Ներսիսյան, Ա. Ն.

Ներսիսյան, Ա. Ն.

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (1)

Օնլայն

Պատմություն

Ներսիսյան Ա․ Ն․-1877-1878 թթ․ ռուս- թյուրքական պատերազմի կովկասյան ռազմաճակատը և հայերի մասնակցությունը

Աշխատությունը նվիրված է 1877–1878 թթ. ռուս-թուրքական պատերազմի Կովկասյան ռազմաճակատի պատմական, ռազմաքաղաքական և հասարակական իրադարձությունների ուսումնասիրությանը՝ առանձնահատուկ ուշադրություն դարձնելով հայ ժողովրդի մասնակցությանը պատերազմական գործողություններին։ Հեղինակը քննության է առնում XIX դարի երկրորդ կեսի ռուս-թուրքական հարաբերությունների սրացման պատմական հանգամանքները, պատերազմի առաջացման քաղաքական նախադրյալները, ռազմական գործողությունների ծավալման առանձնահատկությունները և Կովկասյան տարածաշրջանի ռազմավարական նշանակությունը երկու հակամարտող կայսրությունների համար։ Աշխատության առանցքային թեմաներից է Կովկասյան ռազմաճակատում ծավալված ռազմական գործողությունների ընթացքը, ռուսական և օսմանյան զորքերի ուժերի հարաբերակցությունը, ռազմավարական ուղղությունների ընտրությունը, ռազմական արշավների կազմակերպումն ու առանձին ճակատամարտերի նշանակությունը։ Հատուկ տեղ է հատկացվում Արդահանի, Կարսի, Բայազետի, Ալաշկերտի և Էրզրումի ուղղություններով իրականացված ռազմական գործողություններին, որոնք կարևոր դեր են ունեցել պատերազմի ընդհանուր ընթացքի և տարածաշրջանում ուժերի հարաբերակցության փոփոխության գործում։ Հեղինակը կարևորում է նաև հայ ժողովրդի բազմակողմ մասնակցությունը պատերազմին՝ ներկայացնելով հայ կամավորական ջոկատների ձևավորումը, բնակչության նյութական և մարդկային աջակցությունը, տեղական աշխարհազորայինների գործունեությունը և հայերի ներգրավվածությունը ռուսական բանակի ռազմական գործողություններում։ Առանձնակի նշանակություն ունի հայերի մասնակցության դիտարկումը ոչ միայն անմիջական մարտական գործողությունների, այլև հետախուզական, հաղորդակցական, տեղեկատվական և օժանդակ աշխատանքների համատեքստում։ Աշխատության պատմական բովանդակության կարևոր բաղադրիչներից է նաև հայազգի զինվորական գործիչների և հրամանատարների դերակատարության լուսաբանումը, որոնց գործունեությունը կապված էր Կովկասյան ռազմաճակատի ռազմական կազմակերպման և առանձին գործողությունների իրականացման հետ։ Պատերազմի ընթացքում հայ բնակչության մասնակցությունը դիտարկվում է նաև ազգային-ազատագրական ձգտումների, արևմտահայության վիճակի և Օսմանյան կայսրության տիրապետության ներքո ապրող հայության պատմական իրադրության տեսանկյունից։ Այս առումով աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես էին միջազգային ռազմական հակամարտությունները փոխկապակցվում հայ ժողովրդի ազգային շահերի, անվտանգության խնդիրների և քաղաքական ակնկալիքների հետ։ Պատերազմի արդյունքների քննարկումը կարևոր է նաև հայկական հարցի հետագա միջազգային քննարկման պատմական հիմքերը բացահայտելու տեսանկյունից, քանի որ ռազմական իրադարձությունները, դրանց հաջորդած դիվանագիտական գործընթացները և Սան Ստեֆանոյի ու Բեռլինի պայմանագրերը նոր փուլ նշանավորեցին հայ ժողովրդի քաղաքական պահանջների միջազգային օրակարգ մտնելու ճանապարհին։ Աշխատության կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ Կովկասյան ռազմաճակատի պատմությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես երկու պետությունների զինված ուժերի բախումների ամբողջություն, այլև որպես տարածաշրջանի ժողովուրդների, հատկապես հայության պատմական մասնակցությամբ ձևավորված գործընթաց։ Այն ուշադրություն է հրավիրում հայ ժողովրդի ռազմական ներուժի, կազմակերպվածության, ազգային համախմբման և պատմական ճակատագրի փոխկապակցվածության վրա։ Հեղինակի ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի XIX դարի հայոց պատմության, հայ-ռուսական հարաբերությունների, ռուս-թուրքական պատերազմների և հայկական ռազմական մասնակցության պատմագրական ուսումնասիրության համար։ Այն ընթերցողին հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու 1877–1878 թթ. պատերազմի Կովկասյան ռազմաճակատի իրադարձությունների, հայ ժողովրդի մասնակցության ձևերի, տարածաշրջանի ռազմաքաղաքական զարգացումների և այդ իրադարձությունների երկարաժամկետ պատմական հետևանքների մասին։ Աշխատությունը արժեքավոր է հայ ժողովրդի ռազմական և ազգային պատմությամբ, Արևմտյան Հայաստանի պատմական անցյալով, XIX դարի միջազգային հարաբերություններով և Կովկասի պատմությամբ հետաքրքրվող հետազոտողների, ուսանողների ու ընթերցողների համար։

