Разработка быстродействующих средств автоматизированного проектирования сигма-дельта

Технология

Աշխատանքը նվիրված է կենսագազային, քամու և արևային էներգիայի համակցմամբ գործող կոմբինացված էներգետիկ համակարգի ուսումնասիրությանն ու մշակմանը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է տարբեր վերականգնվող էներգիայի աղբյուրների առավելությունների համադրումը՝ էներգիայի արտադրության կայունությունը, հուսալիությունը և արդյունավետությունը բարձրացնելու համար։ Ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են կենսագազի ստացման և էներգիայի վերածման տեխնոլոգիաները, քամու էներգիայի օգտագործման սկզբունքները և արևային էներգիայի արտադրության հնարավորությունները՝ հաշվի առնելով դրանց աշխատանքի պայմանների և արտադրողականության ժամանակային տարբերությունները։ Կոմբինացված մոտեցումը հնարավորություն է տալիս փոխլրացնել առանձին աղբյուրների սահմանափակումները. օրինակ՝ արևային և քամու էներգիայի արտադրությունը կախված է եղանակային պայմաններից, մինչդեռ կենսագազային բաղադրիչը կարող է ապահովել ավելի կառավարելի էներգիայի արտադրություն։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել համակարգի կառուցվածքը, առանձին էներգետիկ աղբյուրների փոխկապակցումը, էներգիայի փոխակերպման և կուտակման մեխանիզմները, ինչպես նաև կառավարման և ավտոմատացման հնարավոր լուծումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում համակարգի աշխատանքի մաթեմատիկական մոդելավորմանն ու տեխնիկատնտեսական գնահատմանը՝ տարբեր ռեժիմներում արտադրողականությունը, էներգետիկ արդյունավետությունը, ծախսերը և շահագործման պայմանները որոշելու նպատակով։ Հետազոտության ընթացքում կարող են վերլուծվել նաև տեղական կլիմայական պայմանների, արևային ճառագայթման, քամու արագության, կենսագազի հումքի հասանելիության և էներգիայի սպառման բնույթի ազդեցությունները համակարգի ընդհանուր արդյունավետության վրա։ Համակցված համակարգի նախագծման կարևոր խնդիրներից է էներգիայի արտադրության և սպառման հավասարակշռության ապահովումը, ինչպես նաև ավելցուկային էներգիայի արդյունավետ օգտագործումը կամ կուտակումը։ Աշխատանքը կարող է ներառել տարբեր տեխնիկական լուծումների համեմատություն և օպտիմալ կառուցվածքի ընտրություն՝ էներգիայի ինքնաբավության, շահագործման հուսալիության և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցության նվազեցման նպատակով։ Նման համակարգերի կիրառումը կարող է նպաստել հանածո վառելիքներից կախվածության նվազեցմանը, տեղական էներգետիկ ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործմանը և ցածր ածխածնային էներգետիկ համակարգերի զարգացմանը։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել էներգետիկայի, վերականգնվող էներգիայի, ջերմատեխնիկայի, էլեկտրատեխնիկայի և էներգետիկ համակարգերի մոդելավորման մասնագետներին, ինչպես նաև համապատասխան տեխնիկական ուղղությունների հետազոտողներին ու ուսանողներին։

История

Աշխատությունը հայ պատմաաշխարհագրական ուսումնասիրության կարևոր նմուշներից է՝ նվիրված պատմական Կիլիկիայի հայկական բնակավայրերին, աշխարհագրական միջավայրին, պատմական անցյալին և մշակութային ժառանգությանը։ Այն ներկայացնում է Կիլիկիայի՝ որպես միջնադարում հայ քաղաքական, հասարակական և մշակութային կյանքի կարևոր կենտրոններից մեկի, ձևավորման ու զարգացման պատմությունը։ Ուսումնասիրության առանցքում Կիլիկիայի հայկական իշխանապետության և թագավորության պատմական ուղին է, հայ բնակչության հաստատումը տարածաշրջանում, իշխանական