Երևան քաղաքի սոցիալ-տնտեսական զարգացման հիմնախնդիրները

Химия

Այս աշխատությունը նվիրված է անցումային մետաղների՝ վոլֆրամի և մոլիբդենի կարբիդային կատալիզատորների ստացման և ուսումնասիրության ժամանակակից մեթոդներին՝ մասնավորապես այրման (combustion) ռեժիմում իրականացվող սինթեզի տեխնոլոգիական առանձնահատկություններին։ Նյութում մանրամասն քննարկվում են բարձր ջերմաստիճանային ինքնապարունակվող քիմիական ռեակցիաների մեխանիզմները, որոնց միջոցով հնարավոր է ստանալ բարձր ակտիվություն և կայունություն ունեցող կարբիդային կառուցվածքներ, որոնք լայն կիրառություն ունեն կատալիտիկ գործընթացներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում սինթեզի պայմանների՝ ջերմաստիճանի, ռեակցիոն խառնուրդի կազմի, նախնական նյութերի ընտրության և էներգետիկ հավասարակշռության ազդեցությանը վերջնական արտադրանքի ֆիզիկաքիմիական հատկությունների վրա։ Քննարկվում են նաև ստացված նյութերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, մակերեսային հատկությունները և դրանց կապը կատալիտիկ ակտիվության հետ տարբեր քիմիական ռեակցիաներում, այդ թվում՝ ջրածնացման և հիդրոկրեկինգի գործընթացներում։ Աշխատությունը միավորում է թե՛ տեսական մոդելավորումը, թե՛ փորձարարական արդյունքները՝ ներկայացնելով համալիր մոտեցում բարձր արդյունավետությամբ կատալիզատորների մշակման համար, ինչը կարևոր է էներգետիկայի, նավթաքիմիայի և առաջադեմ նյութերի արտադրության ոլորտներում։

Педагогика

Աշխատությունը նվիրված է ըմբշամարտում գցումների տեխնիկայի ուսուցման մեթոդիկայի ուսումնասիրությանը՝ նպատակ ունենալով բացահայտել մարզիկների տեխնիկական պատրաստվածության արդյունավետ զարգացման և գցումների ճիշտ ու անվտանգ յուրացման առավել նպատակահարմար մոտեցումները։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են գցումների հիմնական տեխնիկական կառուցվածքը, դրանց կատարման փուլերը, մարզիկի մարմնի դիրքը, հավասարակշռության պահպանումը, բռնումների և շարժումների հաջորդականությունը, ինչպես նաև հակառակորդի ծանրության կենտրոնի վրա ազդեցության մեխանիզմները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ուսուցման փուլային կազմակերպմանը՝ սկսած պարզ նախապատրաստական շարժումներից և ընդհանրացնող վարժություններից մինչև տեխնիկական գործողությունների ամբողջական կատարում տարբեր իրավիճակներում։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել գցումների ուսուցման համար կիրառվող ընդհանուր և հատուկ ֆիզիկական վարժությունները, զուգընկերոջ հետ կատարվող վարժությունները, կրկնությունների կազմակերպումը, շարժումների տեսական ցուցադրումը և սխալների շտկման մեթոդները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում մարզիկների տարիքային, ֆիզիկական և տեխնիկական պատրաստվածության մակարդակի հաշվառմանը, քանի որ ուսուցման արդյունավետությունը մեծապես կախված է վարժությունների բարդության աստիճանի ճիշտ ընտրությունից և մարզումային ծանրաբեռնվածության համապատասխանեցումից։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում գցումների կատարման ժամանակ անվտանգության կանոններին, ճիշտ ընկնելու և ինքնապաշտպանության հմտությունների ձևավորմանը, ինչպես նաև մարզիկի վստահության և շարժումների վերահսկման զարգացմանը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև տարբեր ուսուցման մեթոդների համեմատական արդյունավետությանը՝ պարզելու համար, թե ինչպիսի հաջորդականությամբ և պայմաններում են տեխնիկական հմտությունները առավել կայուն ձևավորվում։ Գործնական մոտեցումների կիրառումը հնարավորություն է տալիս մշակելու մարզումային վարժությունների համակարգ, որը նպաստում է շարժումների ճշգրտության, արագության, ուժի, ճկունության, կոորդինացիայի և տեխնիկական գործողությունների արդյունավետության բարձրացմանը։ Ստացված արդյունքները կարող են կիրառվել ըմբշամարտիկների տեխնիկական պատրաստության ծրագրերի կատարելագործման, մարզումների կառուցվածքի օպտիմալացման և մրցակցային պայմաններում գցումների արդյունավետ կիրառման համար։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել ըմբշամարտի մարզիչներին, մարզիկներին, ֆիզիկական դաստիարակության և սպորտի մասնագետներին, սպորտային մանկավարժներին, ուսանողներին և մարզական պատրաստության մեթոդիկայով զբաղվող հետազոտողներին։

Педагогика

Հայերեն ուսումնական և մանկավարժական գրականության այս աշխատությունը նվիրված է վարժության՝ որպես գիտելիքների յուրացման, մտավոր կարողությունների զարգացման և ուսումնական հմտությունների ձևավորման կարևոր միջոցի ներկայացմանը։ «Նախադուռն» հասկացությունը տվյալ համատեքստում արտահայտում է ներածական կամ նախապատրաստական նյութի գաղափարը՝ ընթերցողին աստիճանաբար ծանոթացնելով ուսումնառության հիմնական սկզբունքներին և հետագա գիտելիքների ձեռքբերման համար անհրաժեշտ նախնական դրույթներին։ Աշխատության ընդհանուր ուղղվածությունը կապված է կրթական գործընթացի կազմակերպման, սովորողի մտավոր պատրաստության, գիտելիքի աստիճանական յուրացման և գործնական վարժությունների միջոցով ուսուցման արդյունավետության բարձրացման հետ։ Վարժությունը մանկավարժության մեջ կարևոր նշանակություն ունի, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս տեսական գիտելիքները վերածելու կիրառական կարողությունների, ամրապնդելու հիշողությունը, զարգացնելու դատողությունը և ձևավորելու ինքնուրույն աշխատելու հմտություն։ Այս տեսանկյունից աշխատությունը ներկայացնում է ուսումնական գործընթացի այն սկզբունքները, որոնց համաձայն գիտելիքի ձեռքբերումը պետք է ուղեկցվի հետևողական աշխատանքով, կրկնությամբ, մտավոր ջանքով և գործնական կիրառությամբ։ Գրքի կրթական նշանակությունը պայմանավորված է նաև այն հանգամանքով, որ 19-րդ դարում հայ ազգային կրթական միջավայրում մեծ ուշադրություն էր դարձվում ուսուցման մեթոդների կատարելագործմանը, դասավանդման համակարգված կազմակերպմանը և հայերեն ուսումնական գրականության ստեղծմանը։ Այդ ժամանակաշրջանում կրթությունը դիտարկվում էր ոչ միայն որպես անհատի գիտելիքների ընդլայնման միջոց, այլև որպես ազգային մտավոր և մշակութային առաջընթացի կարևոր նախապայման։ Ուսումնական ձեռնարկների հրատարակությունը նպաստում էր դպրոցական կրթության զարգացմանը, ուսուցիչների աշխատանքի կազմակերպմանը և սովորողների գիտելիքների մակարդակի բարձրացմանը։ Աշխատության վերնագրից բխող ներածական բնույթը կարևոր է հատկապես ուսումնառության նախնական փուլում, երբ անհրաժեշտ է ձևավորել գիտելիքի յուրացման համար համապատասխան մտավոր հիմք, սովորելու կարգապահություն և հետևողական աշխատանքի կարողություն։ Գրական-մանկավարժական առումով նման ձեռնարկներին բնորոշ են պարզաբանող և ուսուցողական շարադրանքը, գիտելիքի աստիճանական մատուցման սկզբունքը և գործնական կիրառության կարևորումը։ Դրանց հիմնական նպատակն է ուսումնական նյութը դարձնել հասկանալի, մատչելի և արդյունավետ՝ սովորողին ուղղորդելով ինքնուրույն մտածելու և ձեռք բերած գիտելիքները կիրառելու ճանապարհով։ Մոսկվայի Լազարյան ճեմարանի տպարանում աշխատության հրատարակությունը առանձնահատուկ նշանակություն ունի հայ կրթական պատմության համատեքստում։ Լազարյան ճեմարանը 19-րդ դարում հայագիտության, կրթության և մտավոր կյանքի կարևոր կենտրոններից էր, որի գործունեությունը նպաստել է հայերեն ուսումնական գրականության ստեղծմանը, գիտելիքի տարածմանը և կրթված հայ մտավորականության ձևավորմանը։ Ճեմարանի հրատարակչական նախաձեռնությունները կարևոր դեր են ունեցել ինչպես դպրոցական կրթության կազմակերպման, այնպես էլ հայերեն գիտական ու մանկավարժական լեզվի զարգացման գործում։ Այս աշխատությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ մանկավարժական մտքի պատմության, 19-րդ դարի ուսումնական գրականության, Լազարյան ճեմարանի կրթական գործունեության և հայ դպրոցական մշակույթի զարգացման ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել մանկավարժներին, կրթության պատմաբաններին, հայագետներին, բանասերներին և հայ ազգային կրթական ժառանգությամբ հետաքրքրվող հետազոտողներին՝ որպես հայ ուսումնական գրականության պատմական արժեքավոր նմուշ։

