Разработка средств автоматизированного решения линейных однопараметрических систем уравнений

История

Այս գիտական-պատմագիտական աշխատանքը նվիրված է Ամենայն հայոց կաթողիկոս Վազգեն Ա-ի հասարակական և մշակութային գործունեության բազմակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով նրա դերակատարությունը հայ եկեղեցու, ազգային ինքնության պահպանման և մշակութային կյանքի զարգացման գործընթացներում։ Գրքում վերլուծվում է նրա գործունեությունը հատկապես Խորհրդային Հայաստանի և սփյուռքի պայմաններում՝ ընդգծելով եկեղեցու դիրքի ամրապնդման, հոգևոր արժեքների պահպանման և ազգային համախմբման ուղղությամբ իրականացված նախաձեռնությունները։ Հեղինակը ներկայացնում է Վազգեն Ա-ի ներդրումը կրթամշակութային ոլորտում՝ հոգևոր կրթության զարգացման, հրատարակչական գործունեության խթանման և երիտասարդության հոգևոր դաստիարակության ուղղություններով։ Աշխատության մեջ հատուկ ուշադրություն է դարձվում նրա միջեկեղեցական և միջազգային կապերին, ինչպես նաև հայ եկեղեցու հեղինակության բարձրացմանը համաշխարհային քրիստոնեական հարթակում։ Միաժամանակ դիտարկվում է նրա հասարակական գործունեության ազդեցությունը ազգային ինքնագիտակցության և մշակութային ժառանգության պահպանման վրա։ Գիրքը նախատեսված է եկեղեցաբանների, պատմաբանների, մշակութաբանների, աստվածաբանների և հայ ազգային-եկեղեցական կյանքի ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

История

Աշխատությունը նվիրված է 1895–1914 թվականներին Արևմտյան Հայաստանում ամերիկյան միսիոներների գործունեության ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով Օսմանյան կայսրության քաղաքական, հասարակական և ազգային-կրոնական բարդ իրավիճակի համատեքստում։ Հետազոտության մեջ ուսումնասիրվում են ամերիկյան միսիոներական կազմակերպությունների ձևավորման և տարածաշրջանում գործունեություն ծավալելու նախադրյալները, նրանց հիմնական նպատակները, աշխատանքի կազմակերպման ձևերը և տեղական բնակչության հետ փոխհարաբերությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կրթական գործունեությանը, քանի որ միսիոներական կառույցները հիմնել և աջակցել են դպրոցների, ուսումնական հաստատությունների և այլ կրթական կենտրոնների գործունեությանը՝ նպաստելով բնակչության, այդ թվում՝ հայերի կրթական հնարավորությունների ընդլայնմանը։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել նաև բժշկական և առողջապահական առաքելությունները, հիվանդանոցների ու բուժկետերի գործունեությունը, ինչպես նաև սոցիալական օգնության տարբեր ձևերը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հատկապես 1890-ականների կեսերից Օսմանյան կայսրության արևելյան նահանգներում հայ բնակչության նկատմամբ բռնությունների և կոտորածների պայմաններում միսիոներների մարդասիրական գործունեությանը։ Նրանք կարող էին աջակցել տուժածներին, որբերին և տեղահանվածներին՝ կազմակերպելով սննդի, հագուստի, կացարանի և բժշկական օգնության տրամադրում։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ միսիոներների կողմից տեղի ունեցող իրադարձությունների վերաբերյալ տեղեկությունների հավաքագրմանն ու փոխանցմանը, ինչպես նաև ամերիկյան հասարակության մեջ Արևմտյան Հայաստանի իրավիճակի մասին իրազեկվածության ձևավորմանը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում միսիոներների և Օսմանյան իշխանությունների հարաբերություններին, նրանց գործունեության նկատմամբ կիրառվող սահմանափակումներին, թույլտվությունների, վերահսկողության և անվտանգության խնդիրներին։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են հայ համայնքների, տեղական հոգևորականության և միսիոներական կառույցների համագործակցության տարբեր ձևերը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է նաև միսիոներական գործունեության ազդեցության գնահատումը՝ կրթության, առողջապահության, կանանց կրթության, սոցիալական աջակցության և համայնքային կյանքի զարգացման տեսանկյունից։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել ամերիկյան միսիոներների դերը ոչ միայն որպես կրոնական քարոզիչների, այլև որպես կրթական, բժշկական և մարդասիրական գործունեություն իրականացնող կազմակերպիչների։ Միաժամանակ այն կարող է անդրադառնալ միսիոներական աշխատանքի սահմանափակումներին, տեղական հասարակության տարբեր խմբերի արձագանքներին և գործունեության կրոնական ու աշխարհիկ բաղադրիչների հարաբերակցությանը։ Ուսումնասիրության աղբյուրագիտական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ միսիոներների հաշվետվությունները, նամակները, հուշերը և այլ փաստաթղթեր կարող են կարևոր տեղեկություններ պարունակել տվյալ ժամանակաշրջանի Արևմտյան Հայաստանի սոցիալական և քաղաքական իրավիճակի վերաբերյալ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, Հայոց ցեղասպանության նախապատմությունն ուսումնասիրող հետազոտողներին, կրոնական առաքելությունների պատմությամբ զբաղվող մասնագետներին, ինչպես նաև Օսմանյան կայսրության վերջին շրջանի կրթական և մարդասիրական գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Право

