Նոր գրքեր: Հասարակական-քաղաքական գիտություններ, լեզվաբանություն, գրականագիտություն, պատմություն, պատմագրություն: (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги: Обшественно-политические науки, языкознание, литературоведение, история, историшеские науки: (Инф (1971, №9)

Բժշկություն

Աշխատանքը նվիրված է կարդիոռենալ համախտանիշի պայմաններում սրտամկանի ռեմոդելավորման կլինիկական և պաթոգենետիկ առանձնահատկությունների ուսումնասիրմանը, ինչպես նաև այդ գործընթացի դեղաբուժական շտկման հնարավորությունների գնահատմանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է սրտի և երիկամների փոխկապակցված գործունեության այն բարդ համակարգը, որի խանգարումը կարող է հանգեցնել երկու օրգանների ֆունկցիայի աստիճանական վատթարացման և փոխադարձաբար խորացնել հիվանդության ընթացքը։ Ուսումնասիրությունը կարևորում է սրտամկանի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ փոփոխությունները, որոնք զարգանում են կարդիոռենալ համախտանիշի ժամանակ, ներառյալ սրտի խոռոչների և պատերի կառուցվածքային վերափոխումները, սրտամկանի հիպերտրոֆիկ և ֆիբրոտիկ գործընթացները, կծկողական ֆունկցիայի փոփոխությունները և սրտային անբավարարության առաջընթացը։ Աշխատանքում առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռեմոդելավորման ձևավորման պաթոգենետիկ մեխանիզմներին՝ հեղուկի և նատրիումի պահման, հեմոդինամիկ ծանրաբեռնվածության, նեյրոհումորալ համակարգերի ակտիվացման, բորբոքային գործընթացների, օքսիդատիվ սթրեսի և երիկամների ֆունկցիայի նվազման հետևանքով առաջացող նյութափոխանակային ու հորմոնալ փոփոխությունների փոխազդեցությանը։ Հետազոտությունը կարող է ներառել հիվանդների կլինիկական վիճակի, սրտի կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ ցուցանիշների, երիկամների ֆունկցիայի և լաբորատոր կենսաքիմիական մարկերների գնահատում՝ նպատակ ունենալով պարզել դրանց փոխկապակցվածությունը և հիվանդության ծանրության հետ ունեցած կապը։ Կարևոր ուղղություն է նաև սրտամկանի ռեմոդելավորման դինամիկայի ուսումնասիրությունը բուժման ընթացքում, քանի որ կառուցվածքային փոփոխությունների նվազեցումը կամ դրանց առաջընթացի դանդաղեցումը կարող է դիտարկվել որպես թերապիայի արդյունավետության կարևոր ցուցանիշ։ Դեղաբուժական բաժնում ուշադրությունը կենտրոնացվում է այն դեղամիջոցների և բուժական ռազմավարությունների վրա, որոնք կիրառվում են սրտային և երիկամային խանգարումների փոխկապակցված պայմաններում՝ հաշվի առնելով դրանց ազդեցությունը հեմոդինամիկայի, նեյրոհումորալ ակտիվացման, հեղուկային հավասարակշռության և սրտամկանի կառուցվածքային փոփոխությունների վրա։ Միաժամանակ ընդգծվում է այն բարդությունը, որ կարդիոռենալ համախտանիշի դեպքում բուժումը պահանջում է անհատական մոտեցում, քանի որ սրտային վիճակի բարելավմանն ուղղված միջամտությունները կարող են անհրաժեշտ լինել համադրել երիկամների ֆունկցիայի, էլեկտրոլիտների և հեղուկային վիճակի շարունակական վերահսկման հետ։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև բուժման տարբեր սխեմաների համեմատական արդյունավետությանը, դրանց ազդեցությանը կլինիկական ախտանիշների, ֆունկցիոնալ վիճակի, սրտամկանի կառուցվածքային ցուցանիշների և երիկամների ֆունկցիայի վրա։ Կարևոր նշանակություն ունի դեղերի անվտանգության գնահատումը, քանի որ այս հիվանդների մոտ երիկամային ֆունկցիայի խանգարումը կարող է փոխել դեղերի ազդեցությունն ու հանդուրժողականությունը և մեծացնել որոշ անբարենպաստ ազդեցությունների ռիսկը։

