Некоторые уравнения типа свертки в диссипативном консервативном случаях

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է մթնոլորտային խոնավացման ցուցանիշների տարածական և ժամանակային փոփոխությունների օրինաչափությունների ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետության տարածքում՝ հաշվի առնելով երկրի բարդ ռելիեֆը, բարձրությունների զգալի տարբերությունները և կլիմայական պայմանների բազմազանությունը։ Հետազոտության շրջանակում քննության են առնվում մթնոլորտային տեղումների, օդի հարաբերական ու բացարձակ խոնավության, գոլորշունակության, խոնավացման գործակցի և ջերմաստիճանային պայմանների փոխկապակցվածությունները, որոնց համատեղ վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու տարբեր տարածքների խոնավապահովվածության առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում խոնավացման տարածական տարբերություններին՝ լեռնային գոտիականության, լանջերի դիրքադրության, ռելիեֆի ձևերի և մթնոլորտային շրջանառության ազդեցության համատեքստում։ Ժամանակային փոփոխությունների ուսումնասիրության ընթացքում կարող են վերլուծվել բազմամյա օդերևութաբանական դիտարկումների շարքերը՝ բացահայտելու սեզոնային, տարեկան և երկարաժամկետ փոփոխությունները, տատանումները և հնարավոր միտումները։ Հետազոտության հիմնական մեթոդներից կարող են լինել օդերևութաբանական տվյալների վիճակագրական մշակումը, ժամանակային շարքերի վերլուծությունը, համեմատական-աշխարհագրական մեթոդը, տարածական ինտերպոլյացիան, քարտեզագրումը և աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի կիրառումը։ Վիճակագրական մեթոդներով հնարավոր է հաշվարկել միջին արժեքները, փոփոխականության ցուցանիշները և տարբեր օդերևութաբանական մեծությունների միջև կապերը, իսկ տարածական վերլուծության միջոցով՝ առանձնացնել առավել խոնավ և առավել չոր գոտիները։ Քարտեզագրական մեթոդները հնարավորություն են տալիս պատկերելու խոնավացման ցուցանիշների տարածքային բաշխումը և դրանց փոփոխությունը ըստ բարձրության ու աշխարհագրական դիրքի։ Կարևոր ուղղություն է նաև երաշտային պայմանների և խոնավության պակասի կրկնելիության գնահատումը, հատկապես գյուղատնտեսական նշանակություն ունեցող տարածքների համար։ Ստացված արդյունքները կարող են օգտագործվել ջրային ռեսուրսների կառավարման, գյուղատնտեսության տարածքային պլանավորման, ոռոգման պահանջների գնահատման, երաշտների ռիսկի ուսումնասիրության և բնական էկոհամակարգերի վիճակի վերլուծության նպատակներով։ Աշխատությունն ունի գիտական և կիրառական նշանակություն կլիմայագիտության, օդերևութաբանության, ֆիզիկական աշխարհագրության և բնապահպանական կառավարման համար՝ նպաստելով երկրի տարածքում խոնավության ձևավորման ու փոփոխության տարածաժամանակային օրինաչափությունների առավել ամբողջական բացահայտմանը։

Այլ առարկաներ

Ակունք. Գիտական հոդվածների ժողովածու – թիվ 1 (10)-ը գիտական պարբերական ժողովածու է, որը միավորում է տարբեր հեղինակների ակադեմիական հոդվածներ՝ հիմնականում հայագիտության, պատմության, լեզվաբանության, մշակութաբանության և հարակից հասարակական գիտությունների ոլորտներից, աշխատությունում ներկայացված նյութերը վերաբերում են հայ ժողովրդի պատմական զարգացման տարբեր փուլերի ուսումնասիրությանը, աղբյուրագիտական վերլուծություններին, լեզվամշակութային գործընթացների մեկնաբանությանը և ազգային ժառանգության հետազոտության արդի մոտեցումներին, ժողովածուն ունի գիտական բնույթ և ծառայում է որպես հետազոտական արդյունքների հրապարակման ու մասնագիտական քննարկումների հարթակ, որտեղ համադրվում են տարբեր մեթոդաբանական ուղղություններ և գիտական դպրոցների մոտեցումներ, միաժամանակ ընդգծվում է հայագիտական հետազոտությունների շարունակական զարգացումը և նոր գիտական խնդիրների ձևակերպման անհրաժեշտությունը, աշխատությունը նպաստում է գիտելիքի տարածմանը և ակադեմիական համայնքի ներսում համագործակցության ընդլայնմանը՝ ապահովելով գիտական հաղորդակցության կարևոր միջավայր։

