Հայրենիք-սփյուռք արդի կապերի մշակութային նշանակությունը

Քիմիա

Աշխատությունը նվիրված է մի շարք մետաղների թթվածնային միացությունների մագնեզիում-կարբոթերմալ վերականգնման գործընթացների ուսումնասիրությանը այրման ռեժիմում՝ ընդգծելով բարձր ջերմաստիճանային ինքնատարածվող ռեակցիաների (combustion mode) մեխանիզմները և կինետիկական առանձնահատկությունները։ Վերլուծվում են վերականգնման պայմանները, էներգետիկ հավասարակշռությունը, փուլային փոխակերպումները և ստացված մետաղական համակարգերի կառուցվածքային ձևավորումը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում W–Me (Cu, Ni, Ag) համաձուլվածքների սինթեզին, դրանց ձևավորման մեխանիզմներին, տարրերի փոխլուծելիությանը և միկրոկառուցվածքային հատկություններին։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է այրման ռեժիմում ընթացող ռեակցիաների տեխնոլոգիական առավելությունները՝ ներառյալ էներգախնայողությունը, գործընթացի ինքնապահպանվող բնույթը և բարձր մաքրությամբ արտադրանքի ստացման հնարավորությունները։ Աշխատությունը ներկայացնում է փորձարարական և տեսական վերլուծություններ, որոնք կարող են կիրառվել նոր սերնդի բարձր ջերմաստիճանային նյութերի և ինժեներական համաձուլվածքների մշակման ոլորտում։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Գրականություն

Գիրքը ուսումնասիրում է հին հայերի կրոնը, պաշտամունքը, դիցապաշտությունը և հարակից առասպելաբանությունը՝ ներկայացնելով դրանց սոցիալ-մշակութային և հոգևոր նշանակությունը։ Այն թույլ է տալիս ընթերցողին պատկերացում կազմել նախաքրիստոնեական հայերի հոգևոր կյանքի, գաղափարների համակարգի և հոգևոր սովորույթների մասին։ Հիմնական թեմաները․ Հին հայերի կրոնական հավատալիքներ և մշակույթ Տաճարներ, պաշտամունքային վայրեր և ծեսեր Դիցաբանություն և աստվածային կերպարների վերլուծություն Հավատալիքների ազդեցությունը սոցիալական և մշակութային կյանքում Նախաքրիստոնեական և քրիստոնեական ժամանակաշրջանների կապը Գրքի առանձնահատկությունները․ Հստակ ու համապարփակ ներկայացնում է հին հայերի հոգևոր աշխարհը Միավորում է կրոնագիտական, ազգագրական և պատմական մոտեցումներ Ներկայացնում է խորհրդանշական, դիցաբանական ու մշակութաբանական տարրեր Հարմար է ազգագրության, պատմության, կրոնագիտության և հայագիտության հետազոտողների համար

Գրականություն

Ջ. Ռ. Ռ. Թոլքին-ի «Մատանիների տիրակալը» եռագրության երկրորդ գիրքն է, որտեղ պատմությունը շարունակվում է Միջերկրի ճակատագրական պատերազմի խորացման պայմաններում։ Վեպը բաժանվում է մի քանի հիմնական գծերի, որոնք միաժամանակ զարգանում են տարբեր վայրերում։ Ֆրոդոն և Սեմը շարունակում են իրենց վտանգավոր ճանապարհը դեպի Մորդոր՝ Մատանին ոչնչացնելու նպատակով, և նրանց ուղեկցում է Գոլլումը, որի երկակի բնավորությունը մշտական լարվածություն է ստեղծում։ Միևնույն ժամանակ Արագոռնը, Լեգոլասը և Գիմլին մասնակցում են Ռոհանի և Գոնդորի պաշտպանությանը Սաուրոնի ուժերի դեմ, իսկ մեծ պատերազմը աստիճանաբար մոտենում է իր գագաթնակետին։ Վեպում կարևոր դեր է խաղում նաև Սարումանի կողմից ստեղծված Իզենգարդի բանակը, որը սպառնում է Միջերկրի ազատ ժողովուրդներին։ «Երկու աշտարակ» անվանումը խորհրդանշում է երկու հիմնական ուժային կենտրոններ՝ Օրթանկը և Բարադ-դուրը, որոնք ներկայացնում են չարի տարբեր դրսևորումները։ Գիրքը առանձնանում է իր էպիկական մասշտաբով, խորացված աշխարհաշինությամբ և կերպարների ներքին զարգացմամբ՝ ցույց տալով հավատարմության, բարեկամության և դիմակայության ուժը։

