Մոլիբդենի և ռենիումի համալիր կորզման տեխնոլոգիայի մշակումը սուլֆիդային խտանյութի լիագումար հիդրոմետալուրգիական վերամշակմամբ

Պատմություն

Այս գիրքը ուսումնասիրում է Նախիջևանյան հիմնահարցը 1920–1921 թվականներին՝ ընդգրկելով տարածաշրջանի քաղաքական կարգավիճակի շուրջ ծավալված պատմական գործընթացները։ Գրքում վերլուծվում են Առաջին Հանրապետության անկման, խորհրդային իշխանության հաստատման և տարածաշրջանային ուժերի՝ Հայաստանի, Ադրբեջանի, Ռուսաստանի և Թուրքիայի միջև ձևավորված բարդ հարաբերությունները։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև միջազգային դիվանագիտական զարգացումներին, որոնք ազդեցություն են ունեցել Նախիջևանի վերջնական կարգավիճակի ձևավորման վրա, մասնավորապես Մոսկվայի և Կարսի պայմանագրերի համատեքստում։ Նյութում ներկայացվում են պատմական աղբյուրներ և փաստաթղթային տվյալներ՝ լուսաբանելով տարածքային վեճերի, քաղաքական որոշումների և ռազմավարական շահերի փոխազդեցությունը։ Գիրքը կարևոր ներդրում է Հարավային Կովկասի պատմության և հայ-թուրքական-ադրբեջանական հարաբերությունների ուսումնասիրության մեջ։

Գրականություն

Աշխատությունը նվիրված է XX դարի 20–50-ական թվականների հայ ինքնակենսագրական վեպի ժանրային առանձնահատկությունների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ բացահայտելով այդ ժամանակաշրջանում ձևավորված վիպական ինքնարտահայտման հիմնական միտումները, կառուցվածքային մոդելները և գեղարվեստական մտածողության զարգացման ուղղությունները։ Վերլուծվում են ինքնակենսագրական նյութի և գեղարվեստական հորինվածքի փոխհարաբերությունները, հիշողության և պատմողականության ձևերը, կերպարային համակարգի կառուցման սկզբունքները, ինչպես նաև հեղինակի «ես»-ի տարբեր դրսևորումները վեպի ներսում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակի սոցիալ-պատմական իրողությունների ազդեցությանը ժանրի զարգացման վրա, անհատական և կոլեկտիվ փորձառության համադրմանը, ինչպես նաև գաղափարական ու էթիկական շեշտադրումների փոփոխություններին։ Ուսումնասիրությունը ներառում է համեմատական վերլուծություններ, որոնք հնարավորություն են տալիս բացահայտելու հայ ինքնակենսագրական վեպի ձևավորման փուլերը, նրա ժանրային ինքնատիպությունը և տեղը XX դարի հայ արձակի ընդհանուր զարգացման գործընթացում։ Գրքում ներկայացված գիտական ընդհանրացումները արժեքավոր են գրականագետների, հայագետների, դասախոսների, ուսանողների և հայ ժամանակակից արձակով հետաքրքրվողների համար։

Հոգեբանություն

Նյութը նվիրված է սոցիալ-հոգեբանական թրեյնինգների կիրառման առանձնահատկություններին ավագ դպրոցականների հոգեշտկման և հոգեկարգավորման գործընթացում՝ դիտարկելով դրանց նշանակությունը դեռահասների անձնային և սոցիալական զարգացման համատեքստում։ Այս տարիքային փուլում սովորողները հաճախ բախվում են հուզական լարվածության, ինքնագնահատականի փոփոխությունների, հասակակիցների հետ հարաբերությունների բարդությունների, հաղորդակցական դժվարությունների և ապագայի վերաբերյալ անորոշության, ուստի հոգեբանական աջակցության արդյունավետ մեթոդների կիրառումը կարող է նպաստել նրանց հուզական հավասարակշռության և սոցիալական հարմարվողականության ամրապնդմանը։ Սոցիալ-հոգեբանական թրեյնինգը խմբային աշխատանքի ձև է, որի ընթացքում հատուկ վարժությունների, քննարկումների, դերային խաղերի, իրավիճակների մոդելավորման և փոխադարձ հաղորդակցության միջոցով զարգացվում են մասնակիցների ինքնաճանաչման, ինքնակարգավորման, արդյունավետ հաղորդակցման և համագործակցության հմտությունները։ Նման աշխատանքը կարող է նպաստել սեփական հույզերի և վարքային արձագանքների ավելի լավ ընկալմանը, սթրեսային իրավիճակներում կառուցողական արձագանքների ձևավորմանը և միջանձնային հարաբերություններում առաջացող խնդիրների հաղթահարմանը։ Հոգեշտկման տեսանկյունից թրեյնինգային մեթոդները կարող են կիրառվել այնպիսի դժվարությունների հետ աշխատանքի ժամանակ, ինչպիսիք են հաղորդակցական անվստահությունը, չափազանցված անհանգստությունը, ցածր ինքնագնահատականը, կոնֆլիկտային վարքագիծը կամ սոցիալական մեկուսացման միտումները՝ հաշվի առնելով յուրաքանչյուր սովորողի անհատական առանձնահատկությունները։ Հոգեկարգավորման գործընթացում կարևոր դեր կարող են ունենալ հուզական ինքնակարգավորման, ուշադրության կառավարման, ինքնավերահսկման, լարվածության նվազեցման և սեփական վարքի գիտակցված կառավարմանն ուղղված վարժությունները։ Խմբային միջավայրը հնարավորություն է տալիս սովորողներին փորձարկել հաղորդակցման տարբեր ձևեր, ստանալ հետադարձ կապ, հասկանալ այլ մարդկանց տեսակետները և զարգացնել փոխադարձ հարգանքի ու համագործակցության մշակույթ։ Թրեյնինգների արդյունավետությունը մեծապես կախված է դրանց նպատակների ճիշտ սահմանումից, տարիքային առանձնահատկությունների հաշվառումից, վարժությունների համապատասխան ընտրությունից, հոգեբանական անվտանգ միջավայրի ստեղծումից և մասնագետի կողմից գործընթացի մասնագիտական կառավարման որակից։ Նյութը կարևորում է նաև կրթական հաստատության, հոգեբանի, ուսուցիչների և ծնողների համագործակցությունը, քանի որ դեռահասի հոգեբանական բարեկեցության պահպանման համար անհրաժեշտ է հետևողական և համակարգված մոտեցում։ Ընդհանուր առմամբ, թեման ցույց է տալիս, որ ճիշտ կազմակերպված սոցիալ-հոգեբանական թրեյնինգները կարող են ծառայել ոչ միայն առանձին հոգեբանական դժվարությունների հաղթահարմանը, այլև ավագ դպրոցականների անձնային հասունացմանը, հաղորդակցական կարողությունների զարգացմանը, հուզական ինքնակարգավորմանը և սոցիալական միջավայրում ավելի արդյունավետ կողմնորոշվելուն։

