Լեռնահանքային արդյունաբերության ինտենսիվացման տնտեսական հիմնախնդիրները (Հայաստանի Հանրապետության պղնձի և ցինկի արտադրության օրինակով)

Другие предметы

Արթյուր Ռեմբո-ի «Բանաստեղծություններ» ժողովածուն ներկայացնում է ֆրանսիական սիմվոլիզմի և մոդեռն պոեզիայի ձևավորման ամենաազդեցիկ փուլերից մեկը, որտեղ հեղինակը շատ երիտասարդ տարիքում ստեղծում է խիստ նորարարական, երբեմն նույնիսկ հեղափոխական գեղարվեստական լեզու։ Նրա պոեզիայում իրականությունն ու տեսիլքը հաճախ խառնվում են իրար, և սովորական տրամաբանական կապերը փոխարինվում են պատկերային պայթյուններով, ասոցիատիվ մտածողությամբ ու զգայական ինտենսիվությամբ։ Ռեմբոյի ստեղծագործություններում կենտրոնական տեղ են զբաղեցնում հոգևոր որոնումները, ազատության ծայրահեղ ընկալումը, ապստամբությունը ավանդական արժեքների դեմ և մարդու ներաշխարհի քայքայման ու վերածնման թեմաները։ Նրա պատկերային համակարգը հաճախ հիմնված է սիմվոլների, գույների, ձայների և զգացմունքների համադրման վրա, ինչը պոեզիան դարձնում է ոչ միայն ընթերցվող, այլ նաև զգացվող փորձառություն։ Չնայած իր կարճ ստեղծագործական կյանքին, Ռեմբոն մեծ ազդեցություն է թողել համաշխարհային գրականության վրա՝ դառնալով արդիական պոեզիայի զարգացման կարևոր նախադրյալներից մեկը։

Другие предметы

Հրատարակությունը Հայաստանի Հանրապետությունում լույս տեսնող պարբերական մամուլի վերաբերյալ մատենագիտական տեղեկությունների համակարգված ցանկ է, որն ընդգրկում է 2022 թվականի հունվարից հունիս ընկած ժամանակահատվածը։ Այն նպատակ ունի մեկտեղել և կարգավորել նշված ժամանակահատվածում ՀՀ-ում հրատարակված պարբերականների վերաբերյալ տվյալները՝ ընթերցողին, գրադարանավարին և հետազոտողին հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել մամուլի առկա տեսականու մեջ։ Մատենագիտությունը կարող է ներառել թերթերի, ամսագրերի, տեղեկագրերի և այլ պարբերական հրատարակությունների անվանումները, հրատարակության հաճախականությունը, թողարկման տվյալները, հրատարակչական տեղեկությունները և այլ անհրաժեշտ մատենագիտական նկարագրություններ։ Նման համակարգված ցանկը կարևոր նշանակություն ունի ազգային մատենագիտական հաշվառման, գրադարանային ֆոնդերի համալրման և պարբերական մամուլի պահպանման ու օգտագործման կազմակերպման համար։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել նաև հետազոտողներին, որոնք ուսումնասիրում են 2022 թվականի Հայաստանի հասարակական, քաղաքական, մշակութային, գիտական և տնտեսական կյանքը, քանի որ պարբերական մամուլը տվյալ ժամանակաշրջանի իրադարձությունների և հանրային մտքի կարևոր սկզբնաղբյուրներից է։ Նյութի կառուցվածքային և մատենագիտական բնույթը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն գտնել անհրաժեշտ պարբերականի վերաբերյալ տվյալները, այլև պատկերացում կազմել հանրապետությունում գործող մամուլի բազմազանության, թեմատիկ ուղղությունների և հրատարակչական գործընթացների մասին։ Այն հատկապես օգտակար է գրադարանների, տեղեկատվական կենտրոնների, բուհերի, գիտական հաստատությունների և մամուլի պատմությամբ զբաղվող մասնագետների համար՝ որպես պարբերական հրատարակությունների հաշվառման և որոնման գործիք։

