Сборник задач по уравнениям математической физики

Քիմիա

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է երկու տարբեր ամինաթթուներ պարունակող աղերի հայտնաբերման և ուսումնասիրության մեթոդներին, ինչպես նաև դրանց ֆիզիկաքիմիական հատկությունների վերլուծությանը։ Գրքում ներկայացվում են ամինաթթվային աղերի կառուցվածքային առանձնահատկությունները, իոնացման վարքագիծը և լուծույթներում նրանց փոխազդեցությունների բնույթը։ Հեղինակը դիտարկում է անալիտիկ քիմիայի տարբեր մեթոդներ՝ քրոմատոգրաֆիա, սպեկտրոսկոպիա, տիտրաչափական և այլ փորձարարական մոտեցումներ, որոնք կիրառվում են նման բարդ խառնուրդների բաղադրության բացահայտման համար։ Աշխատության մեջ քննարկվում են նաև ամինաթթուների միջև հնարավոր փոխազդեցությունները, դրանց աղերի ձևավորման պայմանները և կայունության գործոնները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում լաբորատոր հետազոտությունների արդյունքների մեկնաբանությանը և այն մեթոդական մոտեցումներին, որոնք թույլ են տալիս տարբերակել և նույնականացնել միաժամանակ երկու ամինաթթու պարունակող համակարգերը։ Ուսումնասիրությունը կարևոր նշանակություն ունի կենսաքիմիայի, դեղագործական քիմիայի, սննդաքիմիայի և անալիտիկ հետազոտությունների ոլորտներում՝ նպաստելով բարդ կենսօրգանական համակարգերի ավելի խորքային ըմբռնմանը և նոր հետազոտական մեթոդների զարգացմանը։

Lեզվաբանություն

Աշխատությունը նվիրված է անգլերենում խոսքային փոխներգործության ճանաչողական և գործաբանական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ լեզվական հաղորդակցությունը դիտարկելով որպես խոսողների գիտելիքների, մտադրությունների, ենթադրությունների և հաղորդակցական ռազմավարությունների փոխկապակցված համակարգ։ Հետազոտության կենտրոնում այն մեխանիզմներն են, որոնց միջոցով հաղորդակցության մասնակիցները ձևավորում, փոխանցում և մեկնաբանում են իմաստը՝ հաշվի առնելով ոչ միայն արտահայտության բառային ու քերականական կառուցվածքը, այլև հաղորդակցական իրավիճակը, համատեքստը և զրուցակիցների ընդհանուր գիտելիքները։ Ճանաչողական մոտեցման շրջանակում խոսքային փոխներգործությունը դիտարկվում է որպես տեղեկատվության ընկալման, մշակման և մտային ներկայացումների ակտիվացման գործընթաց, որի ընթացքում լեզվական միավորների նշանակությունը փոխկապակցվում է մարդու փորձի և աշխարհընկալման հետ։ Գործաբանական տեսանկյունից ուշադրություն է հատկացվում խոսողի հաղորդակցական նպատակին, խոսքային ակտերի գործառույթներին, ենթատեքստային իմաստներին և այն եղանակներին, որոնց միջոցով հասցեատերը վերականգնում է խոսողի ակնարկած կամ ուղղակիորեն չարտահայտված բովանդակությունը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել հարցերի, խնդրանքների, առաջարկների, համաձայնության, անհամաձայնության, գնահատման և այլ հաղորդակցական գործողությունների լեզվական իրացման առանձնահատկությունները։ Կարևոր ուղղություն է խոսքային փոխներգործության հաջորդական կազմակերպումը, քանի որ երկխոսության յուրաքանչյուր արտահայտություն սովորաբար պայմանավորված է նախորդ հաղորդակցական քայլով և միաժամանակ ձևավորում է հետագա արձագանքի հնարավոր շրջանակը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունեն քաղաքավարության ռազմավարությունները, խոսքային համագործակցության սկզբունքները, հաղորդակցական ակնկալիքները և սոցիալական հարաբերությունների ազդեցությունը լեզվական միջոցների ընտրության վրա։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև բացահայտ և ներակա իմաստների հարաբերակցությանը, համատեքստային ենթադրություններին, հեգնանքի, ակնարկի և անուղղակի խոսքային գործողությունների մեկնաբանման ճանաչողական հիմքերին։ Անգլերեն խոսքային նյութի վերլուծությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե ինչպես են լեզվական կառուցվածքները և ճանաչողական գործընթացները համատեղ գործում իրական հաղորդակցության ընթացքում։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է ճանաչողական լեզվաբանության, գործաբանության, դիսկուրսի վերլուծության և հաղորդակցական լեզվաբանության մոտեցումները՝ խոսքային փոխներգործությունը ներկայացնելով որպես լեզվական, մտավոր և սոցիալական գործոնների փոխազդեցությամբ ձևավորվող բարդ հաղորդակցական գործընթաց։

