Նոր գրքեր պատանիներին: Ինֆորմացիոն ցանկ= Новые книги юным (1991, Մարտ, թիվ 3)

Այլ առարկաներ

Նվիրված է բուսաբուծական մթերքների՝ այդ թվում պտուղների, բանջարեղենի, համեմունքների և բույսերի պահպանման և վերամշակման ժամանակակից տեխնոլոգիաներին։ Հեղինակը մանրամասն ներկայացնում է ֆիզիկական, քիմիական և կենսաբանական մեթոդները, որոնք ապահովում են հումքի պահպանողականությունը, սննդային արժեքի պահպանությունը և վնասակար ազդեցություններից պաշտպանությունը։ Գիրքն ընդգրկում է սառեցման, չորացման, թթվային մշակման, կոնսերվացման և այլ վերամշակման գործընթացների տեխնոլոգիական հիմունքները, սարքավորումների կառուցվածքը, ընթացակարգերի կարգավորումները և որակի գնահատման չափանիշները։ Նյութը համադրում է տեսական գիտելիքներ և գործնական ցուցումներ, ներառում է օրինակներ և հաշվարկների մոտեցումներ, որոնք թույլ են տալիս ընթերցողին կիրառել գիտելիքները ինչպես արտադրական, այնպես էլ տնային պայմաններում։ Գիրքը օգտակար է գյուղատնտեսական մասնագետների, սննդի տեխնոլոգների, արտադրողների, ուսանողների և հետազոտողների համար, ովքեր հետաքրքրված են բուսաբուծական մթերքների արդյունավետ պահպանմամբ և վերամշակմամբ՝ նպատակ ունենալով բարձրորակ և անվտանգ արտադրանք ստանալ։

Կենսաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է անդաստակային համակարգի փորձարարական խանգարման պայմաններում նյարդային համակարգում առաջացող կառուցվածքային և գործառական փոփոխությունների, ինչպես նաև որոշ կենսաբանական ակտիվ նյութերի հնարավոր պաշտպանիչ ազդեցությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում միակողմանի լաբիրինթային վնասումից հետո հավասարակշռության և տարածական կողմնորոշման կարգավորմանը մասնակցող նյարդային մեխանիզմների վերափոխումներն են։ Քննվում է, թե ծայրամասային անդաստակային ազդակների անհամաչափությունը ինչպես կարող է անդրադառնալ կենտրոնական նյարդային համակարգի համապատասխան կառույցների գործունեության վրա և ինչպիսի հարմարվողական ու փոխհատուցողական գործընթացներ կարող են ձևավորվել ժամանակի ընթացքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում նյարդահաղորդիչ համակարգերի դերին, քանի որ նյարդային բջիջների միջև ազդանշանների փոխանցման փոփոխությունները կարևոր նշանակություն ունեն անդաստակային ֆունկցիաների կարգավորման և խանգարումներից հետո վերականգնողական գործընթացների համար։ Կոբրայի թույնի կենսաբանական բաղադրիչների ազդեցությունը դիտարկվում է բացառապես փորձարարական նյարդակենսաբանական համատեքստում՝ գնահատելով դրանց հնարավոր ազդեցությունը նյարդային հաղորդման և բջջային պատասխանների վրա, այլ ոչ որպես ինքնուրույն կիրառման միջոց։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համադրվել վարքային, ֆունկցիոնալ, կենսաքիմիական և նյարդաֆիզիոլոգիական ցուցանիշներ՝ պարզելու համար անդաստակային խանգարման աստիճանը և ուսումնասիրվող նյութերի ազդեցության բնույթը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում կենտրոնական փոխհատուցման մեխանիզմների ուսումնասիրությունը, որոնց շնորհիվ նյարդային համակարգը կարող է աստիճանաբար հարմարվել ծայրամասային ազդակների փոփոխությանը։ Նման փորձարարական աշխատանքները հնարավորություն են տալիս ավելի խորությամբ հասկանալու հավասարակշռության կարգավորման նյարդակենսաբանական հիմքերը, տարբեր նյարդահաղորդիչ համակարգերի փոխազդեցությունը և անդաստակային համակարգի վնասումներից հետո ձևավորվող հարմարվողական փոփոխությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է նյարդաֆիզիոլոգիայի, նյարդաքիմիայի, փորձարարական նյարդաբանության և անդաստակային համակարգի ֆիզիոլոգիայի մոտեցումները՝ կենտրոնանալով նյարդային համակարգի պաշտպանական և փոխհատուցողական հնարավորությունների ուսումնասիրության վրա։