Այլ առարկաներ

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական, քաղաքական և հումանիտար գիտությունների տարբեր ոլորտներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և հետազոտողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական գրականության լայն դաշտում։ Այն ընդգրկում է հասարակական-քաղաքական գիտություններ, բանասիրական գիտություններ, գրականագիտություն, լեզվաբանություն, պատմություն և պատմական գիտություններ, աշխարհագրություն, հնագիտություն և ազգագրություն՝ արտացոլելով այս ոլորտներում ձևավորվող ժամանակակից գիտական մոտեցումները, տեսական զարգացումները և մեթոդաբանական նորարարությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների հիման վրա և ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների և ուսումնական գործընթացի համար՝ հնարավորություն տալով արագ ծանոթանալ նոր հրատարակություններին, գնահատել դրանց գիտական արժեքը և կիրառել դրանք տարբեր հումանիտար ուսումնասիրությունների շրջանակներում։ Այն նաև նպաստում է միջգիտակարգային կապերի զարգացմանը՝ ապահովելով գիտելիքի համակարգված տարածում և աջակցելով հումանիտար գիտությունների զարգացման շարունակականությանը։

Լրագրություն

Նյութը լրագրողական և վերլուծական բնույթի հրապարակում է, որը կենտրոնանում է պատերազմի մասնակիցների վկայությունների, ռազմական գործողությունների ընթացքում ձևավորվող բռնության մշակույթի և հակամարտության պայմաններում մարդու իրավունքների պաշտպանության խնդիրների վրա։ Հիմնական ուշադրությունը հատկացվում է այն պատմություններին ու հայտարարություններին, որոնց միջոցով ներկայացվում են պատերազմի մասնակիցների վերաբերմունքը հակառակորդի նկատմամբ, ռազմական միջավայրում տարածվող ագրեսիվ հռետորաբանությունը և դրա հասարակական հետևանքները։ Առանց բռնության տեսարանները մանրամասն նկարագրելու՝ նյութը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել, թե ինչպես կարող են երկարատև հակամարտությունը, թշնամանքի խորացումը, քարոզչական պատկերացումները և պատերազմի փորձառությունը ազդել անհատների վարքագծի ու հանրային խոսույթի վրա։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում պատերազմի ընթացքում հնարավոր իրավախախտումների վերաբերյալ վկայությունների արժանահավատության գնահատմանը։ Լրագրողական ուսումնասիրության տեսանկյունից կարևոր է տարբերակել անմիջական վկայությունը, երկրորդային տեղեկությունը, պաշտոնական հայտարարությունը և անկախ հաստատում ստացած փաստը։ Պատերազմական պայմաններում տեղեկությունների ստուգումը հաճախ բարդանում է հակամարտող կողմերի սահմանափակ հասանելիությամբ, տեղեկատվական պայքարով և իրադարձությունների վերաբերյալ հակադիր մեկնաբանություններով։ Այդ պատճառով նյութի կարևոր բաղադրիչներից է աղբյուրների համադրումը և վիճահարույց պնդումների նկատմամբ քննադատական մոտեցումը։ Քննության է առնվում նաև ռազմական բռնության մասին հրապարակային խոսքի ազդեցությունը հասարակության վրա։ Պատերազմի մասնակիցների կողմից բռնությունը հավանության արժանացնող կամ դրանով պարծեցող հայտարարությունները կարող են նպաստել հակառակորդի ապամարդկայնացմանը և թշնամանքի պահպանմանը նույնիսկ ակտիվ ռազմական գործողությունների ավարտից հետո։ Նման երևույթները դիտարկվում են ոչ միայն անհատական վարքագծի, այլև ավելի լայն սոցիալական միջավայրի համատեքստում՝ ներառելով պատերազմի մասին հանրային հիշողությունը, ազգային պատմությունները, լրատվամիջոցների ազդեցությունը և հակամարտության վերաբերյալ հասարակական պատկերացումները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում միջազգային մարդասիրական իրավունքի և մարդու իրավունքների սկզբունքներին։ Զինված հակամարտության պայմաններում ևս գործում են իրավական սահմանափակումներ, որոնք նախատեսված են մարտական գործողություններին չմասնակցող անձանց և այլ պաշտպանված խմբերի իրավունքների պահպանման համար։ Հնարավոր խախտումների վերաբերյալ տեղեկությունների ուսումնասիրության ժամանակ կարևոր են փաստերի պատշաճ փաստագրումը, անկախ քննությունը և իրավական պատասխանատվության հարցերի քննարկումը։ Միաժամանակ լրագրողական հրապարակումը ինքնին չի կարող փոխարինել իրավասու մարմինների կողմից իրականացվող քննությանը, և առանձին վկայությունները պետք է դիտարկվեն դրանց աղբյուրի, համատեքստի և հաստատվածության աստիճանի հաշվառմամբ։ Նյութը կարող է անդրադառնալ նաև պատերազմի հոգեբանական և հասարակական հետևանքներին՝ ցույց տալով, որ զինված հակամարտության ազդեցությունը չի սահմանափակվում մարտական գործողությունների ժամանակահատվածով։ Հակամարտությունից հետո հասարակությունները կարող են շարունակել բախվել փոխադարձ անվստահության, թշնամական պատկերացումների, տեղահանության, կորստի և պատմական հիշողության շուրջ հակասությունների հետ։ Այդ պայմաններում ռազմական բռնության մասին պատմությունների տարածումը կարող է դառնալ ինչպես փաստագրման և պատասխանատվության պահանջի, այնպես էլ նոր հակադրությունների աղբյուր։ Հետևաբար առանձնահատուկ նշանակություն է ստանում տեղեկատվության պատասխանատու ներկայացումը՝ զոհերի և տուժածների արժանապատվությունը պահպանելու և չստուգված պնդումները որպես հաստատված փաստ չներկայացնելու սկզբունքով։ Առանձին ուղղություն է լրատվամիջոցների դերի ուսումնասիրությունը։ Պատերազմի մասին լրագրությունը պահանջում է փաստերի ստուգման, աղբյուրների պաշտպանության, հակադիր տեսակետների ներկայացման և զգայուն նյութի պատասխանատու լուսաբանման մասնագիտական չափանիշներ։ Լրագրողը կարող է աշխատել ականատեսների պատմությունների, հարցազրույցների, պաշտոնական փաստաթղթերի, իրավապաշտպան կազմակերպությունների նյութերի և այլ աղբյուրների հետ՝ փորձելով վերականգնել իրադարձությունների հնարավորինս ամբողջական պատկերը։ Միաժամանակ անհրաժեշտ է հաշվի առնել, որ պատերազմի մասնակիցների հիշողությունները և մեկնաբանությունները կարող են արտացոլել նրանց անձնական փորձը և ինքնին բավարար չլինել լայն ընդհանրացումների համար։ Կարևորվում է նաև անհատական պատասխանատվության և ամբողջ հասարակության վերաբերյալ ընդհանրացումների տարբերակումը։ Առանձին անձանց գործողությունները կամ հայտարարությունները չեն կարող ինքնաբերաբար վերագրվել ամբողջ ազգային, էթնիկական կամ հասարակական խմբին։ Այս սկզբունքը հատկապես կարևոր է երկարատև հակամարտությունների լուսաբանման ժամանակ, երբ առանձին դեպքերի ընդհանրացումը կարող է խորացնել հավաքական մեղադրանքներն ու թշնամանքը։ Հետազոտական տեսանկյունից նյութը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրել պատերազմի, տեղեկատվության և հասարակական հիշողության փոխհարաբերությունները, ինչպես նաև այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով բռնության մասին վկայությունները ներառվում են հակամարտության վերաբերյալ ավելի լայն պատմությունների մեջ։ Այն կարող է օգտակար լինել հակամարտությունների ուսումնասիրությամբ, պատերազմական լրագրությամբ, մարդու իրավունքներով, միջազգային մարդասիրական իրավունքով, մեդիա հետազոտություններով և հասարակական հիշողության խնդիրներով զբաղվող հետազոտողների, լրագրողների, դասախոսների և ուսանողների համար։