Տնտեսագիտություն

Ինֆլյացիայի սոցիալ-տնտեսական հետևանքները վերաբերում են այն փոփոխություններին, որոնք առաջանում են գների ընդհանուր մակարդակի աճի արդյունքում և ազդում են ինչպես տնտեսության մակրոտնտեսական հավասարակշռության, այնպես էլ բնակչության կյանքի որակի վրա։ Ինֆլյացիան նվազեցնում է փողի գնողունակությունը, ինչի հետևանքով հատկապես տուժում են ֆիքսված եկամուտ ունեցող խմբերը, օրինակ՝ կենսաթոշակառուները և ցածր աշխատավարձ ստացողները, քանի որ նրանց իրական եկամուտները նվազում են։ Այն կարող է նաև խաթարել խնայողությունների արժեքը, խթանել անորոշությունը ներդրումային միջավայրում և բերել երկարաժամկետ տնտեսական պլանավորման դժվարությունների։ Միևնույն ժամանակ չափավոր ինֆլյացիան որոշ դեպքերում կարող է խթանել արտադրությունը և զբաղվածությունը՝ խրախուսելով սպառումը և ներդրումները, սակայն բարձր և անկանխատեսելի ինֆլյացիան սովորաբար հանգեցնում է տնտեսական անկայունության և սոցիալական անհավասարության խորացման։ Գործազրկության մակարդակի և ինֆլյացիայի տեմպերի միջև կապը տնտեսագիտության մեջ հայտնի է որպես Ֆիլիպսի կորի գաղափար, ըստ որի՝ կարճաժամկետում հաճախ դիտվում է հակադարձ հարաբերակցություն ինֆլյացիայի և գործազրկության միջև. երբ ինֆլյացիան բարձրանում է, գործազրկությունը կարող է նվազել, քանի որ արտադրությունը և պահանջարկը աճում են, իսկ երբ ինֆլյացիան նվազում է՝ գործազրկությունը կարող է աճել։ Սակայն երկարաժամկետում այս կապը թուլանում է, քանի որ տնտեսությունը հարմարվում է սպասվող ինֆլյացիային, և գործազրկությունը հիմնականում կախված է կառուցվածքային գործոններից, ինչպիսիք են աշխատաշուկայի արդյունավետությունը, կրթության մակարդակը և տեխնոլոգիական զարգացումը։ Այսպիսով, ինֆլյացիայի և գործազրկության փոխազդեցությունը կարևոր դեր ունի տնտեսական քաղաքականության ձևավորման մեջ, քանի որ կառավարությունները և կենտրոնական բանկերը փորձում են հավասարակշռել գների կայունությունը և զբաղվածության բարձր մակարդակը։

Մշակույթ

Հրատարակությունը ընթացիկ մատենագիտական-տեղեկատվական բնույթի տեղեկատու է, որի հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել մշակույթի և արվեստի տարբեր բնագավառներին վերաբերող նոր գրականությունը և նպաստել մասնագիտական տեղեկատվության տարածմանը։ Այն նախատեսված է գրադարանների, գիտահետազոտական և մշակութային հաստատությունների աշխատակիցների, արվեստաբանների, դասախոսների, ուսանողների և տվյալ ոլորտներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Մատենագիտական գրառումները հնարավորություն են տալիս տեղեկություններ ստանալու տվյալ ժամանակաշրջանում շրջանառության մեջ հայտնված գրքերի, ժողովածուների, հոդվածների և այլ հրապարակումների մասին՝ հեշտացնելով համապատասխան նյութերի որոնումն ու ընտրությունը։ Նյութերի թեմատիկ համակարգումը կարող է ընդգրկել մշակույթի ընդհանուր խնդիրները, կերպարվեստը, երաժշտությունը, թատրոնը, կինոն, ճարտարապետությունը, ժողովրդական ստեղծագործությունը, մշակութային հաստատությունների գործունեությունը և արվեստի պատմության ու տեսության այլ ուղղություններ։ Նման կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս հետևելու ոչ միայն առանձին հրապարակումներին, այլև տվյալ ժամանակաշրջանի մասնագիտական գրականության հիմնական թեմատիկ միտումներին։ Կարևոր նշանակություն ունի տեղեկատուի ընթացիկ բնույթը, քանի որ պարբերաբար հավաքագրվող մատենագիտական տվյալները արտացոլում են գրականության հոսքի փոփոխությունները և նպաստում մշակութային ու արվեստագիտական նոր հրապարակումների օպերատիվ բացահայտմանը։ Մատենագիտական նկարագրությունների միասնական ներկայացումը հեշտացնում է դրանց օգտագործումը տեղեկատու-մատենագիտական սպասարկման, թեմատիկ ցանկերի պատրաստման և հետազոտական աշխատանքի ընթացքում։ Հրատարակությունն ունի նաև պատմամատենագիտական արժեք, քանի որ ժամանակի ընթացքում նման տեղեկատուների ամբողջությունը դառնում է որոշակի ժամանակաշրջանի մշակութային կյանքի և հրատարակչական գործունեության ուսումնասիրության աղբյուր։ Դրանց միջոցով հնարավոր է պարզել, թե մշակույթի և արվեստի որ բնագավառներն են առավել հաճախ ներկայացվել մասնագիտական գրականության մեջ, ինչպես են փոփոխվել հետազոտական հետաքրքրությունները և ինչպիսի հրապարակումներ են ընդգրկվել գրադարանային ու տեղեկատվական շրջանառության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ հրատարակությունը ծառայում է որպես մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր գրականության հայտնաբերման, համակարգման և օգտագործման գործնական մատենագիտական միջոց՝ միաժամանակ պահպանելով տվյալ ժամանակաշրջանի մասնագիտական տեղեկատվական միջավայրի պատկերը։

