Откройте для себя другие интересные и полезные материалы
Вот коллекция других файлов, которые могут вас заинтересовать и помочь в учебе или творческой работе. Чтобы увидеть больше, вы можете перейти в раздел материаловПолитология
Ալավիական համայնքը Սիրիայում․ փոքրամասնությունից մինչև ռազմաքաղաքական վերնախավ
Աշխատությունը նվիրված է Սիրիայի ալավիական համայնքի պատմական ձևավորմանը, հասարակական և քաղաքական դիրքի աստիճանական փոփոխություններին, ինչպես նաև երկրի պետական կառավարման և ռազմաքաղաքական համակարգում նրա ազդեցության աճին։ Գրքում ուսումնասիրվում է ալավիների՝ որպես կրոնական փոքրամասնության պատմական անցումը հասարակական և քաղաքական առումով համեմատաբար սահմանափակ դիրքից դեպի սիրիական պետության իշխանական կառույցներում նշանակալի դերակատարություն ունեցող համայնքի։ Հեղինակը դիտարկում է ալավիական ինքնության ձևավորման պատմական, կրոնական, սոցիալական և քաղաքական նախադրյալները՝ ներկայացնելով համայնքի առանձնահատկությունները, բնակության հիմնական շրջանները, հասարակական կառուցվածքը և հարաբերությունները Սիրիայի մյուս կրոնական ու ազգային խմբերի հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում Սիրիայի նորագույն պատմության այն գործընթացներին, որոնք պայմանավորել են ալավիական համայնքի հասարակական դիրքի վերափոխումը և նրա ներկայացուցիչների աստիճանական ներգրավումը երկրի ռազմական ու պետական կառավարման համակարգերում։ Քննության կարևոր ուղղություններից է ֆրանսիական մանդատային կառավարման շրջանը, երբ ռազմական ծառայությունը և զինված ուժերում ներգրավվածությունը դարձան սոցիալական առաջընթացի ու հասարակական դիրքի ամրապնդման հնարավոր միջոցներից մեկը։ Աշխատության մեջ կարևորվում է Սիրիայի անկախացումից հետո ձևավորված քաղաքական միջավայրը, պետական հեղաշրջումների հաջորդականությունը, բանակի և քաղաքական ուժերի հարաբերակցությունը, ինչպես նաև Բաաս կուսակցության իշխանության հաստատման հետևանքով առաջացած փոփոխությունները։ Հեղինակը վերլուծում է ալավիական շրջանակների ներգրավվածությունը ռազմական կառույցներում, սպայական կազմի ձևավորման գործընթացները, իշխանական վերնախավի ներսում հարաբերությունների զարգացումը և բանակի՝ որպես քաղաքական ազդեցության կարևոր գործոնի նշանակությունը։ Հատուկ տեղ է հատկացվում Հաֆեզ ալ-Ասադի իշխանության հաստատմանն ու նրա կառավարման տարիներին ձևավորված քաղաքական համակարգին, որի պայմաններում ալավիական ծագում ունեցող մի շարք գործիչներ ստանձնեցին պետական, ռազմական և անվտանգության համակարգերի առանցքային պաշտոններ։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչներից է ալավիական համայնքի և իշխանական վերնախավի հարաբերությունների տարբերակումը՝ հնարավորություն տալով հասկանալու, որ կրոնական ընդհանրությունը ինքնին չի նշանակում համայնքի բոլոր ներկայացուցիչների հավասար մասնակցություն իշխանությանը կամ նույնական քաղաքական շահեր։ Դիտարկվում են նաև իշխող շրջանակների ներսում ձևավորված կապերը, ազդեցության կենտրոնները, ընտանիքի և համայնքային պատկանելության գործոնը, ինչպես նաև քաղաքական ու ռազմական վերադասավորումները, որոնք էական նշանակություն են ունեցել Սիրիայի իշխանական համակարգի կայացման համար։ Կարևոր անդրադարձ է կատարվում նաև ալավիական համայնքի և մյուս կրոնական ու քաղաքական ուժերի հարաբերություններին, մասնավորապես՝ սուննի քաղաքական շրջանակների, իսլամիստական շարժումների և «Մուսուլման եղբայրներ» կազմակերպության հետ հակասություններին, որոնք տարբեր ժամանակահատվածներում խորացրել են երկրի ներքաղաքական լարվածությունը։ Սիրիական ճգնաժամի համատեքստում ուսումնասիրվում են ալավիական համայնքի անվտանգության, քաղաքական դիրքի պահպանման, իշխանական կառույցների կայունության և արտաքին դերակատարների ազդեցության հետ կապված հիմնահարցերը։ Այս առումով աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու կրոնական պատկանելության, պետական ինստիտուտների, զինված ուժերի և քաղաքական իշխանության փոխկապակցվածությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես կարող են պատմականորեն ձևավորված սոցիալական անհավասարությունները, քաղաքական դաշինքները և ռազմական կառույցներում ներկայացվածությունը նպաստել փոքրամասնության ազդեցության ընդլայնմանը։ Հեղինակը հարցը դիտարկում է ոչ միայն համայնքային կամ կրոնական պատմության տեսանկյունից, այլև այն տեղադրում է Սիրիայի պետականության ձևավորման, արաբական ազգայնականության, ռազմական հեղաշրջումների, ավտորիտար կառավարման և Մերձավոր Արևելքի տարածաշրջանային քաղաքականության ավելի լայն համատեքստում։ Աշխատության գիտական արժեքը պայմանավորված է նրանով, որ այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Սիրիայի քաղաքական համակարգի ձևավորման կարևոր առանձնահատկությունները՝ բացահայտելով ալավիական համայնքի հասարակական վերելքի, քաղաքական ազդեցության և ռազմական վերնախավի ձևավորման փոխկապակցված գործընթացները։ Այն կարևոր նյութ է տրամադրում նաև կրոնական փոքրամասնությունների քաղաքական մասնակցության, իշխանության կենտրոնացման, համայնքային ինքնության և պետական անվտանգության փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության համար։ Գրքի վերլուծական նշանակությունը հատկապես մեծ է Սիրիայի նորագույն պատմությամբ, ալավիական համայնքի պատմությամբ, Ասադների իշխանության ձևավորմամբ և սիրիական ճգնաժամի ներքին քաղաքական ու հասարակական նախադրյալներով հետաքրքրվողների համար։ Այն կարող է օգտակար լինել պատմաբաններին, արևելագետներին, քաղաքագետներին, միջազգային հարաբերությունների մասնագետներին, տարածաշրջանային անվտանգության հարցերով զբաղվող հետազոտողներին, ինչպես նաև Մերձավոր Արևելքի քաղաքական գործընթացներն ուսումնասիրող ուսանողներին և ընթերցողներին՝ ապահովելով Սիրիայի քաղաքական իրականության և այնտեղ կրոնական համայնքների դերակատարության վերաբերյալ պատմական ու վերլուծական ամբողջական պատկերացում։
Обновлено. 2026-11-17
Литература
Ավետիք Իսահակյանի պոեզիան
Աշխատությունը նվիրված է Ավետիք Իսահակյանի պոեզիայի ուսումնասիրությանը՝ նրա ստեղծագործական ժառանգության հիմնական թեմաների, գաղափարների, գեղարվեստական առանձնահատկությունների և բանաստեղծական մտածողության բացահայտմանը։ Հետազոտության կենտրոնում բանաստեղծի քնարերգությունն է, որի միջոցով արտահայտվում են սիրո, կարոտի, հայրենիքի, մարդկային ճակատագրի, մենության, բնության և հոգևոր որոնումների թեմաները։ Ուսումնասիրվում է Իսահակյանի պոեզիայի ձևավորման ընթացքը, դրա կապը հայ ազգային գրական ավանդույթի, ժողովրդական բանահյուսության և համաշխարհային գրական-գեղագիտական ազդեցությունների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բանաստեղծական հերոսի ներաշխարհին, նրա զգացմունքային