Մանկավարժություն

Աշխատությունը նվիրված է 1960–2000 թվականների ընթացքում անգլերենի ուսուցման տեսության և մեթոդիկայի զարգացման ընթացքի ուսումնասիրությանը՝ ուշադրություն դարձնելով օտար լեզվի դասավանդման նպատակների, սկզբունքների, մեթոդների և ուսուցման կազմակերպման վերաբերյալ պատկերացումների փոփոխությանը։ Հետազոտության կենտրոնում այն մանկավարժական և լեզվաբանական մոտեցումներն են, որոնք տարբեր փուլերում ազդել են բառապաշարի, քերականության, արտասանության, ընթերցանության, գրավոր և բանավոր խոսքի ուսուցման կազմակերպման վրա։ Քննվում է լեզվի ուսուցման աստիճանական անցումը հիմնականում կառուցվածքային և ձևաբանական գիտելիքների յուրացման վրա կենտրոնացած մոտեցումներից դեպի սովորողի հաղորդակցական կարողությունների զարգացումը կարևորող մեթոդական համակարգեր։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում հաղորդակցական մոտեցման ձևավորմանն ու տարածմանը, որի պայմաններում լեզուն դիտարկվում է ոչ միայն որպես քերականական կանոնների և բառային միավորների համակարգ, այլև որպես իրական հաղորդակցության միջոց։ Ուսումնասիրվում են գիտակցականության, մատչելիության, հաջորդականության, ակտիվության, անհատականացման և գործնական ուղղվածության սկզբունքների դրսևորումները տարբեր մեթոդական համակարգերում։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում սովորողի դերի փոփոխությունը՝ ուսուցչակենտրոն կազմակերպումից դեպի սովորողի ավելի ակտիվ մասնակցություն, ինքնուրույն աշխատանք և լեզվական գիտելիքների գործնական կիրառում խրախուսող ուսուցում։ Դիտարկվում են նաև լսողական ընկալման, խոսելու, ընթերցանության և գրելու փոխկապակցված զարգացման վերաբերյալ մոտեցումները, իսկ լեզվական նյութի ընտրությունը ներկայացվում է հաղորդակցական նպատակների և սովորողների կարիքների հետ կապի տեսանկյունից։ Հետազոտության ժամանակագրական շրջանակը հնարավորություն է տալիս հետևելու նաև տեխնիկական միջոցների աստիճանական ներգրավմանը լեզվի դասավանդման մեջ՝ ձայնային և տեսողական նյութերից մինչև համակարգչային տեխնոլոգիաների սկզբնական կիրառություններ։ Անդրադարձ է կատարվում կիրառական լեզվաբանության, հոգեբանության և մանկավարժության զարգացման ազդեցությանը օտար լեզուների դասավանդման մեթոդաբանության վրա։ Տարբեր ժամանակաշրջանների մեթոդական սկզբունքների համեմատությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտել ինչպես փոփոխությունները, այնպես էլ այն գաղափարները, որոնք պահպանել են իրենց նշանակությունը հետագա ուսուցման համակարգերում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է օտար լեզուների դասավանդման մեթոդիկայի, մանկավարժության, կիրառական լեզվաբանության և լեզվակրթության պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով անգլերենի ուսուցման սկզբունքների քառասնամյա զարգացման հիմնական ուղղությունները։

