Բանբեր Հայաստանի գրադարանների ։ 2023, Հատուկ թողարկում

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է անցումային տնտեսության պայմաններում ներդրումային գրավչության բարձրացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ Հայաստանի Հանրապետությունը դիտարկելով որպես հետազոտության հիմնական օրինակ։ Աշխատության շրջանակում ուսումնասիրվում են երկրի ներդրումային միջավայրի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, ներդրումների ներգրավման վրա ազդող տնտեսական, քաղաքական, իրավական և ինստիտուցիոնալ գործոնները, ինչպես նաև ներդրողների համար բարենպաստ պայմանների ստեղծման հնարավորությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում մակրոտնտեսական կայունությանը, հարկային և ֆինանսական համակարգերի արդյունավետությանը, օրենսդրական դաշտի կանխատեսելիությանը, սեփականության իրավունքների պաշտպանությանը և գործարար միջավայրի ընդհանուր պայմաններին։ Քննարկվում է օտարերկրյա և ներքին ներդրումների դերը տնտեսական աճի, արտադրության ընդլայնման, նոր աշխատատեղերի ստեղծման, տեխնոլոգիական զարգացման և տնտեսության կառուցվածքային վերափոխման գործում։ Հայաստանի օրինակով վերլուծվում են ներդրումային գործունեությանը խոչընդոտող հիմնական խնդիրները, ներդրումային ռիսկերի նվազեցման հնարավորությունները և երկրի մրցակցային առավելությունների արդյունավետ օգտագործման ուղիները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է ներդրումային քաղաքականության կատարելագործումը, պետական աջակցության մեխանիզմների արդյունավետության բարձրացումը, ներդրումային ենթակառուցվածքների զարգացումը և տնտեսության տարբեր ոլորտների ներդրումային ներուժի առավել նպատակային ներկայացումը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու անցումային տնտեսության առանձնահատկությունները և դրանց ազդեցությունը ներդրումային որոշումների վրա՝ միաժամանակ առաջարկելով ներդրումային միջավայրի բարելավման և երկրի ներդրումային գրավչության բարձրացման հնարավոր ուղղություններ։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, ներդրումային քաղաքականության մասնագետների, պետական կառավարման մարմինների ներկայացուցիչների, գործարարների, հետազոտողների և համապատասխան մասնագիտություններով սովորող ուսանողների համար։

Այլ առարկաներ

Ճանապարհորդական և ճանաչողական բնույթի այս աշխատանքը ներկայացնում է Հայաստան կատարած ամառային ուղևորության ընթացքում ստացած տպավորություններն ու դիտարկումները։ Նկարագրվում են այցելած բնակավայրերը, բնական լանդշաֆտները, պատմամշակութային հուշարձանները և ճանապարհորդության ընթացքում հանդիպած մարդկանց ու կենցաղային միջավայրի առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի բնությանը, բնակավայրերի տեսքին, տեղական սովորույթներին, առօրյա կյանքին և մշակութային միջավայրին։ Հեղինակային դիտարկումների միջոցով ներկայացվում են ճանապարհորդության ընթացքում բացահայտված վայրերն ու երևույթները՝ միաժամանակ արտացոլելով տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական և մշակութային կյանքի որոշ կողմեր։ Նյութը համադրում է ճանապարհորդական նկարագրությունը, անձնական տպավորությունները և ճանաչողական տեղեկությունները՝ ստեղծելով Հայաստանի վերաբերյալ բազմակողմ պատկերացում։ Աշխատանքը կարող է նաև հետաքրքրություն ներկայացնել որպես ժամանակաշրջանի առօրյան, միջավայրը և ճանապարհորդական փորձառությունը արտացոլող աղբյուր։ Այն կարող է օգտակար լինել Հայաստանի պատմությամբ, աշխարհագրությամբ, մշակույթով, ազգագրությամբ և ճանապարհորդական գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների ու հետազոտողների համար։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է հայերեն ձեռագրերի կազմերի և դրանց վրա պահպանված արձանագրություն-հիշատակարանների պատմական, մշակութային ու արվեստագիտական ուսումնասիրությանը։ Քննարկվում են հայկական ձեռագրական գրքի կազմարվեստի ձևավորման և զարգացման առանձնահատկությունները, կազմերի պատրաստման նյութերը, տեխնիկական եղանակները, զարդարվեստի տարրերը և դրանց նշանակությունը ձեռագրերի պահպանության ու գեղարվեստական ձևավորման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կաշվե, փայտե և մետաղական բաղադրիչներով կազմերի կառուցվածքին, դրանց հարդարանքին, պատկերագրական մոտիվներին և տարբեր ժամանակաշրջաններին բնորոշ ոճական առանձնահատկություններին։ Ուսումնասիրվում են ձեռագրերի կազմերին առնչվող արձանագրություններն ու հիշատակարանները՝ որպես գրքի ստեղծման, նորոգման, նվիրատվության և հետագա պահպանության պատմությունը լուսաբանող սկզբնաղբյուրներ։ Դիտարկվում են գրիչների, կազմարարների, պատվիրատուների, նվիրատուների և ձեռագրերի սեփականատերերի վերաբերյալ տեղեկությունները, ինչպես նաև դրանց միջոցով բացահայտվող պատմական ու հասարակական հարաբերությունները։ Կարևորվում են արձանագրությունների լեզվական առանձնահատկությունները, թվագրության եղանակները, անձնանուններն ու տեղանունները, որոնք կարող են նպաստել առանձին ձեռագրերի ծագման վայրի, ժամանակի և պատմական անցած ուղու ճշգրտմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել ձեռագրագիտական, հնագրագիտական, վիմագրագիտական, արվեստաբանական և համեմատական վերլուծության մեթոդներ։ Անդրադարձ է կատարվում հայկական կազմարվեստի տեղական ավանդույթներին, տարբեր գրչության կենտրոնների գեղարվեստական առանձնահատկություններին և միջնադարյան գրքարվեստի այլ բնագավառների հետ ունեցած կապերին։ Առանձնացվում են կազմերի և հիշատակարանների ուսումնասիրության նշանակությունը ձեռագրերի նույնականացման, թվագրման, մշակութային արժեքի գնահատման և պատմական տեղեկությունների վերականգնման համար։ Կարևորվում են նաև ձեռագրերի պահպանության, վերականգնման և նյութական ժառանգության ուսումնասիրության խնդիրները։ Աշխատությունը կարող է նպաստել հայկական միջնադարյան գրքարվեստի, կազմարարական արհեստի և ձեռագրական մշակույթի վերաբերյալ գիտելիքների ընդլայնմանը։ Այն օգտակար է հայագետների, ձեռագրագետների, արվեստաբանների, պատմաբանների, հնագրագետների, վերականգնող մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Մշակույթ

