Նոր գրքեր: Հայաստան: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги. Арменика. Информационный указатель (1977, Հուլիս, թիվ 7)

Религия

Հրատարակությունը ներկայացնում է եկեղեցական քարոզ, որը, ըստ վերնագրի, կապված է Շամախու եկեղեցում արտասանված կամ ներկայացված հոգևոր խոսքի հետ։ Քարոզը քրիստոնեական եկեղեցական ավանդույթի կարևոր տեսակներից է, որի հիմնական նպատակն է հավատացյալներին փոխանցել Սուրբ Գրքի ուսմունքները, մեկնաբանել քրիստոնեական հավատքի հիմնադրույթները և նպաստել հոգևոր ու բարոյական արժեքների ընկալմանը։ Եկեղեցական քարոզները սովորաբար կառուցվում են աստվածաշնչյան որևէ հատվածի, կրոնական գաղափարի, քրիստոնեական տոնի կամ բարոյական խնդրի շուրջ և նախատեսված են ունկնդիրներին ոչ միայն կրոնական գիտելիքներ հաղորդելու, այլև նրանց առօրյա կյանքում հավատքի սկզբունքների կիրառումը խրախուսելու համար։ Դրանցում կարող են քննարկվել Աստծո հանդեպ հավատարմությունը, աղոթքի նշանակությունը, ապաշխարությունը, ողորմածությունը, ներողամտությունը, արդարությունը, համբերությունը, բարեգործությունը և մերձավորի հանդեպ պատասխանատվությունը։ Քարոզչական խոսքը հայ եկեղեցական մշակույթում դարեր շարունակ ծառայել է որպես հոգևոր դաստիարակության և կրոնական գիտելիքների տարածման միջոց։ Այն կարևոր դեր է ունեցել հավատացյալների համայնքային կյանքի կազմակերպման, եկեղեցական տոների իմաստավորման և քրիստոնեական ավանդույթների փոխանցման գործում։ Քարոզի բովանդակությունը կարող է պայմանավորված լինել այն հանգամանքով, թե ինչ առիթով է այն արտասանվել՝ եկեղեցական տոնի, հիշատակի օրվա, պատարագի, համայնքային իրադարձության կամ այլ հոգևոր հավաքի ընթացքում։ Վերնագրում Շամախու եկեղեցու հիշատակումը կարևոր աշխարհագրական և եկեղեցական հանգամանք է, քանի որ կապում է հրատարակությունը պատմական Շամախու հայ համայնքի և նրա հոգևոր կյանքի հետ։ Շամախին Հարավային Կովկասի պատմական բնակավայրերից է, որտեղ տարբեր ժամանակաշրջաններում գոյություն են ունեցել հայկական համայնքներ և գործել են եկեղեցական հաստատություններ։ Այդպիսի համայնքներում եկեղեցին ոչ միայն պաշտամունքի վայր էր, այլև կարևոր կենտրոն՝ ազգային ինքնության, կրթության, մշակութային ավանդույթների և հասարակական կապերի պահպանման համար։ Եկեղեցական քարոզները կարող էին անդրադառնալ համայնքի հոգևոր կարիքներին, բարոյական խնդիրներին և այն արժեքներին, որոնք միավորում էին հավատացյալներին։ Դրանք նաև հնարավորություն էին տալիս հոգևորականներին մեկնաբանելու քրիստոնեական ուսմունքը՝ հաշվի առնելով ունկնդիրների կյանքի պայմաններն ու ժամանակի հասարակական իրողությունները։ Հայերեն քարոզների տպագրությունը նշանակալի դեր է ունեցել հոգևոր գրականության պահպանման և տարածման գործում։ Տպագիր տարբերակները հնարավորություն էին տալիս քարոզի խոսքը պահպանելու գրավոր ձևով, այն հասանելի դարձնելու ավելի լայն ընթերցողական շրջանակի և ընդգրկելու հայ եկեղեցական գրավոր ժառանգության մեջ։ Նման հրատարակությունները կարող են հետաքրքրել հայ եկեղեցու պատմությամբ, քարոզչական գրականությամբ, հայ համայնքների հոգևոր կյանքով և XIX դարի հայ գրատպության պատմությամբ զբաղվող ուսումնասիրողներին։ Դրանք նաև արժեքավոր նյութ կարող են լինել եկեղեցական խոսքի լեզվական առանձնահատկությունների, կրոնական բառապաշարի, քարոզչական ոճի և ժամանակաշրջանի հոգևոր մտածողության ուսումնասիրության համար։ Վերնագրի սկզբում նշված «Ե.» տառը հավանաբար ներկայացնում է համարակալում կամ անվանման կրճատ ձև, սակայն առանց գրքի ամբողջական վերնագրաթերթի կամ բնագրի հնարավոր չէ հաստատել դրա ճշգրիտ նշանակությունը։ Նույն կերպ, միայն մատենագիտական տվյալների հիման վրա հնարավոր չէ որոշել քարոզի հեղինակի անունը, այն առիթը, որի ժամանակ արտասանվել է, աստվածաշնչյան հիմքը կամ հիմնական գաղափարները։ Հետևաբար, նկարագրությունը հիմնված է վերնագրից հաստատվող ընդհանուր տեղեկությունների և հայ եկեղեցական քարոզչության պատմական առանձնահատկությունների վրա՝ առանց հրատարակության կոնկրետ բովանդակությունը չհաստատված ձևով ներկայացնելու։