Տնտեսագիտություն

Ասլանյան Ա., հանդիսանում է գիտահետազոտական և վերլուծական աշխատություն, որը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության բարձրագույն մասնագիտական կրթության համակարգի շուկայական հարաբերությունների ուսումնասիրությանը։ Այն ներկայացնում է կրթական ծառայությունների շուկայի ձևավորման և զարգացման արդի միտումները, բարձրագույն կրթության առաջարկի և պահանջարկի փոխազդեցությունները, ինչպես նաև կրթության և աշխատանքի շուկաների միջև կապերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները։ Գրքում մանրամասն վերլուծվում են շրջանավարտների զբաղվածության խնդիրները, մասնագիտական պատրաստվածության համապատասխանությունը աշխատաշուկայի պահանջներին, ինչպես նաև կրթական հաստատությունների մրցունակության գործոնները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված կրթական ծառայությունների գնագոյացման մեխանիզմներին, ֆինանսավորման աղբյուրներին, պետական և մասնավոր հատվածների դերակատարությանը բարձրագույն կրթության զարգացման մեջ։ Ներառված են նաև կրթական քաղաքականության արդյունավետության գնահատման մոտեցումներ և բարեփոխումների հնարավոր ուղղություններ՝ ուղղված կրթության որակի բարձրացմանը և աշխատաշուկայի պահանջներին համապատասխանեցմանը։ Այս աշխատությունը նախատեսված է կրթության կառավարման, տնտեսագիտության, պետական քաղաքականության և բարձրագույն կրթության ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով կրթական համակարգի և աշխատաշուկայի փոխհարաբերությունների խորքային ընկալմանը։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայկական լեռնաշխարհի տարածքում հայտնաբերված հին կնիքների ուսումնասիրությանը՝ դրանք դիտարկելով Հին Արևելքի կնքագործության ընդհանուր համակարգի համատեքստում։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է բացահայտել կնիքների ձևավորման, գործածության և պատկերագրական առանձնահատկությունները, ինչպես նաև պարզել դրանց տեղն ու նշանակությունը հինարևելյան մշակույթների փոխկապակցված համակարգում։ Աշխատության մեջ կնիքները դիտարկվում են ոչ միայն որպես հնագիտական առարկաներ, այլև որպես իրենց ժամանակաշրջանի հասարակական, տնտեսական, վարչական և հոգևոր կյանքի կարևոր վկայություններ։ Ուսումնասիրվում են կնիքների պատրաստման նյութերը, ձևերը, չափերը, կառուցվածքային առանձնահատկությունները և դրանց մակերեսներին ներկայացված պատկերները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում պատկերագրությանը՝ մարդկանց, կենդանիների, առասպելական էակների, բույսերի, երկրաչափական զարդանախշերի, աստվածությունների և այլ խորհրդանշական մոտիվների ներկայացմանը։ Կնիքների համեմատական քննությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու Հայկական լեռնաշխարհի և Հին Արևելքի այլ կենտրոնների միջև մշակութային փոխազդեցությունները, պատկերագրական ընդհանրություններն ու տեղական առանձնահատկությունները։ Աշխատության կարևոր ուղղություններից է կնիքների գործառույթի ուսումնասիրությունը։ Դրանք կարող էին օգտագործվել սեփականության հաստատման, վարչական վերահսկողության, ապրանքների և փաստաթղթերի կնքման, ինչպես նաև անձի կամ հաստատության նույնականացման նպատակներով։ Այդ պատճառով կնիքներն արժեքավոր աղբյուր են հին հասարակությունների կառավարման, տնտեսական հարաբերությունների և սոցիալական կառուցվածքի ուսումնասիրության համար։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համադրվել տարբեր ժամանակաշրջանների և հնագիտական կենտրոնների նյութերը՝ հնարավորություն տալով հետևելու կնքագործության տեխնիկայի և գեղարվեստական ձևերի զարգացմանը։ Կարևորվում է նաև տեղական և ներմուծված նմուշների տարբերակումը, ինչը կարող է լրացուցիչ տեղեկություններ տալ տարածաշրջանի առևտրական, քաղաքական և մշակութային կապերի մասին։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս Հայկական լեռնաշխարհի նյութական մշակույթը դիտարկել Հին Արևելքի լայն պատմամշակութային գործընթացների շրջանակում և գնահատել դրա ինքնատիպ դերը հին կնքագործության զարգացման մեջ։ Կնիքների ուսումնասիրությունը միաժամանակ նպաստում է հին պատկերային մտածողության, խորհրդանշական համակարգերի և արվեստի ձևավորման առանձնահատկությունների բացահայտմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հնագետներին, պատմաբաններին, արվեստաբաններին, հինարևելյան մշակույթների մասնագետներին, թանգարանագետներին, ինչպես նաև Հայկական լեռնաշխարհի հնագիտությամբ և հին աշխարհի նյութական մշակույթով զբաղվող հետազոտողներին ու ուսանողներին։

