Տեղական ինքնակառավարման համակարգի զարգացման ֆինանսական խնդիրները (Երևան քաղաքի նյութերով)

Մաթեմատիկա

Այս աշխատությունը նվիրված է կիսահաղորդչային նանոկառուցվածքներում պոլարոնային քվանտային վիճակների տեսական ուսումնասիրությանը՝ էլեկտրական և մագնիսական դաշտերի համատեղ ազդեցության պայմաններում։ Ուսումնասիրության հիմքում ընկած է այն ֆիզիկական երևույթների վերլուծությունը, որոնք առաջանում են, երբ սահմանափակված չափերով կիսահաղորդչային համակարգերում լիցքակիրների շարժումը փոխազդում է բյուրեղային ցանցի տատանումների և արտաքին դաշտերի հետ։ Պոլարոնը դիտարկվում է որպես էլեկտրոնի կամ այլ լիցքակիրի և բյուրեղային ցանցի քվանտացված տատանումների փոխազդեցությամբ ձևավորվող քվազիմասնիկային վիճակ, որի հատկությունները կարող են էապես տարբերվել ազատ լիցքակրի հատկություններից։ Աշխատության շրջանակում տեսականորեն ուսումնասիրվում են նանոկառուցվածքի երկրաչափական և նյութական պարամետրերի, քվանտային սահմանափակման, էլեկտրական դաշտի լարվածության և մագնիսական դաշտի ազդեցությունը պոլարոնային վիճակների էներգետիկ սպեկտրի, ալիքային ֆունկցիաների և այլ քվանտային բնութագրերի վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ արտաքին էլեկտրական և մագնիսական դաշտերը կարող են փոփոխել լիցքակիրների շարժման դինամիկան, էներգետիկ մակարդակների կառուցվածքը և պոլարոնային փոխազդեցության դրսևորումները։ Տեսական մոտեցումների միջոցով հնարավորություն է ստեղծվում ուսումնասիրելու քվանտային վիճակների կախվածությունը համակարգի հիմնական պարամետրերից և բացահայտելու այն պայմանները, որոնց դեպքում դաշտային ազդեցությունները առավել նշանակալի են։ Աշխատությունը կարող է ներառել համապատասխան քվանտամեխանիկական մոդելների, մոտավոր մեթոդների և մաթեմատիկական հաշվարկների կիրառում՝ նանոկառուցվածքներում լիցքակիրների և ցանցային տատանումների փոխազդեցությունը նկարագրելու համար։ Ստացված տեսական արդյունքները կարևոր են նանոէլեկտրոնիկայի, քվանտային սարքերի, կիսահաղորդչային նյութերի և ցածրաչափ համակարգերի ֆիզիկայի հետագա ուսումնասիրությունների համար, քանի որ նման համակարգերում քվանտային վիճակների կառավարումը արտաքին դաշտերի միջոցով կարող է կիրառական նշանակություն ունենալ նոր սերնդի էլեկտրոնային և օպտոէլեկտրոնային սարքերի մշակման տեսանկյունից։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ֆիզիկոսներին, նանոֆիզիկայի և կիսահաղորդչային ֆիզիկայի մասնագետներին, հետազոտողներին, ասպիրանտներին և համապատասխան ոլորտներում մասնագիտացող ուսանողներին։

