Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionHistory
Հին Հայաստանի քաղաքական և գաղափարաբանական զարգացման հիմնահարցերը, թագավորական իշխանություն, միջազգային հարաբերություններ, պետական գաղափարաբանություն (մ.թ.ա.1-ին դ.- մ.թ. 4-րդ դ.)
Աշխատությունը նվիրված է Հին Հայաստանի քաղաքական և գաղափարաբանական զարգացման առանցքային հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը՝ մ.թ.ա. I դարից մինչև մ.թ. IV դարն ընկած ժամանակահատվածում։ Հետազոտության կենտրոնում հայկական պետականության քաղաքական համակարգի զարգացումն է, թագավորական իշխանության բնույթն ու գործառույթները, երկրի միջազգային հարաբերությունները և պետական գաղափարաբանության ձևավորման ու փոփոխության գործընթացները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս Հին Հայաստանի պատմությունը դիտարկել ոչ միայն առանձին քաղաքական իրադարձությունների, պատերազմների կամ արքայական գահակալությունների հաջորդականության տեսանկյունից, այլև որպես պետական կառույցների, քաղաքական մտածողության և գաղափարական համակարգերի աստիճանական զարգացման ամբողջական գործընթաց։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում թագավորական իշխանության դիրքին պետական համակարգում, նրա լեգիտիմացման ձևերին, իշխանության և հասարակության փոխհարաբերություններին, ինչպես նաև այն քաղաքական ու գաղափարական պատկերացումներին, որոնց միջոցով հիմնավորվում էր արքայական իշխանության հեղինակությունը։ Միջազգային հարաբերությունների ուսումնասիրությունը ներառում է Հին Հայաստանի փոխհարաբերությունները տարածաշրջանի խոշոր քաղաքական ուժերի և հարևան պետությունների հետ՝ հաշվի առնելով այն հանգամանքը, որ Հայաստանը գտնվում էր ռազմավարական կարևոր տարածաշրջանում և հաճախ հանդես էր գալիս տարբեր աշխարհաքաղաքական կենտրոնների շահերի բախման միջավայրում։ Այդ համատեքստում արտաքին քաղաքականությունը դիտարկվում է որպես պետական զարգացման վրա ազդող կարևոր գործոն, որը կապված էր ռազմական հակամարտությունների, դիվանագիտական հարաբերությունների, դաշինքների, քաղաքական հավասարակշռության և տարածքային շահերի հետ։ Աշխատանքի մյուս կարևոր ուղղությունը պետական գաղափարաբանության ուսումնասիրությունն է։ Հետազոտվում է, թե ինչ գաղափարների, արժեքների, պատմական պատկերացումների, կրոնական և քաղաքական խորհրդանիշների միջոցով էր ձևավորվում պետության և թագավորական իշխանության մասին պատկերացումը։ Միաժամանակ ուշադրություն է դարձվում գաղափարական համակարգի փոփոխություններին՝ պայմանավորված ներքին քաղաքական զարգացումներով, արտաքին ազդեցություններով և մշակութային փոխազդեցություններով։ Քննարկվող ժամանակաշրջանը հատկապես կարևոր է նաև այն պատճառով, որ այն ներառում է Հայաստանի նախաքրիստոնեական պետական և մշակութային համակարգի վերջին փուլերը, քրիստոնեության տարածումն ու պետական կրոն դառնալու գործընթացը, ինչն էական փոփոխություններ առաջ բերեց հասարակության գաղափարական և քաղաքական կյանքում։ Այսպիսով, ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկել պետական գաղափարաբանության փոխակերպումը և դրա ազդեցությունը քաղաքական իշխանության ու հասարակական հարաբերությունների վրա։ Աշխատանքի արժեքը պայմանավորված է քաղաքական պատմության, գաղափարների պատմության, միջազգային հարաբերությունների և պետականության ուսումնասիրության փոխկապակցմամբ։ Այն կարող է հետաքրքրել հին աշխարհի պատմությամբ, հայագիտությամբ, քաղաքական մտքի պատմությամբ և պետական ինստիտուտների զարգացման հարցերով զբաղվող մասնագետներին, ուսանողներին ու հետազոտողներին։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ներկայացնում է Հին Հայաստանի քաղաքական համակարգի և գաղափարական կյանքի զարգացումը՝ բացահայտելով թագավորական իշխանության առանձնահատկությունները, միջազգային միջավայրի ազդեցությունը և պետական գաղափարաբանության ձևավորման ու վերափոխման հիմնական միտումները։
Updated: 2026-09-12
Medicine
Морфологическая и функциональная характеристика сенсорного аппарата периодонта при эндодонтическом лечении зубов и несъемном протезировании зубных рядов клинико-экспериментально исследование)
Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ատամների էնդոդոնտիկ բուժման և անշարժ պրոթեզավորման պայմաններում պարոդոնտի սենսորային ապարատի ձևաբանական ու ֆունկցիոնալ առանձնահատկությունների կլինիկական և փորձարարական ուսումնասիրությանը։ Գրքում ուսումնասիրվում են պարոդոնտի նյարդային կառուցվածքները, զգայական ընկալման մեխանիզմները և դրանց փոփոխությունները տարբեր ստոմատոլոգիական միջամտություններից հետո։ Հեղինակը վերլուծում է բուժական ազդեցությունների հետևանքով առաջացող հյուսվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունները, գնահատում է պարոդոնտի ընկալիչների դերը ծամողական ֆունկցիայի կարգավորման, ատամնածնոտային համակարգի հավասարակշռության և պրոթեզավորման արդյունավետության ապահովման գործում։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են կլինիկական դիտարկումների և փորձարարական հետազոտությունների արդյունքներ, որոնք հնարավորություն են տալիս ավելի խորությամբ հասկանալ պարոդոնտի հարմարվողական հնարավորությունները և բուժման տարբեր մեթոդների ազդեցությունը։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի ժամանակակից ստոմատոլոգիայի զարգացման, էնդոդոնտիկ բուժման և օրթոպեդիկ վերականգնման մեթոդների կատարելագործման համար։ Գիրքը նախատեսված է ստոմատոլոգների, էնդոդոնտիստների, օրթոպեդ-ստոմատոլոգների, բժշկական հետազոտողների, դասախոսների, ասպիրանտների և ստոմատոլոգիայի մասնագիտության ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-02
Other Subjects
Հայաստանի գրադարանները 2022 թվականին: Աշխատանքների վիճակագրական վերլուծություն
Աշխատությունը նվիրված է Armenia գրադարանային համակարգի 2022 թվականի վիճակագրական ցուցանիշների համակողմանի վերլուծությանը՝ ընդգրկելով հանրային, դպրոցական, գիտական և մասնագիտական գրադարանների գործունեության հիմնական արդյունքները։ Գրքում ուսումնասիրվում են գրադարանների ֆոնդերի համալրման դինամիկան, ընթերցողական ակտիվության մակարդակը, սպասարկված գրադարանային միավորների քանակը, ինչպես նաև թվային ռեսուրսների օգտագործման աճի միտումները։ Վերլուծության հիմքում դրված են պետական և ոլորտային հաշվետվությունների տվյալներ, որոնք հնարավորություն են տալիս գնահատել գրադարանային համակարգի զարգացման ընդհանուր պատկերն ու կառուցվածքային փոփոխությունները տարվա ընթացքում։
Updated: 2026-09-07
Literature
Անգլիկան «Զայրացած երիտասարդների» դրամատուրգիան
Աշխատությունը նվիրված է XX դարի կեսերի բրիտանական գրական և թատերական կյանքի նշանակալի երևույթներից մեկի ուսումնասիրությանը՝ կենտրոնանալով այն հեղինակների դրամատուրգիական ստեղծագործության վրա, որոնց գրական գործունեությունը կապվում է հետպատերազմյան հասարակության նկատմամբ քննադատական վերաբերմունքի, սոցիալական անհամաձայնության և երիտասարդ սերնդի ինքնության որոնումների հետ։ Հետազոտության կենտրոնում դրամատիկական երկերի թեմատիկ, գաղափարական և գեղարվեստական առանձնահատկություններն են, ինչպես նաև դրանց կապը 1950-1960-ական թվականների Մեծ Բրիտանիայի հասարակական ու մշակութային միջավայրի հետ։ Քննվում են սոցիալական անհավասարության, դասակարգային հարաբերությունների, անհատի օտարման, հասարակական արժեքների վերագնահատման, սերնդային հակասությունների և անձնական ինքնաիրացման խնդիրների արտացոլման եղանակները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում այն կերպարներին, որոնք հաճախ հակադրվում են հաստատված հասարակական նորմերին և իրենց դժգոհությունը արտահայտում առօրյա կյանքի, սոցիալական սահմանափակումների ու ավանդական հեղինակությունների նկատմամբ։ Ուսումնասիրվում է հերոսի կառուցման սկզբունքը, նրա ներքին հակասությունները, խոսքային վարքը և շրջապատի հետ բախումների դրամատուրգիական նշանակությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում բեմական տարածության և առօրյա միջավայրի գործառույթը, քանի որ կենցաղային մանրամասները հաճախ դառնում են սոցիալական իրականության և կերպարների հոգեբանական վիճակի արտահայտման միջոց։ Վերլուծվում են նաև երկխոսության կառուցվածքը, խոսակցական լեզվի կիրառությունը, հեգնանքը, սարկազմը, լարված բանավեճերը և դրամատիկական հակամարտության ձևավորման այլ միջոցներ։ Հետազոտության շրջանակում