Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловДругие предметы
Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ: Ինֆորմացիոն ցանկ=Новые книги: Обшественно-политические науки: Информационный указател (1985, թիվ 1)
Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։
Обновлено. 2026-11-02Медицина
Клинико морфометрическое обоснование выбора метода лечения пограничных форм мезиальной окклюзии зубных рядов
Աշխատությունը նվիրված է ատամնաշարերի մեսիալ օկլյուզիայի սահմանային ձևերի կլինիկամորֆոմետրիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը և դրանց հիման վրա բուժման առավել նպատակահարմար մեթոդի ընտրության հիմնավորմանը։ Հետազոտության հիմնական խնդիրն է բացահայտել այն կլինիկական և չափաբանական ցուցանիշները, որոնք հնարավորություն են տալիս տարբերակել սահմանային դեպքերը և յուրաքանչյուր հիվանդի համար ընտրել առավել արդյունավետ ու կանխատեսելի օրթոդոնտիկ բուժման մոտեցում։ Ուսումնասիրության շրջանակում մեսիալ օկլյուզիան դիտարկվում է որպես ատամնաշարերի և ծնոտների փոխհարաբերությունների խանգարում, որի տարբեր ձևերը կարող են ունենալ տարբեր անատոմիական և ֆունկցիոնալ հիմքեր։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դեպքերին, երբ շեղման արտահայտվածությունը գտնվում է սահմանային մակարդակում, և միայն մեկ ախտորոշիչ ցուցանիշի հիման վրա բուժման մարտավարության որոշումը կարող է բավարար չլինել։ Աշխատությունում ուսումնասիրվում են հիվանդների դեմքի և ատամնածնոտային համակարգի կլինիկական առանձնահատկությունները, ատամների և ատամնաշարերի փոխհարաբերությունները, ծնոտների չափերն ու դիրքային հարաբերությունները, ինչպես նաև օկլյուզիայի բնութագրիչները։ Մորֆոմետրիկ հետազոտությունների միջոցով գնահատվում են տարբեր գծային և անկյունային չափումներ, որոնց համադրումը հնարավորություն է տալիս ավելի ճշգրիտ որոշել կմախքային և ատամնային բաղադրիչների հարաբերակցությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է տարբեր ախտորոշիչ մեթոդների արդյունքների համադրումը՝ կլինիկական զննության, չափաբանական տվյալների և ռենտգենաբանական կամ ցեֆալոմետրիկ ցուցանիշների հիման վրա։ Այսպիսի համալիր մոտեցումը հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ տարբերակել այն դեպքերը, որոնց դեպքում հնարավոր է օրթոդոնտիկ եղանակով ուղղել խանգարումը, և այն իրավիճակները, երբ անհրաժեշտ է այլ բուժական մարտավարություն։ Աշխատությունում կարող են համեմատվել բուժման տարբեր մեթոդների ցուցումները, սահմանափակումները և ակնկալվող արդյունքները՝ հաշվի առնելով հիվանդի տարիքը, ատամնաշարերի վիճակը, ծնոտների փոխհարաբերությունները և անոմալիայի ծանրության աստիճանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի բուժման արդյունքի կանխատեսումը, քանի որ սահմանային ձևերի դեպքում սխալ ընտրված մեթոդը կարող է հանգեցնել ոչ բավարար արդյունքի կամ բուժման կայունության նվազմանը։ Կլինիկամորֆոմետրիկ տվյալների կիրառումը հնարավորություն է տալիս բուժման որոշումը դարձնել առավել օբյեկտիվ և անհատականացված՝ նվազեցնելով միայն տեսողական գնահատման կամ առանձին չափանիշների վրա հիմնվելու հավանական սխալները։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև օրթոդոնտիկ ախտորոշման կատարելագործման տեսանկյունից, քանի որ սահմանային ձևերի ճիշտ դասակարգումը բուժման պլանավորման առանցքային պայմաններից է։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել բուժման արդյունավետության բարձրացմանը, բուժական սխեմաների անհատականացմանը և երկարաժամկետ կայուն արդյունքների ապահովմանը։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել օրթոդոնտներին, ստոմատոլոգներին, դիմածնոտային մասնագետներին, կլինիկական ախտորոշմամբ զբաղվող բժիշկներին, ինչպես նաև բժշկական բուհերի համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին և հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը համադրում է մեսիալ օկլյուզիայի կլինիկական գնահատումը և մորֆոմետրիկ վերլուծությունը՝ նպատակ ունենալով սահմանային դեպքերի համար մշակել բուժման ընտրության ավելի հիմնավորված չափանիշներ և ապահովել առավել կանխատեսելի, արդյունավետ ու անհատականացված օրթոդոնտիկ բուժում։
