More in Chemistry

    View all arrow_right_alt

    Discover other interesting and useful materials

    Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials section
    Online

    Medicine

    Информативность в выявлении левого желудочка в эходобутаминового стресс-теста контрактильного резерва острый период инфаркта миокарда

    Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է սրտամկանի սուր ինֆարկտի շրջանում ձախ փորոքի կծկողական պահուստի գնահատման հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ դոբուտամինային սթրես-էխոկարդիոգրաֆիայի կիրառմամբ։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է պարզել, թե որքան տեղեկատվական և արդյունավետ կարող է լինել դեղաբանական սթրես-թեստը սրտամկանի ֆունկցիոնալ վիճակի, ձախ փորոքի կծկողականության և վնասված սրտամկանի վերականգնման ներուժի գնահատման համար։ Աշխատանքում սրտամկանի ինֆարկտը դիտարկվում է որպես սրտանոթային համակարգի ծանր ախտաբանական վիճակ, որի հետևանքով սրտամկանի որոշ հատվածներում առաջանում է արյան մատակարարման սուր խանգարում և կարող է ձևավորվել կծկողական ֆունկցիայի նվազում։ Ինֆարկտից հետո ձախ փորոքի աշխատանքի գնահատումը կարևոր նշանակություն ունի հիվանդության ընթացքի, հնարավոր բարդությունների և հետագա վերականգնման կանխատեսման համար։ Հետազոտության կենտրոնական հասկացություններից մեկը կծկողական պահուստն է, որը բնութագրում է սրտամկանի՝ լրացուցիչ ծանրաբեռնվածության պայմաններում կծկողական ակտիվությունը մեծացնելու կարողությունը։ Կծկողական պահուստի պահպանված լինելը կարող է վկայել սրտամկանի որոշ հատվածների կենսունակության և ֆունկցիոնալ վերականգնման հնարավորության մասին, մինչդեռ դրա արտահայտված նվազումը կարող է կապված լինել ավելի խորքային կառուցվածքային և ֆունկցիոնալ վնասման հետ։

    Updated: 2026-09-14
    Информативность в выявлении левого желудочка в эходобутаминового стресс-теста контрактильного резерва острый период инфаркта миокарда
    Online

    Religion

    Սուրբ Եփրեմ Ասորու մատենագրությունը, հատոր չորրորդ

    Ժողովածուն ընդգրկում է վաղ քրիստոնեական շրջանի նշանավոր եկեղեցական հայրերից մեկի՝ Սուրբ Եփրեմ Ասորու գրական և աստվածաբանական ժառանգությանը պատկանող երկեր։ Եփրեմ Ասորին հայտնի է իր հոգևոր խորությամբ, բանաստեղծական մտածողությամբ և քրիստոնեական վարդապետությունը պատկերավոր ու մատչելի լեզվով ներկայացնելու կարողությամբ։ Նրա ստեղծագործություններում կարևոր տեղ են զբաղեցնում հավատքի հիմնադրույթների բացատրությունը, Սուրբ Գրքի մեկնությունը, ապաշխարության և աղոթքի խորհուրդը, աստվածային ողորմության գաղափարը, ինչպես նաև մարդու հոգևոր կատարելագործման և բարոյական պատասխանատվության հարցերը։ Նրա գրական ժառանգությանը բնորոշ են խորհրդանշական պատկերները, հակադրությունները, համեմատությունները և բանաստեղծական արտահայտչամիջոցները, որոնց շնորհիվ աստվածաբանական բարդ գաղափարները վերածվում են հոգևոր ներգործուն խոսքի։ Հատորային այս հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու հեղինակի երկերի տարբեր տեսակներն ու թեմատիկ ուղղությունները՝ ուշադրություն դարձնելով վաղ քրիստոնեական մտքի, ասորական գրական ավանդույթի և եկեղեցական մեկնողական դպրոցի առանձնահատկություններին։ Եփրեմի գործերը կարևոր նշանակություն ունեն նաև քրիստոնեական ծիսական ու աղոթական մշակույթի համար, քանի որ նրա հոգևոր ստեղծագործություններից շատերը պահպանվել և կիրառվել են եկեղեցական կյանքում։ Հատորի բովանդակությունը պետք է դիտարկել հեղինակի ամբողջական մատենագրական ժառանգության համատեքստում՝ առանց այն սահմանափակելու մեկ թեմայով կամ գրական տեսակով։ Այն արժեքավոր է հայրաբանությամբ, աստվածաբանությամբ, վաղ քրիստոնեական գրականությամբ և հայ-ասորական հոգևոր ու մշակութային առնչություններով հետաքրքրվողների համար։

    Updated: 2026-11-09
    Սուրբ Եփրեմ Ասորու մատենագրությունը, հատոր չորրորդ
    Online

    Journalism

    Հայրենական և միջազգային առաջատար ԶԼՄ-ները ՀՀ աշխարհաքաղաքական կողմնորոշման դիսկուրսում (2010-2015 թթ.)