Գրականություն

Այս ուսումնասիրությունը նվիրված է հայ բանասիրության և գեղարվեստական գրականության մատենագիտության պատմական զարգացման ընթացքին՝ սկսած վաղ ձեռագրական ցուցակներից մինչև ժամանակակից գիտական-տեղեկատու համակարգերի ձևավորում։ Աշխատությունում դիտարկվում է, թե ինչպես են տարբեր ժամանակաշրջաններում ձևավորվել և զարգացել հայ գրականության ու բանասիրական ուսումնասիրությունների հաշվառման, դասակարգման և համակարգման մեթոդները՝ արտացոլելով գիտական մտքի առաջընթացը և մշակութային կարիքների փոփոխությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում մատենագիտական աղբյուրների ստեղծման սկզբնաղբյուրներին՝ ձեռագիր ցուցակներ, եկեղեցական և վանական գրադարանների գրանցումներ, ինչպես նաև հետագայում ձևավորված տպագիր մատենագիտական ժողովածուներ ու գիտական տեղեկատուներ։ Քննարկվում է նաև հայագիտության զարգացման ընթացքում մատենագիտության դերի ընդլայնումը՝ որպես գրական ժառանգության պահպանման, ուսումնասիրության և հանրահռչակման կարևոր գործիք։ Աշխատությունում ընդգծվում է, որ ժամանակակից մատենագիտական համակարգերը ոչ միայն տեղեկատվության կազմակերպման միջոց են, այլև հայ մշակութային հիշողության պահպանման և գիտական հետազոտությունների զարգացման հիմնարար հիմք։

Մշակույթ

Արուճի վաղմիջնադարյան ճարտարապետական համալիրը Հայաստանի VII դարի կարևորագույն հուշարձաններից է, որը գտնվում է Արագածոտնի մարզի Արուճ գյուղի տարածքում և արտահայտում է Արշակունիների թագավորության անկումից հետո ձևավորված իշխանական և եկեղեցական շինարարական մշակույթի բարձր մակարդակը, երբ հայ ճարտարապետությունը զարգանում էր որպես ինքնուրույն ազգային դպրոց՝ համադրելով բազիլիկ և կենտրոնագմբեթ լուծումները։ Համալիրի գլխավոր կառույցը Արուճի Սուրբ Գրիգոր եկեղեցին է, որը կառուցվել է իշխան Գրիգոր Մամիկոնյանի պատվերով VII դարի կեսերին և առանձնանում է իր խոշոր չափերով, ընդարձակ ներքին տարածությամբ և ճարտարապետական համաչափ լուծումներով, որտեղ մեկ նավանի խաչաձև-գմբեթավոր հորինվածքը ստեղծում է մոնումենտալ և միաժամանակ ներդաշնակ տարածական ազդեցություն։ Եկեղեցու կառուցվածքում օգտագործված են բարձրորակ մշակված տուֆե քարեր, իսկ ներքին հարդարանքը, թեև ժամանակի ընթացքում մեծ մասամբ վնասվել է, վկայում է երբեմնի հարուստ որմնանկարային ձևավորման մասին, որը ընդգծում էր կրոնական թեմաների պատկերագրական ամբողջականությունը։ Համալիրի կազմում կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև իշխանական պալատի ավերակները, որոնք փաստում են Արուճի՝ որպես ժամանակավոր վարչական կենտրոնի դերը Մամիկոնյանների իշխանության շրջանում, ինչպես նաև վկայում են աշխարհիկ և եկեղեցական ճարտարապետության համատեղ զարգացումը նույն տարածքում։ Արուճի համալիրը առանձնահատուկ նշանակություն ունի նաև հայ ճարտարապետության պատմության մեջ, քանի որ այն համարվում է անցումային օրինակ՝ վաղ քրիստոնեական բազիլիկներից դեպի զարգացած գմբեթավոր եկեղեցիներ, և իր հորինվածքային լուծումներով ազդեցություն է ունեցել հետագա դարերի հայկական եկեղեցաշինության վրա՝ ձևավորելով տարածական կազմակերպման, ծավալային հստակության և գեղարվեստական հավասարակշռության սկզբունքներ, որոնք դարձել են ազգային ճարտարապետական դպրոցի բնորոշ հատկանիշներից մեկը։