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության կառավարության՝ պետական իշխանության մարմինների համակարգում ունեցած տեղին, իրավական կարգավիճակին, լիազորություններին և պետական կառավարման գործընթացում ունեցած դերին։ Ուսումնասիրության կենտրոնում կառավարության և պետական իշխանության մյուս մարմինների փոխհարաբերություններն են, ինչպես նաև գործադիր իշխանության կազմակերպման և իրականացման սահմանադրաիրավական հիմքերը։ Աշխատությունում կարող են ուսումնասիրվել կառավարության ձևավորման և գործունեության սկզբունքները, նրա կառուցվածքը, իրավասության շրջանակը, որոշումների ընդունման մեխանիզմները և պատասխանատվության ձևերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կառավարության փոխհարաբերություններին Հանրապետության նախագահի, Ազգային ժողովի, դատական իշխանության և պետական կառավարման այլ մարմինների հետ՝ իշխանությունների տարանջատման և փոխզսպումների ու հակակշիռների սկզբունքների համատեքստում։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև կառավարության՝ որպես գործադիր իշխանության բարձրագույն մարմնի դերին պետական քաղաքականության մշակման և իրականացման, սոցիալ-տնտեսական զարգացման, հանրային կառավարման և երկրի ներքին ու արտաքին քաղաքականության իրականացման գործընթացներում։ Կարևոր ուղղություն է կառավարության իրավական ակտերի, լիազորությունների իրականացման սահմանների և պետական կառավարման համակարգում պատասխանատվության մեխանիզմների վերլուծությունը։ Աշխատությունում կարող են ներկայացվել նաև կառավարության կառուցվածքային փոփոխությունները և դրանց պայմանավորվածությունը Հայաստանի պետական կառավարման համակարգի զարգացման տարբեր փուլերով։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել սահմանադրական բարեփոխումների ազդեցությանը կառավարության կարգավիճակի և իշխանության համակարգում նրա դերի վրա՝ հնարավորություն տալով հասկանալու գործադիր իշխանության ինստիտուցիոնալ զարգացման տրամաբանությունը։ Ուսումնասիրությունը կարող է ներառել նաև պետական կառավարման արդյունավետության, իրավականության, հաշվետվողականության և թափանցիկության ապահովման խնդիրները։ Կառավարության գործունեության վերլուծությունը կարևոր է նաև այն տեսանկյունից, որ գործադիր իշխանության արդյունավետ կազմակերպումը անմիջականորեն կապված է պետական քաղաքականության հետևողական իրականացման և հանրային կառավարման որակի հետ։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել սահմանադրական և վարչական իրավունքի մասնագետներին, պետական կառավարման ոլորտի հետազոտողներին, իրավաբաններին, պետական ծառայողներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։ Ընդհանուր առմամբ, այն հնարավորություն է տալիս ամբողջական պատկերացում կազմել Հայաստանի Հանրապետության կառավարության սահմանադրաիրավական դիրքի, պետական իշխանության համակարգում նրա գործառույթների և իշխանության մյուս ինստիտուտների հետ փոխհարաբերությունների վերաբերյալ։

Литература

Դանիել Վարուժան․ Բանաստեղծություններ — հայ նշանավոր բանաստեղծ Դանիել Վարուժան-ի ստեղծագործությունների ժողովածու է, որը հայ գրականության մեջ առանձնանում է իր հզոր պատկերավորությամբ, ազգային ոգով և խոր զգացմունքայնությամբ։ Վարուժանի պոեզիան համարվում է արևմտահայ գրականության ամենավառ էջերից մեկը, որտեղ միավորվում են հայրենասիրությունը, մարդկային աշխատանքի փառաբանումը, բնության գեղեցկությունը և կյանքի կենսական ուժը։ Նրա բանաստեղծություններում մեծ տեղ ունեն գյուղական կյանքը, հողի և մարդու կապը, գյուղացու աշխատանքը, ընտանիքի ու ազգային ավանդույթների արժեքը։ Հեղինակը հաճախ պատկերում է հայ ժողովրդի պատմական ճակատագիրը, ցավն ու պայքարը, սակայն միաժամանակ ստեղծագործությունները լի են կյանքի, ուժի և վերածննդի հավատով։ Վարուժանի լեզուն հարուստ է գունեղ պատկերներով, խորհրդանիշներով և երաժշտական հնչողությամբ, ինչը նրա պոեզիան դարձնում է արտահայտիչ և հուզիչ։ «Հացին երգը», «Ցեղին սիրտը», «Հեթանոս երգեր» և այլ ստեղծագործություններում հեղինակը փառաբանում է մարդու ստեղծագործ ուժը, բնության առատությունը և ազգային արժանապատվությունը։ Նրա պոեզիան ոչ միայն գեղարվեստական մեծ արժեք ունի, այլ նաև արտացոլում է ժողովրդի հոգևոր դիմագիծն ու մշակութային ինքնությունը։ Այս ժողովածուն կարևոր է այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են ծանոթանալ հայ դասական պոեզիայի խորքին, ազգային մտածողությանը և բարձրարվեստ գրականությանը։