Другие предметы

Հրատարակությունը տեղեկատու-մատենագիտական և մեթոդական բնույթի օրացուցային ձեռնարկ է, որը համակարգում է տարվա երկրորդ եռամսյակի ընթացքում նշվող կարևոր պատմական, հասարակական, մշակութային, գիտական և գրական տարեթվերի վերաբերյալ նյութերը։ Այն նախատեսված է առաջին հերթին գրադարանների, մշակութային և կրթական հաստատությունների աշխատակիցների, մատենագետների, ինչպես նաև համապատասխան թեմաներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Նյութերը դասավորված են ժամանակագրական սկզբունքով՝ ապրիլ, մայիս և հունիս ամիսների շրջանակում, ինչը հնարավորություն է տալիս արագ կողմնորոշվել առաջիկա հիշարժան օրերի և հոբելյանների մեջ ու նախապես կազմակերպել դրանց նվիրված տեղեկատվական և մշակութային աշխատանքները։ Առանձին բաժիններում կարող են ներկայացվել նշանավոր գործիչների ծննդյան կամ մահվան տարելիցներ, պատմական իրադարձությունների տարեդարձեր, գրականության, արվեստի, գիտության և հասարակական կյանքի կարևոր դրվագներ։ Յուրաքանչյուր տարեթվի վերաբերյալ տրամադրվող համառոտ տեղեկությունը նպաստում է տվյալ իրադարձության կամ անձի նշանակության ընկալմանը, իսկ մատենագիտական բաղադրիչը ընթերցողին ուղղորդում է դեպի լրացուցիչ գրականություն։ Հատուկ նշանակություն ունի հրատարակության մեթոդական գործառույթը, քանի որ օրացույցում ընդգրկված նյութերը կարող են օգտագործվել գրքային ցուցահանդեսների, թեմատիկ դիտումների, գրական երեկոների, զեկուցումների, ընթերցողական հանդիպումների և այլ մշակութային-լուսավորչական միջոցառումների կազմակերպման համար։ Միաժամանակ այն արտացոլում է իր ստեղծման ժամանակաշրջանի հիշողության քաղաքականության, մշակութային առաջնահերթությունների և հոբելյանների ընտրության առանձնահատկությունները, ինչի շնորհիվ այսօր կարող է ուսումնասիրվել նաև որպես պատմական աղբյուր։ Նման պարբերական հրատարակությունների հաջորդական թողարկումները հնարավորություն են տալիս հետևել, թե տարբեր տարիներին ինչ իրադարձություններ ու անհատներ են ընդգրկվել հանրային հիշողության և գրադարանային աշխատանքի շրջանակում։ Մատենագիտական տեսանկյունից կարևոր են օգտագործված գրականության ընտրությունը, նյութերի թեմատիկ ընդգրկումը և տեղեկատվության համակարգման սկզբունքները։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը համադրում է օրացուցային տեղեկատուի, հանձնարարական մատենագիտության և գրադարանային մեթոդական ձեռնարկի գործառույթները՝ ծառայելով ինչպես գործնական մշակութային աշխատանքի կազմակերպմանը, այնպես էլ տվյալ ժամանակաշրջանի տեղեկատվական ու հիշատակի մշակույթի ուսումնասիրությանը։

