Հայ լեզվաբանության պատմություն. Հատոր 1 (սկզբից մինչև մեր օրերը)

Գրականություն

Այս աշխատությունը վերաբերում է Կոմեդիա դել արտեի (commedia dell’arte) ավանդույթի վերաիմաստավորմանը XX դարի իտալական դրամատուրգիայում՝ ընդգծելով թատերական ավանդույթի, մոդեռնիստական որոնումների և ժամանակակից բեմարվեստի փոխկապակցվածությունը։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է վերլուծել, թե ինչպես են XX դարի իտալացի դրամատուրգները վերակենդանացրել և նոր մեկնաբանությամբ կիրառել Կոմեդիա դել արտեի կերպարային համակարգը, իմպրովիզացիոն կառուցվածքը և կատակերգական արտահայտչամիջոցները ժամանակակից թատերական լեզվում։ Ուսումնասիրվում են ավանդական դիմակավորված կերպարների՝ Արլեքինո, Պանտալոնե, Կոլումբինա և այլ կերպարների վերափոխված տարբերակները, ինչպես նաև դրանց գործառույթը մոդեռնիստական և հետպատերազմյան իտալական թատրոնում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դրամատուրգների ստեղծագործություններին, որոնք փորձել են համադրել ժողովրդական թատերական ավանդույթները հոգեբանական դրամայի, սոցիալական քննադատության և աբսուրդի թատրոնի տարրերի հետ։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունում ներկայացվում են գյուղացիական տնտեսությունների կոոպերացման անհրաժեշտությունը և մոդելները՝ ինչպես արտադրական, այնպես էլ սպառողական ոլորտներում։ Հեղինակը վերլուծում է, թե ինչպես է գյուղատնտեսության կոոպերացիան կարողանում է խթանել արտադրական արդյունավետությունը, նոր տեխնոլոգիաների ներդրումը, գործառնական ծախսերի նվազեցումը և ընդհանուր եկամտաբերությունը՝ հատկապես լիմիտացիաներ ունեցող փոքր տնտեսությունների համար։ Գրքում նաև անդրադարձ է կատարվում գյուղացիական տնտեսությունների կառավարման համապարփակ մեթոդներին՝ նշելով, որ հաջողակ կառավարման հիմնական ուղիներից մեկը ուժեղ ֆինանսական պլանավորումն ու ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործումն է։ Հեղինակը անդրադառնում է տնտեսությունների կազմակերպման հիմնախնդիրներին՝ ճիշտ կառավարման մոդելներ ընտրելու, համայնքների զարգացումն ապահովելու, աշխատուժի արդյունավետ օգտագործման ու համայնքային ուժերի համադրման կարևորությանը։ Գրքում շեշտադրվում է կոոպերատիվների հիման վրա գործող գյուղացիական տնտեսությունների ազդեցությունը տեղական և տարածաշրջանային տնտեսությունների կայունության վրա։ Այսօր, երբ գերծանրաբեռնվածությունն ու ռեսուրսների օպտիմալացման հարցերը հատկապես կարևոր են, հեղինակը նաև առաջարկում է այնպիսի կառավարման մեթոդներ, որոնք ի վիճակի են լուծել գյուղացիական տնտեսությունների առկա խնդիրները՝ հատկապես գյուղատնտեսության ցածր տեխնոլոգիական մակարդակների, շուկայի հետ կապված խնդիրների և գյուղատնտեսական ապրանքների շրջանառության առումով։ Աշխատությունը նախատեսված է գյուղատնտեսության, ագրոբիզնեսի, տնտեսագիտության, մենեջմենթի և պետական կառավարման ոլորտների ուսանողների, մասնագետների և քաղաքականության մշակողների համար։