Культура

Աշխատությունը նվիրված է հայկական երաժշտական թատրոնի ձևավորման, զարգացման և գեղարվեստական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Գրքում հայկական երաժշտական թատրոնը դիտարկվում է որպես ազգային մշակույթի կարևոր բաղադրիչ, որի ձևավորումն ու հետագա զարգացումը կապված են հայ երաժշտության, թատերական արվեստի, օպերային և բալետային մշակույթի, ինչպես նաև հասարակական ու մշակութային կյանքի փոփոխությունների հետ։ Ուսումնասիրության ընթացքում ուշադրություն է դարձվում երաժշտական թատրոնի պատմական զարգացման հիմնական փուլերին, ազգային բեմարվեստի ձևավորման նախադրյալներին և այն ստեղծագործական գործընթացներին, որոնց արդյունքում հայկական երաժշտական թատրոնը ձեռք է բերել ինքնատիպ գեղարվեստական դիմագիծ։ Հեղինակը դիտարկում է երաժշտության և դրամատիկական գործողության փոխհարաբերությունը, բեմական արտահայտչամիջոցները, երաժշտական ձևերի ու թատերական կառուցվածքի կապը, ինչպես նաև ազգային երաժշտական լեզվի կիրառումը թատերական ստեղծագործություններում։ Կարևոր տեղ է հատկացվում հայ կոմպոզիտորների և բեմարվեստի գործիչների ստեղծագործական ժառանգությանը, նրանց ներդրմանը ազգային երաժշտական թատրոնի զարգացման գործում և այն ստեղծագործություններին, որոնք նշանակալի դեր են ունեցել հայկական օպերային ու երաժշտական բեմարվեստի ձևավորման մեջ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես են ազգային երաժշտական ավանդույթները համադրվել եվրոպական թատերական և երաժշտական ձևերի հետ՝ ստեղծելով ինքնատիպ գեղարվեստական համակարգ։ Միաժամանակ ուսումնասիրվում են բեմադրական սկզբունքները, դերասանական և վոկալ կատարողական արվեստը, նվագախմբի ու երգչախմբի դերը և երաժշտական թատրոնի կապը հասարակական ու մշակութային միջավայրի հետ։ Գիրքը կարող է հետաքրքրել երաժշտագետներին, թատերագետներին, մշակութաբաններին, հայ երաժշտության պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին, կոնսերվատորիաների և բուհերի ուսանողներին ու դասախոսներին, ինչպես նաև հայկական օպերային և երաժշտական թատրոնի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Այն արժեքավոր աղբյուր է ազգային բեմարվեստի զարգացման ընթացքը, հայկական երաժշտական մտածողության առանձնահատկությունները և երաժշտության ու թատրոնի փոխազդեցությունը ուսումնասիրելու համար։

История

Պատմամշակութային բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է հայ կանանց կյանքի, հասարակական դիրքի և ազգային համայնքի զարգացման մեջ նրանց ունեցած դերի ներկայացմանը։ Քննության են առնվում տարբեր ժամանակաշրջաններում կանանց առօրյան, ընտանեկան հարաբերությունները, կրթությունը, աշխատանքային գործունեությունը և հասարակական մասնակցության ձևերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական ավանդույթների, ընտանեկան արժեքների և մշակութային միջավայրի ազդեցությանը կնոջ սոցիալական կարգավիճակի ու ինքնության ձևավորման վրա։ Անդրադարձ է կատարվում նաև կրթության տարածմանը, հասարակական կյանքի փոփոխություններին և դրանց պայմաններում կանանց համար ստեղծված նոր հնարավորություններին։ Ներկայացվում են կանանց մասնակցության տարբեր դրսևորումները մշակույթի, կրթության, բարեգործության և համայնքային կյանքի ոլորտներում։ Աշխատանքը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հայ հասարակության պատմությունն ու մշակույթը կանանց փորձառության տեսանկյունից՝ բացահայտելով ավանդական և նոր հասարակական դերերի փոխհարաբերությունները։ Այն կարող է օգտակար լինել հայոց պատմության, կանանց պատմության, ազգագրության, մշակութաբանության և սոցիալական պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու ընթերցողների համար։