Обновлено. 2026-09-20
Религия
Նոր կտակարանի անկանոն գրքեր
Աշխատությունը վերաբերում է Նոր կտակարանի անկանոն՝ ապոկրիֆ գրականությանը, որը ձևավորվել է վաղ քրիստոնեական համայնքներում և իր բովանդակությամբ առնչվում է Հիսուս Քրիստոսի կյանքին, առաքյալների գործունեությանը, քրիստոնեական հավատքի տարածմանն ու առաջին հավատացյալների հոգևոր պատկերացումներին։ Անկանոն գրքերը տարբերվում են Նոր կտակարանի կանոնական երկերից նրանով, որ չեն ընդգրկվել եկեղեցու կողմից ընդունված սուրբգրային ժողովածուի կազմում, սակայն կարևոր նյութ են պարունակում վաղ քրիստոնեական մտածողության, ավանդությունների և գրական ստեղծագործության ուսումնասիրության համար։ Դրանցում հանդիպում են ավետարանական պատումներ, առաքելական պատմություններ, ուսուցողական խոսքեր և կրոնական պատկերացումներ, որոնք արտահայտում են տարբեր համայնքների հավատալիքներն ու հոգևոր հետաքրքրությունները։ Նման գրականության ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու քրիստոնեական ավանդության ձևավորման բազմազանության, սուրբգրային կանոնի հաստատման ընթացքի և կանոնական ու անկանոն երկերի տարբերությունների մասին։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում ինչպես աստվածաբանությամբ և աստվածաշնչագիտությամբ զբաղվողների, այնպես էլ վաղ քրիստոնեության պատմությունն ու գրական ժառանգությունն ուսումնասիրողների համար։ Գիրքը նաև արժեքավոր նյութ է հայերեն կրոնական գրականության պատմության տեսանկյունից՝ նպաստելով աստվածաշնչյան ավանդության սահմանների, մեկնաբանությունների և փոխանցման ձևերի ուսումնասիրությանը։
Обновлено. 2026-11-05
Биология
Ոչխարների մելոֆագոզի համաճարակաբանական առանձնահատկությունները և պայքարի միջոցառումները Հայաստանի Հանրապետությունում
Անասնաբուժական և մակաբուծաբանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում ոչխարների մելոֆագոզի տարածման համաճարակաբանական առանձնահատկությունների, հիվանդության առաջացման պայմանների և դրա դեմ պայքարի արդյունավետ միջոցառումների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում ոչխարների մելոֆագոզի հարուցչի՝ Melophagus ovinus մակաբույծ միջատի կենսաբանական առանձնահատկությունները, զարգացման փուլերը, տարածման ուղիները և կենդանիների օրգանիզմի վրա ունեցած ազդեցությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարբեր բնակլիմայական գոտիներում հիվանդության տարածվածության, սեզոնային դրսևորումների և անասնապահական տնտեսությունների պահվածքի պայմանների հետ դրա փոխկապակցվածության ուսումնասիրությանը։ Վերլուծվում են մակաբուծային վարակվածության վրա ազդող գործոնները, կենդանիների առողջական վիճակի փոփոխությունները, բրդի որակի վատթարացման և անասնապահական արտադրողականության նվազման հնարավոր տնտեսական հետևանքները։ Քննարկվում են նաև հիվանդության ախտորոշման, կանխարգելման և մակաբույծների դեմ պայքարի անասնաբուժասանիտարական ու կազմակերպչական միջոցառումները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են հակամակաբուծային միջոցների կիրառման, կենդանիների պարբերական զննման և անասնապահական տնտեսություններում կանխարգելիչ աշխատանքների կազմակերպման սկզբունքները։ Աշխատանքը կարող է նպաստել ոչխարաբուծական տնտեսություններում մելոֆագոզի վերահսկման և կանխարգելման համակարգի կատարելագործմանը՝ օգտակար լինելով անասնաբուժության, մակաբուծաբանության և անասնապահության ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Обновлено. 2026-10-08
Биология
Систематика и экология черепах северо-западного Ирана