    Աշխատությունը նվիրված է 2010–2015 թվականներին Հայաստանի Հանրապետության աշխարհաքաղաքական կողմնորոշման վերաբերյալ հայրենական և միջազգային առաջատար զանգվածային լրատվամիջոցներում ձևավորված քաղաքական ու տեղեկատվական դիսկուրսի ուսումնասիրությանը։ Դիտարկվում են Հայաստանի արտաքին քաղաքական առաջնահերթությունների, տարածաշրջանային անվտանգության, եվրոպական ինտեգրման և եվրասիական համագործակցության հարցերի լուսաբանման առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հայկական և արտասահմանյան լրատվամիջոցների կողմից աշխարհաքաղաքական գործընթացների ներկայացման եղանակներին, տեղեկատվական շեշտադրումներին, քաղաքական գնահատականներին և հանրային կարծիքի ձևավորման մեխանիզմներին։ Քննարկվում են Հայաստանի հարաբերությունները Ռուսաստանի, Եվրոպական միության և տարածաշրջանային այլ դերակատարների հետ՝ տեղեկատվական դաշտում դրանց արտացոլման համատեքստում։ Անդրադարձ է կատարվում 2013 թվականին Հայաստանի՝ Մաքսային միությանը միանալու որոշման և հետագա եվրասիական ինտեգրման գործընթացների շուրջ ծավալված լրատվական քննարկումներին։ Կարևորվում են մեդիադիսկուրսի վերլուծության, համեմատական ուսումնասիրության և բովանդակային վերլուծության մեթոդները՝ տարբեր լրատվամիջոցների դիրքորոշումների, տեղեկատվական ռազմավարությունների և քաղաքական հաղորդակցության առանձնահատկությունների բացահայտման նպատակով։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմելու տվյալ ժամանակաշրջանում Հայաստանի արտաքին քաղաքական ընտրությունների շուրջ ձևավորված տեղեկատվական միջավայրի և աշխարհաքաղաքական ընկալումների մասին։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել քաղաքագետների, միջազգային հարաբերությունների մասնագետների, լրագրողների, մեդիահետազոտողների, հաղորդակցության մասնագետների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

    Updated: 2026-10-11
    Հայրենական և միջազգային առաջատար ԶԼՄ-ները ՀՀ աշխարհաքաղաքական կողմնորոշման դիսկուրսում (2010-2015 թթ.)
    Online