Lեզվաբանություն

Անգլերեն լեզու ոլորտի «Անգլերեն լեզվի շտեմարան 3»-ը սովորաբար համարվում է առաջադեմ մակարդակի ուսումնական և քննություններին պատրաստող վարժությունների հավաքածու, որը նախատեսված է սովորողների լեզվական հմտությունները զարգացնելու B1–B2 մակարդակների սահմաններում, ընդգրկելով ավելի բարդ քերականական կառուցվածքներ, ժամանակաձևերի համադրություն, պայմանական նախադասություններ, պասիվ կառուցվածքներ, անուղղակի խոսք, ինչպես նաև բառապաշարի ընդլայնում ակադեմիական և թեմատիկ ուղղություններով, շտեմարանում տեղ են գտնում ընթերցանության ավելի երկար և վերլուծական տեքստեր, լսողական ընկալման առաջադրանքներ, գրավոր խոսքի զարգացնող վարժություններ՝ շարադրություններ, նամակներ և կարծիքի արտահայտում, ինչպես նաև խոսակցական հմտությունները ամրապնդող իրավիճակային առաջադրանքներ, որի հիմնական նպատակը սովորողին հասցնելն է այնպիսի մակարդակի, որտեղ նա կարող է ազատ հաղորդակցվել տարբեր սոցիալական և կրթական միջավայրերում, պատրաստվել միջազգային քննություններին և ինքնուրույն օգտագործել լեզուն ուսումնական կամ մասնագիտական նպատակներով, այդ պատճառով այս շտեմարանը հաճախ կիրառվում է որպես միջինից բարձր մակարդակի համակարգված ուսուցման գործիք դպրոցներում և լեզվի կենտրոններում։