շարժումը դիտարկվում է բրիտանական թատրոնի նորացման ընդհանուր գործընթացում՝ բացահայտելով դրա հարաբերությունը նախորդ թատերական ավանդույթների և ժամանակակից ռեալիստական դրամայի զարգացման հետ։ Կարևորվում է նաև այն հանգամանքը, որ «զայրույթը» կարող է մեկնաբանվել ոչ միայն որպես անհատական հոգեբանական վիճակ, այլև որպես ժամանակաշրջանի սոցիալական և մշակութային փոփոխությունների նկատմամբ արձագանքի գեղարվեստական ձև։ Առանձին հեղինակների ստեղծագործությունների համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ցույց տալու շարժման ներսում առկա թեմատիկ և ոճական բազմազանությունը՝ խուսափելով այն միատարր գրական դպրոց ներկայացնելուց։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու հետպատերազմյան անգլիական դրամատուրգիայի վերափոխումները, սոցիալական քննադատության նոր ձևերը և դրանց նշանակությունը XX դարի բրիտանական թատրոնի հետագա զարգացման համար։
Updated: 2026-09-24
Other Subjects
Նոր գրքեր։ Տեխնիկա: (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги։ Техника: (Информационный указатель) (1980, Մայիս, թիվ 5)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նախատեսված ուսանողների, դասախոսների, գիտաշխատողների և մասնագետների համար։ Ցանկում ընդգրկված են մեքենաշինությանը, էլեկտրատեխնիկային, էլեկտրոնիկային, էներգետիկային, շինարարությանը, ավտոմատացման համակարգերին, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին և տեխնիկական այլ ուղղություններին վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են գիտատեխնիկական առաջընթացի ժամանակակից միտումները և ոլորտի զարգացման հիմնական ուղղությունները։ Հրատարակությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր, որը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան նյութեր ուսումնական, գիտահետազոտական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն նպաստում է տեխնիկական գիտելիքների տարածմանը, մասնագիտական իրազեկվածության բարձրացմանը և գիտատեխնիկական տեղեկատվության հասանելիության ապահովմանը։
Updated: 2026-11-02
Other Subjects
Բանվորների գրադարանային սպասարկման կատարելագործումը: Մեթոդական հանձնարարականներ
Աշխատությունը նվիրված է բանվորների գրադարանային սպասարկման կազմակերպման և կատարելագործման մեթոդական սկզբունքներին՝ ներկայացնելով ընթերցողների տվյալ խմբի տեղեկատվական, կրթական և մշակութային պահանջների առավել արդյունավետ բավարարման ուղիները։ Քննարկվում են գրադարանային սպասարկման ձևերն ու մեթոդները, ընթերցողական հետաքրքրությունների ուսումնասիրությունը, համապատասխան գրականության ընտրությունը և գրադարանային ֆոնդերի նպատակային օգտագործման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում արտադրական ձեռնարկություններում և աշխատանքային կոլեկտիվներում գրքի ու ընթերցանության տարածմանը, մասնագիտական գիտելիքների համալրմանը, ինքնակրթության խթանմանը և աշխատողների մշակութային զարգացմանը։ Ներկայացվում են անհատական և խմբային սպասարկման կազմակերպման, գրականության ցուցադրությունների, թեմատիկ միջոցառումների, գրքի քննարկումների, մատենագիտական տեղեկացման և ընթերցանության ուղղորդման մեթոդական մոտեցումներ։ Կարևորվում է գրադարանավարի կողմից ընթերցողների պահանջմունքների ուսումնասիրությունը և տարբեր մասնագիտությունների ու հետաքրքրությունների համապատասխան գրականության առաջարկումը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև գրադարանների և արտադրական կազմակերպությունների համագործակցության հնարավորություններին, շարժական կամ արտադրական գրադարանային ծառայությունների կազմակերպմանը և ընթերցողների համար գրականության հասանելիության ընդլայնմանը։ Մեթոդական առաջարկությունները նպատակ ունեն բարձրացնել սպասարկման որակը, մեծացնել գրադարանի դերը աշխատողների մասնագիտական և ընդհանուր կրթության գործում ու նպաստել ընթերցողական ակտիվության զարգացմանը։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գրադարանավարների, մատենագետների, մշակութային և կրթական հաստատությունների աշխատակիցների, գրադարանային գործի մասնագետների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։
Updated: 2026-09-30