Ջրամբարի օգտակար ծավալի մեծացման և ջրառ կառուցվածքների շահագործման արդյունավետության բարձրացման ինժեներական միջոցառումները

Այլ առարկաներ

Գիտապատմական և գիտատեխնիկական բնույթի այս հրատարակությունը նվիրված է Հայաստանում գիտության և տեխնոլոգիաների զարգացման պատմությանը, հիմնական ուղղություններին և դրանց նշանակությանը երկրի տնտեսական, կրթական ու հասարակական առաջընթացի գործընթացներում։ Քննության են առնվում հայկական գիտական մտքի ձևավորման նախադրյալները, գիտահետազոտական հաստատությունների գործունեությունը, գիտական կրթության կազմակերպման առանձնահատկությունները և տարբեր գիտակարգերի զարգացման պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնական, տեխնիկական և կիրառական գիտությունների ձեռքբերումներին, գիտական հետազոտությունների կազմակերպմանը, տեխնոլոգիական նորարարություններին և գիտական արդյունքների գործնական կիրառման հնարավորություններին։ Դիտարկվում են Հայաստանի գիտական կենտրոնների, բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների, հետազոտական լաբորատորիաների և գիտատեխնիկական կազմակերպությունների դերը գիտական ներուժի ձևավորման ու զարգացման գործում։ Քննարկվում են նաև տեղեկատվական տեխնոլոգիաների, ճարտարագիտության, ֆիզիկայի, մաթեմատիկայի, կենսաբանական և այլ գիտությունների փոխկապակցվածությունը, ինչպես նաև գիտության ու արդյունաբերության համագործակցության հնարավոր ուղղությունները։ Հրատարակության թեմատիկ շրջանակը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու գիտական գործունեության պետական աջակցության, մասնագետների պատրաստման, միջազգային գիտական համագործակցության և տեխնոլոգիական ենթակառուցվածքների զարգացման հիմնախնդիրները։ Անդրադարձ է կատարվում գիտության և տեխնոլոգիաների ազդեցությանը նորարարական տնտեսության ձևավորման, արտադրության արդիականացման, կրթության որակի բարձրացման և Հայաստանի միջազգային գիտական կապերի ընդլայնման վրա։ Նյութը կարող է օգտակար լինել գիտության պատմության, տեխնոլոգիական զարգացման, նորարարական քաղաքականության և Հայաստանի գիտակրթական համակարգի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսանողների ու հետազոտողների համար։