ապրումներին, հիշողություններին և կյանքի իմաստի որոնումներին։ Աշխատությունը բացահայտում է նաև հայրենիքի թեմայի կարևորությունը, որը բանաստեղծի ստեղծագործության մեջ հաճախ միահյուսվում է ժողովրդի պատմական ճակատագրի, կորստի, օտարության և վերադարձի գաղափարների հետ։ Սիրային քնարերգության ուսումնասիրության շրջանակում դիտարկվում են սիրո, բաժանման, սպասման և կարոտի հոգեբանական նրբերանգները, ինչպես նաև կնոջ կերպարի գեղարվեստական ներկայացումը։ Կարևոր տեղ է հատկացվում բնության պատկերներին, որոնք հաճախ ոչ միայն նկարագրական նշանակություն ունեն, այլև արտացոլում են քնարական հերոսի ներքին վիճակը և հոգեբանական ապրումները։ Հետազոտվում են բանաստեղծական լեզվի պարզությունն ու երաժշտականությունը, ժողովրդական խոսքի և պատկերավորման տարրերի կիրառությունը, կրկնությունները, խորհրդանիշները, մակդիրները, համեմատությունները և այլ գեղարվեստական միջոցները։ Իսահակյանի պոեզիան դիտարկվում է նաև ազգային ինքնության և համամարդկային արժեքների համադրության տեսանկյունից, քանի որ նրա ստեղծագործություններում հայկական պատմական ու մշակութային փորձառությունը հաճախ ստանում է համամարդկային հնչեղություն։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու բանաստեղծի անհատական ոճի ձևավորման առանձնահատկությունները և նրա տեղը հայ նորագույն քնարերգության զարգացման պատմության մեջ։ Այն կարող է հետաքրքրել գրականագետներին, հայագետներին, բանասերներին, ուսուցիչներին, ուսանողներին և հայ պոեզիայի սիրահարներին՝ որպես Ավետիք Իսահակյանի ստեղծագործական աշխարհի և գեղարվեստական մտածողության ուսումնասիրության նյութ։
Обновлено. 2026-09-20
История
1978–1979 թվականների ազգագրական և բանահյուսական դաշտային հետազոտությունների արդյունքները․ գիտական նստաշրջանի նյութեր՝ նվիրված Հայաստանում խորհրդային կարգերի հաստատման 60-ամյակին
Ժողովածուն ներկայացնում է 1978–1979 թվականներին իրականացված ազգագրական և բանահյուսական դաշտային հետազոտությունների արդյունքներին նվիրված գիտական նստաշրջանի նյութերը։ Այն արտացոլում է հայ ժողովրդի ավանդական մշակույթի, կենցաղի, սովորույթների, ծեսերի, հավատալիքների և բանավոր ստեղծագործության ուսումնասիրության տարբեր ուղղություններ։ Դաշտային հետազոտությունների կարևորությունը պայմանավորված է անմիջականորեն բնակավայրերում պահպանված մշակութային նյութերի հավաքմամբ, գրանցմամբ և գիտական վերլուծությամբ։ Ազգագրական դիտարկումները հնարավորություն են տալիս բացահայտելու ընտանիքի և համայնքի կյանքը, տնտեսական զբաղմունքները, տոնական ու ծիսական սովորույթները, ժողովրդական գիտելիքները և սերունդների միջև մշակութային ժառանգության փոխանցման ձևերը։ Բանահյուսական նյութերն իրենց հերթին կարևոր տեղեկություններ են պարունակում ժողովրդի պատմական հիշողության, աշխարհայացքի, արժեքային պատկերացումների և ստեղծագործական ավանդույթների մասին։ Ժողովածուն կարևորում է նաև այդ նյութերի գիտական փաստագրման ու պահպանման անհրաժեշտությունը՝ դրանք դիտարկելով որպես ազգային մշակութային ժառանգության անբաժանելի մաս։ Գիտական նստաշրջանի պատմական առիթը նյութերին հաղորդում է նաև ժամանակաշրջանի հասարակական և գիտական միջավայրի առանձնահատկությունները ճանաչելու հնարավորություն։ Հրատարակությունը արժեքավոր է ազգագրագետների, բանագետների, պատմաբանների, մշակութաբանների, ուսանողների և հայ ժողովրդական մշակույթով հետաքրքրվողների համար։