Մանկավարժություն

Ուսումնասիրությունը նվիրված է հոգեկան զարգացման հապաղում ունեցող երեխաների ժամանակի զգացողության և ժամանակային կողմնորոշման առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանն ու դրանց կատարելագործման արդյունավետ ուղիների բացահայտմանը։ Աշխատության շրջանակում դիտարկվում են ժամանակային պատկերացումների ձևավորման հոգեբանական և մանկավարժական նախադրյալները, երեխաների կողմից ժամանակի տևողության, հաջորդականության, արագության և ժամանակային հարաբերությունների ընկալման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում այն դժվարություններին, որոնք կարող են առաջանալ անցյալի, ներկայի և ապագայի տարբերակման, օրվա մասերի, շաբաթվա օրերի, ամիսների և եղանակների ընկալման, ինչպես նաև գործողությունների տևողության գնահատման ընթացքում։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից է հատուկ մանկավարժական և հոգեբանական մեթոդների կիրառումը՝ երեխաների ժամանակային պատկերացումները զարգացնելու և առօրյա ու ուսումնական գործունեության մեջ ժամանակը ճիշտ կողմնորոշվելու կարողությունները ձևավորելու նպատակով։ Կարող են դիտարկվել խաղային վարժություններ, տեսողական նյութեր, գործնական առաջադրանքներ, գործողությունների հաջորդականության կազմակերպում և կրկնության վրա հիմնված մեթոդներ, որոնք նպաստում են ժամանակային հասկացությունների աստիճանական յուրացմանը։ Աշխատությունը կարևոր է այն տեսանկյունից, որ ժամանակային կողմնորոշումը երեխայի ինքնուրույնության, ուսումնական գործունեության կազմակերպման և սոցիալական հարմարման կարևոր բաղադրիչներից է։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են օգտակար լինել հատուկ մանկավարժներին, հոգեբաններին, ուսուցիչներին, դաստիարակներին, ծնողներին և համապատասխան ոլորտների ուսանողներին՝ հոգեկան զարգացման հապաղում ունեցող երեխաների ճանաչողական կարողությունների և ժամանակային կողմնորոշման հմտությունների զարգացման արդյունավետ մոտեցումներ ընտրելու համար։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը ներկայացնում է բնական պատմության նախնական գիտելիքները՝ նպատակ ունենալով ընթերցողին ծանոթացնել բնության բազմազանությանը, կենդանի և անկենդան աշխարհի հիմնական երևույթներին ու դրանց ուսումնասիրության նշանակությանը։ Որպես ներածական բնագիտական ձեռնարկ՝ այն կարող է ծառայել բնության մասին համակարգված պատկերացում կազմելու առաջին փուլում՝ զարգացնելով դիտողականությունը, հետաքրքրասիրությունը և շրջակա միջավայրի երևույթները ճանաչելու կարողությունը։ Բնական պատմությունը ներառում է բնության տարբեր բաղադրիչների ուսումնասիրություն՝ կենդանիներ, բույսեր, հող, ջուր, օդ և բնական այլ երևույթներ, որոնց փոխկապակցվածության ըմբռնումը կարևոր է աշխարհի գիտական ընկալման համար։ Այսպիսի գրականությունը նպաստել է բնագիտական գիտելիքների տարածմանը և կրթական միջավայրում փորձառական ու դիտողական ուսուցման խրախուսմանը։ Այն ընթերցողին ուղղորդում է ուշադրություն դարձնել բնության առարկաների առանձնահատկություններին, տարբերակել դրանց հատկանիշները և հասկանալ բնական գործընթացների ընդհանուր օրինաչափությունները։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում նաև 19-րդ դարի հայալեզու գիտակրթական գրականության պատմության տեսանկյունից, քանի որ արտացոլում է բնագիտության հասանելի ուսուցման և գիտելիքի տարածման ձգտումը։ Այն կարող է օգտակար լինել բնագիտական կրթության զարգացման, գիտական մտածողության ձևավորման և հայերենով ստեղծված ուսումնական գրականության ուսումնասիրության համար։