    Agriculture

    Հայաստանի գրադարնները 2010 թվականին: Աշխատանքների վիճակագրական վերլուծություն

    Աշխատանքը նվիրված է Հայաստանի գրադարանների գործունեության վիճակագրական ուսումնասիրությանը՝ 2010 թվականի տվյալների հիման վրա։ Հետազոտության հիմնական նպատակն է համակարգված ձևով ներկայացնել գրադարանային համակարգի վիճակը, գործունեության ծավալները, նյութատեխնիկական և տեղեկատվական ներուժը, ինչպես նաև ընթերցողների սպասարկման հիմնական ցուցանիշները։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են վերլուծվել հանրապետության տարբեր տեսակի գրադարանների քանակը, դրանց տարածքային բաշխվածությունը, գրադարանային ֆոնդերի ծավալը և կազմը, նոր համալրումների ու դուրսգրումների ցուցանիշները, ընթերցողների թիվը, գրադարան այցելությունների հաճախականությունը և գրականության տրամադրման ծավալները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում գրադարանների աշխատանքի համեմատական գնահատմանը՝ ըստ մարզերի, բնակավայրերի և գրադարանների տեսակների, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու գրադարանային ծառայությունների տարածքային անհավասարությունները և գործունեության արդյունավետության տարբերությունները։ Աշխատանքում վիճակագրական տվյալների միջոցով ուսումնասիրվում են նաև գրադարանային ֆոնդերի օգտագործման ինտենսիվությունը, ընթերցողական պահանջարկի կառուցվածքը և սպասարկման արդյունավետությունը։ Կարևորվում է գրադարանների նյութատեխնիկական հագեցվածության, աշխատակիցների թվի և մասնագիտական ներուժի ուսումնասիրությունը, ինչպես նաև այն գործոնների գնահատումը, որոնք կարող են ազդել գրադարանային ծառայությունների որակի վրա։ Հետազոտությունը կարող է ներառել ժամանակի ընթացքում ցուցանիշների համեմատություն և դրանց հիման վրա գրադարանային համակարգի զարգացման հիմնական միտումների բացահայտում։ Առանձին նշանակություն ունի տեղեկատվական տեխնոլոգիաների և էլեկտրոնային ռեսուրսների աստիճանական ներթափանցման, գրադարանային գործընթացների արդիականացման և տեղեկատվության հասանելիության ընդլայնման խնդիրների դիտարկումը։ Աշխատանքի վիճակագրական բնույթը հնարավորություն է տալիս ոչ միայն ներկայացնելու առկա թվային տվյալները, այլև դրանց համադրման միջոցով գնահատելու համակարգի ուժեղ և թույլ կողմերը, զարգացման ներուժը և առկա խնդիրները։ Ուսումնասիրության արդյունքները կարող են օգտակար լինել գրադարանային քաղաքականության մշակման, գրադարանների գործունեության պլանավորման, ռեսուրսների արդյունավետ բաշխման և բնակչությանը մատուցվող տեղեկատվական ու մշակութային ծառայությունների բարելավման համար։

    Updated: 2026-09-11
    Հայաստանի գրադարնները 2010 թվականին: Աշխատանքների վիճակագրական վերլուծություն
    Online

    Other Subjects

    Ներկրված տավարի ջերսեյ ցեղի կենսաբանական և մթերատու հատկությունների ուսումնասիրումը Հայաստանի հյուսիսարևելյան գոտում

    Աշխատությունը նվիրված է ներկրված ջերսեյ (Jersey) տավարի ցեղի կենսաբանական առանձնահատկությունների և մթերատու հատկությունների ուսումնասիրությանը Հայաստանի հյուսիսարևելյան գոտու բնական-կլիմայական պայմաններում՝ ընդգծելով կենդանիների հարմարվողականության և արտադրողականության հարցերը։ Հեղինակը վերլուծում է ջերսեյ ցեղի կենսաբանական ցուցանիշները՝ աճի դինամիկան, կաթնատվության մակարդակը, կաթի որակական կազմը (ճարպայնություն, սպիտակուցային պարունակություն) և վերարտադրողական հատկանիշները՝ տեղական պայմաններին հարմարվելու համատեքստում։ Գրքում դիտարկվում են կերակրման և պահվածքի պայմանների ազդեցությունը կենդանիների արտադրողականության վրա, ինչպես նաև անասնապահական տեխնոլոգիաների դերը ցեղի արդյունավետ օգտագործման գործընթացում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում ջերսեյ տավարի համեմատական առավելություններին տեղական ցեղերի նկատմամբ՝ կաթի բարձր որակ, կերային արդյունավետություն և տնտեսապես շահավետ ցուցանիշներ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է նաև կլիմայական գործոնների ազդեցությունը՝ բարձր խոնավություն, ջերմաստիճանային տատանումներ և արոտային պայմաններ, որոնք պայմանավորում են կենդանիների հարմարվողական վարքագիծը։ Աշխատությունը ընդգծում է ջերսեյ ցեղի ներդրման նշանակությունը ՀՀ անասնաբուծության զարգացման և կաթնային արտադրության արդյունավետության բարձրացման գործում։ Այն օգտակար է զոոտեխնիկների, անասնաբույժների և գյուղատնտեսության ոլորտի մասնագետների համար։

    Updated: 2026-09-02
    Ներկրված տավարի ջերսեյ ցեղի կենսաբանական և մթերատու հատկությունների ուսումնասիրումը Հայաստանի հյուսիսարևելյան գոտում
    Online

    Culture

    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1987, Մարտ, թիվ 7)

