Астахишвили, Эрекле Константинович

Астахишвили, Эрекле Константинович

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Ինքնապաշտպանությունը խուռիական Արրապխե պետության կառավարման համակարգում

Աշխատությունը նվիրված է խուռիական Արրապխե պետության կառավարման համակարգում ինքնապաշտպանության նշանակության, կազմակերպման և գործառույթների ուսումնասիրությանը՝ այն դիտարկելով հինարևելյան պետականության, հասարակական կառուցվածքի և քաղաքական իշխանության փոխհարաբերությունների համատեքստում։ Հետազոտության առանցքում ինքնապաշտպանության գաղափարն է՝ որպես պետության ներքին կայունության, տարածքային ամբողջականության, բնակչության անվտանգության և իշխանական կառույցների պահպանմանն ուղղված կարևոր գործառույթ։ Արրապխեն, լինելով Հին Մերձավոր Արևելքի խուռիական քաղաքական ու մշակութային միջավայրի նշանակալի կենտրոններից մեկը, առանձնահատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում պետական կառավարման ձևերի, հասարակական հարաբերությունների և պաշտպանական կազմակերպման պատմությունն ուսումնասիրելու համար։ Աշխատության շրջանակում ուշադրություն է դարձվում այն հարցին, թե ինչպես կարող էին ինքնապաշտպանական գործառույթները ներառվել պետական կառավարման ընդհանուր կառուցվածքում, ինչպիսի դեր կարող էին ունենալ իշխանական և վարչական մարմինները անվտանգության ապահովման գործում, ինչպես էին փոխկապակցվում ռազմական կազմակերպումը, ներքին կարգուկանոնի պահպանումը և բնակչության պաշտպանությունը։ Թեման հնարավորություն է տալիս դիտարկելու պաշտպանական համակարգը ոչ միայն որպես արտաքին սպառնալիքներին հակազդելու միջոց, այլև որպես պետական կառավարման և հասարակական կազմակերպման բաղկացուցիչ տարր, որն առնչվում էր իշխանության իրականացմանը, տարածքի վերահսկողությանը և համայնքային կյանքի կարգավորմանը։ Հատուկ հետաքրքրություն է ներկայացնում ինքնապաշտպանության և կենտրոնացված իշխանության փոխհարաբերությունը, քանի որ հին պետություններում անվտանգության կազմակերպումը հաճախ արտահայտում էր ինչպես քաղաքական կառույցների կարողությունները, այնպես էլ հասարակության ներսում գոյություն ունեցող պարտավորությունների ու հարաբերությունների բնույթը։ Խուռիական Արրապխեի օրինակով թեմայի ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև տարածաշրջանի պատմական իրողությունները համեմատական դիտանկյունից հասկանալու համար՝ բացահայտելով Հյուսիսային Միջագետքի և Հին Մերձավոր Արևելքի պետական կազմավորումների կառավարման ու պաշտպանության կազմակերպման առանձնահատկությունները։ Աշխատության գիտական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն անդրադառնում է հինարևելյան պատմագիտության կարևոր հարցերից մեկին՝ պետական կառավարման համակարգում անվտանգության և ինքնապաշտպանության տեղի բացահայտմանը, միաժամանակ նպաստելով խուռիական պատմության, քաղաքական ինստիտուտների և հասարակական կառուցվածքի վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում Հին Արևելքի պատմությամբ, խուռիական քաղաքակրթությամբ, հին պետությունների վարչաքաղաքական համակարգերով, ռազմական պատմությամբ և անվտանգության կազմակերպման պատմական ձևերով զբաղվող հետազոտողների, ուսանողների ու ընթերցողների համար։

Թարմացվել է՝ 2026-11-19
Ինքնապաշտպանությունը խուռիական Արրապխե պետության կառավարման համակարգում

Անվճար

Դերենիկ Դեմիրճյան Դերենիկ Դեմիրճյան 1877 թ․ – 1956 թ․ Դերենիկ Դեմիրճյանը գրող, դրամատուրգ և հասարակական գործիչ էր։ Նա առավել հայտնի է իր «Վարդանանք» պատմական վեպով, որը հայ գրականության կարևորագույն ստեղծագործություններից է։ Դեմիրճյանը մեծ հետաքրքրություն է ցուցաբերել հայկական պատմության և ազգային հերոսների նկատմամբ։ Նրա գործերում հաճախ հանդիպում են հայրենասիրական գաղափարներ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ պիեսներ և պատմվածքներ։ Դեմիրճյանի լեզուն հարուստ է և արտահայտիչ։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ պատմական արձակի զարգացման վրա։ Նա կարևոր դեր է ունեցել նաև հայկական թատրոնի զարգացման գործում։ Նրա աշխատանքները մինչ օրս լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Դեմիրճյանը համարվում է հայ դասական գրականության կարևոր ներկայացուցիչներից մեկը։ menu_book7 Տեսնել ավելին Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Տեսնել ավելին Խաչատուր Աբովյան Խաչատուր Աբովյան 1809 թ․ – 1848 թ․ Խաչատուր Աբովյանը նոր հայ գրականության հիմնադիրն է։ Նա առաջիններից էր, ով գրական ստեղծագործություններ գրեց աշխարհաբար հայերենով։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Վերք Հայաստանի» վեպն է։ Այդ վեպը նկարագրում է հայ ժողովրդի պայքարը և ազգային ոգին։ Աբովյանը եղել է նաև մանկավարժ և լուսավորիչ։ Նա մեծ ուշադրություն է դարձրել կրթության զարգացմանը։ Իր գործունեությամբ նպաստել է ժամանակակից հայ մշակույթի ձևավորմանը։ Նրա գաղափարները մեծ ազդեցություն են ունեցել հետագա գրողների վրա։ Չնայած կարճ կյանքին՝ նա թողել է հարուստ գրական ժառանգություն։ Նրա անհետացումը մինչև այսօր մնում է հայկական պատմության առեղծվածներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Տեսնել ավելին Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Տեսնել ավելին Ներսես Շնորհալի Ներսես Շնորհալի 1102 թ․ – 1173 թ․ Ներսես Շնորհալին եղել է հայ եկեղեցու կաթողիկոս, բանաստեղծ և աստվածաբան։ Նա հայտնի է իր հոգևոր երգերով, աղոթքներով և բանաստեղծություններով։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում բարությունը, սերը և մարդասիրությունը։ Շնորհալին ձգտել է միավորել մարդկանց և ամրապնդել քրիստոնեական արժեքները։ Նրա գրական լեզուն պարզ է, բայց միևնույն ժամանակ խորիմաստ։ Նա նաև գրել է բազմաթիվ եկեղեցական շարականներ։ Ներսես Շնորհալու ստեղծագործությունները մինչ օրս օգտագործվում են հայկական եկեղեցական կյանքում։ Նրա ազդեցությունը զգալի է հայ մշակույթի և կրթության զարգացման մեջ։ Նա համարվում է հայ միջնադարյան գրականության ամենակարևոր դեմքերից մեկը։ Նրա անունը շարունակում է մնալ ազգային հպարտության աղբյուր։ menu_book13 Տեսնել ավելին