Սամսոնյան, Հայկ Խաչիկի

Սամսոնյան, Հայկ Խաչիկի

menu_book Տեսնել նյութերը

Հեղինակի գրքերը (2)

Օնլայն

Պատմություն

Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում (1946-1970 թթ.)

Պատմագիտական և քաղաքագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է 1946–1970 թվականներին Սիրիայի քաղաքական գործընթացներում զինված ուժերի ունեցած դերի ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում անկախ պետականության ձևավորման պայմաններում բանակի և քաղաքական իշխանության փոխհարաբերությունները, զինվորական կառույցների ներգրավվածությունը պետական կառավարման գործընթացներում և դրանց ազդեցությունը քաղաքական համակարգի զարգացման վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում զինվորական վերնախավի ձևավորմանը, բանակի ներսում տարբեր քաղաքական ու գաղափարական հոսանքների ազդեցությանը և քաղաքացիական ու ռազմական հաստատությունների հարաբերություններին։ Վերլուծվում են քաղաքական անկայունության պայմաններում զինված ուժերի մասնակցության ձևերը, պետական իշխանության կառուցվածքային փոփոխությունները և բանակի ազդեցությունը ներքաղաքական զարգացումների վրա։ Քննարկվում են նաև տարածաշրջանային գործընթացների, արտաքին քաղաքական միջավայրի և հասարակական փոփոխությունների փոխազդեցությունները ռազմական հաստատությունների քաղաքական դերակատարության հետ։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված պատկերացում կազմելու տվյալ ժամանակաշրջանում Սիրիայի պետական և քաղաքական համակարգի ձևավորման առանձնահատկությունների վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել Մերձավոր Արևելքի պատմության, քաղաքագիտության, արաբագիտության և ռազմաքաղաքական գործընթացների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Թարմացվել է՝ 2026-10-07
Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում (1946-1970 թթ.)

Անվճար

Օնլայն

Քաղաքագիտություն

Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում․ ռազմական հեղաշրջումների երևույթը