Биология

Աշխատությունը նվիրված է ֆոտոսինթեզող բակտերիաներում 5-ամինալևուլինաթթվի կենսասինթեզի առանձնահատկությունների և այդ գործընթացի արդյունավետության վրա ազդող կենսաբանական ու կենսաքիմիական գործոնների ուսումնասիրությանը։ Հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացված է միկրոօրգանիզմների նյութափոխանակային հնարավորությունների, նպատակային միացության առաջացման կենսաքիմիական ուղիների և դրա կուտակման օրինաչափությունների բացահայտման վրա։ 5-ամինալևուլինաթթուն դիտարկվում է որպես բջջային նյութափոխանակության կարևոր միջանկյալ միացություն, որը մասնակցում է տետրապիրոլային կառուցվածք ունեցող կենսաբանական նյութերի ձևավորմանը և կապված է բակտերիաների մի շարք կենսաքիմիական գործընթացների հետ։ Ուսումնասիրվում են ֆոտոսինթեզող բակտերիաների աճի և զարգացման պայմանները, սննդային միջավայրի բաղադրությունը, լուսային պայմանները, ջերմաստիճանը, միջավայրի թթվայնությունը և այլ գործոններ, որոնք կարող են ազդել նպատակային նյութի կենսասինթեզի ինտենսիվության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում մանրէային բջիջներում ընթացող ֆերմենտային գործընթացներին և նյութափոխանակային փոխակերպումներին՝ պարզելու համար կենսասինթեզի կարգավորման հնարավոր մեխանիզմները։ Տարբեր աճեցման պայմանների համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատել բակտերիաների կենսասինթետիկ ակտիվությունը և բացահայտել այն գործոնները, որոնք նպաստում են վերջնական արտադրանքի առավել արդյունավետ առաջացմանն ու կուտակմանը։ Կարևորվում է նաև տարբեր մանրէային կուլտուրաների կամ շտամների կենսաքիմիական առանձնահատկությունների գնահատումը և բարձր արտադրողականությամբ տարբերակների բացահայտման հնարավորությունը։ Հետազոտությունը համատեղում է մանրէաբանության, կենսաքիմիայի, մոլեկուլային կենսաբանության և կենսատեխնոլոգիայի մոտեցումները՝ նպատակային կենսաբանական միացության առաջացման գործընթացը համալիր կերպով ուսումնասիրելու համար։ Ստացված գիտելիքները կարող են նպաստել մանրէային կենսասինթեզի մեխանիզմների առավել խոր ըմբռնմանը և կենսատեխնոլոգիական գործընթացների կատարելագործմանը։ Նպատակային նյութի կենսաբանական նշանակությունն ու կիրառական ներուժը հետազոտությանը տալիս են նաև գործնական կարևորություն՝ հատկապես մանրէային արտադրության և կենսաբանական ակտիվ միացությունների ստացման տեխնոլոգիաների զարգացման տեսանկյունից։ Նյութը կարող է օգտակար լինել կենսաքիմիայի, մանրէաբանության, մանրէային ֆիզիոլոգիայի, կենսատեխնոլոգիայի և ֆոտոսինթեզող միկրոօրգանիզմների ուսումնասիրությամբ զբաղվող հետազոտողների, մասնագետների և ուսանողների համար։

Другие предметы

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Химия

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է մակերևութային ակտիվ նյութերի, ամինաթթուների կամ վիտամինների և ջրի եռակոմպոնենտ համակարգերում տեղի ունեցող մոլեկուլային փոխազդեցությունների ուսումնասիրությանը, ինչպես նաև դրանց ազդեցությանը օքսիդացման և կոմպլեքսագոյացման ռեակցիաների վրա։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են այդ համակարգերում ձևավորվող միկրոմիջավայրերը՝ միցելներ, ագրեգատներ և հիդրոֆոբ-հիդրոֆիլ փոխազդեցությունների արդյունքում առաջացող կառուցվածքային կազմակերպվածությունները, որոնք զգալիորեն փոխում են ռեակցիոն միջավայրի ֆիզիկաքիմիական հատկությունները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մակերևութային ակտիվ նյութերի դերին կենսաակտիվ մոլեկուլների լուծելիության, կայունության և ռեակտիվության կարգավորման գործընթացներում։ Վերլուծվում է ամինաթթուների և վիտամինների մասնակցությունը մետաղական իոնների հետ կոմպլեքսագոյացման գործընթացներում, ինչպես նաև դրանց ազդեցությունը օքսիդացման-վերականգնման ռեակցիաների արագության և ուղղության վրա։ Աշխատությունում դիտարկվում են նաև միջմոլեկուլային կապերի տեսակները՝ ջրածնային կապեր, էլեկտրաստատիկ փոխազդեցություններ և հիդրոֆոբ ազդեցություններ, որոնք միասին ձևավորում են համակարգի ընդհանուր վարքագիծը։