Կենսաբանություն

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է ճառագայթային ազդեցության պայմաններում սպիտակ առնետների էրիթրոցիտների պոպուլյացիայի կառուցվածքային և ֆիզիկական հատկությունների ուսումնասիրությանը՝ կիրառելով դիֆրակտոմետրիկ վերլուծության ժամանակակից մեթոդները։ Հետազոտության շրջանակում գնահատվում են արյան կարմիր բջիջների ձևաբանական և օպտիկական փոփոխությունները, դրանց բաշխման առանձնահատկությունները, ինչպես նաև ճառագայթային վնասման հետևանքով առաջացող կենսաֆիզիկական տեղաշարժերը։ Աշխատությունում ներկայացվում են փորձարարական հետազոտությունների արդյունքները, տվյալների մշակման մեթոդները և ստացված ցուցանիշների համեմատական վերլուծությունը՝ բացահայտելով ճառագայթման ազդեցության աստիճանի և էրիթրոցիտների վիճակի միջև առկա փոխկապակցվածությունը։ Ստացված արդյունքները կարող են նպաստել ճառագայթաբանական վնասվածքների վաղ ախտորոշման, արյան բջիջների փոփոխությունների գնահատման և կենսաբժշկական հետազոտությունների զարգացմանը։ Գիրքը հետաքրքրություն է ներկայացնում կենսաֆիզիկների, արյունաբանների, ճառագայթաբանների, փորձարարական բժշկության մասնագետների, գիտաշխատողների, ասպիրանտների և բժշկական ու կենսաբանական ուղղությունների ուսանողների համար։

Աշխարհագրություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության տարածքի ժամանակակից ռելիեֆի ձևաբանական առանձնահատկությունների և երկրակեղևի խորքային երկրաբանական կառուցվածքի միջև գոյություն ունեցող փոխկապակցությունների բացահայտմանը՝ նորագույն տեկտոնական շարժումների և երկրադինամիկական գործընթացների ուսումնասիրության նպատակով։ Հետազոտության շրջանակում ռելիեֆը դիտարկվում է որպես երկրակեղևում ընթացող երկարատև և ժամանակակից տեկտոնական գործընթացների արտահայտման կարևոր ցուցիչ, որի կառուցվածքի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու առանձին տարածքների բարձրացման, իջեցման, ճեղքավորման և ձևախախտման առանձնահատկությունները։ Քննության են առնվում լեռնաշղթաների, միջլեռնային գոգավորությունների, գետահովիտների, սարավանդների և այլ խոշոր գեոմորֆոլոգիական միավորների տարածական դիրքն ու դրանց հարաբերակցությունը խորքային բեկվածքների և երկրակեղևի կառուցվածքային առանձնահատկությունների հետ։ Հետազոտության հիմնական մեթոդներից կարող են լինել գեոմորֆոլոգիական և մորֆոմետրիկ վերլուծությունը, երկրաբանական ու տեկտոնական քարտեզների համադրումը, երկրաֆիզիկական տվյալների մեկնաբանությունը, թվային ռելիեֆային մոդելների մշակումը, հեռազննման տվյալների վերլուծությունը և աշխարհագրական տեղեկատվական համակարգերի կիրառումը։ Մորֆոմետրիկ մեթոդներով հնարավոր է ուսումնասիրել բարձրությունների, լանջերի թեքությունների, գետային ցանցի և ռելիեֆի մասնատվածության տարածական փոփոխությունները՝ դրանք համադրելով տեկտոնական կառուցվածքների դիրքի հետ։ Երկրաֆիզիկական տվյալների՝ մասնավորապես սեյսմաբանական, գրավիմետրական և այլ չափումների մեկնաբանությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու երկրակեղևի խորքային կառուցվածքի մասին և այն համեմատելու մակերևութային ձևերի տարածման օրինաչափությունների հետ։ Կառուցվածքային-երկրաբանական վերլուծության միջոցով ուսումնասիրվում են ակտիվ և հնարավոր ակտիվ բեկվածքային համակարգերը, դրանց ուղղությունները և փոխհարաբերությունները ռելիեֆի խոշոր տարրերի հետ։ Կարևոր տեղ է հատկացվում նորագույն երկրաբանական ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած շարժումների տարածական տարբերությունների գնահատմանը և ժամանակակից լանդշաֆտում դրանց արտահայտման հատկանիշների բացահայտմանը։ Տարբեր տվյալների համալիր համադրումը կարող է օգտագործվել նորագույն տեկտոնական շրջանացման, երկրակեղևի ակտիվ հատվածների առանձնացման և ժամանակակից երկրադինամիկական գործընթացների վերաբերյալ պատկերացումների ճշգրտման համար։ Հետազոտությունն ունի նաև կիրառական նշանակություն սեյսմատեկտոնական ուսումնասիրությունների և երկրաբանական վտանգների գնահատման համար՝ նպաստելով Հայաստանի տարածքի ռելիեֆի զարգացման ու խորքային երկրաբանական կառուցվածքի փոխկապակցվածության առավել ամբողջական բացահայտմանը։

