Полугруппа эндоморфизмов и автоморфизмы некоторых относительно свободных групп

Իրավաբանություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մարդու իրավունքների ապահովման և պաշտպանության սահմանադրաիրավական երաշխիքների համապարփակ ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով մարդու սահմանադրական արդարադատության իրավունքի իրացման մեխանիզմներին։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են մարդու իրավունքների սահմանադրական ամրագրման սկզբունքները, դրանց իրականացման իրավական հիմքերը և պետական իշխանության մարմինների պարտականությունները այդ իրավունքների պաշտպանության գործընթացում։ Աշխատությունում դիտարկվում է սահմանադրական արդարադատության ինստիտուտի դերը՝ որպես մարդու իրավունքների պաշտպանության առանցքային մեխանիզմ, ինչպես նաև Սահմանադրական դատարանի գործառույթները՝ իրավական ակտերի սահմանադրականության վերահսկման և քաղաքացիների իրավունքների պաշտպանության համատեքստում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում անհատի՝ սահմանադրական արդարադատության հասանելիության, իրավական պաշտպանության արդյունավետ միջոցների և դատական պաշտպանության իրավունքի իրականացման խնդիրներին։ Վերլուծվում են նաև միջազգային իրավական չափանիշների ազդեցությունը Հայաստանի սահմանադրական համակարգի վրա և մարդու իրավունքների պաշտպանության ազգային մեխանիզմների զարգացման միտումները։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ արդյունավետ սահմանադրաիրավական երաշխիքների համակարգը հանդիսանում է իրավական պետության կայացման և ժողովրդավարական կառավարման հիմնարար պայման։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, սահմանադրագետների, դատական համակարգի մասնագետների և մարդու իրավունքների ոլորտով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Պատմություն

Այս հրատարակությունը նվիրված է հայ ազգային-ազատագրական շարժման նշանավոր գործիչ և զորահրամանատար Անդրանիկ Օզանյանի կյանքի, գործունեության և պատմական ժառանգության ներկայացմանը՝ նրա ծննդյան 125-ամյակի առիթով։ Նյութը նախատեսված է որպես գործնական օժանդակություն գրադարանավարների համար և կարող է ծառայել թեմատիկ ցուցահանդեսների, գրական-պատմական միջոցառումների, ընթերցողների սպասարկման և ճանաչողական նախաձեռնությունների կազմակերպման ժամանակ։ Աշխատանքում անդրադարձ է կատարվում Անդրանիկի կենսագրության կարևոր փուլերին, ազգային-ազատագրական պայքարում նրա ունեցած դերակատարությանը, ռազմական գործունեությանը և հայ ժողովրդի պատմական հիշողության մեջ նրա ձևավորված կերպարին։ Հատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել նրա մասնակցությանը տարբեր ռազմական գործողություններին, ազգային ինքնապաշտպանության կազմակերպմանը և այն պատմական իրադարձություններին, որոնց շրջանակում ձևավորվել է նրա՝ որպես ազգային հերոսի ընկալումը։ Նյութի կարևոր առանձնահատկությունն այն է, որ այն ոչ միայն կենսագրական տեղեկություններ է ներկայացնում, այլև նախատեսված է գրադարանային աշխատանքում անմիջական կիրառության համար՝ օգնելով մասնագետին կազմակերպել թեմատիկ միջոցառումներ և ընթերցողների համար մատչելի ձևով ներկայացնել պատմական անձի գործունեությունը։ Հրատարակությունը կարող է օգտակար լինել հատկապես դպրոցականների, ուսանողների, պատմությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների և հայ ազգային պատմության ուսումնասիրությամբ զբաղվողների համար՝ որպես սկզբնական տեղեկատվական աղբյուր։ Այն կարող է նաև հիմք ծառայել գրքի ցուցահանդեսի, հիշատակի օրվա, բանավոր ներկայացման, գրական-երաժշտական միջոցառման կամ ճանաչողական քննարկման կազմակերպման համար։ Անդրանիկ Օզանյանի կերպարի միջոցով նյութը հնարավորություն է տալիս անդրադառնալ 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի հայ ժողովրդի պատմության բարդ ու նշանակալի իրադարձություններին, ազգային ինքնության, ազատագրական պայքարի և պատմական հիշողության թեմաներին։ Ընդհանուր առմամբ, հրատարակությունը համադրում է կենսագրական, պատմական և գրադարանամատենագիտական բնույթի նյութեր՝ նպատակ ունենալով գրադարանավարին տրամադրել պատրաստի տեղեկատվական հիմք Անդրանիկի կյանքին և գործունեությանը նվիրված միջոցառումների ու ցուցադրությունների կազմակերպման համար։

Իրավաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է իրավունքին որպես սոցիալական և պատմական երևույթի տեսական-իրավական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում իրավունքի ծագման, ձևավորման, զարգացման և հասարակական հարաբերությունների կարգավորման մեջ դրա ունեցած դերի բացահայտումն է։ Աշխատանքում իրավունքը դիտարկվում է ոչ միայն որպես նորմերի և կանոնների ամբողջություն, այլև որպես հասարակության պատմական զարգացման ընթացքում ձևավորված սոցիալական ինստիտուտ, որը արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանի տնտեսական, քաղաքական, մշակութային և արժեքային առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավունքի և հասարակության փոխազդեցությանը, իրավական նորմերի առաջացման սոցիալական նախադրյալներին և դրանց փոփոխությանը՝ հասարակական հարաբերությունների զարգացմանը զուգընթաց։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են համադրվել իրավունքի վերաբերյալ հիմնական տեսական ուղղությունները՝ բնական իրավունքի, իրավական պոզիտիվիզմի, սոցիոլոգիական իրավագիտության, պատմական դպրոցի և այլ հայեցակարգերի մոտեցումները։ Այդ համատեքստում վերլուծվում են իրավունքի էության, բովանդակության, արժեքային նշանակության, սոցիալական պայմանավորվածության և պարտադիր բնույթի վերաբերյալ տարբեր տեսական դիրքորոշումները։ Կարևորվում է նաև իրավունքի և պետության փոխկապակցվածության ուսումնասիրությունը, քանի որ պետական իշխանության գործունեությունը և իրավական կարգավորումը պատմականորեն ձևավորվել են փոխազդեցության պայմաններում։ Աշխատանքում կարող են քննության առնվել իրավունքի գործառույթները՝ հասարակական հարաբերությունների կարգավորումը, իրավունքների և ազատությունների պաշտպանությունը, սոցիալական կայունության ապահովումը, հակասությունների լուծումը և հասարակական վարքագծի սահմանների ձևավորումը։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում իրավական գիտակցության, իրավական մշակույթի և իրավական արժեքների նշանակությանը՝ իրավունքի իրական սոցիալական ազդեցությունը հասկանալու համար։ Հետազոտությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու իրավունքի փոփոխական և միաժամանակ շարունակական բնույթը՝ ցույց տալով, թե ինչպես են պատմական պայմանների փոփոխությունն ու հասարակական պահանջները նպաստում իրավական համակարգերի վերափոխմանը։ Աշխատանքի տեսական արդյունքները կարող են նպաստել իրավունքի էության և զարգացման օրինաչափությունների առավել խորքային ընկալմանը, իրավական երևույթների սոցիալական պայմանավորվածության բացահայտմանը և ժամանակակից իրավական գործընթացների գիտական մեկնաբանմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել իրավաբաններին, իրավունքի տեսության և փիլիսոփայության մասնագետներին, պատմաբաններին, քաղաքագետներին, սոցիոլոգներին, հետազոտողներին, դասախոսներին և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողներին։

Մաթեմատիկա

Այս աշխատանքը նվիրված է ուժեղ մագնիսական դաշտերում էլեկտրահաղորդիչ թիթեղների դինամիկ խնդիրների ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով էլեկտրամագնիսական և մեխանիկական երևույթների փոխազդեցությունը։ Հետազոտության մեջ էլեկտրահաղորդիչ թիթեղները դիտարկվում են որպես շարունակական միջավայրեր, որոնցում արտաքին ուժեղ մագնիսական դաշտի ազդեցությամբ առաջանում են ինդուկցիոն հոսքեր, Լորենցի ուժեր և համապատասխան մեխանիկական լարումներ, որոնք փոխում են համակարգի դինամիկ վարքագիծը։ Աշխատությունը վերլուծում է այն հիմնական ֆիզիկական մոդելները, որոնք նկարագրում են էլեկտրամագնիսական դաշտի և առաձգական դեֆորմացիաների համակցված ազդեցությունը՝ ներառյալ Մաքսվելի հավասարումները և առաձգականության տեսության հավասարումները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում թիթեղների տատանողական ռեժիմներին, կայունության պայմաններին և հնարավոր ռեզոնանսային երևույթներին, որոնք կարող են առաջանալ ուժեղ մագնիսական դաշտերում։ Միաժամանակ քննարկվում են սահմանային պայմանների դերը, նյութի էլեկտրական և մեխանիկական հատկությունների ազդեցությունը համակարգի վարքագծի վրա, ինչպես նաև թվային մոդելավորման մեթոդները՝ վերջավոր տարրերի և անալիտիկ մոտեցումների համադրությամբ։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը ցույց է տալիս, որ էլեկտրահաղորդիչ թիթեղների դինամիկ խնդիրների լուծումը ուժեղ մագնիսական դաշտերում ունի կարևոր նշանակություն մագնիտոէլաստիկության, ինժեներական կիրառությունների և բարձր տեխնոլոգիական սարքավորումների նախագծման ոլորտներում։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է ժամանակակից հայերենում հոլովների և կապերի իմաստագործառական առնչակցության ուսումնասիրությանը՝ լեզվական կառուցվածքի այս երկու կարևոր երևույթների փոխհարաբերությունները դիտարկելով ձևաբանական, շարահյուսական և իմաստաբանական տեսանկյուններից։ Գրքում ուսումնասիրվում են հոլովային ձևերի և կապական կառույցների կիրառության առանձնահատկությունները, դրանց արտահայտած իմաստային հարաբերությունները և խոսքում ունեցած գործառույթները։ Հեղինակը վերլուծում է այն դեպքերը, երբ հոլովային ձևերը և կապերը կարող են արտահայտել միմյանց մոտ կամ համընկնող իմաստներ, ինչպես նաև այն իրավիճակները, երբ դրանց կիրառությունը պայմանավորված է տարբեր քերականական, իմաստային կամ ոճական գործոններով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ժամանակակից հայերենի հոլովական համակարգին, հոլովների հիմնական իմաստներին և կապերի միջոցով տարածական, ժամանակային, պատճառական, նպատակային, վերաբերական, պայմանական և այլ հարաբերությունների արտահայտմանը։ Աշխատության մեջ դիտարկվում է նաև այն հարցը, թե ինչպես են հոլովային և կապական միջոցները փոխազդում խոսքի կառուցվածքում և ինչպիսի պայմաններում կարող են փոխարինել կամ լրացնել միմյանց։ Ուսումնասիրությունը կարևոր է հատկապես այն պատճառով, որ հնարավորություն է տալիս ավելի հստակ սահմանելու հոլովների և կապերի գործառական սահմանները և բացահայտելու դրանց կիրառության օրինաչափությունները կենդանի լեզվական միջավայրում։ Նյութի վերլուծության միջոցով ներկայացվում են ժամանակակից հայերենի քերականական համակարգում տեղի ունեցող իմաստային և գործառական գործընթացները, ինչպես նաև լեզվական միջոցների ընտրության վրա ազդող համատեքստային և կառուցվածքային գործոնները։ Աշխատությունը կարող է արժեքավոր լինել հայերենագիտությամբ և ընդհանուր լեզվաբանությամբ զբաղվող մասնագետների, քերականագետների, հետազոտողների, դասախոսների և ուսանողների համար։ Այն օգտակար աղբյուր է նաև ժամանակակից հայերենի շարահյուսական ու ձևաբանական կառուցվածքի, հոլովային հարաբերությունների և կապերի գործածության առանձնահատկությունների խորացված ուսումնասիրության համար։

Տնտեսագիտություն

Այս աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի և Ֆրանսիայի միջև առևտրատնտեսական կապերի զարգացման հիմնահարցերի ուսումնասիրությանը՝ երկկողմ տնտեսական հարաբերությունների ձևավորման, զարգացման միտումների և առկա մարտահրավերների համատեքստում։ Հետազոտության շրջանակում վերլուծվում են երկու երկրների տնտեսական համագործակցության պատմական նախադրյալները, արտաքին առևտրի կառուցվածքը և ներդրումային հոսքերի դինամիկան։ Աշխատությունում առանձնացվում են հիմնական ոլորտները, որտեղ առավել ակտիվ է համագործակցությունը՝ գյուղատնտեսական արտադրանք, գինեգործություն, բարձր տեխնոլոգիաներ, էներգետիկա և ծառայությունների ոլորտ։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում իրավական և ինստիտուցիոնալ հիմքերին, որոնք կարգավորում են երկկողմ տնտեսական հարաբերությունները, ինչպես նաև միջազգային համաձայնագրերի և առևտրային արտոնությունների դերին։ Վերլուծվում են նաև ներդրումային միջավայրի բարելավման, բիզնես կապերի խորացման և փոքր ու միջին ձեռնարկությունների ներգրավման խնդիրները։ Աշխատությունում դիտարկվում են նաև արտաքին տնտեսական քաղաքականության գործոնները, ԵՄ շրջանակներում համագործակցության հնարավորությունները և գլոբալ տնտեսական միտումների ազդեցությունը Հայաստան–Ֆրանսիա տնտեսական հարաբերությունների վրա։