Դասագիրք քերականության հայերեն լեզվի

Գրականություն

Բանաստեղծություններ, լեգենդներ. Դոստիգաև և ուրիշները աշխատությունը գրական ընտրանի է, որը միավորում է տարբեր հեղինակների բանաստեղծական և արձակ-լեգենդային ստեղծագործություններ՝ կենտրոնանալով ժողովրդական և գրական ավանդույթների փոխազդեցության վրա, այն ընդգրկում է ինչպես քնարական բնույթի բանաստեղծություններ, այնպես էլ առասպելական և լեգենդային պատմություններ, որոնց միջոցով ներկայացվում են մարդկային զգացմունքների, բարոյական պատկերացումների և մշակութային հիշողության բազմաշերտ դրսևորումները, գիրքը միաժամանակ բացահայտում է տարբեր կերպարների և սյուժեների խորհրդանշական իմաստները՝ ցույց տալով, թե ինչպես են լեգենդները ձևավորում հավաքական գիտակցություն և արժեքային համակարգ, իսկ բանաստեղծական հատվածները արտացոլում են բնության, սիրո, ճակատագրի և պատմական հիշողության թեմաները, ստեղծելով ամբողջական պատկեր գրական բազմազանության և ոճական տարբերությունների մասին։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է 1991-2011 թվականներին Մերձավոր Արևելքում միջարաբական համագործակցության ձևավորման, զարգացման և հիմնական հակասությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են արաբական պետությունների միջև քաղաքական, տնտեսական, անվտանգային և դիվանագիտական համագործակցության գործընթացները՝ հաշվի առնելով տարածաշրջանի բարդ աշխարհաքաղաքական միջավայրը։ Այս ժամանակահատվածը բնորոշվում է մի շարք նշանակալի իրադարձություններով, որոնք էապես ազդել են արաբական երկրների փոխհարաբերությունների և ընդհանուր դիրքորոշումների ձևավորման վրա, այդ թվում՝ Ծոցի պատերազմը, Իրաքի նկատմամբ միջազգային պատժամիջոցները, իսրայելա-արաբական հակամարտության զարգացումները, պաղեստինյան հիմնախնդրի շուրջ գործընթացները և տարածաշրջանում արտաքին ուժերի ազդեցության փոփոխությունները։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում է նաև Արաբական պետությունների լիգայի դերը՝ որպես միջարաբական համագործակցության հիմնական ինստիտուցիոնալ հարթակ, և գնահատվում են կազմակերպության հնարավորություններն ու սահմանափակումները տարածաշրջանային խնդիրների կարգավորման գործում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն հանգամանքին, որ արաբական երկրների ընդհանուր մշակութային և պատմական հիմքերը միշտ չէ, որ հանգեցնում էին միասնական քաղաքական դիրքորոշումների։ Տարբեր պետությունների ազգային շահերը, արտաքին քաղաքական կողմնորոշումները, տնտեսական հնարավորությունների անհավասարությունը և տարածաշրջանային մրցակցությունները հաճախ խոչընդոտում էին համատեղ քաղաքականության ձևավորմանը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է նաև Իրաքի, Պաղեստինի, Լիբանանի և տարածաշրջանային անվտանգության հետ կապված խնդիրների ազդեցությունը միջարաբական հարաբերությունների վրա։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե ինչպես էին տարածաշրջանային ճգնաժամերը և միջազգային քաղաքականության փոփոխությունները վերափոխում արաբական պետությունների համագործակցության մեխանիզմները և առաջնահերթությունները։ 2000-ականների ընթացքում համագործակցությանն ու միասնական դիրքորոշումների ձևավորմանը զուգահեռ պահպանվում էին նաև խորքային տարաձայնություններ, որոնք հատկապես նկատելի դարձան տարածաշրջանում քաղաքական վերափոխումների նախաշեմին և 2011 թվականի իրադարձությունների ընթացքում։ Աշխատության արդյունքները կարող են նպաստել Մերձավոր Արևելքի ժամանակակից քաղաքական գործընթացների, արաբական աշխարհի ներքին հարաբերությունների և տարածաշրջանային անվտանգության խնդիրների ավելի խորքային ընկալմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել միջազգային հարաբերությունների, քաղաքագիտության, արաբագիտության և տարածաշրջանային ուսումնասիրությունների մասնագետներին, հետազոտողներին ու ուսանողներին։