Обновлено. 2026-11-03
Педагогика
Հայկական մատենական նկարչության ազդեցությունը սովորողների ստեղծագործական կարողությունների զարգացման վրա
Աշխատանքը նվիրված է հայկական մատենական նկարչության ուսումնասիրությանը՝ որպես սովորողների ստեղծագործական կարողությունների զարգացման արդյունավետ մանկավարժական միջոցի։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել հայկական ձեռագիր գրքերի պատկերազարդման ավանդույթների կրթական ներուժը, ուսումնասիրել դրանց ազդեցությունը սովորողների գեղագիտական ընկալման, երևակայության, ինքնուրույն մտածողության և ստեղծագործական արտահայտման կարողությունների վրա, ինչպես նաև հիմնավորել ազգային արվեստի նյութի նպատակային կիրառման անհրաժեշտությունը կրթական գործընթացում։ Հայկական մատենական նկարչությունը, որպես դարերի ընթացքում ձևավորված գեղարվեստական մշակույթ, ներառում է մանրանկարչության, զարդագրության, լուսանցազարդերի, կերպարային պատկերների և ձեռագրերի ձևավորման բազմաթիվ ինքնատիպ արտահայտություններ։ Դրանց ուսումնասիրությունը սովորողներին հնարավորություն է տալիս ծանոթանալու ոչ միայն ազգային արվեստի պատմությանը, այլև գույնի, ձևի, հորինվածքի, խորհրդանիշների և դեկորատիվ մտածողության առանձնահատկություններին։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ստեղծագործական կարողության էության և դրա զարգացման մանկավարժական պայմանների ուսումնասիրությունը։ Ստեղծագործականությունը ենթադրում է նոր գաղափարներ առաջադրելու, տարբեր լուծումներ որոնելու, երևակայությունը կիրառելու, սովորական պատկերացումները վերաիմաստավորելու և սեփական մտքերը ինքնատիպ ձևով արտահայտելու կարողություն։ Արվեստի ուսուցումը հատկապես նպաստավոր միջավայր է այդ հմտությունների ձևավորման համար, քանի որ սովորողը միաժամանակ աշխատում է տեսողական ընկալման, հուզական արձագանքի, երևակայության և գործնական ստեղծագործական գործունեության մակարդակներում։ Հայկական մատենական արվեստի օրինակների ուսումնասիրությունը կարող է սովորողների մեջ զարգացնել մանրամասների նկատմամբ ուշադրությունը։ Ձեռագրերի պատկերազարդումները հարուստ են զարդային տարրերով, բարդ հորինվածքներով, գունային համադրություններով և խորհրդանշական պատկերներով։ Դրանց վերլուծության ընթացքում սովորողը սովորում է դիտարկել արվեստի ստեղծագործությունը ոչ միայն ամբողջական կերպով, այլև բացահայտել դրա առանձին տարրերի փոխհարաբերությունները, հասկանալ դրանց դերը և վերարտադրել կամ ստեղծագործաբար վերափոխել դրանք։ Կարևոր նշանակություն ունի գունային մտածողության զարգացումը։ Մանրանկարչության գունային համակարգի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս սովորողներին հասկանալու գույների փոխազդեցությունը, հակադրությունը, ներդաշնակությունը և հուզական ազդեցությունը։ Գործնական առաջադրանքների միջոցով նրանք կարող են փորձարկել տարբեր գունային լուծումներ և ստեղծել սեփական աշխատանքներ՝ հիմնվելով ավանդական պատկերային սկզբունքների վրա, սակայն դրանք հարմարեցնելով սեփական ստեղծագործական մտահղացմանը։ Ուսումնասիրության ընթացքում կարող է կարևորվել նաև հայկական մատենական արվեստի խորհրդանշական լեզուն։ Կերպարները, բույսերը, կենդանիները, զարդանախշերը և երկրաչափական ձևերը հաճախ ունեն որոշակի իմաստային և մշակութային նշանակություն։ Դրանց մեկնաբանությունը զարգացնում է սովորողների վերլուծական մտածողությունը և օգնում է հասկանալ, որ արվեստի պատկերները կարող են փոխանցել գաղափարներ ոչ միայն ուղղակի պատկերման, այլև խորհրդանիշների միջոցով։ Այդ գիտելիքը կարող է հիմք դառնալ սեփական խորհրդանշական պատկերների ստեղծման համար։