Իրավաբանություն

Այս գիրքը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում անձի անվտանգության քրեաիրավական պաշտպանության հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ներկայացնելով քրեական իրավունքի շրջանակներում մարդու իրավունքների, ազատությունների և օրինական շահերի պաշտպանության հիմնական հարցերը։ Աշխատանքում վերլուծվում են անձի անվտանգության դեմ ուղղված վտանգները, դրանց իրավական կարգավորման առանձնահատկությունները, քրեական պատասխանատվության կիրառման խնդիրները և իրավապահ համակարգի դերը մարդու պաշտպանության գործում։ Գրքում անդրադարձ է կատարվում գործող օրենսդրության առանձնահատկություններին, տեսական մոտեցումներին և գործնական խնդիրներին՝ բացահայտելով այն մեխանիզմները, որոնց միջոցով պետությունը ապահովում է անձի պաշտպանվածությունը։ Այն նախատեսված է իրավաբանների, իրավագիտության ոլորտի մասնագետների, ուսանողների, հետազոտողների և քրեական իրավունքի հիմնահարցերով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Հոգեբանություն

Հոգեբանական և մանկավարժական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ընտանիքի սոցիալ-հոգեբանական միջավայրի ազդեցության ուսումնասիրությանը կրտսեր դպրոցական տարիքի երեխաների վախերի ձևավորման, դրսևորման և կանխարգելման գործընթացներում։ Քննության են առնվում մանկական վախերի առաջացման հոգեբանական նախադրյալները, տարիքային զարգացման առանձնահատկությունները և երեխայի հուզական անվտանգության ապահովման գործում ընտանեկան հարաբերությունների նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ծնող-երեխա փոխհարաբերություններին, դաստիարակության ոճերին, ընտանիքի հուզական մթնոլորտին, հաղորդակցման առանձնահատկություններին և ծնողական աջակցության դերին։ Վերլուծվում են ընտանեկան կոնֆլիկտների, չափազանց խիստ կամ գերխնամակալական դաստիարակության, հուզական լարվածության և սոցիալական միջավայրի հնարավոր ազդեցությունները երեխաների անհանգստության ու վախերի դրսևորման վրա։ Քննարկվում են նաև դպրոցական միջավայրին հարմարվելու դժվարությունները, ուսումնական գործունեության հետ կապված մտահոգությունները, հասակակիցների հետ հարաբերությունները և ընտանիքի ու դպրոցի համագործակցության կարևորությունը։ Ուսումնասիրության շրջանակներում դիտարկվում են մանկական վախերի հոգեբանական գնահատման, ծնողների խորհրդատվության, հուզական ինքնակարգավորման զարգացման և կանխարգելիչ հոգեբանամանկավարժական աշխատանքի կազմակերպման մեթոդները։ Անդրադարձ է կատարվում ընտանիքում վստահության, փոխըմբռնման, դրական հաղորդակցության և երեխայի ինքնավստահության ամրապնդման նշանակությանը՝ հոգեբանական բարեկեցության ապահովման տեսանկյունից։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել մանկական և ընտանեկան հոգեբանության, տարիքային հոգեբանության, դպրոցական հոգեբանական ծառայության և կրտսեր դպրոցականների հուզական զարգացման ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։