Բջջաբանություն, գենետիկա սելեկցիայի հիմունքներով

Տնտեսագիտություն

Տնտեսագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է տնտեսական մրցակցության պետական կարգավորման զարգացման միտումների և կիրառվող մեխանիզմների ուսումնասիրությանը՝ ԱՊՀ երկրների օրինակով։ Քննության են առնվում մրցակցային միջավայրի ձևավորման, շուկայական հարաբերությունների զարգացման և տնտեսավարող սուբյեկտների գործունեության կարգավորման հիմնական մոտեցումները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հակամենաշնորհային կարգավորման գործիքներին, գերիշխող դիրքի չարաշահման սահմանափակմանը, տնտեսական կենտրոնացման վերահսկմանը և մրցակցության պաշտպանության մեխանիզմներին։ Վերլուծվում են պետական մարմինների դերը, կարգավորման իրավական ու տնտեսական գործիքները և դրանց ազդեցությունը շուկաների գործունեության վրա։ Քննարկվում են ԱՊՀ երկրների մրցակցային քաղաքականության ձևավորման ընդհանուր առանձնահատկություններն ու տարբեր մոտեցումները, ինչպես նաև շուկայական ինստիտուտների զարգացման պայմաններում կարգավորման համակարգերի կատարելագործման ուղղությունները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս համակարգված պատկերացում կազմելու մրցակցության պետական կարգավորման սկզբունքների, նպատակների և տնտեսական նշանակության վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել տնտեսագիտության, մրցակցային քաղաքականության, պետական կարգավորման և շուկայական հարաբերությունների ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների ու ուսանողների համար։

Կենսաբանություն

Կենդանաբանական և կենսաաշխարհագրական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության և Սիրիայի Արաբական Հանրապետության ցերեկային թիթեռների ֆաունաների համեմատական ուսումնասիրմանը։ Քննության են առնվում ուսումնասիրվող տարածքներում տարածված թիթեռների տեսակային կազմը, կարգաբանական կառուցվածքը և աշխարհագրական տարածման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում երկու երկրների ֆաունաների ընդհանրություններին և տարբերություններին, առանձին ընտանիքների ու տեսակների ներկայացվածությանը և դրանց տարածման կենսաաշխարհագրական օրինաչափություններին։ Վերլուծվում են բնական պայմանների, աշխարհագրական դիրքի, կլիմայական առանձնահատկությունների և կենսամիջավայրերի բազմազանության հնարավոր ազդեցությունները թիթեռների տեսակային կազմի ձևավորման վրա։ Քննարկվում են նաև ֆաունիստական նմանության գնահատման, տեսակների տարածման և տարածաշրջանային կենսաբազմազանության ուսումնասիրման մոտեցումները։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս ավելի ամբողջական պատկերացում կազմելու Հայաստանի և Սիրիայի ցերեկային թիթեռների ֆաունաների ձևավորման ու կենսաաշխարհագրական կապերի վերաբերյալ։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել միջատաբանության, կենդանաբանության, կենսաաշխարհագրության, էկոլոգիայի և կենսաբազմազանության ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Բժշկություն

Գրքում ներկայացվում է՝ ինչպես են մարդիկ հին ժամանակներում հասկացել հիվանդությունները և փորձել բուժել դրանք, բժշկության զարգացումը տարբեր քաղաքակրթություններում (Հին Եգիպտոս, Հունաստան, Հռոմ և այլն), միջնադարյան բժշկությունը և նրա առանձնահատկությունները, նոր ժամանակների գիտական առաջընթացը, երբ բժշկությունը սկսեց հիմնվել գիտության և փորձի վրա, կարևոր գիտնականների և բժիշկների ներդրումը բժշկության զարգացման մեջ, ժամանակակից բժշկության ձևավորումը և նոր տեխնոլոգիաների դերը։ Գիրքը նաև բացատրում է, թե ինչպես են աստիճանաբար ձևավորվել բժշկական ճյուղերը (թերապիա, վիրաբուժություն, ստոմատոլոգիա և այլն) և ինչպես է փոխվել մարդու վերաբերմունքը առողջության և հիվանդությունների նկատմամբ։ Ընդհանուր առմամբ, սա ուսումնական գիրք է, որը օգնում է հասկանալ բժշկության արմատները, նրա զարգացման փուլերը և այն ճանապարհը, որով բժշկությունը հասել է մեր օրերին։

Ինֆորմատիկա

Գրքում բացատրվում են համակարգչի կառուցվածքը և աշխատանքի հիմնական սկզբունքները՝ սարքավորումներ (hardware), ծրագրային ապահովում (software), տվյալների մշակման գործընթացներ։ Ներկայացվում են նաև օպերացիոն համակարգերի, կիրառական ծրագրերի և տեղեկատվական համակարգերի հիմունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ինտերնետային տեխնոլոգիաներին, տվյալների փոխանակմանը և տեղեկատվական անվտանգության հիմնական սկզբունքներին։ Քննարկվում է նաև համակարգչային տեխնոլոգիաների դերը կրթության, աշխատանքի և առօրյա կյանքի տարբեր ոլորտներում։ Գիրքը ներառում է գործնական օրինակներ և վարժություններ, որոնք օգնում են ամրապնդել տեսական գիտելիքները և զարգացնել կիրառական հմտություններ։

Գրականություն

Ֆրանց Շուբերտը ավստրիացի դասական երաժշտության կոմպոզիտոր է, ով համարվում է ռոմանտիզմի շրջանի ամենանշանավոր ստեղծագործողներից մեկը։ Նա ծնվել է Վիեննայում և վաղ տարիքից ցուցաբերել է բացառիկ երաժշտական տաղանդ՝ երգելով եկեղեցական երգչախմբում և սովորելով երաժշտական կրթություն։ Շուբերտի ստեղծագործական ժառանգությունը առանձնանում է իր խոր հուզականությամբ, մեղեդայնությամբ և մարդկային զգացմունքների նուրբ արտահայտմամբ։ Նա հատկապես հայտնի է իր երգերով՝ «Lieder»-ներով, որոնց միջոցով կարողացել է համադրել բանաստեղծական տեքստը և երաժշտությունը՝ ստեղծելով յուրահատուկ արվեստային միություն։ Նրա ստեղծագործություններից են նաև սիմֆոնիաներ, կամերային երաժշտություն, դաշնամուրային գործեր և օպերային փորձեր։ Շուբերտի երաժշտությունը հաճախ արտահայտում է տխրություն, կարոտ, սիրո և կյանքի փխրունության զգացումներ, ինչը նրան դարձնում է ռոմանտիկ երաժշտության ամենախորքային ներկայացուցիչներից մեկը։ Չնայած իր կարճ կյանքին և ֆինանսական դժվարություններին՝ նա թողել է հսկայական ստեղծագործական ժառանգություն, որը հետագայում մեծ ճանաչում է ստացել և դարձել դասական երաժշտության անբաժանելի մաս։ Նրա երաժշտությունը առանձնանում է պարզությամբ, բայց միաժամանակ խորությամբ, ինչը թույլ է տալիս այն հասկանալի լինել լայն լսարանի համար և միաժամանակ գրավել մասնագետներին։ Ֆրանց Շուբերտի անունը այսօր համարվում է եվրոպական երաժշտական մշակույթի կարևորագույն խորհրդանիշներից մեկը, իսկ նրա ստեղծագործությունները շարունակում են հնչել աշխարհի լավագույն բեմերում։

Այլ առարկաներ

Աշխատությունը գործնական և մեթոդական բնույթի նյութ է, որը նվիրված է գրադարաններում սկզբնական հաշվառման կազմակերպմանը, համապատասխան փաստաթղթերի ձևավորմանը և դրանց վարման միասնական սկզբունքների ներկայացմանը։ Ուղեցույցի հիմնական նպատակը գրադարանային ֆոնդերի համալրման, շարժի, պահպանության և օգտագործման վերաբերյալ սկզբնական տվյալների ճշգրիտ ու համակարգված գրանցման ապահովումն է։ Նյութում կարող են ներկայացվել գրադարան մուտք գործող տպագիր և այլ տեղեկատվական նյութերի ընդունման, գրանցման ու հաշվառման հիմնական մոտեցումները, ինչպես նաև ֆոնդից դուրս գրվող կամ այլ ստորաբաժանում փոխանցվող միավորների փաստաթղթավորման սկզբունքները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հաշվառման փաստաթղթերի նշանակությանը, դրանց փոխադարձ կապին և գրադարանի ընդհանուր հաշվետվողական համակարգում ունեցած դերին։ Սկզբնական փաստաթղթերը դիտարկվում են որպես այն տեղեկատվական հիմքը, որի միջոցով հետագայում հնարավոր է կազմել ամփոփ հաշվետվություններ, վերահսկել ֆոնդի քանակական փոփոխությունները և ապահովել գրադարանային նյութերի շարժի փաստաթղթային հետագծելիությունը։ Մեթոդական ցուցումները կարող են պարզաբանել գրանցամատյանների, ընդունման և փոխանցման փաստաթղթերի, դուրսգրման վերաբերյալ արձանագրությունների, հաշվառման թերթիկների և այլ աշխատանքային ձևերի լրացման ընդհանուր պահանջները։ Կարևորվում են տվյալների ամբողջականությունը, գրանցումների հետևողականությունը և տարբեր փաստաթղթերում ներկայացված տեղեկությունների համապատասխանությունը։ Նյութը կարող է անդրադառնալ նաև գրադարանի կառուցվածքային ստորաբաժանումների միջև հաշվառման աշխատանքների բաշխմանը, պատասխանատվության սահմանմանը և փաստաթղթերի պահպանության կազմակերպմանը։ Հրահանգչական բնույթը հնարավորություն է տալիս այն օգտագործել որպես գործնական օժանդակ նյութ գրադարանավարների, ֆոնդերի համալրման և մշակման բաժինների աշխատակիցների, ինչպես նաև գրադարանային գործ ուսումնասիրող մասնագետների համար։ Միաժամանակ նման մեթոդական նյութերը նպաստում են տարբեր գրադարաններում հաշվառման միասնական մոտեցումների կիրառմանը, վիճակագրական տվյալների համադրելիության բարձրացմանը և ֆոնդերի կառավարման կազմակերպվածության բարելավմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է գրադարանային ֆոնդերի հաշվառման, փաստաթղթավորման, գրադարանային կառավարման և մեթոդական աշխատանքի սկզբունքները՝ ներկայացնելով սկզբնական հաշվառման փաստաթղթերի նշանակությունն ու դրանց համակարգված վարման հիմնական կազմակերպական մոտեցումները։