ախտաֆիզիոլոգիական մեխանիզմները, ցավի ինտենսիվության փոփոխությունները և սուր ցավի քրոնիկական ձևի անցմանը նպաստող գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենտրոնական և ծայրամասային նյարդային համակարգերի մասնակցությանը ցավային ազդակների փոխանցման ու մշակման գործընթացներում, ինչպես նաև հետվիրահատական ցավի նկատմամբ անհատական զգայունության առանձնահատկություններին։ Վերլուծվում են ցավի գնահատման կլինիկական չափանիշները, հիվանդների ֆունկցիոնալ վիճակի փոփոխությունները և հետվիրահատական վերականգնման ընթացքի վրա ցավային համախտանիշի ազդեցությունը։ Քննարկվում են տեբանտինի՝ գաբապենտինի հիմքով դեղամիջոցի, դեղաբանական առանձնահատկությունները, դրա կիրառման հնարավոր դերը բազմաբաղադրիչ ցավազրկման շրջանակներում և բուժման անվտանգության գնահատման անհրաժեշտությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել հետվիրահատական ցավի ուժգնության, տևողության, լրացուցիչ ցավազրկման պահանջի և երկարաժամկետ ցավային ախտանիշների հաճախականության համեմատական գնահատման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ցավի քրոնիկացման ռիսկի վաղ հայտնաբերման, անհատականացված բուժման և կանխարգելիչ ռազմավարությունների արդյունավետության գիտական հիմնավորման խնդիրներին՝ հաշվի առնելով դեղորայքային միջամտությունների հնարավոր սահմանափակումներն ու անցանկալի ազդեցությունները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել անեսթեզիոլոգիայի, վերակենդանացման բժշկության, վիրաբուժության, կլինիկական դեղաբանության և ցավի կառավարման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Литература

Աշխատությունը նվիրված է Ունամունոյի փիլիսոփայական արձակի ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով նրա ստեղծագործություններում արտահայտված աշխարհայացքային, բարոյագիտական և գոյաբանական գաղափարների, ինչպես նաև դրանց գեղարվեստական մարմնավորման առանձնահատկությունների վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են մարդու, կյանքի, մահվան, ազատության, պատասխանատվության, բարու և չարի, ճշմարտության ու մարդկային գոյության իմաստի վերաբերյալ հարցադրումները, որոնք արձակում ստանում են ոչ միայն գաղափարական, այլև գեղարվեստական արտահայտություն։ Հեղինակը դիտարկում է այն եղանակները, որոնց միջոցով փիլիսոփայական մտորումները միահյուսվում են պատմողական կառուցվածքին, կերպարների հոգեբանական զարգացմանը, երկխոսություններին և հեղինակային խոսքին՝ ստեղծելով գրական տեքստի բազմաշերտ իմաստային համակարգ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում փիլիսոփայական գաղափարների և գեղարվեստական ձևի փոխհարաբերությանը, քանի որ ստեղծագործությունների արժեքը պայմանավորված է ոչ միայն դրանցում առաջադրված գաղափարներով, այլև այդ գաղափարների յուրօրինակ գեղարվեստական ներկայացմամբ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հեղինակի արձակի ներքին տրամաբանությունը, կերպարների աշխարհընկալման առանձնահատկությունները և անհատի ու հասարակության հարաբերությունների վերաբերյալ նրա մոտեցումները։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նաև փիլիսոփայական գրականության և գրական փիլիսոփայության փոխազդեցության ուսումնասիրության համար՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող է արձակ ստեղծագործությունը դառնալ մարդկային գոյության բարդ հարցերի քննության միջոց։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, փիլիսոփաներին, մշակութաբաններին, արևելագիտությամբ զբաղվող մասնագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և գրականության ու փիլիսոփայության հարակից ուղղությունների ուսանողներին։

Другие предметы

Տեղեկատու-մատենագիտական բնույթի այս հրատարակությունը ներկայացնում է տարվա վերջին երեք ամիսներին վերաբերող նշանավոր և հիշարժան տարեթվերի համակարգված ընտրանի։ Նյութերը նախատեսված են պատմական, մշակութային, հասարակական, գրական, գիտական և այլ նշանակալի իրադարձությունների ու տարեդարձերի վերաբերյալ համառոտ տեղեկատվություն տրամադրելու համար։ Առանձին գրառումներում կարող են ընդգրկվել նշանավոր գործիչների ծննդյան և մահվան տարելիցներ, կարևոր իրադարձությունների տարեդարձեր, մշակութային ու գիտական կյանքի հիշարժան օրեր և այլ նշանակալի ամսաթվեր։ Տեղեկությունների ժամանակագրական դասավորությունը հնարավորություն է տալիս հեշտությամբ կողմնորոշվել ըստ ամիսների և օրերի ու ընտրել անհրաժեշտ նյութերը կրթական, մշակութային կամ տեղեկատվական աշխատանքի համար։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել ցուցահանդեսների, թեմատիկ միջոցառումների, գրական երեկոների, զեկուցումների և գրադարանային տեղեկատվական աշխատանքի կազմակերպման համար։ Այն նաև նպաստում է պատմական ու մշակութային հիշողության պահպանմանը և տարբեր բնագավառների կարևոր տարեթվերի վերաբերյալ տեղեկությունների համակարգմանը։ Նախատեսված է գրադարանավարների, մատենագետների, մշակույթի և կրթության ոլորտների աշխատողների, ուսուցիչների, ուսանողների և լայն ընթերցողական շրջանակների համար։