Պատմություն

Գիտական աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի պատմական Արագածոտն գավառի վաղմիջնադարյան նյութական մշակույթի համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգրկելով տարածաշրջանի հնագիտական հուշարձանները, բնակավայրերի կառուցվածքը, ճարտարապետական ժառանգությունը, արհեստագործական արտադրությունը, կենցաղային առարկաները, թաղման սովորույթները և հասարակական կյանքի նյութական արտահայտությունները։ Հետազոտության հիմնական ուղղությունը կապված է վաղ միջնադարում Արագածոտնի պատմամշակութային զարգացման առանձնահատկությունների բացահայտման, հնագիտական գտածոների դասակարգման, դրանց ժամանակագրական պատկանելության որոշման և Հայաստանի ընդհանուր մշակութային գործընթացների համատեքստում տարածաշրջանի ունեցած նշանակության գնահատման հետ։ Աշխատության թեմատիկ շրջանակն ընդգրկում է հիմնականում 4–7-րդ դարերի պատմական և մշակութային իրողությունները, երբ Հայաստանում տեղի էին ունենում քաղաքական, կրոնական, հասարակական և տնտեսական կարևոր փոփոխություններ։ Քրիստոնեության տարածումը, եկեղեցական կազմակերպությունների զարգացումը, բնակավայրերի կառուցվածքային վերափոխումները և ճարտարապետական նոր ձևերի առաջացումը էական ազդեցություն են ունեցել այդ ժամանակաշրջանի նյութական մշակույթի ձևավորման վրա։ Արագածոտնի աշխարհագրական դիրքը, բնական պայմանները, լեռնային և նախալեռնային տարածքների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև հաղորդակցության պատմական ուղիները նպաստել են բնակավայրերի զարգացմանը և տարածաշրջանի տնտեսական ու մշակութային կապերի ձևավորմանը։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է վաղմիջնադարյան բնակավայրերի ուսումնասիրությունը՝ ուշադրություն դարձնելով բնակելի կառույցների հատակագծային առանձնահատկություններին, շինարարական նյութերին, բնակավայրերի տեղաբաշխմանը և շրջակա բնական միջավայրի հետ դրանց փոխհարաբերություններին։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն եկեղեցական ճարտարապետության հուշարձանները, որոնց ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու վաղքրիստոնեական Հայաստանի շինարարական ավանդույթները, կրոնական պատկերացումների նյութական արտահայտությունները և ճարտարապետական ձևերի զարգացման օրինաչափությունները։ Այս համատեքստում հետաքրքրություն են ներկայացնում Արագածոտնի վաղմիջնադարյան եկեղեցիները, պաշտամունքային կառույցները, դրանց կառուցվածքային լուծումները, հարդարանքի տարրերը և քարարվեստի առանձնահատկությունները։ Աշխատության թեմատիկան առնչվում է նաև հնագիտական պեղումների ընթացքում հայտնաբերված խեցեղենի, մետաղյա իրերի, աշխատանքային գործիքների, զարդերի, կենցաղային պարագաների և արտադրական գործունեության հետ կապված նյութերի ուսումնասիրությանը։ Խեցեգործական արտադրանքի ձևաբանական, տեխնոլոգիական և զարդարական առանձնահատկությունների վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու տարածաշրջանի արհեստագործական ավանդույթների, կենցաղային մշակույթի և տնտեսական հարաբերությունների մասին։ Մետաղագործական առարկաների, գյուղատնտեսական գործիքների և այլ նյութական գտածոների ուսումնասիրությունը կարևոր է բնակչության զբաղմունքների, արտադրական կարողությունների և առօրյա կյանքի վերակազմության տեսանկյունից։ Առանձին հետաքրքրություն են ներկայացնում թաղման հուշարձանները, գերեզմանային կառույցները և դրանց հետ կապված նյութական վկայությունները, որոնք կարող են տեղեկություններ հաղորդել հասարակության կրոնական պատկերացումների, ծիսական սովորույթների և մշակութային փոփոխությունների վերաբերյալ։ Վաղմիջնադարյան նյութական մշակույթի ուսումնասիրության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում քրիստոնեական և ավելի վաղ շրջանի մշակութային ավանդույթների փոխհարաբերությունը, քանի որ նոր կրոնական համակարգի հաստատումը միշտ չէ, որ հանգեցրել է նախկին կենցաղային և արհեստագործական ձևերի ամբողջական վերացմանը։ Հետազոտության շրջանակում կարևորվում է մշակութային շարունակականության և փոփոխության օրինաչափությունների