Экономика

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է գլոբալացման գործընթացների ազդեցության ուսումնասիրությանը եկամուտների անհավասարության և աղքատության վրա Հայաստանի Հանրապետությունում։ Գրքում վերլուծվում են գլոբալ տնտեսական ինտեգրման հիմնական մեխանիզմները՝ արտաքին առևտուր, օտարերկրյա ներդրումներ, աշխատանքային միգրացիա և ֆինանսական հոսքեր, ինչպես նաև դրանց սոցիալ-տնտեսական հետևանքները երկրի ներսում։ Հեղինակը դիտարկում է եկամուտների բաշխման փոփոխությունները, սոցիալական շերտավորման խորացման միտումները և աղքատության դինամիկան՝ ընդգծելով գլոբալացման և ներքին տնտեսական կառուցվածքի փոխազդեցությունը։ Աշխատության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն գործոններին, որոնք կարող են թե՛ խորացնել անհավասարությունը, թե՛ նպաստել աղքատության նվազեցմանը՝ կախված պետական քաղաքականության արդյունավետությունից և ինստիտուցիոնալ միջավայրի որակից։ Ներկայացվում են նաև Հայաստանի Հանրապետության օրինակով իրականացված էմպիրիկ վերլուծություններ, որոնք բացահայտում են սոցիալական քաղաքականության և տնտեսական աճի փոխկապակցվածությունը գլոբալացման պայմաններում։ Գիրքը նախատեսված է տնտեսագետների, սոցիոլոգների, պետական կառավարման մասնագետների, ուսանողների և սոցիալական զարգացման խնդիրներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Медицина

Գիրքը ներկայացնում է ցավի բժշկական և ֆիզիոլոգիական բնույթը՝ բացատրելով, թե ինչպես է ցավի ազդանշանը ձևավորվում նյարդային համակարգում, ինչպես է այն փոխանցվում դեպի ուղեղ և ինչ գործոններ են ազդում դրա ուժգնության ու ընկալման վրա։ Այն ընդգծում է, որ ցավը պաշտպանական մեխանիզմ է, որը ծառայում է օրգանիզմին զգուշացնելու վնասի կամ հնարավոր վտանգի մասին, սակայն որոշ դեպքերում այն կարող է դառնալ քրոնիկ և կորցնել իր օգտակար պաշտպանական գործառույթը։ Տեքստում ներկայացվում են ցավի կառավարման բժշկական մոտեցումները՝ սկսած պատճառի ախտորոշումից և դեղորայքային բուժումից մինչև ֆիզիկական թերապիա, վերականգնողական մեթոդներ և ոչ դեղորայքային միջամտություններ, ինչպիսիք են շնչառական վերահսկումը և թուլացման տեխնիկաները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում նաև նյարդային համակարգի դերին ցավի ընկալման մեջ՝ բացատրելով, որ հոգեբանական վիճակը, սթրեսը և ուշադրության կենտրոնացումը կարող են ուժեղացնել կամ թուլացնել ցավի զգացողությունը։ Բացի այդ, քննարկվում է քրոնիկ ցավի կառավարումը որպես երկարաժամկետ գործընթաց, որը պահանջում է բազմամասնագիտական մոտեցում՝ բժիշկների, ֆիզիոթերապևտների և երբեմն հոգեբանների մասնակցությամբ։ Ընդհանուր առմամբ գիրքը ներկայացնում է ցավը ոչ թե որպես միայն տհաճ զգացողություն, այլ որպես բարդ կենսաբանական և հոգեբանական երևույթ, որի ճիշտ կառավարումը նպաստում է կյանքի որակի էական բարելավմանը։

