Դանիելյան, Լյուդմիլա Վազգենի

Դանիելյան, Լյուդմիլա Վազգենի

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Մանկավարժություն

Հարություն Ալամդարյանը մանկավարժ

Աշխատությունը նվիրված է Հարություն Ալամդարյանի մանկավարժական գործունեության, կրթական հայացքների և հայ կրթամշակութային կյանքում ունեցած դերի ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում նրա պատկերացումներն են կրթության և դաստիարակության նպատակների, ուսուցչի առաքելության, սովորողների մտավոր ու բարոյական զարգացման, ինչպես նաև ազգային կրթության կազմակերպման վերաբերյալ։ Նրա մանկավարժական ժառանգությունը դիտարկվում է XIX դարի առաջին կեսի հայ հասարակական և մշակութային կյանքի համատեքստում, երբ կրթական հաստատությունների զարգացումը, աշխարհիկ գիտելիքների տարածումը և նոր ուսուցման սկզբունքների ձևավորումը կարևոր նշանակություն էին ձեռք բերում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նրա ուսուցչական և կրթական կազմակերպչական գործունեությանը, դասավանդման նկատմամբ ունեցած մոտեցումներին և կրթությունը հասարակության մտավոր առաջընթացի կարևոր միջոց դիտարկելու գաղափարին։ Քննվում է ուսուցման ու դաստիարակության փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, որ կրթական գործընթացը կարող էր ընկալվել ոչ միայն որպես գիտելիքների փոխանցում, այլև որպես սովորողի բարոյական, մշակութային և մտավոր ձևավորման ամբողջական համակարգ։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ մայրենի լեզվի, գրականության, պատմության և ընդհանուր գիտելիքների նշանակությանը կրթության մեջ, ինչպես նաև սովորողների ինքնուրույն մտածողության և ճանաչողական հետաքրքրությունների զարգացման հարցերին։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում մանկավարժի և սովորողի փոխհարաբերության խնդիրը, ուսուցչի անձնական օրինակի նշանակությունը և կրթական միջավայրի ազդեցությունը երիտասարդ սերնդի ձևավորման վրա։ Ուսումնասիրվում են նաև նրա գործունեության կապերը ժամանակաշրջանի հայ կրթական կենտրոնների, մշակութային շարժումների և մտավորականության հետ՝ հնարավորություն տալով մանկավարժական հայացքները դիտարկել ավելի լայն պատմամշակութային գործընթացների շրջանակում։ Նրա գործունեության գնահատումը նպաստում է XIX դարի հայ մանկավարժական մտքի զարգացման հիմնական միտումների, ավանդական կրթության և նոր կրթական մոտեցումների փոխհարաբերությունների բացահայտմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մանկավարժության պատմության, հայ մշակույթի պատմության և կրթական մտքի ուսումնասիրության մոտեցումները՝ ներկայացնելով Հարություն Ալամդարյանի ներդրումը հայ կրթության զարգացման, ուսուցչական գործունեության և մանկավարժական գաղափարների ձևավորման գործընթացում։

Թարմացվել է՝ 2026-09-22
Հարություն Ալամդարյանը մանկավարժ

Անվճար

Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book2 Տեսնել ավելին Մխիթար Գոշ Մխիթար Գոշ 1130 թ․ – 1213 թ․ Մխիթար Գոշ միջնադարյան հայ մեծ մտածող, իրավագետ, առակագիր, մանկավարժ և հասարակական գործիչ էր, որը ապրել է XII–XIII դարերում։ Նա հայտնի է որպես հայ իրավագիտության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից մեկը։ Նրա ամենահայտնի աշխատությունը «Դատաստանագիրքն» է, որը համարվում է հայկական իրավունքի կարևորագույն հուշարձաններից և երկար ժամանակ ծառայել է որպես օրենքների ժողովածու։ Մխիթար Գոշը գրել է նաև բազմաթիվ առակներ, որոնց միջոցով քարոզել է բարություն, արդարություն, իմաստություն և ազնվություն։ Նա մեծ դեր է ունեցել կրթության և մշակույթի զարգացման գործում, հիմնել է դպրոցներ և նպաստել գիտելիքների տարածմանը։ Գոշի ստեղծագործությունները կարևոր նշանակություն ունեն հայ գրականության, իրավունքի և մանկավարժության պատմության մեջ։ Նրա անունը մինչ օրս համարվում է իմաստության, արդարադատության և ազգային մշակույթի խորհրդանիշ։ menu_book5 Տեսնել ավելին Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Տեսնել ավելին Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Տեսնել ավելին Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book3 Տեսնել ավելին Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book15 Տեսնել ավելին