Այս մատենագիտական աշխատությունը նվիրված է հայ նկարիչների ստեղծագործական գործունեության ներկայացմանը և փաստագրմանը՝ ընդգրկելով 1976 թվականի հոկտեմբերին կազմակերպված երկրորդ ցուցահանդեսի պատկերացանկը։ Հրատարակությունը համակարգված կերպով ներկայացնում է ցուցահանդեսին մասնակցած արվեստագետների ստեղծագործությունները՝ տրամադրելով մատենագիտական և տեղեկատու բնույթի տվյալներ, որոնք կարևոր նշանակություն ունեն հայկական կերպարվեստի պատմության ուսումնասիրության համար։ Աշխատության մեջ արտացոլված են ժամանակաշրջանի գեղարվեստական միտումները, ստեղծագործական ուղղությունները և տարբեր սերունդների նկարիչների արվեստագիտական առանձնահատկությունները։ Պատկերացանկը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել ցուցադրված աշխատանքների թեմատիկ բազմազանության, ժանրային ընդգրկման և հայ կերպարվեստի զարգացման ընթացքի մասին։ Հրատարակությունը կարևոր աղբյուր է արվեստաբանների, մշակույթի պատմաբանների, թանգարանային աշխատողների, գրադարանագետների և հայկական արվեստի ուսումնասիրությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար, քանի որ նպաստում է արվեստագետների ստեղծագործական ժառանգության պահպանմանն ու հանրահռչակմանը։ Միաժամանակ այն արժեքավոր տեղեկատու նյութ է 20-րդ դարի երկրորդ կեսի հայկական մշակութային կյանքի, ցուցահանդեսային գործունեության և գեղարվեստական գործընթացների ուսումնասիրման տեսանկյունից։