Տնտեսագիտություն

Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում պետական կառավարման համակարգի գործառութային բարեփոխումների արդյունավետության բարձրացման հիմնական ուղղությունների ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել կառավարման գործող մեխանիզմների հիմնախնդիրները և առաջարկել դրանց կատարելագործման արդյունավետ մոտեցումներ։ Հետազոտության շրջանակում պետական կառավարման համակարգը դիտարկվում է որպես փոխկապակցված ինստիտուտների, գործառույթների, ընթացակարգերի և կառավարչական գործընթացների ամբողջություն, որի արդյունավետությունը պայմանավորված է լիազորությունների հստակ բաշխմամբ, պետական մարմինների միջև համակարգված համագործակցությամբ, մարդկային ռեսուրսների որակով և որոշումների կայացման արդյունավետությամբ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական կառավարման մարմինների գործառույթների հստակեցմանը և կրկնվող կամ փոխկապակցված լիազորությունների տարանջատմանը, քանի որ դրանց անհստակությունը կարող է հանգեցնել կառավարման գործընթացների դանդաղեցման, պատասխանատվության սահմանների անորոշության և ռեսուրսների ոչ արդյունավետ օգտագործման։ Ուսումնասիրվում են նաև քաղաքականությունների մշակման և իրականացման, ռազմավարական պլանավորման, կատարողականի գնահատման, պետական ծառայության զարգացման և հանրային ծառայությունների որակի բարելավման խնդիրները։ Կարևորվում է արդյունքահեն կառավարման անցումը, որի դեպքում պետական մարմինների գործունեությունը գնահատվում է ոչ միայն իրականացված գործողությունների և ընթացակարգերի, այլև դրանց արդյունքում ստացված չափելի արդյունքների հիման վրա։ Աշխատանքի կարևոր ուղղություններից է պետական ծառայողների մասնագիտական կարողությունների զարգացումը, արդյունավետ կատարողականի գնահատման համակարգերի ներդրումը, արժանիքների վրա հիմնված առաջխաղացման ապահովումը և պետական ծառայության գրավչության բարձրացումը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել նաև կառավարման թվայնացման և էլեկտրոնային ծառայությունների ընդլայնման հնարավորությունները, տվյալների վրա հիմնված որոշումների ընդունումը, գործընթացների ավտոմատացումը և պետական մարմինների միջև տեղեկատվության փոխանակման բարելավումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում թափանցիկության, հաշվետվողականության, բարեվարքության և հանրային մասնակցության մեխանիզմների կատարելագործմանը, քանի որ արդյունավետ պետական կառավարումը ենթադրում է ոչ միայն արագ և որակյալ որոշումների ընդունում, այլև հանրության նկատմամբ պատասխանատու և հաշվետու գործելակերպ։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև պետական ֆինանսների արդյունավետ կառավարմանը, ծրագրային բյուջետավորմանը և պետական ռեսուրսների բաշխման ու օգտագործման արդյունքայնության բարձրացմանը։ Հետազոտության արդյունքում կարող են առաջարկվել գործառույթների օպտիմալացման, կառավարման գործընթացների պարզեցման, պետական մարմինների համագործակցության ամրապնդման, թվային կառավարման զարգացման, մարդկային ռեսուրսների կառավարման կատարելագործման և կատարողականի գնահատման ժամանակակից մեխանիզմների ներդրման ուղղություններ։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի Հայաստանի Հանրապետությունում ավելի արդյունավետ, ճկուն, քաղաքացիակենտրոն, թափանցիկ և հաշվետու պետական կառավարման համակարգի ձևավորման համար՝ նպաստելով պետական քաղաքականությունների իրականացման որակի և հանրային ծառայությունների արդյունավետության բարձրացմանը։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում նորամուծական զարգացման սոցիալական ուղղվածության ձևավորման և կարգավորման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ տնտեսական առաջընթացի, տեխնոլոգիական փոփոխությունների և հասարակության սոցիալական կարիքների փոխկապակցվածության տեսանկյունից։ Հետազոտության շրջանակում նորամուծական զարգացումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես գիտատեխնիկական առաջընթացի և տնտեսական մրցունակության բարձրացման միջոց, այլև որպես բնակչության բարեկեցության, զբաղվածության, մարդկային կապիտալի զարգացման և սոցիալական հնարավորությունների ընդլայնման կարևոր գործոն։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում պետական քաղաքականության և կարգավորման այն մեխանիզմներին, որոնց միջոցով հնարավոր է նոր տեխնոլոգիաների, գիտելիքահենք տնտեսության և նորարարական ձեռնարկատիրության զարգացումը համադրել սոցիալական առաջնահերթությունների հետ։ Վերլուծվում են գիտության, կրթության, տնտեսության և աշխատաշուկայի միջև փոխհարաբերությունները, մասնագիտական կարողությունների զարգացման անհրաժեշտությունը, ինչպես նաև նորամուծությունների ազդեցությունը աշխատանքի բնույթի, մասնագիտությունների կառուցվածքի և մարդկային ռեսուրսների պահանջարկի փոփոխության վրա։ Կարևորվում է այն հանգամանքը, որ տեխնոլոգիական զարգացումը կարող է ստեղծել նոր տնտեսական հնարավորություններ, սակայն միաժամանակ առաջացնել սոցիալական հարմարվողականության, մասնագիտական վերապատրաստման և զարգացման արդյունքների հավասարակշռված բաշխման խնդիրներ։ Քննարկվում են պետական աջակցության, ներդրումային քաղաքականության, նորարարական ենթակառուցվածքների, գիտահետազոտական գործունեության ֆինանսավորման և մասնավոր հատվածի ներգրավման հնարավորությունները։ Ուսումնասիրվում են նաև սոցիալական նորարարությունների նշանակությունը և դրանց կիրառման հնարավորությունները կրթության, առողջապահության, զբաղվածության, հանրային ծառայությունների և սոցիալական պաշտպանության համակարգերում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում նորամուծական քաղաքականության արդյունավետության գնահատման չափանիշներին և այն ցուցանիշներին, որոնց միջոցով հնարավոր է որոշել տեխնոլոգիական ու տնտեսական փոփոխությունների սոցիալական ազդեցությունը։ Հետազոտության ընթացքում կարող են դիտարկվել միջազգային փորձը և տարբեր երկրների կիրառած կարգավորման մեխանիզմները՝ գնահատելով դրանց համապատասխանությունը Հայաստանի տնտեսական ու ինստիտուցիոնալ պայմաններին։ Կարևորվում է երկարաժամկետ ռազմավարական մոտեցման ձևավորումը, որի շրջանակում գիտությունը, կրթությունը, տեխնոլոգիական զարգացումը և սոցիալական քաղաքականությունը հանդես են գալիս որպես փոխկապակցված ուղղություններ։ Նման քաղաքականությունը կարող է նպաստել մարդկային կապիտալի արդյունավետ օգտագործմանը, նորարարական գործունեության խթանմանը, սոցիալական ներառականության ընդլայնմանը և տնտեսության կայուն զարգացման համար անհրաժեշտ պայմանների ստեղծմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրություն ներկայացնել տնտեսագիտության, նորամուծությունների կառավարման, սոցիալական քաղաքականության, պետական կարգավորման և Հայաստանի սոցիալ-տնտեսական զարգացման խնդիրներով զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների և ուսանողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայկազունի (հայկական ավանդական «հայկյան») արքայատոհմի դինաստիական ցանկի և դրա պատմագրական ներկայացման ուսումնասիրությանը Մովսես Խորենացու աշխատության մեջ, ինչպես նաև այդ ավանդույթի ժամանակագրական համակարգմանը Միքայել Չամչյանի պատմագիտական սինթեզում։ Վերլուծվում է այն, թե ինչպես է Մովսես Խորենացիի «Հայոց պատմություն»-ում ձևավորվում Հայկից սերող թագավորների շարքը՝ որպես ազգային ծագումնաբանության և պետականության գաղափարական կառուցվածք, որտեղ առասպելական և պատմական տարրերը միահյուսվում են միասնական պատմական պատումի մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայկ, Արամ, Արա Գեղեցիկ և այլ ավանդական կերպարների հաջորդականությանը՝ որպես դինաստիական հիշողության և ինքնության կառուցման մեխանիզմ։ Միաժամանակ քննարկվում է Միքայել Չամչյանի կողմից 18-րդ դարում իրականացված ժամանակագրական համակարգումը, որտեղ Խորենացու ներկայացրած ցանկը վերածվում է համապարփակ պատմական քրոնոլոգիայի՝ փորձելով այն համադրել համաշխարհային պատմության ընդհանուր ժամանակային շրջանակների հետ։ Աշխատությունը բացահայտում է երկու հեղինակների մոտեցումների տարբերությունները՝ Խորենացու ավելի պատմափիլիսոփայական և ավանդազրույցային կառուցվածքի, և Չամչյանի համակարգված, ժամանակագրական-մատենագիտական մոտեցման միջև՝ ցույց տալով հայկական պատմագրության զարգացման կարևոր փուլերը և դինաստիական ավանդույթի ձևավորման գաղափարական հիմքերը։