տների գործունեությունը, քաղաքների ու ամրոցների նշանակությունը, ինչպես նաև երկրի քաղաքական և տնտեսական հարաբերությունները հարևան պետությունների ու ժողովուրդների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Լևոն Մեծագործի ժամանակաշրջանին, երբ Կիլիկյան Հայաստանը հասավ քաղաքական հզորության և ընդլայնեց իր միջազգային կապերը։ Պատմական տեղեկությունները լրացվում են տեղանունների, բնակավայրերի, աշխարհագրական դիրքերի, պատմական հուշարձանների և հին աղբյուրներում պահպանված վկայությունների ուսումնասիրությամբ։ Այսպիսի համադրական մոտեցումը հնարավորություն է տալիս Կիլիկիայի անցյալը դիտարկել ոչ միայն քաղաքական իրադարձությունների տեսանկյունից, այլև բացահայտել տարածաշրջանի բնակչության առօրյան, հոգևոր կյանքը, եկեղեցական կենտրոնները, ճարտարապետական ժառանգությունն ու մշակութային կապերը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի Կիլիկիայի հայկական պատմական տարածքի ճանաչման, միջնադարյան հայկական պետականության ուսումնասիրության և ազգային պատմական հիշողության պահպանման համար։ Այն արժեքավոր աղբյուր է հայագետների, պատմաբանների, աշխարհագրագետների և Կիլիկիայի պատմամշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի կոմունիստական կուսակցության (Կոմկուս) ներսում ձևավորված ներկուսակցական կյանքի և առօրեական գործելակերպերի ուսումնասիրությանը 1920–1930-ական թվականներին՝ ընդգծելով քաղաքական ինստիտուտների և առօրյա սոցիալական իրականության փոխազդեցությունը խորհրդային համակարգի կայացման փուլում։ Հեղինակը վերլուծում է կուսակցական կազմակերպությունների կառուցվածքը, ներքին կարգապահության մեխանիզմները, անդամակցության գործընթացները և գաղափարական վերահսկողության ձևերը՝ դիտարկելով դրանք որպես քաղաքական իշխանության գործիքներ։ Գրքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կուսակցական առօրեականությանը՝ ժողովների, հաշվետվությունների, քննարկումների և ներքին հաղորդակցության ձևերին, ինչպես նաև կուսակցական կյանքի ձևական և ոչ ձևական կողմերին։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը կուսակցական վարքագծի վրա՝ ներառելով կադրային քաղաքականությունը, անձնական հարաբերությունները և տեղական իշխանության առանձնահատկությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է գաղափարախոսության և առօրյա պրակտիկայի փոխկապվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես էին քաղաքական նպատակները ներթափանցում հասարակական կյանքի տարբեր մակարդակներ։ Այն կարևոր է պատմաբանների, խորհրդային ուսումնասիրություններով զբաղվող հետազոտողների և քաղաքական սոցիոլոգիայի մասնագետների համար՝ նպաստելով վաղ խորհրդային շրջանի ներքին քաղաքական մշակույթի ավելի խոր ըմբռնմանը։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է նախնական մասնագիտական կրթության համակարգում մասնագետների պատրաստման որակի բարձրացման խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ կրթական բարեփոխումների, աշխատաշուկայի փոփոխվող պահանջների և մասնագիտական կարողությունների ձևավորման համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում մասնագետների պատրաստման որակը դիտարկվում է որպես բազմաբաղադրիչ հասկացություն, որը ներառում է սովորողների տեսական գիտելիքները, գործնական հմտությունները, մասնագիտական կարողությունները, աշխատանքային մշակույթը և հետագա մասնագիտական գործունեությանը պատրաստվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կրթության բովանդակության