Պատմություն

Այս ուսումնասիրությունը վերաբերում է 1918–1920 թվականներին Հյուսիսային Կովկասում ձևավորված հայ գաղթական համայնքների իրավիճակին՝ այն դիտարկելով Առաջին համաշխարհային պատերազմի ավարտի, Օսմանյան կայսրության փլուզման և տարածաշրջանային քաղաքական անկայունության լայն համատեքստում։ Նյութում վերլուծվում են հայ բնակչության զանգվածային տեղաշարժերի պատճառները, որոնք պայմանավորված էին պատերազմական գործողություններով, բռնություններով և սոցիալ-տնտեսական ճգնաժամերով, ինչպես նաև նոր բնակավայրերում հարմարվելու գործընթացները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում գաղթականների սոցիալական կառուցվածքին, զբաղվածության ձևերին և տեղական իշխանությունների ու համայնքների հետ հարաբերություններին, որոնք հաճախ որոշվում էին ինչպես քաղաքական, այնպես էլ տնտեսական գործոններով։ Ուսումնասիրությունը նաև ընդգծում է բարեգործական և ինքնօգնության կազմակերպությունների դերը, որոնք փորձել են մեղմել գաղթականության ծանր պայմանները՝ ապահովելով սնունդ, կացարան և կրթական նվազագույն հնարավորություններ։ Միաժամանակ ներկայացվում են գաղթականության երկարաժամկետ հետևանքները՝ կապված հայկական սփյուռքի ձևավորման, ժողովրդագրական փոփոխությունների և տարածաշրջանում հայկական համայնքային կյանքի վերակազմակերպման հետ։

Սոցիոլոգիա

Այս աշխատանքը ներկայացնում է Հայաստանի Հանրապետության սոցիալական ապահովության ռազմավարության սոցիոլոգիական վերլուծությունը՝ ուսումնասիրելով պետության սոցիալական քաղաքականության ձևավորման, իրականացման և հասարակության վրա դրա ազդեցության հիմնական ուղղությունները։ Նյութում վերլուծվում են սոցիալական ապահովության համակարգի կառուցվածքային բաղադրիչները՝ կենսաթոշակային ապահովություն, սոցիալական նպաստներ, զբաղվածության աջակցման ծրագրեր և խոցելի խմբերի պաշտպանություն։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն սոցիալական գործոններին, որոնք ազդում են համակարգի արդյունավետության վրա՝ բնակչության ժողովրդագրական փոփոխություններ, աղքատության մակարդակ, եկամուտների անհավասարություն և աշխատաշուկայի առանձնահատկություններ։ Աշխատությունը նաև քննարկում է սոցիալական քաղաքականության ընկալումը հասարակության տարբեր շերտերի կողմից, վստահության մակարդակը պետական ինստիտուտների նկատմամբ և սոցիալական արդարության գաղափարի ձևավորումը։ Վերլուծության շրջանակում դիտարկվում են նաև միջազգային փորձը և դրա հնարավոր կիրառումը Հայաստանի պայմաններում՝ նպատակ ունենալով բարելավել սոցիալական պաշտպանության համակարգի արդյունավետությունն ու հասցեականությունը։

Մանկավարժություն

Ակունք գիտամեթոդական հանդես թիվ 1 (22) գիտամեթոդական հանդեսի տվյալ թողարկումը կրթության, մանկավարժության և ուսուցման մեթոդիկայի ոլորտին նվիրված գիտական հոդվածների ժողովածու է, որը ներկայացնում է տարբեր հեղինակների ուսումնասիրություններ՝ կապված ուսուցման գործընթացի կազմակերպման, դասավանդման արդյունավետության բարձրացման, կրթական տեխնոլոգիաների կիրառման և ուսումնական ծրագրերի արդիականացման հետ, հանդեսում ընդգրկված նյութերը անդրադառնում են նաև ուսուցիչների մասնագիտական զարգացման խնդիրներին, գնահատման համակարգերի կատարելագործմանը և կրթական նորարարությունների ներդրմանը, միաժամանակ ընդգծելով գիտական հետազոտության և կրթական պրակտիկայի կապը, ինչը այն դարձնում է կարևոր աղբյուր ուսուցիչների, մեթոդիստների և կրթության ոլորտի մասնագետների համար։