Медицина

Աշխատությունը նվիրված է առնանդամի չարորակ նորագոյացություններով հիվանդների բուժման արդյունքների բարելավման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով ախտորոշման, հիվանդության տարածվածության գնահատման, բուժական մարտավարության ընտրության և հետագա հսկողության հիմնական խնդիրները։ Դիտարկվում են հիվանդության կլինիկական առանձնահատկությունները, զարգացման փուլերը, ախտորոշման ժամանակ կիրառվող հետազոտական մոտեցումները և բուժման արդյունավետության վրա ազդող գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հիվանդության վաղ հայտնաբերման նշանակությանը, ուռուցքային գործընթացի տեղային և տարածված ձևերի տարբերակմանը, ինչպես նաև յուրաքանչյուր հիվանդի համար համապատասխան բուժման եղանակի ընտրությանը։ Վերլուծվում են օրգանապահպան և վիրաբուժական բուժման մոտեցումները, ճառագայթային ու դեղորայքային բուժման հնարավորությունները և դրանց համակցված կիրառման սկզբունքները։ Քննարկվում է ավշային հանգույցների վիճակի գնահատման նշանակությունը հիվանդության ընթացքի կանխատեսման և հետագա բուժական մարտավարության որոշման համար։ Անդրադարձ է կատարվում բուժումից հետո հիվանդների պարբերական հսկողությանը, հիվանդության կրկնության ժամանակին հայտնաբերմանը, հնարավոր բարդությունների նվազեցմանը և կյանքի որակի պահպանմանը։ Կարևորվում է անհատականացված մոտեցումը, որի դեպքում բուժման ընտրությունը պայմանավորված է հիվանդության փուլով, ուռուցքի առանձնահատկություններով և հիվանդի ընդհանուր առողջական վիճակով։ Հետազոտությունը կարող է նպաստել ախտորոշիչ և բուժական մոտեցումների կատարելագործմանը, բուժման արդյունավետության բարձրացմանը և երկարաժամկետ արդյունքների բարելավմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել ուռուցքաբանների, ուրոլոգների, վիրաբույժների, հետազոտողների, դասախոսների և բժշկական մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Экономика

Հակամենաշնորհային աշխատությունը նվիրված է շուկայական տնտեսության կարևոր տեսական և կիրառական խնդիրներից մեկին՝ մոնոպոլիստական մրցակցության և հակամենաշնորհային քաղաքականության ուսումնասիրությանը։ Գրքում վերլուծվում է մոնոպոլիստական մրցակցության էությունը՝ որպես շուկայական կառուցվածք, որտեղ միաժամանակ գործում են բազմաթիվ վաճառողներ, սակայն նրանց արտադրանքը տարբերվում է որակով, ապրանքանիշով կամ ծառայության առանձնահատկություններով, ինչը թույլ է տալիս յուրաքանչյուրին ունենալ որոշակի շուկայական ազդեցություն։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է այս մոդելի հիմնական հատկանիշները՝ գների ձևավորման մեխանիզմները, մրցակցության սահմանները, սպառողների վարքագիծը և շուկայի հավասարակշռության ձևավորումը։ Աշխատության երկրորդ մասում ուշադրություն է դարձվում հակամենաշնորհային քաղաքականությանը՝ որպես պետության կողմից իրականացվող կարգավորիչ գործիք, որի նպատակն է կանխել շուկայի մոնոպոլիզացումը, ապահովել առողջ մրցակցություն և պաշտպանել սպառողների շահերը։ Քննարկվում են հակամենաշնորհային օրենքների կիրառման սկզբունքները, պետական վերահսկողության մեխանիզմները և միջազգային փորձը։ Գիրքը համադրում է տեսական տնտեսագիտական մոտեցումները և գործնական վերլուծությունները՝ ընթերցողին տրամադրելով ամբողջական պատկերացում մոնոպոլիստական մրցակցության բնույթի և հակամենաշնորհային քաղաքականության դերի մասին ժամանակակից տնտեսությունում։

Литература

Հրատարակությունը նվիրված է հայ մեծ բանաստեղծ Վահան Տերյանի կյանքին, ստեղծագործական ժառանգությանը և գրական-մշակութային նշանակությանը՝ ներկայացնելով մեթոդական նյութերի ժողովածու՝ ուսումնական և մշակութային միջոցառումների կազմակերպման համար։ Ներառում է բանաստեղծի կենսագրությանը, ստեղծագործությունների գաղափարական և գեղարվեստական առանձնահատկություններին, գրական ոճին և հայ նորագույն պոեզիայի զարգացման գործում ունեցած դերին վերաբերող նյութեր։ Ժողովածուում ներկայացված են դասավանդման, զեկուցումների, գրական երեկոների, ցուցահանդեսների և այլ միջոցառումների կազմակերպման համար նախատեսված առաջարկություններ, տեղեկություններ և մեթոդական մշակումներ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Տերյանի քնարերգության թեմատիկ բազմազանությանը, հայրենասիրական, սիրային, փիլիսոփայական և հոգեբանական մոտիվներին, ինչպես նաև նրա ստեղծագործությունների ազդեցությանը հայ գրականության հետագա զարգացման վրա։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել գրականության ուսուցիչների, դասախոսների, գրադարանավարների, մշակութային կազմակերպիչների, ուսանողների, աշակերտների, ինչպես նաև հայ գրականության պատմությամբ և Վահան Տերյանի ստեղծագործությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։