Կրոն

Публикация представляет собой церковно-историческое и публицистическое сочинение, посвящённое участию и позиции епископа Karapet Ter-Mkrtchyan в контексте выборов католикоса Армянской Апостольской Церкви; в тексте рассматривается его роль как духовного и общественного деятеля, его взгляды на устройство церковного управления, принципы избрания верховного патриарха и католикоса всех армян, а также значение этих выборов для церковной и национальной жизни армянского народа; особое внимание уделяется церковно-политической ситуации эпохи, внутренним дискуссиям в духовенстве и стремлению к укреплению институциональной независимости и авторитета Армянской Церкви в условиях исторических изменений начала XX века.

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է 1920–1953 թվականներին Հայաստանում իրականացված քաղաքական հետապնդումների պատմական, սոցիալ-քաղաքական և իրավական հետևանքների համակողմանի ուսումնասիրությանը։ Գրքում ներկայացվում է խորհրդային իշխանության հաստատման սկզբնական շրջանը, քաղաքական համակարգի ձևավորումը և պետական անվտանգության կառույցների գործունեությունը, որոնք էական ազդեցություն են ունեցել հասարակական կյանքի վրա։ Հեղինակը վերլուծում է քաղաքական ռեպրեսիաների տարբեր փուլերը՝ ընդգրկելով 1920-ականների սկզբի քաղաքական պայքարը, 1930-ականների զանգվածային բռնաճնշումները և հետպատերազմյան շրջանի վերահսկողական մեխանիզմները։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեպրեսիաների սոցիալական հետևանքներին՝ մտավորականության կորուստ, հասարակական վախի մթնոլորտի ձևավորում, ժողովրդագրական և մշակութային փոփոխություններ։ Ներկայացվում են նաև իրավական մեխանիզմների ձևական բնույթը և քաղաքական որոշումների ազդեցությունը դատական գործընթացների վրա։ Գիրքը փորձում է վերականգնել պատմական գործընթացների ամբողջական պատկերը՝ հիմնվելով արխիվային նյութերի, վկայությունների և պատմագիտական ուսումնասիրությունների վրա։ Աշխատությունը նախատեսված է պատմաբանների, իրավաբանների, սոցիոլոգների, հետազոտողների և խորհրդային պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։