արդիականացմանը, ուսումնական ծրագրերի և մասնագիտական չափորոշիչների կատարելագործմանը, ինչպես նաև դրանց համապատասխանեցմանը տնտեսության տարբեր ոլորտներում ձևավորվող պահանջներին։ Քննվում են ուսուցման կազմակերպման ավանդական և նոր մոտեցումները, գործնական պարապմունքների նշանակությունը, արտադրական ուսուցման արդյունավետությունը և իրական աշխատանքային միջավայրի հետ կրթական գործընթացի կապի ամրապնդման հնարավորությունները։ Կարևորվում է կրթական հաստատությունների և գործատուների համագործակցությունը, քանի որ մասնավոր ու արտադրական հատվածների մասնակցությունը կարող է նպաստել պահանջված մասնագիտական հմտությունների հստակեցմանը, պրակտիկայի կազմակերպմանը և շրջանավարտների զբաղվածության հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է դասավանդող և արտադրական ուսուցման մասնագետների մասնագիտական պատրաստվածության գնահատումը, նրանց շարունակական վերապատրաստման անհրաժեշտությունը և ժամանակակից տեխնոլոգիաների ու աշխատանքային մեթոդների յուրացումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նյութատեխնիկական բազայի զարգացմանը, արհեստանոցների և լաբորատորիաների համապատասխանեցմանը մասնագիտական ուսուցման պահանջներին, ինչպես նաև ժամանակակից սարքավորումների կիրառմանը։ Քննվում են մասնագիտական կրթության որակի գնահատման և վերահսկման մեխանիզմները՝ սովորողների ձեռք բերած կարողությունների, ուսումնական արդյունքների և շրջանավարտների մասնագիտական պատրաստվածության տեսանկյունից։ Կարևորվում է այնպիսի գնահատման համակարգի ձևավորումը, որը հնարավորություն է տալիս որոշել ոչ միայն տեսական գիտելիքների մակարդակը, այլև իրական աշխատանքային խնդիրներ լուծելու կարողությունը։ Ուսումնասիրվում են նաև մասնագիտական կողմնորոշման, կրթության մատչելիության, մասնագիտությունների նկատմամբ սովորողների հետաքրքրության և արհեստագործական կրթության հասարակական ընկալման հետ կապված հարցերը։ Բարեփոխումների արդյունավետությունը դիտարկվում է կրթական կառավարման, ֆինանսավորման, չափորոշիչների, սոցիալական գործընկերության և աշխատաշուկայի հետ փոխգործակցության միասնական համակարգում։ Նման մոտեցումը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու մասնագետների պատրաստման որակի վրա ազդող հիմնական գործոնները և հիմնավորելու կրթական գործընթացի կատարելագործման ուղղությունները։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել մասնագիտական կրթության կառավարման, մանկավարժության, կրթական քաղաքականության, աշխատանքի շուկայի և արհեստագործական ուսուցման զարգացման հարցերով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու կրթության կազմակերպիչների համար։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է սովորական խնկածաղկից (Origanum vulgare L.) և մանուշակագույն ռեհանից (Ocimum basilicum var. purpureum) առանձնացված կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների հատկությունների, կենսաբանական ազդեցությունների և գործողության մոլեկուլային ու բջջային մեխանիզմների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության առանցքում են բուսական ծագման բնական միացությունների քիմիական կազմի բացահայտումը, դրանց ֆիզիկաքիմիական առանձնահատկությունների գնահատումը, կենսաբանական ակտիվության տարբեր դրսևորումների ուսումնասիրությունը և դեղագործության, կենսատեխնոլոգիայի ու սննդարդյունաբերության ոլորտներում կիրառման հնարավորությունների գիտական հիմնավորումը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսումնասիրվող բույսերի կենսաքիմիական կազմին, երկրորդային նյութափոխանակության արդյունքում առաջացող միացություններին, եթերայուղերին, ֆենոլային նյութերին, ֆլավոնոիդներին և այլ բնական բաղադրիչներին, որոնք կարող են պայմանավորել դրանց կենսաբանական հատկությունները։ Քննարկվում են բուսական հումքից ակտիվ նյութերի առանձնացման, մաքրման, նույնականացման և քիմիական բնութագրման ժամանակակից մեթոդները, ինչպես նաև տարբեր լուծիչների, առանձնացման պայմանների և բուսական հումքի առանձնահատկությունների ազդեցությունը ստացվող միացությունների կազմի ու ակտիվության վրա։ Կարևորվում է բույսերի աճման միջավայրի, կլիմայական պայմանների, զարգացման փուլերի և գենետիկական առանձնահատկությունների հնարավոր ազդեցությունը կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի կուտակման և դրանց հարաբերական պարունակության վրա։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակներում դիտարկվում են բուսական միացությունների հակաօքսիդանտային, հակամանրէային և այլ կենսաբանական ազդեցությունների ուսումնասիրման հնարավորությունները՝ ուշադրություն դարձնելով դրանց դրսևորման պայմաններին և արդյունավետությունը որոշող գործոններին։ Հատուկ նշանակություն է տրվում ազատ ռադիկալների չեզոքացման, օքսիդավերականգնման հավասարակշռության պահպանման և օքսիդատիվ սթրեսի հետ կապված բջջային գործընթացների վրա բնական միացությունների հնարավոր ազդեցությանը։ Ուսումնասիրվում են բուսական ծագման նյութերի և կենսաբանական թաղանթների փոխազդեցությունները, բջջային թաղանթների թափանցելիության փոփոխությունները, ֆերմենտային համակարգերի ակտիվության կարգավորումը և նյութափոխանակային գործընթացների վրա ազդեցության հնարավոր մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրության են արժանանում հակամանրէային ակտիվության ուսումնասիրության հարցերը, մասնավորապես՝ տարբեր միկրոօրգանիզմների նկատմամբ բուսական միացությունների ազդեցության առանձնահատկությունները, մանրէային բջիջների կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունները, ինչպես նաև կենսաբանական ազդեցության կախվածությունը նյութերի քիմիական կառուցվածքից և կիրառվող կոնցենտրացիաներից։ Քննարկվում են բուսական միացությունների հնարավոր հակաբորբոքային և բջջապաշտպան հատկությունների ուսումնասիրման գիտական մոտեցումները՝ հաշվի առնելով բջջային ազդանշանային համակարգերի, ֆերմենտների և կենսաքիմիական կարգավորման գործընթացների նշանակությունը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ակտիվ միացությունների քիմիական կառուցվածքի և կենսաբանական ազդեցության միջև փոխկապակցվածության բացահայտումը, որը հնարավորություն է տալիս պարզելու տարբեր ֆունկցիոնալ խմբերի, մոլեկուլային առանձնահատկությունների և նյութերի փոխազդեցությունների դերը կենսաբանական ակտիվության ձևավորման գործում։ Անդրադարձ է կատարվում նաև առանձին միացությունների և բուսական քաղվածքների համեմատական ուսումնասիրությանը, դրանց հնարավոր համակցված ազդեցություններին և բազմաբաղադրիչ համակարգերում կենսաբանական ակտիվության փոփոխության օրինաչափություններին։ Կարևորվում է փորձարարական հետազոտությունների մեթոդաբանությունը, մասնավորապես՝ կենսաքիմիական, մանրէաբանական, սպեկտրաչափական և քրոմատոգրաֆիական վերլուծությունների կիրառումը՝ ակտիվ նյութերի հատկությունները գնահատելու և դրանց ազդեցության մեխանիզմները բացահայտելու նպատակով։ Առանձնահատուկ նշանակություն է տրվում փորձարարական արդյունքների հավաստիությանը, կենսաբանական ակտիվության