Մշակույթ

Այս աշխատությունը նվիրված է Անիի կարասների դեկորատիվ հարդարանքի, գեղարվեստական առանձնահատկությունների և մշակութային նշանակության ուսումնասիրությանը։ Հեղինակը մանրամասն անդրադառնում է միջնադարյան Անիում կիրառված խեցեգործական ավանդույթներին՝ վերլուծելով կարասների արտաքին ձևավորումը, զարդանախշային համակարգերը, կիրառված մոտիվները և դրանց խորհրդանշական բովանդակությունը։ Գրքում ուսումնասիրվում են բուսական, երկրաչափական և երբեմն նաև պատկերային տարրերի կիրառման առանձնահատկությունները, դրանց կապը ժամանակաշրջանի գեղարվեստական ճաշակի, արհեստագործական հմտությունների և տարածաշրջանային մշակութային ազդեցությունների հետ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում կարասների արտադրության տեխնոլոգիական կողմերին, օգտագործված նյութերին և հարդարման մեթոդներին, որոնք հնարավորություն են տալիս վերականգնել Անիի խեցեգործական արվեստի զարգացման մակարդակը։ Աշխատությունը նաև լուսաբանում է կարասների գործնական և կենցաղային նշանակությունը՝ դրանք դիտարկելով ոչ միայն որպես տնտեսական օգտագործման առարկաներ, այլև որպես գեղարվեստական մշակույթի արժեքավոր վկայություններ։ Գիրքը կարևոր աղբյուր է միջնադարյան հայկական կիրառական արվեստի, հնագիտության և նյութական մշակույթի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների, ուսանողների և հետաքրքրված ընթերցողների համար։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը թվաբանությանն ու մաթեմատիկական գիտելիքների համակարգված ուսուցմանն ուղղված ընդարձակ ուսումնական ձեռնարկ է, որի նպատակն է ընթերցողին ծանոթացնել թվերի, թվային գործողությունների և հաշվարկների հիմնական սկզբունքներին՝ նպաստելով մաթեմատիկական մտածողության ձևավորմանն ու զարգացմանը։ Թվաբանությունը կարևոր տեղ է զբաղեցնում կրթական համակարգում, քանի որ զարգացնում է տրամաբանական դատողությունը, ճշգրտությունը, համեմատելու և վերլուծելու կարողությունները, ինչպես նաև առօրյա խնդիրները թվային եղանակով լուծելու հմտությունները։ Այս բնույթի աշխատություններում թվաբանական գիտելիքները ներկայացվում են աստիճանական ուսուցման սկզբունքով՝ պարզագույն թվային հասկացություններից անցնելով ավելի բարդ հաշվարկային գործողությունների և խնդիրների լուծման եղանակների։ Ձեռնարկի ընդարձակ բնույթը մատնանշում է առարկայի համակողմանի ուսուցման և մաթեմատիկական նյութի առավել մանրամասն մշակման նպատակը։ Այն կարող էր ծառայել որպես ուսումնական նյութ սովորողների, ինքնուրույն գիտելիքներ ձեռք բերողների և թվաբանական հմտությունները կատարելագործել ցանկացողների համար՝ ապահովելով հաշվարկային գիտելիքների ամրապնդման և գործնական կիրառման հիմք։ Թվաբանության ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի ոչ միայն դպրոցական կրթության, այլև առօրյա տնտեսական, առևտրային և գործնական գործունեության մեջ, որտեղ անհրաժեշտ են թվային ճշգրտություն, հաշվարկների կատարում և քանակական հարաբերությունների ըմբռնում։ Աշխատությունը կարևոր է նաև հայալեզու մաթեմատիկական գրականության և կրթական մտքի պատմության ուսումնասիրման համար՝ որպես հայերենով ճշգրիտ գիտելիքներ ներկայացնելու, թվաբանական ուսուցումը զարգացնելու և մաթեմատիկական հասկացությունների տարածմանը նպաստելու պատմական օրինակ։

Քիմիա

Քիմիական գիտությունների, կոորդինացիոն քիմիայի և մոլեկուլային սպեկտրոսկոպիայի բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ազոտի (II) օքսիդի (NO) և մի շարք անցումային մետաղների պորֆիրինատների ցածրջերմաստիճանային փոխազդեցությունների սպեկտրային ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում մետաղապորֆիրինային համալիրների կառուցվածքային առանձնահատկությունները, դրանց էլեկտրոնային հատկությունները և փոքր մոլեկուլների հետ կոորդինացիոն փոխազդեցությունների հնարավոր մեխանիզմները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ազոտի (II) օքսիդի՝ որպես լիգանդի հատկություններին, մետաղական կենտրոնի հետ դրա կապման բնույթին և առաջացող համալիրների կայունությանը։ Վերլուծվում են տարբեր անցումային մետաղների էլեկտրոնային կառուցվածքի, օքսիդացման աստիճանի և կոորդինացիոն միջավայրի ազդեցությունները ազոտի օքսիդի հետ փոխազդեցության առանձնահատկությունների վրա։ Քննարկվում են ցածր ջերմաստիճաններում ընթացող համալիրագոյացման գործընթացները, դրանց հնարավոր միջանկյալ վիճակները և ջերմաստիճանի փոփոխության ազդեցությունը համակարգերի սպեկտրային բնութագրերի վրա։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ինֆրակարմիր, էլեկտրոնային կլանման և այլ սպեկտրոսկոպիական մեթոդների կիրառման հնարավորությունները՝ առաջացող միացությունների կառուցվածքի և կապերի բնույթի պարզաբանման նպատակով։ Անդրադարձ է կատարվում սպեկտրային գոտիների դիրքերի, ինտենսիվությունների և փոփոխությունների վերլուծությանը, ինչպես նաև փորձարարական տվյալների համադրմանը մոլեկուլների էլեկտրոնային կառուցվածքի վերաբերյալ տեսական պատկերացումների հետ։ Կարևորվում է մետաղ–ազոտի օքսիդ կապի բնույթի, լիգանդների փոխազդեցության և մետաղապորֆիրինային համակարգերի ռեակցիոնունակության ուսումնասիրությունը։ Աշխատանքը կարող է նպաստել ազոտի օքսիդի կոորդինացիոն քիմիայի օրինաչափությունների բացահայտմանը և պորֆիրինային համալիրների ֆիզիկաքիմիական հատկությունների վերաբերյալ գիտելիքների խորացմանը։ Այն կարող է օգտակար լինել անօրգանական քիմիայի, կոորդինացիոն միացությունների քիմիայի, մոլեկուլային սպեկտրոսկոպիայի և կենսաանօրգանական քիմիայի ոլորտների մասնագետների ու հետազոտողների համար։