Այլ առարկաներ

K-200-130 շոգետուրբինի ջերմային հաշվարկը նպատակ ունի որոշել տուրբինի աշխատանքի հիմնական ջերմային և էներգետիկ պարամետրերը՝ ապահովելով արդյունավետ և անվտանգ էլեկտրաէներգիայի արտադրություն։ Այս տիպի կոնդենսացիոն շոգետուրբինը նախատեսված է բարձր ճնշման և բարձր ջերմաստիճանի գոլորշու օգտագործման համար, որի ընթացքում գոլորշու ջերմային էներգիան փոխակերպվում է մեխանիկական աշխատանքի, իսկ այնուհետև՝ էլեկտրական էներգիայի գեներատորի միջոցով։ Ջերմային հաշվարկի ընթացքում որոշվում են մուտքային և ելքային գոլորշու պարամետրերը, իզենտրոպիկ ընդարձակման գործընթացը, ներքին և ընդհանուր արդյունավետությունը, ինչպես նաև ջերմային կորուստները տարբեր փուլերում։ Հաշվարկը թույլ է տալիս գնահատել տուրբինի էներգետիկ շահավետությունը, վառելիքի օգտագործման արդյունավետությունը և ընդհանուր կայանի աշխատանքի տնտեսական ցուցանիշները։ K-200-130 տուրբինի ճիշտ հաշվարկը կարևոր է կայուն աշխատանքի, բարձր հզորության և երկարաժամկետ հուսալիության ապահովման համար։

Տեխնոլոգիա

Աշխատությունը նվիրված է օպտիկական սահմանափակիչների և անջատիչների թվային մոդելավորմանը՝ հիմնված ոչ գծային շերտավոր միկրոկառուցվածքների վրա։ Հեղինակը ուսումնասիրում է լույսի տարածման ոչ գծային դինամիկան բազմաշերտ միջավայրերում՝ ընդգծելով ինտենսիվությունից կախված բեկման ցուցիչի փոփոխությունների ազդեցությունը օպտիկական ազդանշանների կառավարման վրա։ Գրքում ներկայացվում են մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումներ, որոնք թույլ են տալիս նկարագրել լազերային ճառագայթների փոխազդեցությունը շերտավոր միկրոկառուցվածքների հետ, ինչպես նաև գնահատել օպտիկական հոսքերի սահմանափակման և անջատման արդյունավետությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ոչ գծային Շրեդինգերի հավասարման, Ֆինիտ տարբերությունների և Ֆինիտ տարրերի մեթոդների կիրառմանը թվային սիմուլյացիաների իրականացման համար։ Հեղինակը վերլուծում է նաև կառուցվածքային պարամետրերի՝ շերտերի հաստության, բեկման ինդեքսների և ոչ գծայինության գործակիցների ազդեցությունը օպտիկական սարքերի աշխատանքի վրա։ Աշխատությունը կարևոր ներդրում է ժամանակակից ֆոտոնիկայի և ինտեգրալ օպտիկայի զարգացման մեջ՝ նպաստելով բարձր արագության օպտիկական կոմուտատորների և սահմանափակիչների նախագծման արդյունավետ մեթոդների մշակմանը։