Աշխատությունը նվիրված է Իրանի հյուսիսարևմտյան շրջաններում տարածված կրիաների կարգաբանական կազմի, կենսաբանական առանձնահատկությունների և էկոլոգիայի համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է տարածաշրջանի կրիաների տեսակային բազմազանությունը, դրանց կարգաբանական պատկանելությունը, մորֆոլոգիական հատկանիշները և առանձին տեսակների տարբերակման համար կարևոր բնութագրերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում տեսակների տարածման աշխարհագրական սահմաններին, տարբեր բնական միջավայրերում դրանց հանդիպման հաճախականությանը և պոպուլյացիաների տարածական կառուցվածքին։ Քննության են առնվում կրիաների կենսամիջավայրերի առանձնահատկությունները՝ ներառելով ջրային և ցամաքային էկոհամակարգերը, կլիմայական պայմանները, բուսականությունը, ջրային ռեսուրսների առկայությունը, տեղանքի բարձրությունը և այլ բնապահպանական գործոններ, որոնք կարող են ազդել կենդանիների տարածման ու կենսագործունեության վրա։ Ուսումնասիրվում են նաև սննդային վարքը, սեզոնային ակտիվությունը, բազմացման առանձնահատկությունները, ձմեռման պայմանները և միջավայրի փոփոխություններին հարմարվելու մեխանիզմները։ Կարգաբանական ուսումնասիրությունների ընթացքում կարևոր նշանակություն ունեն արտաքին կառուցվածքի և չափաբանական հատկանիշների համեմատությունները, որոնց միջոցով հնարավոր է պարզաբանել տարբեր պոպուլյացիաների և մերձավոր տեսակների միջև գոյություն ունեցող տարբերությունները։ Էկոլոգիական վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու բնական պայմանների և մարդկային գործունեության ազդեցությունը կրիաների պոպուլյացիաների վիճակի վրա։ Անդրադարձ է կատարվում կենսամիջավայրերի փոփոխության, ջրային տարածքների վիճակի, գյուղատնտեսական գործունեության, ճանապարհային ենթակառուցվածքների և այլ մարդածին գործոնների հնարավոր ազդեցություններին։ Տարածաշրջանային ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև հարակից տարածքների կենդանական աշխարհի հետ համեմատություններ կատարելու և տեսակների տարածման կենսաշխարհագրական օրինաչափությունները հասկանալու համար։ Ստացված տվյալները կարող են օգտագործվել հազվադեպ կամ խոցելի պոպուլյացիաների վիճակի գնահատման, կենսաբազմազանության պահպանության և համապատասխան բնապահպանական միջոցառումների գիտական հիմնավորման նպատակով։ Աշխատությունն ունի կարևոր նշանակություն հերպետոլոգիայի, կենդանիների կարգաբանության, կենսաշխարհագրության և պահպանության կենսաբանության համար՝ նպաստելով տարածաշրջանի կրիաների բազմազանության ու բնական էկոհամակարգերում նրանց դերի վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը։
Обновлено. 2026-09-29
Экономика
Աշխատանքի տնտեսագիտություն
«Աշխատանքի տնտեսագիտություն» գրքում Պողոսյան Սեդրակը մանրամասնորեն քնն է աշխատանքի տնտեսական դերը, աշխատանքի շուկայում տեղի ունեցող գործընթացները և դրանց ազդեցությունը երկրի տնտեսական զարգացման վրա։ Գիրքը միտված է հասկանալու աշխատանքի արժեքը, աշխատանքային հարաբերությունները, ինչպես նաև աշխատանքի շուկայի բարդությունները և զարգացումը։ Այն քննարկում է աշխատանքային ուժի պահանջարկն ու առաջարկը, աշխատանքային պայմանների փոփոխությունները, աշխատավարձի ձևավորումը, աշխատողների իրավունքները և պարտականությունները, ինչպես նաև գործազրկության խնդիրները։ Գրքում նաև անդրադարձ է կատարվում աշխատավարձերի, աշխատաշուկայում տեղի ունեցող փոփոխությունների, աշխատանքի տնտեսական ու սոցիալական դրության փոխկապակցվածությանը։ Սեդրակ Պողոսյանը ներկայացնում է աշխատանքային շուկայում գործող հիմնական տնտեսական սկզբունքները, այնուամենայնիվ պարզ ու մատչելի լեզվով, որպեսզի ընթերցողը կարողանա յուրացնել աշխատանքի տնտեսագիտության հիմնախնդիրները։ Գրքի հեղինակն օգտագործում է օրինակներ և կոնկրետ տվյալներ՝ բացատրելու աշխատանքի շուկայի իրականությունը, ինչը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին ունենալ ավելի լիարժեք պատկերացում տնտեսագիտության այս բնագավառի մասին։ Այն բացատրում է աշխատանքի շուկայի մեխանիզմները, ըստ որոնց ձևավորվում են աշխատավարձերը, ինչպես նաև մատնանշում է, թե ինչպիսի տնտեսական միտումներ կարող են ազդեցություն ունենալ աշխատանքի շուկայի վրա։ Գրքի մեջ ընդգրկված են նաև միջազգային փորձի ուսումնասիրություններ, որոնք ներկայացնում են աշխատաշուկայում գործող տարբեր մոդելներ՝ տարբեր երկրներում, տարբեր տնտեսական համակարգերում։ «Աշխատանքի տնտեսագիտություն» գրքը իդեալական է բակալավրի և մագիստրատուրայի ուսանողների, տնտեսագետների և այն մարդկանց համար, ովքեր հետաքրքրված են աշխատանքի շուկայի կարգավորմամբ և աշխատակազմի կառավարմամբ։
Обновлено. 2026-09-23