Ալեքսանդեր Մակեդոնացու արևելյան արշավանքը և Հայաստանը

Հայոց լեզու

«Հայոց լեզու և խոսքի մշակույթ»-ը ներկայացնում է լեզվի գործառույթները, խոսքի մշակույթը և գրավոր ու բանավոր հաղորդակցության կանոնները։ Գիրքը ընդգրկում է լեզվաբանական, հստակագիտական և մշակութաբանական մոտեցումներ՝ ընթերցողին տրամադրելով համակարգված պատկերացում հայոց լեզվի կառուցվածքի և կիրառության մասին։ Հիմնական թեմաները․ Հայոց լեզվի գրական և բանավոր խոսքի կանոններ Տառատեսակներ, շարահյուսություն և գրական ոճ Խոսքի մշակույթի բարելավման և ճիշտ կիրառման ուղեցույցներ Գրավոր և բանավոր հաղորդակցության նրբություններ Մշակութային և լեզվաբանական տեսանկյունից հաղորդակցություն Գրքի առանձնահատկությունները․ Համակողմանի ուղեցույց հայոց լեզվի և խոսքի մշակույթի համար Հարմար է ուսանողների, դպրոցականների և մասնագետների համար Միավորում է տեսական և գործնական մոտեցումներ Աշխատությունը հարմար է և լեզվաբանական վերլուծության, և առօրյա հաղորդակցության զարգացման համար

Պատմություն

Գիրքը ուսումնասիրում է Մեծ Բրիտանիայի պետականության ձևավորումը, քաղաքական համակարգի զարգացումը, ինչպես նաև նրա դերը համաշխարհային պատմության մեջ։ Հիմնական բովանդակությունը․ Պետականության ձևավորում Անգլիայի վաղ պատմությունը, թագավորությունների միավորումը և բրիտանական պետության հիմքերը։ Միջնադար և նոր դարեր Ֆեոդալական համակարգ, թագավորական իշխանության ամրապնդում և ներքին փոփոխություններ։ Արդյունաբերական հեղափոխություն Մեծ Բրիտանիայի տնտեսական հզորացման և աշխարհում առաջատար դառնալու գործընթացը։ Գաղութային կայսրություն Բրիտանական կայսրության ընդլայնումը և նրա ազդեցությունը տարբեր մայրցամաքներում։ Ժամանակակից զարգացումներ 20–21-րդ դարերի քաղաքական, տնտեսական և սոցիալական փոփոխություններ։

Պատմություն

Աշխատության առանցքում գտնվում է Հայաստանի Առաջին Հանրապետության հռչակում-ը, որը տեղի ունեցավ ծանր պատմական պայմաններում՝ Առաջին համաշխարհային պատերազմ-ի ավարտի, Հայոց ցեղասպանություն-ի հետևանքների և տարածաշրջանային քաղաքական անկայունության պայմաններում։ Վիրաբյանը մանրամասն նկարագրում է, թե ինչպես ավերված, գաղթականներով լեցուն և տնտեսական ծանր վիճակում գտնվող երկիրը կարողացավ ձևավորել պետական կառույցներ և փորձել կազմակերպել իր քաղաքական ու հասարակական կյանքը։ Գրքում կարևոր տեղ է հատկացվում պետական կառավարման համակարգի ձևավորմանը՝ խորհրդարանի, կառավարության և վարչական մարմինների գործունեությանը։ Հեղինակը ցույց է տալիս, թե ինչպիսի դժվարություններով էին ուղեկցվում պետականաշինության գործընթացները՝ ներքին քաղաքական պայքարներ, կուսակցական հակասություններ, ռեսուրսների սակավություն և արտաքին ճնշումներ։ Միևնույն ժամանակ ներկայացվում է, թե ինչպես էին այդ պայմաններում փորձ արվում ստեղծել իրավական պետություն և կազմակերպել կրթություն, առողջապահություն և տնտեսություն։ Արտաքին քաղաքականությունը գրքի առանցքային թեմաներից է։ Վիրաբյանը վերլուծում է նորաստեղծ հանրապետության հարաբերությունները հարևան երկրների՝ Վրաստանի, Ադրբեջանի և Թուրքիայի հետ, ինչպես նաև մեծ տերությունների հետ կապերը։ Նա անդրադառնում է սահմանային հակամարտություններին, դիվանագիտական բանակցություններին և այն փորձերին, որոնց միջոցով Հայաստանը փորձում էր միջազգային ճանաչում և աջակցություն ստանալ։ Այս համատեքստում հատկապես կարևոր է նաև Սևրի պայմանագիր-ի քննարկումը, որը, թեև մեծ հույսեր էր ներշնչում, իրականում չիրագործվեց։ Գիրքը նաև մանրամասն անդրադառնում է սոցիալ-տնտեսական վիճակին՝ սով, համաճարակներ, գաղթականների խնդիրներ և տնտեսական քայքայում։ Հեղինակը ցույց է տալիս, որ անկախ պետականության պահպանումը ոչ միայն քաղաքական, այլև կենսական խնդիր էր՝ կապված բնակչության գոյատևման հետ։ Այս իրողությունները հաճախ որոշիչ էին քաղաքական որոշումների ընդունման մեջ։