    Հրատարակությունը մատենագիտական և տեղեկատվական բնույթի ընթացիկ տեղեկատու է, որը ներկայացնում է ՀՍՍՀ-ում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ նոր լույս տեսած գրականության համակարգված ցանկը։ Այն ստեղծվել է մշակույթի և արվեստի ոլորտներում աշխատող մասնագետներին, գիտաշխատողներին, դասախոսներին, ուսանողներին, գրադարանների աշխատակիցներին և այլ ընթերցողների անհրաժեշտ գրականության մասին ժամանակին ու հարմար ձևով տեղեկացնելու նպատակով։ Հայաստանի ազգային գրադարանի թվայնացված օրինակներում նշվում է, որ նման տեղեկատուն պատրաստվում էր ՀՍՍՀ պետական գրադարանի մշակույթի և արվեստի հարցերով գիտական տեղեկատվության բաժնի կողմից և ընդգրկում էր հանրապետությունում հայերեն ու ռուսերեն լեզուներով հրատարակվող, ինչպես նաև Հայաստանի մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հանրապետությունից դուրս ռուսերենով լույս տեսնող նյութերը։ Տեղեկատուի բովանդակային շրջանակը բավական լայն է և ներառում է մշակութային շինարարությանը, մշակույթի պատմությանը, մշակութալուսավորչական աշխատանքին, թանգարանագիտությանը, պատմության և մշակույթի հուշարձանների պահպանությանը, արվեստի տարբեր տեսակներին, գրադարանագիտությանը և մատենագիտությանը վերաբերող հրատարակություններ։ Նյութերի դասակարգումը կատարվում է գրադարանամատենագիտական համակարգին համապատասխան հիմնական բաժիններով, իսկ յուրաքանչյուր բաժնի ներսում գրականությունը դասավորվում է այբբենական կարգով։ Նման կառուցվածքը հնարավորություն է տալիս ընթերցողին արագ կողմնորոշվել տեղեկատուի մեջ և գտնել իրեն անհրաժեշտ թեմային կամ հեղինակին վերաբերող նյութերը։ Հատկանշական է նաև այն, որ յուրաքանչյուր մատենագիտական նկարագրության կողքին տրվում է գրքի կամ նյութի համապատասխան գրադարանային շիֆրը, ինչը հեշտացնում է տվյալ հրատարակության որոնումը գրադարանի ֆոնդերում։ Հրատարակության տեղեկատվական բնույթը հատկապես կարևոր է ընթացիկ գրականության հաշվառման տեսանկյունից, քանի որ այն հնարավորություն է տալիս հետևել տվյալ ժամանակաշրջանում մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրապարակումների ընթացքին և ձևավորում է նոր գրականության թեմատիկ քարտեզ։ Տեղեկատուի բաժիններում կարող են ընդգրկվել ինչպես առանձին գրքեր և գրքույկներ, այնպես էլ պարբերական մամուլում հրապարակված հոդվածներ և այլ նյութեր, որոնք առնչվում են Հայաստանի մշակութային կյանքին, արվեստի զարգացմանը, մշակութային կազմակերպությունների գործունեությանը և համապատասխան գիտական ուսումնասիրություններին։ Այս առումով հրատարակությունը արժեքավոր է ոչ միայն որպես որոնողական գործիք, այլև որպես տվյալ ժամանակաշրջանի մշակութային և գիտական կյանքի փաստագրական աղբյուր։ Դրա միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել, թե ինչ թեմաներ էին առավել ակտիվորեն ներկայացվում խորհրդահայ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ գրականության մեջ, ինչ հեղինակներ և հրատարակություններ էին շրջանառվում, ինչպես էին դասակարգվում մշակութային ոլորտի հիմնական ուղղությունները և ինչպիսի տեղեկատվական պահանջների էր արձագանքում ժամանակի գրադարանային համակարգը։ Ընդհանուր առմամբ, տեղեկատուն կարևոր մատենագիտական աղբյուր է ՀՍՍՀ մշակույթի և արվեստի վերաբերյալ հրատարակությունների որոնման, հաշվառման և ուսումնասիրության համար և կարող է օգտակար լինել մշակույթի պատմաբաններին, արվեստաբաններին, գրականագետներին, գրադարանագետներին, մատենագետներին, հետազոտողներին, դասախոսներին, ուսանողներին և խորհրդահայ մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին։

    Updated: 2026-11-02
    Նոր գրականություն ՀՍՍՀ կուլտուրայի և արվեստի վերաբերյալ: Մատենագիտական ինֆորմացիա: Գրականության ընթացիկ տեղեկատու (1987, Մարտ, թիվ 7)