Թարմացվել է՝ 2026-11-18
Ներսիսյան Ա․ Ն․-1877-1878 թթ․ ռուս- թյուրքական պատերազմի կովկասյան ռազմաճակատը և հայերի մասնակցությունը

Անվճար

Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Տեսնել ավելին Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Տեսնել ավելին Հովհաննես Շիրազ Հովհաննես Շիրազ 1915 թ․ – 1984 թ․ Հովհաննես Շիրազը հայ ժողովրդի ամենասիրված բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները խորապես կապված են հայրենիքի, մոր կերպարի և ազգային ցավի հետ։ Շիրազի լեզուն պարզ է, ժողովրդական և շատ հուզական։ Նրա հայտնի գործերից են «Հայոց դանթեականը», «Մայրս» և բազմաթիվ հայրենասիրական բանաստեղծություններ։ Նա հաճախ արտահայտել է ժողովրդի ցավն ու ուրախությունը։ Շիրազը մեծ ազդեցություն է ունեցել սերունդների վրա իր անմիջական ոճով։ Նրա պոեզիան հաճախ արտասանվում է դպրոցներում և միջոցառումների ժամանակ։ Նա համարվում է 20-րդ դարի ամենաժողովրդական բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ստեղծագործությունները դարձել են ազգային հիշողության մաս։ Շիրազը մինչ օրս սիրելի է ընթերցողների լայն շրջանակի համար։ menu_book5 Տեսնել ավելին Պարույր Սևակ Պարույր Սևակ 1924 թ․ – 1971 թ․ Պարույր Սևակը հայ գրականության ամենախոր և վերլուծական մտածող բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մարդու ներաշխարհը, հասարակությունը և պատմական հիշողությունը։ Սևակը հայտնի է իր «Անլռելի զանգակատուն» պոեմով, որը նվիրված է Կոմիտասին։ Նրա լեզուն համարձակ է, նորարարական և մտավոր։ Սևակը հաճախ քննադատել է հասարակական խնդիրները և կեղծ արժեքները։ Նրա պոեզիան համադրում է զգացմունքներն ու ինտելեկտը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից պոեզիայի վրա։ Նրա ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Սևակը համարվում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book9 Տեսնել ավելին Վահան Տերյան Վահան Տերյան 1885 թ․ – 1920 թ․ Վահան Տերյանը հայ քնարական պոեզիայի ամենասիրելի հեղինակներից է։ Նրա ստեղծագործություններում արտահայտված են սերը, մենությունը, կարոտը և կյանքի անցողիկությունը։ Տերյանի բանաստեղծությունները հայտնի են իրենց երաժշտականությամբ և նուրբ տրամադրությամբ։ Նա մեծ ազդեցություն է կրել եվրոպական խորհրդապաշտությունից։ Նրա պոեզիան նոր շունչ է բերել հայկական գրականությանը։ Տերյանի լեզուն մեղմ է, գեղեցիկ և հուզական։ Նրա բազմաթիվ բանաստեղծություններ դարձել են երգեր։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հետագա սերունդների բանաստեղծների վրա։ Տերյանի ստեղծագործությունները շարունակում են մնալ ամենաընթերցվողներից։ Նա համարվում է հայ քնարերգության մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին