Հեղինակի գրքերը (1)
Գրականություն
Հայ հին թարգմանական գրականություն
Գիրքը նվիրված է հայ հին թարգմանական գրականությանը՝ որպես հայ ժողովրդի հոգևոր, գրական և մշակութային ժառանգության կարևորագույն բաղադրիչներից մեկի։ Հայ թարգմանական գրականությունը ձևավորվել և զարգացել է հայ գրերի ստեղծումից հետո՝ դառնալով հայ մշակույթի զարգացման, գիտելիքի տարածման և համաշխարհային քաղաքակրթական արժեքներին հաղորդակից լինելու կարևոր միջոց։ Այն նշանակալի դեր է ունեցել հայ ինքնուրույն գրականության, պատմագրության, փիլիսոփայական մտքի, աստվածաբանության, կրթության և գիտության ձևավորման ու հարստացման գործում։ Ստեղծագործությունը ներկայացնում է հին հայ թարգմանական ավանդույթի պատմական ու մշակութային նշանակությունը՝ ուշադրություն դարձնելով այն գործընթացներին, որոնց միջոցով օտարալեզու գրական, կրոնական, փիլիսոփայական և գիտական երկերը թարգմանվել ու յուրացվել են հայերենով՝ համապատասխանեցվելով հայ ընթերցողի լեզվամտածողությանը և մշակութային միջավայրին։ Հայ թարգմանական գրականության պատմության մեջ առանձնահատուկ տեղ են զբաղեցնում հունարենից, ասորերենից և այլ լեզուներից կատարված թարգմանությունները, որոնց շնորհիվ հայերեն են ներմուծվել անտիկ աշխարհի և վաղ միջնադարի բազմաթիվ կարևոր գաղափարներ, գիտական պատկերացումներ, գրական ժանրեր ու մտածողության ձևեր։ Այս գործընթացը միայն օտար գրական ստեղծագործությունների լեզվական փոխադրություն չէր, այլև մշակութային ստեղծագործական յուրացում, որի ընթացքում հայ թարգմանիչները հաճախ հանդես էին գալիս որպես գիտելիքի մեկնաբաններ, տարածողներ և ազգային մտավոր ավանդույթի ձևավորողներ։ Հին թարգմանական գրականությունը կարևոր նշանակություն է ունեցել նաև հայոց լեզվի զարգացման համար՝ նպաստելով նրա բառապաշարի հարստացմանը, արտահայտչական հնարավորությունների ընդլայնմանը, գիտական ու փիլիսոփայական եզրաբանության ձևավորմանը և գրական լեզվի մշակմանը։ Թարգմանական երկերի միջոցով հայ իրականություն են ներթափանցել համաշխարհային մտքի տարբեր ուղղություններ, իսկ դրանց հայերեն պահպանված տարբերակները որոշ դեպքերում ձեռք են բերել բացառիկ արժեք՝ որպես այնպիսի բնագրերի վկայություններ, որոնք այլ լեզուներով ամբողջությամբ չեն պահպանվել կամ հետագայում կորցրել են իրենց նախնական ձևը։ Այդ հանգամանքը հայ հին թարգմանական գրականությանը հաղորդում է ոչ միայն ազգային, այլև համաշխարհային գիտական ու մշակութային նշանակություն։ Գրականագիտական տեսանկյունից այս ժառանգությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու թարգմանության սկզբունքները, լեզվական և ոճական առանձնահատկությունները, տարբեր մշակույթների փոխազդեցությունը, ինչպես նաև հայ միջնադարյան մտավորականության աշխարհայացքն ու գեղագիտական պատկերացումները։ Գիրքը արժեքավոր է հայ գրականության պատմությամբ, հին ձեռագրերով, թարգմանական արվեստով և ազգային մշակույթի ձևավորման գործընթացներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Այն նպաստում է հայ թարգմանական ավանդույթի պատմական դերի գիտակցմանը և ընդգծում այն կարևոր հանգամանքը, որ թարգմանությունը դարեր շարունակ եղել է հայ ժողովրդի հոգևոր ինքնության պահպանման, գիտելիքի փոխանցման և համաշխարհային մշակութային ժառանգության հետ կապի հաստատման հիմնարար միջոցներից մեկը։
Թարմացվել է՝ 2026-11-18