Ավելին Պատմություն բաժնում

    Տեսնել բոլորը arrow_right_alt

    Բացահայտեք այլ հետաքրքիր և օգտակար նյութեր

    Ահա մի հավաքածու այլ ֆայլերից, որոնք կարող են ձեզ հետաքրքրել և օգնել ձեր ուսումնասիրման կամ ստեղծագործական աշխատանքներում: Ավելին տեսնելու համար կարող եք գնալ նյութերի բաժին
    Օնլայն

    Գրականություն

    Բողբոջ, գիրք առաջին

    «Բողբոջ»-ը 19-րդ դարի վերջի հայ տպագիր մշակույթի նմուշներից է, որի վերնագիրը խորհրդանշականորեն կապվում է աճի, նոր սկզբի, զարգացման և ստեղծագործական զարթոնքի գաղափարների հետ։ Հրատարակության առաջին գրքի առկայությունը ենթադրում է շարունակական կամ մասերի բաժանված հրատարակչական մտահղացում։ Այն կարելի է դիտարկել ժամանակաշրջանի հայ գրական և հասարակական միջավայրում ընթերցանության, գրավոր խոսքի տարածման և մշակութային հետաքրքրությունների զարգացման համատեքստում։ Նման փոքրածավալ գրքերը կարևոր դեր են ունեցել հայերեն տպագիր նյութերի բազմազանության ընդլայնման, ընթերցողների շրջանակի ձևավորման և գրական գործունեության խթանման գործում։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հատկապես Երևանի 19-րդ դարի տպագրական կյանքի ուսումնասիրության համար՝ որպես տվյալ քաղաքի հայերեն գրահրատարակչական գործունեության պատմական վկայություն։ Այն կարող է ընդգրկվել հայ գրքի պատմության, գրական հրատարակությունների մատենագիտության և ազգային մշակութային կյանքի հետազոտությունների շրջանակում։ Բնագրի բովանդակության ուսումնասիրությունը հնարավորություն կտա առավել հստակ որոշելու գրքի ժանրային պատկանելությունը, թեմատիկ ուղղվածությունը և ընթերցողական նշանակությունը։ Մատենագիտական տեսանկյունից այն արժեքավոր է որպես հայ տպագիր ժառանգության առանձին միավոր։

    Թարմացվել է՝ 2026-10-31
    Բողբոջ, գիրք առաջին
    Օնլայն

    Գյուղատնտեսություն

    Լոլիկի նոր ողկուզավոր հիբրիդների աճի և զարգացման առանձնահատկությունները Հայաստանի ջերմատներում մշակության դեպքում

    Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի ջերմատնային պայմաններում լոլիկի նոր ողկուզավոր հիբրիդների աճի, զարգացման և մշակության առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են տարբեր հիբրիդների կենսաբանական և ագրոտեխնիկական բնութագրերը, բույսերի աճի փուլերը, ծաղկման, պտղակալման և բերքի ձևավորման օրինաչափությունները, ինչպես նաև ջերմատնային միջավայրի ազդեցությունը դրանց արտադրողականության վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերմաստիճանի, օդի հարաբերական խոնավության, լուսավորության, ոռոգման և սննդատարրերի ապահովման ազդեցությանը բույսերի ֆիզիոլոգիական գործընթացների ու բերքատվության ցուցանիշների վրա։ Քննարկվում են ողկուզավոր լոլիկի հիբրիդների աճեցման արդյունավետ տեխնոլոգիաները, տնկման խտության, բույսերի ձևավորման, սնուցման և խնամքի ագրոտեխնիկական միջոցառումների ընտրության սկզբունքները։ Անդրադարձ է կատարվում հիբրիդների վաղահասության, պտուղների որակական հատկանիշների, ապրանքային տեսքի, հիվանդությունների նկատմամբ դիմադրողականության և շրջակա միջավայրի փոփոխվող պայմաններին հարմարվողականության գնահատմանը։ Դիտարկվում են նաև Հայաստանի բնակլիմայական պայմաններում ջերմատնային արտադրության արդյունավետության բարձրացման, բերքատվության կայունության ապահովման և առավել հեռանկարային հիբրիդների ընտրության հնարավորությունները։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել գյուղատնտեսների, բուսաբույծների, սելեկցիոներների, ջերմատնային տնտեսությունների մասնագետների, ագրոնոմների և բանջարաբուծության ոլորտի հետազոտողների ու ուսանողների համար։

