Manzikert 1071

Психология

Գիտական աշխատությունը նվիրված է Erwinia carotovora բակտերիայի ֆենիլպիրուվատը տրանսամինացնող ֆերմենտների կենսաքիմիական հատկությունների, կատալիտիկ ակտիվության, կառուցվածքագործառական առանձնահատկությունների և կենսատեխնոլոգիական կիրառության հնարավորությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակներում քննության են առնվում միկրոօրգանիզմների ամինաթթվային փոխանակության գործընթացները, տրանսամինացման ռեակցիաների կենսաբանական նշանակությունը և ամինոտրանսֆերազների դերը ազոտային միացությունների նյութափոխանակության մեջ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ֆենիլպիրուվատի մասնակցությամբ ընթացող ֆերմենտային ռեակցիաներին, ամինախմբերի փոխանցման մեխանիզմներին, համապատասխան ֆերմենտների սուբստրատային յուրահատկությանը և դրանց ակտիվության վրա ազդող ֆիզիկաքիմիական գործոններին։ Ուսումնասիրվում են բակտերիալ ծագման ամինոտրանսֆերազների առանձնացման, մաքրման և կենսաքիմիական բնութագրման մեթոդաբանական մոտեցումները, ինչպես նաև ֆերմենտային ակտիվության որոշման և ռեակցիաների ընթացքի գնահատման սկզբունքները։ Քննարկվում են ֆերմենտների գործունեության վրա միջավայրի թթվայնության, ջերմաստիճանի, սուբստրատների կոնցենտրացիայի, կոֆակտորների և այլ գործոնների ազդեցությունները՝ դրանց կատալիտիկ արդյունավետության և կայունության գնահատման համատեքստում։ Անդրադարձ է կատարվում ամինոտրանսֆերազների կինետիկական հատկություններին, ֆերմենտ-սուբստրատ փոխազդեցության առանձնահատկություններին, ռեակցիաների ընտրողականությանը և տարբեր ամինաթթուների ու կետոթթուների փոխակերպման հնարավորություններին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ֆենիլպիրուվատի տրանսամինացման գործընթացում ներգրավված ֆերմենտների գործառական նշանակության բացահայտումը, դրանց մասնակցությունը արոմատիկ ամինաթթուների նյութափոխանակությանը և բակտերիալ բջիջներում կենսաքիմիական փոխակերպումների կարգավորման մեխանիզմների ուսումնասիրությունը։ Դիտարկվում են ֆերմենտների հատկությունների համեմատական գնահատման, դրանց ակտիվության և կայունության բարձրացման, ինչպես նաև կենսակատալիտիկ գործընթացներում արդյունավետ օգտագործման հնարավորությունները։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ամինոտրանսֆերազների կիրառական նշանակությանը՝ կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների, ամինաթթուների և դրանց ածանցյալների ստացման, կենսաքիմիական սինթեզի և արդյունաբերական կենսատեխնոլոգիայի զարգացման տեսանկյունից։ Քննության են առնվում ֆերմենտային փոխակերպումների առավելությունները քիմիական սինթեզի որոշ ավանդական մեթոդների նկատմամբ, մասնավորապես՝ ռեակցիաների ընտրողականությունը, մեղմ պայմաններում ընթացքը և նպատակային միացությունների ստացման հնարավորությունները։ Կարևորվում են նաև մանրէային ֆերմենտների օգտագործման հեռանկարները դեղագործական, սննդարդյունաբերական և կենսատեխնոլոգիական հետազոտություններում, ինչպես նաև կենսակատալիզի վրա հիմնված նոր տեխնոլոգիական մոտեցումների մշակման գործընթացում։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակում ուսումնասիրվում են միկրոօրգանիզմների ֆերմենտային համակարգերի բազմազանությունը, դրանց կենսաքիմիական առանձնահատկությունների և կիրառական ներուժի փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև ֆերմենտային ռեակցիաների արդյունավետության գնահատման գիտական սկզբունքները։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել մանրէային ամինոտրանսֆերազների վերաբերյալ գիտական պատկերացումների խորացմանը, ֆերմենտային կատալիզի մեխանիզմների բացահայտմանը և կենսատեխնոլոգիական նշանակություն ունեցող կենսաքիմիական գործընթացների կատարելագործմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիկոսների, մանրէաբանների, մոլեկուլային կենսաբանների, կենսատեխնոլոգների, ֆերմենտաբանության մասնագետների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և կենսաբանական ու քիմիական մասնագիտությունների ուսանողների, ինչպես նաև մանրէային ֆերմենտների հատկությունների և դրանց գործնական կիրառության ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների համար։