Обновлено. 2026-09-14
Сельское хозяйство
Նոր գրքեր : Գյուղատնտեսություն : Ինֆորմացիոն ցանկ (1980, Սեպտեմբեր, թիվ 9)
Այս աշխատությունը ներկայացնում է գյուղատնտեսության ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի տեղեկատու-մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով համակարգված կերպով ներկայացնել արդի գիտական և կիրառական հրապարակումները։ Նյութը ընդգրկում է բուսաբուծությանը, անասնաբուծությանը, հողագիտությանը, ագրոտեխնոլոգիաներին, բույսերի պաշտպանության միջոցներին, ոռոգման համակարգերին և գյուղատնտեսական տնտեսագիտությանը նվիրված նոր գրքեր, որոնք արտացոլում են ոլորտի ժամանակակից զարգացման միտումները և նորարարական մոտեցումները։ Ցանկում ներառված հրատարակությունները դասակարգված են ըստ թեմատիկ ուղղությունների՝ հնարավորություն տալով արագ կողմնորոշվել գիտական և մասնագիտական տեղեկատվության բազմազանության մեջ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կայուն գյուղատնտեսության, կլիմայական փոփոխությունների պայմաններում արտադրողականության բարձրացման, օրգանական գյուղատնտեսության և ագրոտեխնոլոգիական նոր լուծումների վերաբերյալ աշխատանքներին։ Աշխատությունը ծառայում է որպես տեղեկատվական աղբյուր հետազոտողների, ուսանողների և ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով գյուղատնտեսական գիտության նոր գրականության հասանելիությանը և կիրառական նշանակության բարձրացմանը։
Обновлено. 2026-08-28
Религия
Դավթի Սաղմոսների գիրք
Հրատարակությունը պարունակում է Դավթին վերագրվող սաղմոսների ժողովածուն, որը Հին Կտակարանի կարևորագույն գրքերից է և նշանակալի տեղ է զբաղեցնում հրեական ու քրիստոնեական հոգևոր ավանդույթներում։ Սաղմոսները բազմաբնույթ աղոթքներ, օրհներգեր, գոհաբանական խոսքեր և խորհրդածություններ են, որոնցում արտահայտվում են մարդու հավատը, ապաշխարությունը, երախտագիտությունը, վիշտը, հույսը և աստվածային օգնության ակնկալիքը։ Դրանց մի մասը փառաբանում է Աստծո զորությունն ու արարչագործությունը, մյուսները ներկայացնում են անհատի կամ համայնքի աղերսանքները, դժվարությունների հաղթահարման ձգտումը և արդարության որոնումը։ Սաղմոսների բանաստեղծական լեզուն, պատկերավոր արտահայտությունները և կրկնվող թեմաները դրանք դարձրել են աղոթքի, ծիսական ընթերցանության և հոգևոր խորհրդածության կարևոր միջոց։ Հայ եկեղեցական ավանդույթում սաղմոսերգությունը երկար պատմություն ունի և նշանակալի դեր է կատարում ժամերգությունների, պաշտամունքային արարողությունների ու անհատական աղոթքի մեջ։ Սաղմոսների ընթերցումը նպաստում է աստվածաշնչյան լեզվի, հոգևոր խորհրդանիշների և քրիստոնեական բարոյական պատկերացումների ընկալմանը։ Հրատարակությունը կարևոր է հայերեն աստվածաշնչյան գրքի պատմության, հոգևոր ընթերցանության ավանդույթների և հայ եկեղեցական մշակույթի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտակար լինել աստվածաշնչագետներին, հոգևորականներին, հայագիտությամբ զբաղվողներին և կրոնական գրականության պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։
Обновлено. 2026-11-02