Աշխատությունը նվիրված է Սիրիայի քաղաքական համակարգի ձևավորման և զարգացման գործընթացում բանակի ունեցած դերի, զինվորական վերնախավի քաղաքական ազդեցության և ռազմական հեղաշրջումների՝ որպես իշխանության փոփոխության ու պետական կառավարման վերաձևավորման միջոցի ուսումնասիրությանը։ Գրքի հիմնական թեմատիկ առանցքը Սիրիայի նորագույն քաղաքական պատմության մեջ զինված ուժերի աստիճանական վերածումն է ոչ միայն երկրի պաշտպանության և անվտանգության ապահովման կառույցի, այլև քաղաքական գործընթացների վրա անմիջական ազդեցություն ունեցող կարևոր ինստիտուտի։ Հեղինակը քննարկում է այն պատմական, քաղաքական, սոցիալական և ինստիտուցիոնալ պայմանները, որոնց ազդեցությամբ սիրիական բանակը ներգրավվել է երկրի ներքաղաքական կյանքում և որոշիչ դեր ունեցել իշխանության ձևավորման, քաղաքական ուժերի հարաբերակցության փոփոխության ու պետական կառավարման համակարգի վերակազմավորման գործընթացներում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռազմական հեղաշրջումների երևույթին՝ որպես արաբական աշխարհի մի շարք պետություններին բնորոշ քաղաքական գործընթացի, որի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու զինվորականության և քաղաքացիական իշխանության հարաբերությունների առանձնահատկությունները։ Սիրիայի պարագայում ռազմական հեղաշրջումների պատմությունը սերտորեն կապված է երկրի անկախացումից հետո ձևավորված քաղաքական անկայունության, պետական հաստատությունների զարգացման դժվարությունների, կուսակցական պայքարի, գաղափարական հակասությունների և իշխանության համար մրցակցության հետ։ Բանակը, աստիճանաբար ձեռք բերելով քաղաքական ինքնուրույնություն և ազդեցություն, դարձել է այնպիսի ուժ, որի ներգրավվածությունը պետական կառավարման գործընթացներում էականորեն փոխել է երկրի քաղաքական կյանքի ընթացքը։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ռազմական հեղաշրջումների պատճառների ուսումնասիրությունը՝ ներառյալ քաղաքական ինստիտուտների անկայունությունը, հասարակական և տնտեսական հակասությունները, իշխանական խմբավորումների մրցակցությունը, գաղափարական շարժումների ազդեցությունը և զինվորական վերնախավի ներսում ձևավորված շահերի բախումը։ Քննարկման շրջանակում կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև բանակի ներքին կառուցվածքի, հրամանատարական կազմի, սպայական վերնախավի սոցիալական և քաղաքական առանձնահատկությունների ու զինվորականության գաղափարական կողմնորոշումների ազդեցությունը երկրի քաղաքական գործընթացների վրա։ Ռազմական միջամտությունները դիտարկվում են ոչ միայն որպես իշխանության բռնի փոփոխության առանձին դեպքեր, այլև որպես ավելի լայն քաղաքական և հասարակական գործընթացների արտահայտություն, որոնք կարող են հանգեցնել պետական կառավարման ինստիտուտների վերափոխման, քաղաքական ուժերի վերադասավորման և իշխանության կենտրոնացման։ Աշխատության ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչներից է Սիրիայի քաղաքական պատմության տարբեր փուլերում բանակի և կուսակցական համակարգի փոխհարաբերությունների բացահայտումը։ Մասնավորապես, ուշադրության կենտրոնում է Բաաս կուսակցության քաղաքական ազդեցության ամրապնդման, զինվորականության և կուսակցական կառույցների փոխկապակցման, ինչպես նաև ռազմական ու քաղաքական վերնախավերի միջև իշխանական հարաբերությունների ձևավորման գործընթացը։ Այս համատեքստում բանակի դերը դիտարկվում է որպես Սիրիայի քաղաքական համակարգի առանձնահատկությունները պայմանավորող գործոններից մեկը, որի ազդեցությունը տարածվել է պետական կառավարման, անվտանգության քաղաքականության, հասարակական կյանքի և արտաքին հարաբերությունների վրա։ Գրքի թեմատիկ ընդգրկումը հնարավորություն է տալիս նաև ուսումնասիրելու զինվորականության քաղաքականացման հետևանքները՝ քաղաքացիական կառավարման ինստիտուտների զարգացման, քաղաքական մասնակցության, իշխանության լեգիտիմության և պետություն-հասարակություն հարաբերությունների տեսանկյունից։ Սիրիայի օրինակը դիտարկվում է ավելի լայն մերձավորարևելյան քաղաքական միջավայրում, որտեղ 20-րդ դարի ընթացքում ռազմական հեղաշրջումները, զինվորական վերնախավերի իշխանության գալը և բանակի քաղաքական ազդեցության մեծացումը դարձել են մի շարք պետությունների պատմական զարգացման բնորոշ առանձնահատկություններ։ Այս առումով աշխատությունը հնարավորություն է տալիս համադրելու Սիրիայի քաղաքական զարգացումները տարածաշրջանային գործընթացների հետ և բացահայտելու այն ընդհանրություններն ու առանձնահատկությունները, որոնք պայմանավորել են զինվորականության դերը արաբական երկրների քաղաքական համակարգերում։ Գիտական և մեթոդաբանական առումով գիրքը պատկանում է քաղաքական պատմության, ինստիտուցիոնալ վերլուծության և արևելագիտական ուսումնասիրությունների շրջանակին՝ համադրելով պատմական իրադարձությունների քննությունը քաղաքական գործընթացների, իշխանական հարաբերությունների և պետական կառավարման մեխանիզմների ուսումնասիրության հետ։ Այն կարևոր է Սիրիայի ժամանակակից պետության ձևավորման պատմությունը, ռազմական հեղաշրջումների քաղաքական ու հասարակական նախադրյալները և բանակի՝ որպես քաղաքական ինստիտուտի գործառույթները հասկանալու համար։ Աշխատության արդիականությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ զինված ուժերի և քաղաքական իշխանության փոխհարաբերությունները շարունակում են մնալ Մերձավոր Արևելքի քաղաքական համակարգերի ուսումնասիրության առանցքային հարցերից մեկը։ Գիրքը արժեքավոր գիտական և ճանաչողական նշանակություն ունի Սիրիայի պատմությամբ, արաբական երկրների քաղաքական զարգացումներով, ռազմական հեղաշրջումների տեսությամբ, պետական կառավարման համակարգերով և Մերձավոր Արևելքի միջազգային հարաբերություններով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն կարող է օգտակար լինել քաղաքագետներին, պատմաբաններին, արևելագետներին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին և ուսանողներին՝ նպաստելով Սիրիայի քաղաքական կյանքի պատմական առանձնահատկությունների, բանակի ինստիտուցիոնալ ազդեցության և ռազմական միջամտությունների հետևանքների համակողմանի ընկալմանը։