բացահայտումը՝ հնագիտական նյութերի համեմատության և պատմական աղբյուրների տվյալների համադրման միջոցով։ Արագածոտնի վաղմիջնադարյան հուշարձանների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս դիտարկելու նաև տարածաշրջանի կապերը Հայաստանի մյուս պատմական գավառների հետ, բացահայտելու ընդհանուր մշակութային հատկանիշներն ու տեղական առանձնահատկությունները։ Հատուկ նշանակություն ունեն նյութական մշակույթի ժամանակագրական դասակարգման, հուշարձանների թվագրման և տարբեր հնագիտական համալիրների փոխհարաբերությունների որոշման մեթոդաբանական հարցերը։ Այս նպատակով կարևոր են հնագիտական շերտագրության, գտածոների տիպաբանական համեմատության, ճարտարապետական վերլուծության և պատմական աղբյուրագիտության մեթոդները։ Աշխատության գիտական նշանակությունը պայմանավորված է վաղմիջնադարյան Հայաստանի տարածաշրջանային մշակույթի ուսումնասիրության, բնակավայրերի պատմական զարգացման վերակազմության և նյութական ժառանգության միջոցով հասարակական ու տնտեսական կյանքի առանձնահատկությունների բացահայտման անհրաժեշտությամբ։ Հետազոտությունը կարևոր է նաև Հայաստանի հնագիտական քարտեզագրման, պատմամշակութային հուշարձանների գիտական հաշվառման, պահպանության և հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Այն կարող է օգտակար լինել հնագետներին, պատմաբաններին, միջնադարագետներին, ճարտարապետության պատմաբաններին, մշակութաբաններին, ազգագրագետներին, թանգարանագետներին, դասախոսներին, ասպիրանտներին և ուսանողներին, ինչպես նաև Հայաստանի վաղմիջնադարյան պատմությամբ ու մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։ Աշխատությունն ունի հնագիտական, պատմագիտական, մշակութաբանական և աղբյուրագիտական նշանակություն՝ նպաստելով Արագածոտնի վաղմիջնադարյան բնակավայրերի, ճարտարապետական հուշարձանների, արհեստագործական ավանդույթների և նյութական մշակույթի զարգացման առանձնահատկությունների առավել խորքային ըմբռնմանը։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է օտար լեզուներով լույս տեսած նոր գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողներին, ուսանողներին և հետազոտողներին արդի միջազգային հրատարակչական հոսքի վերաբերյալ կազմակերպված և մատչելի տեղեկատվությամբ։ Ցանկում ընդգրկվում են տարբեր լեզուներով՝ անգլերեն, ռուսերեն, ֆրանսերեն, գերմաներեն և այլ լեզուներով հրատարակված գիտական, գեղարվեստական, հասարակական-քաղաքական, տեխնիկական և մշակութային բնույթի նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են համաշխարհային գիտության և մշակույթի զարգացման հիմնական ուղղությունները և հրատարակչական նոր միտումները։ Այս տեղեկատվական ռեսուրսը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր գործիք միջազգային գրականության ուսումնասիրության համար՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել օտարալեզու գրականության մեջ, համեմատել տարբեր երկրների գիտական և մշակութային մոտեցումները և օգտագործել այդ աղբյուրները ուսումնական, հետազոտական և մասնագիտական նպատակներով։ Այն նաև նպաստում է լեզվական և միջմշակութային գիտելիքների ընդլայնմանը և միջազգային գիտական հաղորդակցության զարգացմանը։

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

Գրականություն

Այս ստեղծագործությունը ներկայացնում է երիտասարդության, սիրո, կյանքի փոփոխությունների և մարդուն բնորոշ զգացմունքների բազմաշերտ պատկերները՝ կենտրոնանալով հոգեբանական հուզումների, մտավոր որոնումների և ստեղծագործական դրսևորման վրա: Գրքում համադրվում են անձնական ապրումների գունապնակը և սոցիալական միջավայրի ազդեցությունը, այն էլ՝ այնպես, որ ընթերցողը տեսնում է հիմնական հերոսի ներաշխարհի զարգացման, փորձառությունների և կյանքի փիլիսոփայական հարցերի հետ առնչությունները: Աշխատությունը առանձնանում է նրա լեզվական սրամտությամբ, զգացմունքային բուռն փոխանցմամբ և բնության, ժամանակի ու մարդու ներքին աշխարհների համադրությամբ, ինչը ընթերցողին թույլ է տալիս խորը զգալ անցողիկության, ազատության, սիրո և անձնական ինքնազարգացման գաղափարները: