Проблемы градостроительной реорганизации дворовых пространств города Еревана

Պատմություն

Այս պատմագիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է Ամերիկայի Միացյալ Նահանգներում հայ համայնքի ձևավորման և զարգացման պատմությանը՝ դրա սկզբնավորման վաղ փուլերից մինչև 1924 թվականը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում է հայերի՝ Հյուսիսային Ամերիկա տեղափոխվելու նախապատմությունը, առաջին հայ բնակիչների և ներգաղթյալների ձևավորված խմբերը, ինչպես նաև այն սոցիալ-տնտեսական և քաղաքական պայմանները, որոնք նպաստեցին համայնքի աստիճանական կայացմանը։ Հետազոտության ընթացքում ուսումնասիրվում է հայերի բնակության աշխարհագրության ընդլայնումը, տարբեր քաղաքներում և նահանգներում համայնքային կենտրոնների ձևավորումը, նրանց զբաղվածության հիմնական ուղղությունները և տնտեսական գործունեությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում XIX դարի վերջին և XX դարի սկզբին հայերի ներգաղթի աճին, որի վրա էական ազդեցություն ունեցան Օսմանյան կայսրությունում և Հայկական հարցի շրջանակում տեղի ունեցող քաղաքական ու սոցիալական զարգացումները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է համայնքի ներքին կազմակերպական կյանքի ուսումնասիրությունը։ Ներկայացվում են հայկական եկեղեցական կառույցների, կրթական հաստատությունների, բարեգործական կազմակերպությունների, մշակութային միությունների, հայրենակցական կազմակերպությունների և մամուլի ձևավորման ու գործունեության գործընթացները։ Այս կառույցները կարևոր դեր են ունեցել հայերի ազգային ինքնության պահպանման, լեզվի ու մշակույթի փոխանցման, համայնքային համերաշխության ամրապնդման և նոր սերնդի կրթության գործում։ Ուսումնասիրվում է նաև հայ համայնքի կապը Հայաստանի և Օսմանյան կայսրության հայ բնակչության հետ, ինչպես նաև հայրենասիրական, հասարակական և քաղաքական շարժումների ազդեցությունը ամերիկահայ համայնքի կյանքի վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում Հայոց ցեղասպանության տարիներին ամերիկահայերի արձագանքին, օգնության և հանգանակության կազմակերպմանը, փրկարար ու բարեգործական նախաձեռնություններին և ցեղասպանությունից վերապրածների ընդունման գործընթացին։ Հետազոտությունը ցույց է տալիս, թե ինչպես 1915 թվականից հետո ԱՄՆ-ում հայ բնակչության թվաքանակի և սոցիալական կազմի փոփոխությունը ազդեց համայնքի կառուցվածքի և հասարակական կյանքի վրա։ 1920-ականների սկզբին համայնքը արդեն հանդես էր գալիս որպես կազմակերպված հասարակական ուժ՝ ունենալով սեփական եկեղեցական, կրթական, բարեգործական, մշակութային և մամուլի կառույցներ։ Ուսումնասիրությունը նաև հնարավորություն է տալիս հասկանալու ամերիկահայերի ինտեգրման և ազգային ինքնության պահպանման միջև ձևավորված հարաբերակցությունը, ինչպես նաև ամերիկյան հասարակության մեջ նրանց տնտեսական և մշակութային ներգրավվածությունը։ Աշխատության արդյունքները կարևոր են ոչ միայն ԱՄՆ-ի հայ համայնքի պատմության, այլև հայկական սփյուռքի ձևավորման ընդհանուր գործընթացների ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է հետաքրքրել պատմաբաններին, հայագետներին, սփյուռքագետներին, սոցիոլոգներին, ազգագրագետներին, մշակութաբաններին, ինչպես նաև հայ համայնքների պատմությամբ և հայ-ամերիկյան հարաբերություններով հետաքրքրվող հետազոտողներին ու ընթերցողներին։