    Թարմացվել է՝ 2026-10-11
    Լոլիկի նոր ողկուզավոր հիբրիդների աճի և զարգացման առանձնահատկությունները Հայաստանի ջերմատներում մշակության դեպքում
    Օնլայն

    Քաղաքագիտություն

    Ազգային ընդհանուր ժողովի ատենագրություններ, նիստ տասնհինգերորդ

    Հրատարակությունը ներկայացնում է Ազգային ընդհանուր ժողովի տասնհինգերորդ նիստի արձանագրային նյութերը՝ պահպանելով հայ համայնքի ազգային ներկայացուցչական կառույցի գործունեության և հասարակական կյանքի վերաբերյալ փաստական տեղեկություններ։ Ատենագրության միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել նիստի ընթացքը, օրակարգային հարցերը, ժողովականների ելույթներն ու առաջարկությունները, ինչպես նաև քննարկումների արդյունքում ձևավորված որոշումները։ Ազգային ընդհանուր ժողովը կարևոր դեր ուներ Կոստանդնուպոլսի հայ համայնքի ներքին կազմակերպման, եկեղեցական կառավարման, կրթական հաստատությունների գործունեության և հասարակական խնդիրների կարգավորման գործում։ Այդ պատճառով նրա նիստերի արձանագրությունները կարևոր վկայություններ են համայնքի առաջնահերթությունների, կառավարման համակարգի և ազգային հաստատությունների փոխհարաբերությունների մասին։ Փաստաթղթային նյութը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու, թե ինչպես էին բարձրացվում և քննարկվում համայնքային նշանակության հարցերը, ինչ սկզբունքներով էին ներկայացվում տարբեր դիրքորոշումները և ինչպես էին ձևավորվում ընդհանուր որոշումները։ Արձանագրություններում պահպանվող պաշտոնական ձևակերպումները, վարչական հասկացություններն ու գործնական լեզուն արժեքավոր նյութ են նաև հայերենի պատմական բառապաշարի և 19-րդ դարի հայ հասարակական գրագրության ուսումնասիրության համար։ Նիստի փաստագրումը կարևոր է ժողովի գործունեության ժամանակագրությունը վերակազմելու և առանձին քննարկումները ժամանակաշրջանի քաղաքական ու հասարակական իրադրության համատեքստում դիտարկելու տեսանկյունից։ Հրատարակությունը սկզբնաղբյուրային նշանակություն ունի հայոց նոր շրջանի պատմության, համայնքային ինքնակառավարման, ազգային կառույցների զարգացման և Կոստանդնուպոլսի հայության հասարակական կյանքի ուսումնասիրության համար։

    Թարմացվել է՝ 2026-11-09
    Ազգային ընդհանուր ժողովի ատենագրություններ, նիստ տասնհինգերորդ
    Օնլայն

    Պատմություն

    Արքեպիսկոպոս Բոսյուեի խոսքը ժողովուրդների պատմության մասին, հատոր առաջին

    Աշխատությունը ներկայացնում է ֆրանսիացի նշանավոր աստվածաբան և արքեպիսկոպոս Ժակ-Բենին Բոսյուեի պատմափիլիսոփայական հայացքները՝ անդրադառնալով ժողովուրդների ծագմանը, պատմական զարգացմանը և մարդկության քաղաքակրթական ընթացքին։ Բոսյուեի պատմագիտական մոտեցման առանձնահատկությունն այն է, որ համաշխարհային պատմությունը դիտարկում է քրիստոնեական աշխարհայացքի և աստվածային նախախնամության տեսանկյունից՝ փորձելով մարդկության անցյալի իրադարձությունների մեջ բացահայտել ընդհանուր իմաստ և նպատակային հաջորդականություն։ Նման շարադրանքում կարևոր տեղ են զբաղեցնում հին ժողովուրդների պատմությունը, պետությունների և կայսրությունների առաջացումը, իշխանության փոփոխությունները, պատերազմներն ու նվաճումները, կրոնների տարածումը և քաղաքակրթությունների փոխազդեցությունը։ Պատմական իրադարձությունները ներկայացվում են ոչ միայն որպես առանձին փաստերի ամբողջություն, այլև որպես փոխկապակցված գործընթացներ, որոնց միջոցով ձևավորվել են հասարակական կառույցները, քաղաքական համակարգերը և ժողովուրդների մշակութային ինքնությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հուդայական և քրիստոնեական պատմական ավանդույթներին, աստվածաշնչյան պատմության նշանակությանը և քրիստոնեության ազդեցությանը համաշխարհային քաղաքակրթության վրա։ Առաջին հատորը հիմք է ստեղծում պատմական իրադարձությունների ավելի լայն մեկնաբանության համար՝ ընթերցողին ծանոթացնելով պատմության պատճառահետևանքային կապերին և պատմական զարգացման ընդհանուր օրինաչափությունների շուրջ հեղինակի դատողություններին։ Գիրքն ունի գիտաճանաչողական և գաղափարական նշանակություն՝ հնարավորություն տալով ուսումնասիրելու պատմության կրոնական մեկնաբանության առանձնահատկությունները, եվրոպական պատմափիլիսոփայական մտքի ավանդույթները և պատմական գիտելիքի համակարգման սկզբունքները։ Այն արժեքավոր է նաև 19-րդ դարի հայերեն թարգմանական գրականության և եվրոպական պատմագիտական ու աստվածաբանական գաղափարների տարածման ուսումնասիրության համար։