Lեզվաբանություն

Ռուսաց լեզու ոլորտի «Ռուսաց լեզվի շտեմարան 2»-ը միջին մակարդակի ուսումնական վարժությունների հավաքածու է, որը նախատեսված է A2–B1 մակարդակում գտնվող սովորողների համար և նպատակ ունի ամրապնդել լեզվի հիմնական կառուցվածքները, ընդլայնել բառապաշարը և զարգացնել հաղորդակցական հմտությունները, այստեղ ներառված են ավելի բարդ քերականական թեմաներ՝ բայերի ժամանակաձևերի կիրառում, դեպքերի համակարգի (падежи) խորացված օգտագործում, նախդիրների ճիշտ կիրառություն, բարդ նախադասությունների կառուցում և անուղղակի խոսքի պարզ ձևեր, ինչպես նաև թեմատիկ բառապաշար առօրյա կյանքի, կրթության, աշխատանքի և հասարակական իրավիճակների վերաբերյալ, շտեմարանում սովորաբար առկա են ընթերցանության առաջադրանքներ կարճ և միջին ծավալի տեքստերով, լսողական վարժություններ, թարգմանական առաջադրանքներ, գրավոր խոսքի զարգացում՝ նամակներ և կարճ շարադրություններ, ինչպես նաև խոսակցական իրավիճակներ, որոնք օգնում են սովորողին ավելի ազատ և ճիշտ արտահայտվել ռուսերենով, և դրա հիմնական նպատակն է ապահովել լեզվի գործնական կիրառման կարողությունը և նախապատրաստել ավելի բարձր մակարդակի ուսուցման համար։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում շրջակա միջավայրի պահպանության կարգավորման տնտեսական մեխանիզմի արդյունավետության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է բնապահպանական քաղաքականության և տնտեսական կառավարման այնպիսի մեխանիզմների ձևավորման խնդիրը, որոնք կարող են միաժամանակ նպաստել բնական ռեսուրսների ռացիոնալ օգտագործմանը, շրջակա միջավայրի աղտոտման նվազեցմանը և տնտեսական զարգացման կայունությանը։ Ուսումնասիրության շրջանակում վերլուծվում են շրջակա միջավայրի պահպանության տնտեսական կարգավորման հիմնական գործիքները, դրանց կիրառման սկզբունքները և ազդեցությունը տնտեսավարող սուբյեկտների վարքագծի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնօգտագործման և բնապահպանական վճարներին, աղտոտման համար տնտեսական պատասխանատվության մեխանիզմներին, խթանող և սահմանափակող տնտեսական գործիքներին, ինչպես նաև բնապահպանական ծրագրերի ֆինանսավորման հնարավորություններին։ Աշխատության մեջ գնահատվում են Հայաստանի բնապահպանական և տնտեսական քաղաքականությունների փոխկապակցվածությունը, գործող մեխանիզմների արդյունավետությունն ու դրանց կատարելագործման անհրաժեշտությունը։ Քննարկվում են նաև բնապահպանական խնդիրների տնտեսական գնահատման, բնական ռեսուրսների արժեքավորման և շրջակա միջավայրին հասցվող վնասի հաշվարկման հարցերը, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն հիմնավորված տնտեսական որոշումների ընդունման համար։ Հետազոտությունը ուշադրություն է դարձնում նաև միջազգային փորձին և այն հնարավորություններին, որոնք կարող են կիրառվել Հայաստանի պայմաններում՝ հաշվի առնելով երկրի տնտեսական կառուցվածքը, բնական ռեսուրսների սահմանափակությունը և բնապահպանական առանձնահատկությունները։ Առանձնացվում են տնտեսական խթանների, հարկային և ֆինանսական գործիքների, ներդրումային քաղաքականության, էկոլոգիական նորարարությունների և ռեսուրսախնայող տեխնոլոգիաների կիրառման ուղղությունները։ Կարևորվում է նաև պետական կառավարման մարմինների, մասնավոր հատվածի և հասարակության համագործակցությունը՝ որպես բնապահպանական քաղաքականության արդյունավետության բարձրացման կարևոր նախապայման։ Աշխատության արդյունքները կարող են հիմք հանդիսանալ շրջակա միջավայրի պահպանության տնտեսական կարգավորման համակարգի կատարելագործման, բնապահպանական միջոցառումների ֆինանսավորման արդյունավետության բարձրացման և կայուն զարգացման սկզբունքների առավել հետևողական կիրառման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետներին, բնապահպանության և բնական ռեսուրսների կառավարման մասնագետներին, պետական կառավարման ոլորտի ներկայացուցիչներին, հետազոտողներին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է թեստավորման դերի ուսումնասիրությանը Հայաստանի դպրոցներում ռուսաց լեզու դասավանդող ուսուցիչների ատեստավորման համակարգում։ Հետազոտության կենտրոնում ուսուցչի մասնագիտական գիտելիքների, մեթոդական պատրաստվածության և համապատասխան կարողությունների գնահատման համար թեստավորման կիրառման հնարավորություններն ու արդյունավետությունն են։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ատեստավորման նպատակները, դրա կազմակերպման սկզբունքները, գնահատման չափանիշները և այն պահանջները, որոնք ներկայացվում են ռուսաց լեզվի ուսուցչի մասնագիտական պատրաստվածությանը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թեստային առաջադրանքների կառուցվածքին և բովանդակությանը, դրանց միջոցով լեզվական գիտելիքների, քերականական ու բառապաշարային պատրաստվածության, լեզվաբանական մտածողության և մասնագիտական կողմնորոշման գնահատման հնարավորություններին։ Թեստավորումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես վերահսկողության միջոց, այլև որպես ուսուցչի մասնագիտական զարգացման մակարդակը բացահայտելու և հետագա կատարելագործման ուղղությունները որոշելու գործիք։ Կարևորվում է նաև գնահատման օբյեկտիվության, հուսալիության, թափանցիկության և չափելիության ապահովումը, քանի որ ատեստավորման արդյունքները կարող են էական նշանակություն ունենալ ուսուցչի մասնագիտական գործունեության գնահատման համար։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ թեստային մեթոդի առավելություններին և սահմանափակումներին՝ համադրելով այն ուսուցչի մասնագիտական կարողությունների գնահատման այլ ձևերի հետ։ Առանձին նշանակություն ունի տեսական գիտելիքների և գործնական մանկավարժական հմտությունների հավասարակշռված գնահատման խնդիրը, քանի որ լեզվի ուսուցչի մասնագիտական պատրաստվածությունը չի սահմանափակվում միայն առարկայական գիտելիքներով և ներառում է նաև դասավանդման մեթոդների ճիշտ ընտրության, սովորողների հետ արդյունավետ աշխատանքի և կրթական գործընթացի կազմակերպման կարողություններ։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել ռուսաց լեզվի ուսուցիչների, մանկավարժների, կրթության կառավարման մասնագետների, ուսուցիչների վերապատրաստմամբ և ատեստավորմամբ զբաղվող կառույցների, ինչպես նաև մանկավարժական բուհերի ուսանողների և հետազոտողների համար։