Տեխնոլոգիա

Այս աշխատանքը նվիրված է անհամասեռ գրունտներում հորիզոնական ցամաքուրդների ֆիլտրացիոն հաշվարկի մեթոդների կատարելագործման խնդրին։ Ուսումնասիրության հիմքում ջրի շարժման և ֆիլտրացիոն գործընթացների մաթեմատիկական ու ինժեներական գնահատումն է այն պայմաններում, երբ գրունտային միջավայրը միատարր չէ և դրա տարբեր շերտերն ու հատվածներն ունեն տարբեր ջրաթափանցելիության, կառուցվածքային և ֆիզիկական հատկություններ։ Հորիզոնական ցամաքուրդները կիրառվում են գրունտային ջրերի մակարդակի կարգավորման, ջրահեռացման և հիդրոտեխնիկական կամ ինժեներական կառույցների հիմքերի ու տարածքների ջրային ռեժիմի վերահսկման նպատակով, ուստի դրանց ճիշտ հաշվարկը կարևոր նշանակություն ունի կառույցների հուսալիության և շահագործման արդյունավետության համար։ Աշխատության հիմնական նպատակներից է կատարելագործել այն հաշվարկային մոտեցումները, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել ֆիլտրացիոն հոսքի պարամետրերը, ջրի շարժման բնույթը, ցամաքուրդի աշխատանքի արդյունավետությունը և համապատասխան հիդրոդինամիկական ցուցանիշները անհամասեռ գրունտներում։ Ուսումնասիրվում են գրունտի տարբեր շերտերի ջրաթափանցելիության տարբերության ազդեցությունը ֆիլտրացիոն հոսքի ձևավորման վրա, ինչպես նաև հորիզոնական ցամաքուրդի դիրքի, խորության, երկրաչափական չափերի և շրջակա միջավայրի հատկությունների փոխկապակցվածությունը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում ֆիլտրացիայի տեսության այն դրույթներին, որոնք թույլ են տալիս նկարագրել ջրի շարժումը ծակոտկեն գրունտային միջավայրում և հաշվարկել ճնշումների, հիդրավլիկ գրադիենտների, հոսքի արագությունների ու ծախսերի փոփոխությունները։ Աշխատանքում կարող են համադրվել դասական հաշվարկային մեթոդները և դրանց կատարելագործված տարբերակները՝ հաշվի առնելով իրական գրունտային պայմանների բարդությունը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի այն հանգամանքը, որ բնական և ինժեներական միջավայրերում գրունտները սովորաբար ամբողջությամբ միատարր չեն, և միատարր միջավայրի համար մշակված պարզեցված բանաձևերի կիրառումը կարող է հանգեցնել ֆիլտրացիոն գործընթացների ոչ բավարար ճշգրիտ գնահատման։ Այդ պատճառով անհամասեռության հաշվառումը հնարավորություն է տալիս բարձրացնել հաշվարկների հուսալիությունը և ավելի ճիշտ կանխատեսել ցամաքուրդային համակարգի աշխատանքը։ Հետազոտության արդյունքները կարող են կիրառական նշանակություն ունենալ ջրահեռացման համակարգերի նախագծման, հիդրոտեխնիկական կառույցների շինարարության, ճանապարհաշինության, ստորգետնյա կառույցների պաշտպանության և գրունտային ջրերի մակարդակի կառավարման ոլորտներում։ Աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հիդրոտեխնիկների, ինժեներ-երկրաբանների, հիդրոերկրաբանների, շինարարական ինժեներների, նախագծողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների ու հետազոտողների համար։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը միտված է ֆիլտրացիոն հաշվարկների ճշգրտության և գործնական կիրառելիության բարձրացմանը՝ հորիզոնական ցամաքուրդների նախագծման ժամանակ հաշվի առնելով անհամասեռ գրունտային միջավայրի առանձնահատկությունները։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է մեղմացնող հանգամանքներում կատարված սպանությունների քրեաիրավական բնութագրմանը, դրանց որակման առանձնահատկություններին և իրավական գնահատման չափանիշներին։ Հեղինակը վերլուծում է այն իրավիճակները, երբ սպանությունը կատարվում է հանկարծակի ուժեղ հոգեկան հուզմունքի, անհրաժեշտ պաշտպանության սահմանների գերազանցման, ծանր անձնական կամ ընտանեկան կոնֆլիկտների, ինչպես նաև այլ մեղմացնող հանգամանքների ազդեցության ներքո։ Գրքում դիտարկվում են հանցակազմի տարրերը՝ օբյեկտիվ և սուբյեկտիվ կողմերը, ինչպես նաև մեղավորության աստիճանի գնահատման իրավական չափանիշները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դատական պրակտիկային և այն խնդիրներին, որոնք առաջանում են նման դեպքերի որակման ժամանակ՝ տարբերակելով կանխամտածված սպանությունը մեղմացնող հանգամանքներով կատարված հանցագործությունից։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև պատժի անհատականացման սկզբունքը և դրա կիրառումը նման գործերով՝ ընդգծելով արդարադատության և մարդասիրության հավասարակշռության անհրաժեշտությունը։ Աշխատությունը կարևոր է իրավաբանների, դատախազների, դատավորների և քրեագետների համար՝ նպաստելով քրեական իրավունքի կիրառման կատարելագործմանը։

