Արդի արևելահայերենի ուսումնական քերականական բառարան

Քիմիա

Քիմիա ոլորտի «Քիմիա շտեմարան 2»-ը միջին մակարդակի ուսումնական առաջադրանքների հավաքածու է, որը նախատեսված է քիմիայի հիմքերի վրա կառուցված ավելի խորացված գիտելիքների ամրապնդման և կիրառական հմտությունների զարգացման համար, այստեղ ընդգրկվում են թեմաներ՝ ատոմի կառուցվածքի ավելի մանրամասն ուսումնասիրություն, քիմիական կապերի տեսակներ, պարբերական համակարգի օրենքների կիրառություն, անօրգանական միացությունների դասակարգում, լուծույթներ և դրանց կոնցենտրացիայի հաշվարկներ, ինչպես նաև քիմիական ռեակցիաների հավասարեցում և էներգետիկ փոփոխությունների պարզ վերլուծություն, շտեմարանի առաջադրանքները օգնում են սովորողին զարգացնել հաշվարկային ճշգրտություն, տրամաբանական մտածողություն և քիմիական երևույթների պատճառահետևանքային կապերը հասկանալու կարողություն, և այն հաճախ օգտագործվում է որպես անցումային մակարդակ՝ սկսնակ և առաջադեմ քիմիայի միջև, ապահովելով ավելի ամուր հիմք հետագա խորացված ուսումնասիրության համար։

Պատմություն

Ցեղասպանությունների պատմություն աշխատությունը պատմագիտական և հասարակագիտական ուսումնասիրություն է, որը ներկայացնում է մարդկության պատմության ընթացքում տեղի ունեցած ցեղասպանությունների առաջացման պատճառները, գաղափարական հիմքերը և քաղաքական հետևանքները՝ վերլուծելով տարբեր ժամանակաշրջաններում և տարածաշրջաններում իրականացված զանգվածային բնաջնջումների պատմական օրինակները, այն անդրադառնում է ազգային, կրոնական և էթնիկ ատելության ձևավորմանը, պետական քաղաքականության և քարոզչության դերին, ինչպես նաև միջազգային հանրության արձագանքին և կանխարգելման մեխանիզմներին, գիրքը միաժամանակ ուսումնասիրում է ցեղասպանությունների իրավական սահմանումները, մարդկության դեմ հանցագործությունների միջազգային ճանաչման գործընթացները և զոհերի հիշողության պահպանման նշանակությունը, ներկայացնելով ինչպես պատմական փաստեր և վկայություններ, այնպես էլ սոցիոլոգիական և հոգեբանական վերլուծություններ, որոնք օգնում են հասկանալ զանգվածային բռնությունների բնույթն ու դրանց ազդեցությունը ժողովուրդների պատմական հիշողության և ինքնության վրա։

Պատմություն

«Չորս տարի մահիկի տակ» գիրքը վավերագրական-հուշագրական աշխատություն է, որտեղ վենեսուելացի սպա Ռաֆայել դե Նոգալեսը պատմում է իր ծառայության մասին Օսմանյան կայսրության բանակում Առաջին համաշխարհային պատերազմի տարիներին։ Հեղինակը անձնական փորձի միջոցով նկարագրում է պատերազմական առօրյան, ռազմական գործողությունները և կայսրության ներքին վիճակը այդ ճակատագրական ժամանակաշրջանում։ Գրքի ամենակարևոր հատվածներից են հայերի դեմ իրականացված բռնությունների և Հայոց ցեղասպանության ականատեսի վկայությունները։ Նոգալեսը բացահայտորեն նկարագրում է զանգվածային տեղահանությունները, կոտորածները և իշխանությունների մասնակցությունը այդ հանցագործություններին։ Ստեղծագործությունը մեծ արժեք ունի որպես օտարազգի ականատեսի անկեղծ և համարձակ վկայություն, որը հաստատում է պատմական ճշմարտությունը։ Գիրքը կարևոր աղբյուր է պատմաբանների և բոլոր նրանց համար, ովքեր ցանկանում են խորապես հասկանալ Առաջին համաշխարհային պատերազմի և Հայոց ցեղասպանության իրադարձությունները։ Հրատարակիչ - Русский Вестник ISBN - 5-85346-060-9