Գյուղատնտեսություն

Հրատարակությունը տեղեկատվական բյուլետեն է, որը նախատեսված է գյուղատնտեսության ոլորտին վերաբերող նոր գրականության մասին տեղեկություններ ներկայացնելու և ընթերցողներին համապատասխան աղբյուրներով կողմնորոշելու համար։ Այն կարող է ընդգրկել գյուղատնտեսության տարբեր ուղղություններին վերաբերող նոր հրատարակություններ՝ ներառյալ բուսաբուծությունը, անասնաբուծությունը, հողագիտությունը, ագրոնոմիան, գյուղատնտեսական տնտեսագիտությունը, գյուղատնտեսական տեխնոլոգիաները, բույսերի պաշտպանությունը, գյուղատնտեսական մեքենայացումը և հարակից բնագավառները։ Նման տեղեկատվական հրատարակության հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել ոլորտում հասանելի նոր գրքերը և այլ մասնագիտական նյութերը՝ հնարավորություն տալով մասնագետներին, գիտաշխատողներին, ուսանողներին, դասախոսներին և գյուղատնտեսությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին արագ տեղեկանալ նոր լույս տեսած գրականության մասին։ Բյուլետենը կարող է ծառայել նաև որպես գրադարանային և մատենագիտական աշխատանքը հեշտացնող գործիք, քանի որ նոր հրատարակությունների վերաբերյալ տեղեկությունների համակարգումը հնարավորություն է տալիս ավելի արդյունավետ որոնել անհրաժեշտ մասնագիտական աղբյուրները։ Հատկապես օգտակար է այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են հետևել գյուղատնտեսական գիտության և պրակտիկայի զարգացմանը, ծանոթանալ նոր մեթոդներին, տեխնոլոգիական լուծումներին և ոլորտային հետազոտություններին։ Հրատարակության տեղեկատվական բնույթը այն դարձնում է ոչ թե մեկ կոնկրետ թեմայի շուրջ խորացված ուսումնասիրություն, այլ մասնագիտական գրականության արագ կողմնորոշման և ընտրության միջոց։ Այն կարող է արժեքավոր լինել գյուղատնտեսական կրթության, գիտական հետազոտությունների, մասնագիտական ինքնակրթության և գրադարանային-տեղեկատվական սպասարկման գործընթացներում՝ նպաստելով ոլորտային նոր գրականության տարածմանը և դրա հասանելիության բարձրացմանը։

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մարդու իրավունքների ապահովման և պաշտպանության սահմանադրաիրավական երաշխիքների համապարփակ ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով մարդու սահմանադրական արդարադատության իրավունքի իրացման մեխանիզմներին։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են մարդու իրավունքների սահմանադրական ամրագրման սկզբունքները, դրանց իրականացման իրավական հիմքերը և պետական իշխանության մարմինների պարտականությունները այդ իրավունքների պաշտպանության գործընթացում։ Աշխատությունում դիտարկվում է սահմանադրական արդարադատության ինստիտուտի դերը՝ որպես մարդու իրավունքների պաշտպանության առանցքային մեխանիզմ, ինչպես նաև Սահմանադրական դատարանի գործառույթները՝ իրավական ակտերի սահմանադրականության վերահսկման և քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում անհատի՝ սահմանադրական արդարադատության հասանելիության, իրավական պաշտպանության արդյունավետ միջոցների և դատական պաշտպանության իրավունքի իրականացման խնդիրներին։ Վերլուծվում են նաև միջազգային իրավական չափանիշների ազդեցությունը Հայաստանի սահմանադրական համակարգի վրա և մարդու իրավունքների պաշտպանության ազգային մեխանիզմների զարգացման միտումները։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ արդյունավետ սահմանադրաիրավական երաշխիքների համակարգը հանդիսանում է իրավական պետության կայացման և ժողովրդավարական կառավարման հիմնարար պայման։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, սահմանադրագետների, դատական համակարգի մասնագետների և մարդու իրավունքների ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։