Մշակույթ

Աշխատությունը նվիրված է 20-րդ դարում նոր կոմպոզիցիոն տեխնոլոգիաների կիրառմամբ ստեղծված հայկական դաշնամուրային երաժշտության կատարողական առանձնահատկությունների և խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն ստեղծագործություններն են, որոնց երաժշտական լեզուն տարբերվում է ավանդական դասական և ռոմանտիկական մտածողությունից և ներառում է նոր հնչյունային, ռիթմական, կառուցվածքային ու արտահայտչական սկզբունքներ։ Աշխատությունը դիտարկում է, թե ինչպես են ժամանակակից կոմպոզիցիոն միջոցները փոխում դաշնակահարի կատարողական մոտեցումները, երաժշտական տեքստի մեկնաբանությունը և ստեղծագործության գեղարվեստական բովանդակության բացահայտման եղանակները։ Առանձին ուշադրություն կարող է դարձվել ռիթմական բարդություններին, ոչ ավանդական մետրառիթմիկ կառուցվածքներին, դիսոնանսային հնչյունային լեզվին, պոլիֆոնիկ և բազմաշերտ հյուսվածքին, դինամիկ ու տեմբրային հակադրություններին, ինչպես նաև դաշնամուրային գործիքի հնչերանգային հնարավորությունների նորովի օգտագործմանը։ Կատարողական խնդիրների ուսումնասիրության ընթացքում կարևոր նշանակություն ունի նաև կոմպոզիտորի նշագրության ճշգրիտ ընթերցումը, ժամանակային հարաբերությունների պահպանումը, արտահայտչական շեշտադրումների ճիշտ մեկնաբանումը և տեխնիկական բարդությունների հաղթահարումը՝ առանց երաժշտական ամբողջականությունը կորցնելու։ Հայկական դաշնամուրային երաժշտության համատեքստում այս խնդիրները կապվում են նաև ազգային երաժշտական մտածողության և 20-րդ դարի համաշխարհային կոմպոզիցիոն ուղղությունների փոխազդեցության հետ։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են հայկական կոմպոզիտորները յուրացրել նորարարական տեխնիկաները և ինչպես պետք է դրանք մեկնաբանվեն կատարողական արվեստում՝ հաշվի առնելով ստեղծագործության ազգային, ոճական և գեղարվեստական առանձնահատկությունները։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել դաշնակահարների, մանկավարժների, կոմպոզիտորների, երաժշտագետների և կատարողական արվեստի ուսանողների համար՝ որպես ժամանակակից հայկական դաշնամուրային երկացանկի տեխնիկական և գեղարվեստական խնդիրների ուսումնասիրման նյութ։

Մանկավարժություն

Այս աշխատությունը նվիրված է ուսուցչի մասնագիտական գործունեության կատարելագործման ժամանակակից տեխնոլոգիաների, մեթոդների և կազմակերպական մոտեցումների ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը վերլուծում է ուսուցչի մասնագիտական զարգացման գործընթացը, ներկայացնում կրթական միջավայրի փոփոխվող պահանջները և դրանց համապատասխան մանկավարժական գործունեության արդիականացման ուղիները։ Աշխատությունում քննարկվում են ժամանակակից ուսուցման տեխնոլոգիաները, տեղեկատվական և հաղորդակցական միջոցների կիրառումը, նորարարական մեթոդների ներդրման հնարավորությունները, ինչպես նաև ուսուցչի ստեղծագործական և հետազոտական կարողությունների զարգացման հիմնահարցերը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ինքնակրթության, մասնագիտական վերապատրաստման, մանկավարժական վարպետության բարձրացման և կրթական գործընթացի արդյունավետ կազմակերպման մեխանիզմներին։ Ներկայացվում են տեսական դրույթներ, գործնական առաջարկություններ և մեթոդական լուծումներ, որոնք նպաստում են ուսուցչի մասնագիտական կարողությունների կատարելագործմանը, սովորողների կրթական արդյունքների բարելավմանը և ժամանակակից դպրոցի պահանջներին համապատասխան ուսուցման կազմակերպմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել ուսուցիչներին, կրթության կազմակերպիչներին, մանկավարժ-հետազոտողներին, բուհերի դասախոսներին, մանկավարժական մասնագիտությունների ուսանողներին և կրթական նորարարություններով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

Տեխնոլոգիա

Այս գիտատեխնիկական հետազոտությունը նվիրված է ավտոճանապարհային և հետիոտնային կամուրջների թռիչքային կառուցվածքներում ուժեղացնող թելիկներով ամրացված պոլիմերային սալերի կիրառման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են կոմպոզիտային նյութերի կառուցվածքային հատկությունները, դրանց մեխանիկական վարքագիծը բեռնվածությունների ազդեցության տակ և կիրառման հնարավորությունները ինժեներական կամուրջաշինության ոլորտում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է ածխաթելիկային, ապակեթելիկային և հիբրիդային պոլիմերային սալերի ամրության, կոշտության, հոգնածության դիմադրության և երկարաժամկետ կայունության ցուցանիշները՝ համեմատելով դրանք ավանդական երկաթբետոնե լուծումների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կապման համակարգերին, կոնստրուկտիվ ինտեգրմանը, կոռոզիոն դիմադրությանը և շահագործման պայմաններում առաջացող դեֆորմացիաների հաշվարկին։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են նաև թվային մոդելավորման արդյունքներ և փորձարարական հետազոտություններ, որոնք թույլ են տալիս գնահատել կառուցվածքների կրողունակությունը և օպտիմալ նախագծային լուծումները։ Հետազոտությունը կարևոր է շինարարական ինժեներիայի, կամուրջաշինության և նյութագիտության ոլորտների համար՝ նպաստելով ավելի թեթև, դիմացկուն և երկար ծառայության ժամկետ ունեցող կառուցվածքների ստեղծմանը։