Տնտեսագիտություն

Կառավարման դպրոցները կառավարման գիտության պատմական զարգացման ընթացքում ձևավորված տեսական ուղղություններ են, որոնք տարբեր կերպ են բացատրում կազմակերպությունների կառավարման սկզբունքները, ղեկավարի դերը և կառավարման արդյունավետության հասնելու ուղիները։ Դրանք զարգացել են տարբեր ժամանակաշրջաններում՝ կախված տնտեսական, տեխնոլոգիական և հասարակական փոփոխություններից, և յուրաքանչյուր դպրոց ընդգծում է կառավարման որոշակի կողմեր։ Առաջին կարևոր ուղղություններից է դասական կամ գիտական կառավարման դպրոցը, որի հիմնադիրներից է Frederick Taylor-ը։ Այս դպրոցը կենտրոնանում է աշխատանքի արդյունավետության բարձրացման, աշխատանքի գիտական կազմակերպման և արտադրողականության աճի վրա։ Դրա ներկայացուցիչները կարևորում էին աշխատանքի բաժանումը, ստանդարտացումը և վերահսկողությունը։ Մյուս ուղղությունը վարչական կամ կազմակերպական դպրոցն է, որի հայտնի ներկայացուցիչներից է Henri Fayol-ը։ Այս դպրոցը ուսումնասիրում է կառավարման ընդհանուր սկզբունքները՝ պլանավորում, կազմակերպում, հրամանատարություն, համակարգում և վերահսկում՝ ընդգծելով ղեկավարության դերը ամբողջ կազմակերպության արդյունավետության մեջ։ Բացի այդ, գոյություն ունի մարդկային հարաբերությունների դպրոցը, որը ձևավորվել է XX դարի սկզբին և կենտրոնանում է աշխատողների վարքագծի, մոտիվացիայի և սոցիալական գործոնների վրա։ Այս ուղղությունը ցույց տվեց, որ արտադրողականությունը կախված է ոչ միայն տեխնիկական պայմաններից, այլ նաև մարդկանց հոգեբանական և սոցիալական վիճակից։ Հետագայում զարգացել են նաև վարքաբանական և համակարգային դպրոցները, որոնք կառավարման գործընթացը դիտարկում են ավելի լայն համատեքստում՝ որպես փոխկապակցված համակարգերի ամբողջություն։ Ժամանակակից մոտեցումներում ընդգծվում է իրավիճակային մոտեցումը, ըստ որի արդյունավետ կառավարման մեթոդը կախված է կոնկրետ իրավիճակից և պայմաններից։ Այսպիսով, կառավարման դպրոցները ներկայացնում են կառավարման գիտության զարգացման տարբեր փուլեր և մոտեցումներ, որոնք միասին ձևավորել են ժամանակակից կառավարման տեսությունը և պրակտիկան։

Գեղարվեստական հայ․

«Կոմիտասի հիշատակին»՝ Եղիշե Չարենցի այս բանաստեղծությունը հանդիսանում է խորը հուզական ու փիլիսոփայական հարգանքի տուրք Կոմիտաս Վարդապետի հիշատակին՝ հայ մշակույթի ու երաժշտության մեծագույն տիտանիներից մեկին։ Չարենցը, լինելով հայրենասիրական և մշակութային արժեքների մեծ երկրպագու, իր ստեղծագործության մեջ արտահայտում է այն սերն ու հարգանքը, որ կոմիտասյան արվեստն ու անձը ներշնչել են հայ ժողովրդի համար։ Այս բանաստեղծությունը գրվել է Կոմիտասի մահից հետո, երբ նրա արվեստի արժեքը դառնում էր անքննարկելի մի հատկանիշ հայ ժողովրդի մշակութային կյանքում։ Չարենցը, իր բնորոշ պոետիկ ոճով, մարմնավորում է Կոմիտասի կերպարը՝ որպես հայ երաժշտության, արվեստի ու մշակույթի մի բացառիկ խորհրդանիշ։ Եղիշե Չարենցի բանաստեղծության մեջ Կոմիտասը ներկայացվում է ոչ միայն որպես երաժիշտ կամ վարդապետ, այլև որպես ժողովրդի խորհրդանիշ, որի երաժշտությունը վերածվեց ազգային ինքնության, պայքարի ու գոյության լեզվի։ Բանաստեղծությունն անցնում է հայ ժողովրդի մշակութային անցյալով՝ ընդգծելով այն կարևորությունը, որը Կոմիտասը ունեցել է հայության համար՝ ոչ միայն որպես երաժիշտ, այլ նաև որպես ազգային արժեքների պահապան։ Չարենցը մասնավորապես նշում է Կոմիտասի չխափանվող հավատը դեպի հայ ժողովրդի մշակութային ավանդները՝ հատկապես նրա ներաշխարհում գտնվող կապը ժողովրդական արվեստի և սուրբ երաժշտության միջև։ Արտահայտելով խոր գնահատանք ու երկրպագություն Կոմիտասի կերպարին, Չարենցը չի մոռանում, որ Կոմիտասի ստեղծագործությունները կապված էին նաև չարչարանքների, դժվարությունների ու պատմական ողբերգությունների հետ։ Այն մի բանաստեղծություն է, որը զուգահեռում է արվեստի ու քաղաքական, մշակութային խոչընդոտների մասին հիշողությունները՝ Կոմիտասի անձի վերակենդանացման և նրա ժառանգության շարունակականության մասին։ «Կոմիտասի հիշատակին» ծառայում է ոչ միայն որպես մշակութային պոեզիա, այլ նաև որպես հայ ժողովրդի հիշողության մի տարր, որտեղ երաժշտությունը, արվեստը և ազգային ինքնությունը միավորվում են՝ հպարտորեն կանգնած պատմության մեջ։ Հրատարակիչ - ԳԱԹ հրատ. Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-1-0936-7

Կենսաբանություն

Այս բառարանը նախատեսված է հյուսվածաբանության (հիստոլոգիայի) ոլորտում օգտագործվող մասնագիտական տերմինների համակարգված ներկայացման համար՝ երեք լեզուներով՝ հայերեն, ռուսերեն և լատիներեն։ Այն կարևոր գործիք է ուսանողների, դասախոսների և մասնագետների համար, որոնք աշխատում են կենսաբանական և բժշկական տերմինաբանության հետ։ Բառարանում՝ Տրվում են հյուսվածաբանական հիմնական և մասնագիտական տերմինները Ներկայացվում են դրանց ճշգրիտ համարժեքները երեք լեզուներով Օգնում է ճիշտ հասկանալ և կիրառել գիտական բառապաշարը Հեշտացնում է միջազգային գրականության հետ աշխատանքը Այս աշխատությունը հատկապես օգտակար է անատոմիայի, հյուսվածաբանության և բժշկության ուսուցման ընթացքում։