Сельское хозяйство

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության գյուղատնտեսության ոլորտում վարկավորման համակարգի ներկա վիճակի, զարգացման խնդիրների և ֆինանսական աջակցության մեխանիզմների ուսումնասիրությանը։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են գյուղատնտեսական արտադրողների ֆինանսավորման առանձնահատկությունները, վարկային ռեսուրսների հասանելիության մակարդակը, գյուղացիական տնտեսությունների և ագրոբիզնեսի առջև ծառացած ֆինանսական խոչընդոտները, ինչպես նաև վարկավորման արդյունավետության բարձրացման հնարավոր ուղիները։ Ուսումնասիրության շրջանակում քննարկվում են գյուղատնտեսական վարկերի պայմանները, տոկոսադրույքների ազդեցությունը, պետական աջակցության ծրագրերի դերը, ֆինանսական կառույցների և գյուղատնտեսական արտադրողների փոխհարաբերությունները։ Աշխատությունը անդրադառնում է նաև գյուղատնտեսության կայուն զարգացման, ներդրումների խթանման և ոլորտի մրցունակության բարձրացման համար անհրաժեշտ ֆինանսատնտեսական լուծումներին։ Այն արժեքավոր աղբյուր է տնտեսագետների, գյուղատնտեսության ոլորտի մասնագետների, ֆինանսական կառույցների ներկայացուցիչների, հետազոտողների և ուսանողների համար՝ նպաստելով Հայաստանի ագրարային հատվածի ֆինանսավորման հիմնախնդիրների ավելի խորքային ուսումնասիրմանը։

Религия

Գիրքը նվիրված է Մարիամ Աստվածածնի յոթ ցավերի քրիստոնեական ավանդությանը և դրանց շուրջ հոգևոր խորհրդածություններին։ Քրիստոնեական բարեպաշտության մեջ Տիրամոր յոթ ցավերը խորհրդանշում են այն վիշտն ու տառապանքը, որ Մարիամը կրել է իր Որդու՝ Հիսուս Քրիստոսի կյանքի կարևոր իրադարձությունների ընթացքում։ Այս ավանդությունը հավատացյալին հրավիրում է խորհելու մայրական սիրո, անձնազոհության, հավատարմության, ցավի դիմագրավման և աստվածային կամքին վստահելու մասին։ Խորհրդածական գրականությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում եկեղեցական հոգևոր կյանքում՝ օգնելով ընթերցողին ոչ միայն ճանաչել կրոնական պատմություններն ու խորհրդանիշները, այլև դրանք կապել սեփական ներաշխարհի, խղճի և բարոյական ընտրությունների հետ։ Տիրամոր տառապանքի թեման քրիստոնեական մեկնաբանության մեջ հաճախ առնչվում է կարեկցանքի, համբերության, հույսի և հոգևոր տոկունության գաղափարներին։ Այսպիսի երկերը ծառայել են անձնական աղոթքի, հոգևոր ընթերցանության և հավատքի խորացման նպատակներին։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ եկեղեցական գրականության, Մարիամ Աստվածածնի պաշտամունքի, քրիստոնեական խորհրդածական ավանդույթի և 19-րդ դարի հայերեն կրոնական տպագրության ուսումնասիրության համար։

Биология

Կենդանաբանական և բնապահպանական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է Դարևսկու իժի տարածվածության, կենսամիջավայրի առանձնահատկությունների, էկոլոգիայի և պահպանության խնդիրների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում են տեսակի տարածման սահմանները, տարբեր բնակավայրերում հանդիպման առանձնահատկությունները և գոյության համար անհրաժեշտ բնական պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կենսամիջավայրի կառուցվածքին, կլիմայական ու լանդշաֆտային գործոններին, սննդային առանձնահատկություններին, բազմացմանը և սեզոնային ակտիվությանը։ Ուսումնասիրվում են նաև պոպուլյացիաների վիճակը և դրանց վրա բնական ու մարդածին գործոնների հնարավոր ազդեցությունները։ Քննության են առնվում կենսամիջավայրերի փոփոխության և խախտման, մարդու տնտեսական գործունեության ու այլ բնապահպանական գործոնների հետ կապված վտանգները։ Կարևորվում է տեսակի բնական բնակավայրերի պահպանությունը, պոպուլյացիաների շարունակական ուսումնասիրությունն ու վիճակի գնահատումը, ինչպես նաև արդյունավետ բնապահպանական միջոցառումների իրականացումը։ Նման հետազոտությունները նպաստում են հազվադեպ և սահմանափակ տարածում ունեցող սողունների կենսաբանական առանձնահատկությունների վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը և կենսաբազմազանության պահպանության գիտական հիմքերի զարգացմանը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել կենդանաբանների, հերպետոլոգների, բնապահպանների, կենսաբանների, բնության պահպանության ոլորտի մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։