Տնտեսագիտություն

Աշխատությունը նվիրված է Իրանի Իսլամական Հանրապետությունում փողի զանգվածի կառավարման տեսական և գործնական հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ հաշվի առնելով երկրի դրամավարկային համակարգի, բանկային ոլորտի և տնտեսական քաղաքականության առանձնահատկությունները։ Հետազոտության կենտրոնում փողի առաջարկի ձևավորման և կարգավորման մեխանիզմներն են, դրամավարկային քաղաքականության գործիքների արդյունավետությունը և փողի զանգվածի փոփոխությունների ազդեցությունը գնաճի, տնտեսական ակտիվության, փոխարժեքի ու ֆինանսական կայունության վրա։ Իրանի առանձնահատկությունն այն է, որ դրամավարկային քաղաքականության իրականացումը երկար ժամանակ կապված է եղել վարչական կարգավորման, վարկերի նպատակային բաշխման և պետական ֆինանսավորման կարիքների հետ, ինչը սահմանափակել է կենտրոնական բանկի գործիքային անկախությունն ու իրացվելիության կառավարման հնարավորությունները։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել փողի տարբեր ագրեգատները, հատկապես M1 և M2 ցուցանիշները, դրամական բազան, փողի բազմապատկիչը, շրջանառության արագությունը և դրանց փոխկապակցվածությունը մակրոտնտեսական հիմնական ցուցանիշների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում փողի զանգվածի աճի և գնաճային գործընթացների փոխհարաբերությանը, քանի որ Իրանի փորձը ցույց է տալիս, որ իրացվելիության երկարատև արագ աճը կարող է էական գնաճային ճնշումներ ստեղծել, թեև այդ կապի ուժգնությունը փոփոխվում է տնտեսական ակտիվության, իրական տոկոսադրույքների և փողի շրջանառության արագության ազդեցությամբ։ Ուսումնասիրվում են նաև փողի զանգվածի կառավարման վրա պետական բյուջեի, նավթային եկամուտների, կենտրոնական բանկի ֆինանսավորման և բանկային համակարգի վարկավորման ազդեցությունները։ Իրանի տնտեսության նավթային բնույթը կարևոր նշանակություն ունի, քանի որ արտարժութային նավթային եկամուտների ծախսումը կարող է ազդել դրամական բազայի և ընդհանուր իրացվելիության վրա, իսկ հարկաբյուջետային քաղաքականության և դրամավարկային քաղաքականության ոչ բավարար համակարգումը կարող է բարդացնել փողի առաջարկի վերահսկումը։ Առանձնահատուկ տեղ է զբաղեցնում Իրանում գործող իսլամական ֆինանսավորման սկզբունքների ազդեցությունը դրամավարկային գործիքների ընտրության վրա։ Հետազոտության շրջանակում կարող են քննարկվել պարտադիր պահուստավորման նորմերը, բանկերի վերաֆինանսավորումը, իրացվելիության կարգավորումը, արժութային միջամտությունները, մասնակցային արժեթղթերը և շուկայական այլ մեխանիզմները, ինչպես նաև դրանց կիրառման սահմանափակումները։ Արժևորվում է նաև դրամավարկային քաղաքականության ավելի շուկայական և անուղղակի գործիքների զարգացման խնդիրը, որը միջազգային ուսումնասիրություններում դիտարկվել է որպես Իրանի դրամավարկային համակարգի արդյունավետության բարձրացման կարևոր ուղղություն։ Աշխատությունը կարող է անդրադառնալ նաև կենտրոնական բանկի անկախության, գնաճի վերահսկման, փողի զանգվածի թիրախավորման և դրամավարկային քաղաքականության ու հարկաբյուջետային քաղաքականության համակարգման հիմնախնդիրներին։ Վերլուծության արդյունքում հնարավոր է բացահայտել փողի զանգվածի կառավարման այն մեխանիզմները, որոնք առավել համապատասխան են Իրանի տնտեսական կառուցվածքին, ինչպես նաև առաջարկել դրամավարկային կարգավորման կատարելագործման ուղղություններ։ Հետազոտությունը կարող է հետաքրքրել տնտեսագետներին, մակրոտնտեսագետներին, ֆինանսական և բանկային համակարգի մասնագետներին, դրամավարկային քաղաքականություն ուսումնասիրող հետազոտողներին, պետական կառավարման ոլորտի մասնագետներին և տնտեսագիտական ուղղությունների ուսանողներին։

Գրականություն

Այս հրատարակությունը նվիրված է Ա. Ֆ. Մյասնիկյանի (1886–1925) կյանքին, գործունեությանը և նրան վերաբերող գրականության ուսումնասիրությանը՝ ընթերցողին տրամադրելով թեմատիկ և մատենագիտական կողմնորոշման համար նախատեսված հանձնարարական ցանկ։ Նյութը կարող է ներառել Մյասնիկյանի կենսագրությանը, հասարակական և քաղաքական գործունեությանը, նրա ժամանակաշրջանի պատմական իրադարձություններին, գաղափարական հայացքներին և հասարակական կյանքում ունեցած դերին վերաբերող գրքեր, հոդվածներ, ժողովածուներ և այլ աղբյուրներ։ Հանձնարարական ցանկի հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել առկա գրականությունը և ընթերցողին օգնել ընտրելու համապատասխան աղբյուրներ՝ թեմայի վերաբերյալ ինքնուրույն ուսումնասիրություն իրականացնելու համար։ Այն կարող է օգտակար լինել նաև գրադարանավարների, ուսանողների, հետազոտողների և պատմությամբ ու հասարակական մտքի պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Հրատարակությունը հատկապես արժեքավոր է մատենագիտական տեսանկյունից, քանի որ հնարավորություն է տալիս մեկտեղված ձևով կողմնորոշվել տվյալ գործչին վերաբերող գրականության մեջ, գտնել կենսագրական և պատմական բնույթի նյութեր և ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել նրա գործունեության ու ժամանակաշրջանի մասին։