    Թարմացվել է՝ 2026-11-09
    Արքեպիսկոպոս Բոսյուեի խոսքը ժողովուրդների պատմության մասին, հատոր առաջին
    Օնլայն

    Գրականություն

    Երեք օր ճանապարհին

    Ա. Գուլակյանցի «Երեք օր ճանապարհին» ստեղծագործությունը հայ գրականության այն երկերից է, որի վերնագիրը կենտրոնացնում է ընթերցողի ուշադրությունը ճանապարհի, ուղևորության և սահմանափակ ժամանակահատվածում ծավալվող իրադարձությունների վրա։ Ճանապարհորդության թեման գրականության մեջ հնարավորություն է տալիս ներկայացնելու տարբեր միջավայրեր, մարդկանց հանդիպումներ, առօրյա դիտարկումներ և ուղևորության ընթացքում ի հայտ եկող հանգամանքներ։ Ճանապարհին անցկացրած երեք օրերի շրջանակը կարող է ստեղծագործությանը հաղորդել ժամանակային որոշակիություն՝ իրադարձությունները միավորելով մեկ ուղևորության ընթացքի մեջ։ Այսպիսի երկերում ճանապարհը կարող է հանդես գալ ոչ միայն որպես տարածական տեղաշարժ, այլև որպես մարդկային հարաբերությունների, վարքագծի և շրջապատող աշխարհի դիտարկման միջավայր։ Ստեղծագործությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գրականության պատմության, 19-րդ դարի հայալեզու գեղարվեստական արձակի և ժամանակաշրջանի ընթերցողական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև ճանապարհորդական թեմաների, գրական պատմողականության և անցյալի հայ գրականության մեջ առօրյա կյանքի պատկերման առանձնահատկությունների հետազոտության տեսանկյունից։

    Թարմացվել է՝ 2026-10-27
    Երեք օր ճանապարհին
    Օնլայն

    Մաթեմատիկա

    Թվաբանության դասագիրք

    Աշխատությունը նախատեսված է թվաբանության հիմնական գիտելիքների ուսուցման և մաթեմատիկական տարրական հմտությունների ձևավորման համար։ Այն պատկանում է ուսումնական գրականության այն տեսակին, որի նպատակն է սովորողներին ծանոթացնել թվերի, թվային գործողությունների և հաշվարկման հիմնարար սկզբունքների հետ՝ զարգացնելով տրամաբանական մտածողությունն ու մաթեմատիկական խնդիրներ լուծելու կարողությունը։ Թվաբանության դասավանդման հիմքում ընկած են թվերի ճանաչումը, դրանց համեմատումը, թվաբանական գործողությունների ըմբռնումը և հաշվարկների ճիշտ կատարումը։ Այսպիսի դասագրքերը սովորաբար ներառում են տեսական բացատրություններ, կանոններ և գործնական վարժություններ, որոնց միջոցով սովորողը կարող է աստիճանաբար ամրապնդել ձեռք բերած գիտելիքները։ Հրատարակությունը կարևոր նշանակություն ունի 19-րդ դարի հայալեզու կրթական համակարգի և մաթեմատիկական ուսուցման պատմության ուսումնասիրության համար։ Այն արտացոլում է ժամանակաշրջանի կրթական պահանջները, երբ մայրենի լեզվով դասագրքերի ստեղծումն ու տարածումը նպաստում էին գիտելիքի մատչելիությանը և հանրակրթության զարգացմանը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում մաթեմատիկայի դասավանդման պատմությամբ, հայ մանկավարժական մտքով և հայերեն ուսումնական գրականության ձևավորմամբ զբաղվող հետազոտողների համար։

    Թարմացվել է՝ 2026-11-02
    Թվաբանության դասագիրք