Մաթեմատիկա

Աշխատությունը նվիրված է բաղադրյալ առաձգական տարածության և կիսատարածության երկայնական սահքի պայմաններում առաջացող լարվածադեֆորմացիոն վիճակի տեսական ուսումնասիրությանը՝ հատուկ ուշադրություն դարձնելով տարբեր բնույթի լարումների կենտրոնացուցիչների ազդեցությանը։ Հետազոտության հիմքում առաձգականության տեսության այն խնդիրներն են, որոնցում նյութի երկրաչափական կամ կառուցվածքային անհամասեռությունները հանգեցնում են լարվածությունների տեղային զգալի փոփոխությունների։ Այդպիսի կենտրոնացուցիչներ կարող են լինել ճաքերը, խոռոչները, ներառուկները, սահմանային անհամասեռությունները և այլ կառուցվածքային առանձնահատկություններ, որոնց շրջակայքում լարվածության դաշտը էապես տարբերվում է համասեռ միջավայրում դիտվող պատկերից։ Երկայնական սահքի մոդելը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու մարմնի հակահարթ դեֆորմացիան և համապատասխան տեղաշարժերի ու լարումների բաշխումը՝ խնդիրը ներկայացնելով մաթեմատիկական ֆիզիկայի սահմանային խնդիրների ձևով։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է հատկացվել բաղադրյալ միջավայրի առանձին մասերի մեխանիկական հատկությունների տարբերությանը և դրանց միացման սահմաններում գործող պայմաններին, քանի որ այդ գործոնները կարող են էականորեն փոխել լարվածությունների բաշխումն ու կենտրոնացման աստիճանը։ Կիսատարածության դեպքում կարևոր նշանակություն ունի նաև ազատ մակերևույթի և կենտրոնացուցիչների փոխազդեցությունը, հատկապես երբ կառուցվածքային անհամասեռությունները գտնվում են մակերևույթին մոտ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կառուցվել տեղաշարժերի և լարումների դաշտերը նկարագրող վերլուծական կամ թվային մոդելներ, ուսումնասիրվել դրանց վարքը տարբեր երկրաչափական պարամետրերի դեպքում և համեմատվել տարբեր տիպի կենտրոնացուցիչների ազդեցությունները։ Կարևոր խնդիր է լարվածությունների առավելագույն տեղային արժեքների և դրանց տարածական բաշխման գնահատումը, քանի որ այդ ցուցանիշները կապված են նյութի հնարավոր վնասման, ճաքերի զարգացման և կառուցվածքային ամրության հետ։ Տարբեր դեպքերի համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու, թե կենտրոնացուցիչների ձևը, դիրքը, չափերը և փոխադարձ դասավորությունն ինչպես են անդրադառնում ամբողջ համակարգի մեխանիկական վարքի վրա։ Նման տեսական արդյունքները նշանակություն ունեն կոմպոզիտային և շերտավոր նյութերի, երկրաբանական միջավայրերի, մեքենաշինական տարրերի և այլ բարդ կառուցվածքների մեխանիկական հուսալիության գնահատման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է առաձգականության տեսության, կոնտինուումի մեխանիկայի, կոտրվածքի մեխանիկայի և մաթեմատիկական մոդելավորման մոտեցումները՝ նպատակ ունենալով խորացնել պատկերացումները կառուցվածքային անհամասեռություններով առաձգական միջավայրերում լարվածությունների կենտրոնացման օրինաչափությունների վերաբերյալ։

Պատմություն

Աշխատությունը նվիրված է Հայոց ցեղասպանության խնդրի քննարկմանը երիտթուրքերի դատավարությունների համատեքստում՝ ընդգծելով 1919–1921 թվականներին իրականացված օսմանյան ռազմական և քաղաքական դատավարությունների պատմաիրավական նշանակությունը։ Հեղինակը վերլուծում է Առաջին համաշխարհային պատերազմից հետո Օսմանյան կայսրությունում ստեղծված քաղաքական իրավիճակը, դաշնակից տերությունների ճնշման ներքո կազմակերպված դատական գործընթացները և երիտթուրքական ղեկավարության պատասխանատվության հարցի բարձրացումը։ Գրքում մանրամասն դիտարկվում են հիմնական դատավարությունները՝ Ստամբուլում անցկացված ռազմական տրիբունալները, որոնց ընթացքում քննարկվել են զանգվածային տեղահանությունների, կոտորածների և հայ բնակչության նկատմամբ իրականացված հանցագործությունների մեղադրանքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում դատավարական նյութերին, վկայություններին, պաշտոնական փաստաթղթերին և մամուլի արձագանքներին, որոնք փաստում են Հայոց ցեղասպանության կազմակերպված բնույթը և պետական քաղաքականության դերը այդ գործընթացում։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև դատավարությունների քաղաքական սահմանափակումները, մեղավորների պատժի ոչ լիարժեք իրականացումը և հետագա միջազգային արձագանքները։ Աշխատությունը ընդգծում է, որ երիտթուրքերի դատավարությունները կարևոր պատմաիրավական աղբյուր են Հայոց ցեղասպանության ճանաչման և ուսումնասիրության համար։ Այն օգտակար է պատմաբանների, իրավաբանների և ցեղասպանագիտության ոլորտի հետազոտողների համար։