Технология

Էներգետիկական, բնապահպանական և ինժեներատեխնիկական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է բարդ ռելիեֆային պայմաններում շահագործվող ջերմաէլեկտրակայանի գազային արտանետումների մթնոլորտային ցրման օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը՝ կայանի աշխատանքային փոփոխական ռեժիմների պայմաններում։ Քննության են առնվում ջերմաէլեկտրակայանների գործունեության ընթացքում առաջացող գազային արտանետումների բնութագրերը, դրանց տարածման ֆիզիկական հիմունքները և մթնոլորտային օդի որակի վրա ազդող հիմնական գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեղանքի ռելիեֆի բարդությանը, բարձրությունների տարբերություններին, օդերևութաբանական պայմաններին, քամու արագությանն ու ուղղությանը և մթնոլորտի կայունության ազդեցությանը աղտոտիչ նյութերի տարածման գործընթացների վրա։ Վերլուծվում են էլեկտրակայանի բեռնվածքի փոփոխությունների, վառելիքի սպառման տատանումների և շահագործման տարբեր ռեժիմների ազդեցությունները արտանետումների քանակական ու տարածական բնութագրերի վրա։ Քննարկվում են գազային արտանետումների ցրման մաթեմատիկական մոդելավորման, աղտոտիչների կոնցենտրացիաների հաշվարկման և շրջակա միջավայրի վրա հնարավոր ազդեցությունների գնահատման մեթոդաբանական հարցերը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել մթնոլորտային գործընթացների թվային մոդելավորման, հաշվարկային արդյունքների համեմատական վերլուծության և արտանետումների տարածման առավել զգայուն գոտիների որոշման մոտեցումները։ Անդրադարձ է կատարվում ջերմաէլեկտրակայանների բնապահպանական անվտանգության ապահովմանը, արտանետումների վերահսկման համակարգերի կատարելագործմանը և էներգետիկական օբյեկտների շահագործման արդյունավետ ու էկոլոգիապես հիմնավորված ռեժիմների ընտրությանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ջերմաէներգետիկայի, մթնոլորտային օդի պահպանության, բնապահպանական ճարտարագիտության, արդյունաբերական էկոլոգիայի և մաթեմատիկական մոդելավորման ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Экономика

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է տնտեսական աճի և մարդկային զարգացման փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետության օրինակով գնահատելով տնտեսական գործընթացների ազդեցությունը բնակչության կյանքի որակի, բարեկեցության և սոցիալական առաջընթացի վրա։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են տնտեսական աճը բնութագրող հիմնական ցուցանիշները, դրանց ազդեցությունը կրթության, առողջապահության, զբաղվածության, եկամուտների մակարդակի և այլ սոցիալական բաղադրիչների վրա։ Աշխատությունում վերլուծվում են մարդկային զարգացման տեսական մոտեցումները, միջազգային գնահատման չափանիշները, ինչպես նաև Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման առանձնահատկությունները տարբեր ժամանակահատվածներում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տնտեսական աճի ոչ միայն քանակական, այլև որակական ազդեցությունները՝ բացահայտելով այն գործոնները, որոնք նպաստում կամ խոչընդոտում են տնտեսական ձեռքբերումների վերածմանը մարդկային զարգացման իրական բարելավումների։ Հետազոտության ընթացքում կիրառվում են վիճակագրական վերլուծության մեթոդներ, համեմատական ուսումնասիրություններ և սոցիալ-տնտեսական ցուցանիշների գնահատումներ՝ ներկայացնելով զարգացման քաղաքականության հնարավոր ուղղություններ։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի տնտեսական քաղաքականության, սոցիալական կառավարման և կայուն զարգացման խնդիրների ուսումնասիրման տեսանկյունից։ Այն նախատեսված է տնտեսագետների, սոցիոլոգների, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների, հետազոտողների, բուհերի դասախոսների և ուսանողների, ինչպես նաև բոլոր նրանց համար, ովքեր հետաքրքրված են տնտեսական աճի և մարդկային բարեկեցության փոխազդեցության հարցերով։