Կրոն

Գիրքը ընդգրկում է Ներսէս Շնորհալիի լիրիկական, հոգևոր և քարոզչական բնույթի գրավոր ժառանգությունը։ Այն ցույց է տալիս հեղինակի աստվածասիրական հայացքները, հոգևոր մտորումները, ինչպես նաև հայ եկեղեցու կյանքի ու ազգային ինքնության պահպանման հարցերին վերաբերվող հայացքները։ Հիմնական թեմաները․ Հոգևոր մտորումներ և աստվածասիրություն Մարդու հոգևոր կյանքն ու բարոյական խնդիրները Ազգային ինքնության և եկեղեցական ավանդույթի պահպանությունը Լիրիկական և բանաստեղծական արտահայտչամիջոցներ Ժամանակակից ընթերցողին հաղորդվող հոգևոր և մշակութային արժեքներ Գրքի առանձնահատկությունները․ Միավորում է կրոնական և բանաստեղծական մոտեցումներ Արտահայտիչ լեզու և բարձր ստեղծագործական ոճ Հարմար է հոգևոր, գրական և մշակութաբանության հետազոտողների համար Ներկայացնում է միջնադարյան հայ հոգևոր մտքի ու գրական ժառանգության կարևոր հատված

Փիլիսոփայություն

Բենեդիկտ Սպինոզայի փիլիսոփայական գլուխգործոցն է, որը ներկայացնում է բարոյականության, աստվածաշնչյան մտածողության և մարդու ազատության մասին համապարփակ տեսություն։ Գիրքը գրվել է ենթադրյալ առարկայական սիստեմատիկ համաբանությամբ՝ անաչառաբար բացատրելով մարդու էությունն ու նրա տեղը տիեզերքում։ Սպինոզայի հիմնական գաղափարը, որ նա շարադրում է այս գրքում, այն է, որ **աստվածը** և **նյութը** միասնաբար հանդիսանում են նույն իրողությունը՝ որակների տարբերակված ձևեր։ Նա ժխտում է հակադրությունը աստծո և բնության միջև, հռչակելով նրանց **համաձայնության միասնություն**՝ այսինքն, Աստված միաժամանակ է և բնական օրենքները, և տիեզերքը։ «Եթիկա»-ն ձևակերպում է նաև մարդու բարոյականության և ազատության նոր տեսությունը՝ ըստ Սպինոզայի, բարոյականությունը հիմնված է բնական օրենքների, ոչ թե անձնական կամ բարոյական էության վրա։ Մարդը կարող է ազատ լինել միայն այն դեպքում, երբ նա հասկանա իր իրական բնույթը, չխոչընդոտի բնական ընթացքին և ապրի համաձայն դրա։ Սպինոզան նաև անդրադառնում է դրական էմոցիաների և բացասական զգացմունքների հարցերին՝ պնդելով, որ զգացմունքները՝ նախքան խոհուն քայլեր կատարելը, պետք է ենթարկվեն տրամաբանությանը և բնության կարգին։ «Եթիկա»-ն շատ ազդեցիկ է եղել հետագա փիլիսոփայության մեջ՝ հատկապես մետաֆիզիկայի, էթիկայի, քաղաքականության և աստվածաբանության բնագավառներում։ Այն բացահայտում է մաքուր տրամաբանության և բացարձակ ազատության համար կարևոր հիմքեր՝ հանդիսանալով Վերակառուցողական մտածողության հիմքերից մեկը։ Հրատարակիչ - АСТ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-5-17-113049-7

Գեղարվեստական հայ․

Վարդգես Պետրոսյանի ստեղծագործությունն է, որը ներկայացնում է մարդու կյանքում տեղի ունեցող բարդ ու անսպասելի իրադարձությունները՝ մարդկային հոգեկան խորը ապրումների ու զարմանահրաշ միջավայրի ֆոնին։ Պատմությունը կենտրոնանում է մի քանի գլխավոր հերոսների շուրջ, որոնց կյանքը փոխվում է՝ արտահայտելով չհասկացվածության, հիվանդության, սիրո ու հուսահատության թեմաները։ Գիրքը ստեղծում է յուրահատուկ մթնոլորտ՝ համատեղելով սոցիալական, հոգեբանական և դեղատնային խորհրդանիշներ։ **«Դեղատուն Անի»**-ը չի միայն կենտրոնանում դեղատան վրա, այլև ներկայացնում է մի մեծ խորհրդանշական նշանակություն ունեցող միջավայր, որտեղ մարդիկ միավորում են իրենց ցավերն ու դժվարությունները՝ փորձելով գտնել իրենց սեփական ճանապարհը։ Պետրոսյանի գեղարվեստական լեզուն ընդգծում է մարդկային ապրումների բազմազանությունը՝ ինչպես իրականության, այնպես էլ երևակայության մեջ։ Գիրքը պարունակում է մելանխոլիկ, բայց նաև սուր դիտարկումներ մարդկային հոգեբանության մասին՝ անդրադառնալով կյանքի դժվարություններին, սակայն նաև թողնելով այնպիսի տեսլական, որտեղ կա փոփոխություն ու հույս։ «Դեղատուն Անի» ոչ միայն դեղատան, այլ նաև հոգեկան վերափոխման խորհրդանիշ է՝ մեկ է՝ ինչքան դժվար է առաջ գնալ։ Այդուհանդերձ, **«Դեղատուն Անի»**-ն սիրո, հարաբերությունների, ցավի և բժշկության մասին շատ ավելի խոր մտածումներ ու պատկերներ է պարունակում, ինչը դարձնում է այն անշուշտ մութ, բայց միևնույն ժամանակ հոգեպարար ու բարոյականորեն արժեքավոր գրական աշխատանք։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-9222-9-4