քանակական գնահատմանը, դեղաչափից կախված ազդեցությունների ուսումնասիրմանը և տարբեր փորձարարական մոդելներում ստացված տվյալների համեմատությանը։ Աշխատության շրջանակներում դիտարկվում են նաև բուսական ծագման կենսաբանորեն ակտիվ նյութերի հնարավոր կիրառությունները սննդամթերքի պահպանման, բնական հակաօքսիդանտային բաղադրիչների մշակման, կենսատեխնոլոգիական արտադրանքի ստեղծման և դեղագործական հետազոտությունների ոլորտներում։ Միաժամանակ կարևորվում է բնական միացությունների անվտանգության, հնարավոր թունաբանական ազդեցությունների և կենսաբանական համակարգերում դրանց արդյունավետության գնահատման անհրաժեշտությունը, քանի որ լաբորատոր պայմաններում հայտնաբերված ակտիվությունը ինքնին չի հաստատում մարդու օրգանիզմում բուժական արդյունավետությունը։ Հետազոտության թեմատիկան հնարավորություն է տալիս ավելի խորությամբ ուսումնասիրելու դեղաբույսերի կենսաքիմիական բազմազանությունը, դրանց ակտիվ բաղադրիչների ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունները և բնական նյութերի վրա հիմնված նոր կենսատեխնոլոգիական լուծումների մշակման հեռանկարները։ Աշխատությունն ունի գիտական և կիրառական նշանակություն՝ նպաստելով բուսական կենսաքիմիայի, բնական միացությունների քիմիայի, մոլեկուլային կենսաբանության, դեղաբանական հետազոտությունների և կիրառական կենսատեխնոլոգիայի զարգացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիկոսների, մոլեկուլային կենսաբանների, բուսաբանների, մանրէաբանների, դեղագետների, դեղաբանների, կենսատեխնոլոգների, սննդի անվտանգության մասնագետների, գիտաշխատողների, դասախոսների, ասպիրանտների, ուսանողների և բուսական ծագման կենսաբանորեն ակտիվ միացությունների հատկություններով ու կիրառման հնարավորություններով հետաքրքրվող հետազոտողների համար։

Религия

Աշխատությունը նվիրված է քրիստոնեական հավատքի հիմնարար սկզբունքների ներկայացմանն ու բացատրությանը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին ծանոթացնել քրիստոնեական վարդապետության հիմնական դրույթներին, հոգևոր հասկացություններին և կրոնական կյանքի բարոյական հիմքերին։ Այս բնույթի երկերում կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում Աստծո գոյության և բնության, Սուրբ Երրորդության, Հիսուս Քրիստոսի աստվածային ու մարդկային էության, նրա ծննդյան, խաչելության և հարության, ինչպես նաև մարդկության փրկության վերաբերյալ ուսմունքները։ Կարևորվում են Սուրբ Գրքի հեղինակությունը, եկեղեցու դերը հավատքի պահպանման և փոխանցման գործում, աղոթքի նշանակությունը, խորհուրդների հոգևոր իմաստը և քրիստոնյայի պարտականությունները։ Շարադրանքը կարող է ներառել նաև հավատքի ու գործերի փոխկապակցվածության, մեղքի, ապաշխարության, ներողամտության, սիրո, բարեգործության և բարոյական պատասխանատվության վերաբերյալ բացատրություններ։ Նման աշխատությունների կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ աստվածաբանական գաղափարները ներկայացվում են ոչ միայն որպես վերացական դավանաբանական դրույթներ, այլև որպես առօրյա վարքը և մարդկային հարաբերությունները կարգավորող հոգևոր սկզբունքներ։ Գիրքը կարող էր ծառայել որպես ինքնուրույն ընթերցանության, ընտանեկան ուսուցման և քրիստոնեական գիտելիքների ամրապնդման միջոց՝ օգնելով հավատացյալներին ավելի գիտակցված ընկալել իրենց կրոնական պատկանելությունն ու հոգևոր պարտավորությունները։ Այն արժեքավոր է նաև հայ համայնքի կրոնական կրթության և քրիստոնեական ուսուցողական գրականության պատմության ուսումնասիրության համար։