Литература

Գիրքը համախմբում է Մայակովսկու նշանավոր բանաստեղծություններն ու պոեմները, որոնք արտացոլում են նրա վառ սոցիալական և քաղաքական պատկերացումները, հեղափոխական ոգին և ճշգրիտ լեզվական հնարամտությունը։ Ընտրված երկերը ցուցադրում են հեղինակի սիմվոլիստական և ապագանավերական ոճի ազդեցությունը ռուսական և համաշխարհային գրականության վրա։ Հիմնական թեմաները․ Սոցիալական արդարություն և հեղափոխական գաղափարներ Մարդկային կյանքն ու ապրումները նոր հասարակության մեջ Ազգային ու սոցիալական ինքնություն Լեզվական նորարարություն և պոեզիայի կառուցվածքային փորձեր Սիմվոլիզմ և ապագանավերական ոճի տարրեր Գրքի առանձնահատկությունները․ Վառ և փորձառու լեզու՝ նորաստեղծ խոսք և ձև Խորը սոցիալական ու քաղաքական թեմաների մշակում Հարմար է ռուսական գրականության ուսանողների, հետազոտողների և պոեզիայի սիրահարների համար Առավել ընդգծված է հեղափոխական և սոցիալ-քաղաքական մոտեցումը բանաստեղծության մեջ

Педагогика

Մանկավարժություն աշխատությունը մանկավարժական գիտության հիմնարար ուսումնական ձեռնարկ է, որը ներկայացնում է կրթության և դաստիարակության տեսական հիմքերը, նպատակները և կազմակերպման սկզբունքները, այն բացատրում է ուսուցման գործընթացի կառուցվածքը, մանկավարժական մեթոդները, ուսուցչի և աշակերտի փոխազդեցության ձևերը, ինչպես նաև կրթական միջավայրի ազդեցությունը անձի զարգացման վրա, գիրքը անդրադառնում է ուսուցման տարբեր ձևերին՝ դասարանային, անհատական և համագործակցային, և ներկայացնում է գնահատման ու վերահսկման համակարգերը, միաժամանակ ընդգծելով կրթության սոցիալական դերը և արժեքային դաստիարակության նշանակությունը ժամանակակից հասարակությունում, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր ուսուցիչների, ուսանողների և կրթության ոլորտի մասնագետների համար։

Философия

Հատընտիր ստեղծագործությունը Գարեգին Նժդեհի գաղափարախոսական և փիլիսոփայական գրությունների ընտրանի է, որտեղ միավորված են նրա ամենակարևոր մտքերը ազգային ինքնության, հայրենասիրության, մարդու ներքին ուժի, բարոյականության և պետական մտածողության մասին։ Այս ժողովածուն ներկայացնում է Նժդեհի աշխարհայացքի հիմնական առանցքները՝ ընդգծելով ազգի գոյատևման համար անհրաժեշտ հոգևոր և գաղափարական ամրության կարևորությունը, ինչպես նաև անհատի պատասխանատվությունը ժողովրդի և հայրենիքի առաջ։ Գրքում արտացոլված են նրա հայտնի գաղափարները՝ կապված ազգային ինքնագիտակցության, դիմադրողականության, արժանապատվության և պայքարի ոգու հետ, որոնք ձևավորում են հայ մարդու կերպարի նրա պատկերացումները։ Նժդեհի լեզուն այստեղ խիստ է, մտահոգիչ և միաժամանակ ոգեշնչող՝ ուղղված ընթերցողի ներաշխարհին և մտածողությանը, մղելով նրան ինքնավերլուծության և ազգային արժեքների վերագնահատման։ «Հատընտիր»-ը ոչ միայն գաղափարական ժողովածու է, այլ նաև մի տեսակ հոգևոր ուղեցույց, որտեղ ներկայացվում են հասարակական ու քաղաքական խնդիրների վերաբերյալ խորքային դիտարկումներ՝ հիմնված պատմական փորձի և փիլիսոփայական մտածողության վրա։ Այն կարևոր դեր ունի հայ քաղաքական մտքի և գաղափարախոսական գրականության մեջ՝ ձևավորելով ազգային մտածողության որոշ առանցքային մոտեցումներ։