Թարմացվել է՝ 2026-11-17
Բանակի դերը Սիրիայի քաղաքական կյանքում․ ռազմական հեղաշրջումների երևույթը

Անվճար

Հրանտ Մաթևոսյան Հրանտ Մաթևոսյան 1935 թ․ – 2002 թ․ Հրանտ Մաթևոսյանը համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի մեծագույն վարպետներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում խորությամբ ներկայացված են գյուղական կյանքը, մարդկային հարաբերությունները և ազգային մտածողությունը։Հրանտ Մաթևոսյանը հայ արձակի ամենամեծ վարպետներից է։ Նրա ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ ունի գյուղական աշխարհի, մարդու և բնության փոխհարաբերությունը։ Նա հայտնի է իր խորը հոգեբանական դիտարկումներով և յուրահատուկ լեզվով։ Նրա գործերը հաճախ ներկայացնում են մարդու ներքին պայքարը և ազգային մտածողությունը։ Մաթևոսյանի հայտնի գործերից են «Մենք ենք, մեր սարերը» և բազմաթիվ պատմվածքներ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից գրականության վրա։ Նրա լեզուն պատկերավոր և փիլիսոփայական է։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս ուսումնասիրվում են։ Նա համարվում է 20-րդ դարի հայ արձակի հիմնասյուներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը ազգային արժեք է։ menu_book4 Տեսնել ավելին Ղազարոս Աղայան Ղազարոս Աղայան 1840 թ․ – 1911 թ․ Ղազարոս Աղայանը մանկական գրականության հիմնադիրներից է։ Նա գրել է բազմաթիվ հեքիաթներ, պատմվածքներ և կրթական նյութեր երեխաների համար։ Նրա ստեղծագործություններն ունեն դաստիարակչական և բարոյական նշանակություն։ Աղայանը նաև ակտիվ մանկավարժ էր։ Նա մեծ դեր է ունեցել ազգային կրթության զարգացման գործում։ Նրա հերոսները սովորեցնում են ազնվություն, աշխատասիրություն և բարություն։ Աղայանի լեզուն պարզ և հասկանալի է երեխաների համար։ Նրա հեքիաթները մինչ օրս ընդգրկված են դպրոցական ծրագրերում։ Մի քանի սերունդ մեծացել է նրա գրքերով։ Նա համարվում է հայ մանկական գրականության դասականներից մեկը։ menu_book5 Տեսնել ավելին Ավետիք Իսահակյան Ավետիք Իսահակյան 1875 թ․ – 1957 թ․ Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության մեծագույն ներկայացուցիչներից է։ Նրա պոեզիան լի է սիրո, հայրենիքի, կարոտի և մարդկային զգացմունքների թեմաներով։ Նրա ստեղծագործությունները մեծ ճանաչում են ստացել նաև արտերկրում։Ավետիք Իսահակյանը հայ քնարերգության ամենանշանավոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում սերը, հայրենիքը, կարոտը և մարդու ներաշխարհը։ Իսահակյանի լեզուն առանձնանում է մեղմությամբ, երաժշտականությամբ և խոր զգացմունքայնությամբ։ Նրա հայտնի գործերից են «Աբու Լալա Մահարին» և բազմաթիվ քնարական բանաստեղծություններ։ Նա երկար տարիներ ապրել է արտասահմանում, սակայն մշտապես կապված է եղել հայրենիքի հետ։ Իսահակյանի պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել նաև միջազգային մակարդակով։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Նա եղել է նաև հասարակական և մշակութային ակտիվ գործիչ։ Իսահակյանի ստեղծագործությունները շարունակում են սիրել տարբեր սերունդներ։ Նա համարվում է հայ պոեզիայի մեծագույն վարպետներից մեկը։ menu_book4 Տեսնել ավելին Հովհաննես Թումանյան Հովհաննես Թումանյան 1869 թ․ – 1923 թ․ Հովհաննես Թումանյանը հայ ժողովրդի ամենասիրված գրողներից և բանաստեղծներից է։ Նա ծնվել է Լոռու Դսեղ գյուղում և իր ստեղծագործություններում հաճախ պատկերել է ժողովրդական կյանքն ու ավանդույթները։ Թումանյանը գրել է հեքիաթներ, պոեմներ, պատմվածքներ և բանաստեղծություններ։ Նրա ամենահայտնի գործերից են «Գիքոր», «Անուշ», «Քաջ Նազար» և «Թմկաբերդի առումը»։ Նրա լեզուն պարզ է, բնական և հասկանալի բոլոր սերունդների համար։ Թումանյանի ստեղծագործությունները լի են հումորով, իմաստությամբ և մարդասիրությամբ։ Նա նաև ակտիվ հասարակական գործիչ էր և զբաղվել է բարեգործությամբ։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Թումանյանը հաճախ անվանվում է «Ամենայն հայոց բանաստեղծ»։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է մնալ հայկական մշակույթի հիմնասյուներից մեկը։ menu_book11 Տեսնել ավելին Գրիգոր Զոհրապ Գրիգոր Զոհրապ 1861 թ․ – 1915 թ․ Հայ նշանավոր գրող, հրապարակախոս, իրավաբան և քաղաքական գործիչ էր։ Նա ծնվել է 1861 թվականի հունիսի 26-ին՝ Կոստանդնուպոլսում, և մահացել 1915 թվականին՝ Հայոց ցեղասպանության ժամանակ։ Զոհրապը համարվում է արևմտահայ գրականության ամենահայտնի նովելիստներից մեկը։ Նրա ստեղծագործություններում պատկերավորվում են մարդու հոգեբանությունը, հասարակական հարաբերությունները և քաղաքային կյանքի խնդիրները։ Նա գրել է բազմաթիվ պատմվածքներ և նորավեպեր, որոնք առանձնանում են իրատեսական ոճով և խոր հոգեբանական վերլուծությամբ։ Բացի գրական գործունեությունից, Զոհրապը եղել է հայտնի իրավաբան և Օսմանյան խորհրդարանի պատգամավոր։ Նրա կյանքն ու գործունեությունը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ մշակույթի և հասարակական մտքի զարգացման վրա, իսկ նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս համարվում են հայ գրականության արժեքավոր էջերից։ menu_book5 Տեսնել ավելին Գուրգեն Մահարի Գուրգեն Մահարի 1903 թ․ – 1969 թ․ Գուրգեն Մահարին հայ արձակի և հուշագրության կարևոր ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հաճախ հիմնված են սեփական կյանքի փորձի վրա։ Նա նկարագրել է խորհրդային ժամանակների դժվարությունները և բանտային կյանքը։ Նրա հայտնի գործերից է «Ծաղկած փշալարեր» վեպը։ Մահարու լեզուն պարզ է, բայց խորքային և զգացմունքային։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ ունի մարդու ազատության գաղափարը։ Նա նաև անդրադարձել է պատմական և սոցիալական թեմաներին։ Մահարու գործերը արժեքավոր վկայություն են ժամանակաշրջանի մասին։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից արձակի վրա։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել այսօր։ menu_book4 Տեսնել ավելին