Հայաստանի Հանրապետության մի քանի ջրամբարների ջրի որակի հետազոտություն և աղտոտվածության գնահատում

Մաթեմատիկա

Նյութում ընդգրկված են վերլուծական երկրաչափության հիմնական թեմաները՝ ուղիղներ, հարթություններ, կորեր, ինչպես նաև գծային հանրահաշվի կարևոր հասկացությունները՝ մատրիցներ, վեկտորներ, գծային հավասարումների համակարգեր, դետերմինանտներ և սեփական արժեքներ։ Յուրաքանչյուր թեմայի համար ներկայացված են տիպային խնդիրներ և դրանց քայլ առ քայլ լուծման մեթոդներ։ Ուղեցույցը նպատակ ունի զարգացնել ուսանողների խնդիր լուծելու հմտությունները, ամրապնդել տեսական գիտելիքները և ձևավորել համակարգված մաթեմատիկական մտածողություն՝ հատկապես ինժեներական և բնական գիտությունների կիրառական խնդիրների համար։

Իրավաբանություն

Իրավական սովորույթները պատմականորեն ձևավորված վարքագծի կանոններ են, որոնք երկարատև կրկնության արդյունքում ձեռք են բերել պարտադիր բնույթ և պետության կողմից ճանաչվել են որպես իրավունքի աղբյուր։ Դրանք առաջանում են հասարակության մեջ ձևավորված ավանդույթներից և արտահայտում են մարդկանց կայուն պատկերացումները ճիշտ և սխալ վարքագծի մասին։ Իրավական սովորույթը դառնում է իրավական նորմ այն դեպքում, երբ պետությունը կամ իրավական համակարգը ճանաչում է դրա պարտադիր ուժը և ապահովում դրա կիրառումը։ Իրավական սովորույթների դերը հատկապես մեծ է այն հասարակություններում, որտեղ օրենսդրությունը դեռևս լիարժեք զարգացած չէ կամ որտեղ որոշ հարաբերություններ կարգավորվում են ավանդույթների հիման վրա։ Դրանք կարող են կարգավորել ինչպես ընտանեկան, այնպես էլ տնտեսական, առևտրային և համայնքային հարաբերություններ։ Օրինակ՝ որոշ տարածաշրջաններում առևտրային սովորույթները երկար ժամանակ եղել են գործարքների հիմնական կարգավորիչը մինչև գրավոր օրենքների զարգացումը։ Իրավական սովորույթների նշանակությունը կայանում է նրանում, որ դրանք լրացնում են օրենսդրությունը, ապահովում են իրավական համակարգի ճկունությունը և հաշվի են առնում հասարակության մշակութային առանձնահատկությունները։ Դրանք նաև նպաստում են իրավական կայունությանը, քանի որ հիմնված են երկարաժամկետ փորձի և հասարակական ընդունելիության վրա։ Միևնույն ժամանակ, ժամանակակից իրավական պետություններում իրավական սովորույթները կիրառվում են միայն այն դեպքում, երբ չեն հակասում Սահմանադրությանը և գործող օրենքներին։

Մաթեմատիկա

Գիտական այս աշխատությունը նվիրված է սնդիկի (II) ացետատի մասնակցությամբ իրականացվող օրգանական ռեակցիաների ուսումնասիրմանը, մասնավորապես՝ պրոպարգիլ խումբ պարունակող միացությունների փոխազդեցությանը CH- և NH-թթուների հետ։ Գրքում ներկայացվում են համապատասխան ռեակցիոն համակարգերի տեսական և փորձարարական ուսումնասիրությունները, բացահայտվում են ռեակցիաների ընթացքի օրինաչափությունները, միջանկյալ փուլերը և վերջնական արտադրանքների առաջացման մեխանիզմները։ Հեղինակը վերլուծում է սնդիկի (II) ացետատի կատալիտիկ և ակտիվացնող ազդեցությունը՝ ցույց տալով, թե ինչպես է այն նպաստում պրոպարգիլային կառուցվածքներ պարունակող միացությունների քիմիական վերափոխումներին և նոր ածխածնային կամ ազոտային կապերի ձևավորմանը։ Աշխատության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում CH- և NH-թթուների ռեակտիվությանը, տարբեր փոխազդեցությունների ընտրողականությանը, ինչպես նաև ռեակցիոն պայմանների ազդեցությանը ստացվող միացությունների կառուցվածքի և ելքի վրա։ Ներկայացվում են սինթեզված նյութերի կառուցվածքային բնութագրումները, կիրառված անալիտիկական մեթոդները և ստացված արդյունքների համեմատական գնահատականները։ Գիրքը կարևոր տեղեկություններ է պարունակում օրգանական սինթեզի, հետերոցիկլիկ միացությունների ստացման և նոր ֆունկցիոնալ նյութերի մշակման ոլորտներում իրականացվող հետազոտությունների համար։ Աշխատությունը նախատեսված է օրգանական քիմիայի մասնագետների, գիտահետազոտողների, ասպիրանտների, մագիստրանտների և բարդ օրգանական փոխակերպումների մեխանիզմներով հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Այլ առարկաներ

Այս հրատարակությունը ներկայացնում է պատանիների համար նախատեսված նոր գրքերի տեղեկատվական ընտրանի, որը նպատակ ունի օգնել երիտասարդ ընթերցողներին կողմնորոշվել ժամանակակից գրականության բազմազան դաշտում և գտնել իրենց հետաքրքրություններին համապատասխան ընթերցանություն։ Ցանկում ընդգրկված են տարբեր ժանրերի ստեղծագործություններ՝ արկածային և ֆանտաստիկ պատմություններ, գիտահանրամատչելի գրքեր, սոցիալ-հոգեբանական վեպեր, ինչպես նաև կրթական և ճանաչողական բնույթի հրատարակություններ, որոնք նպաստում են պատանեկան մտածողության, երևակայության և արժեքային համակարգի ձևավորմանը։ Նյութը առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձնում այն գրքերին, որոնք զարգացնում են քննադատական մտածողությունը, ստեղծագործական մոտեցումը և գիտելիքի նկատմամբ հետաքրքրությունը՝ միաժամանակ աջակցելով ընթերցանության մշակույթի ձևավորմանը։ Տեղեկատվական ցանկը նաև ընդգծում է ժամանակակից մանկապատանեկան գրականության դերը անձի սոցիալականացման, ինքնաճանաչման և աշխարհընկալման ընդլայնման գործընթացներում՝ ներկայացնելով գրքեր, որոնք կարող են դառնալ ոգեշնչման աղբյուր և կրթական ուղեցույց պատանիների համար։

Գրականություն

Մխիթար Գոշ, Վարդան Այգեկցի աշխատությունը ներկայացնում է միջնադարյան հայ գրականության երկու նշանավոր մտածողների և առակագիրների՝ Մխիթար Գոշի և Վարդան Այգեկցու ստեղծագործական ժառանգությունը, որտեղ ընդգրկված են բարոյախրատական և դաստիարակչական բնույթի առակներ ու պատմություններ, որոնք պատկերավոր ձևով բացահայտում են մարդկային բնավորության ուժեղ և թույլ կողմերը, հասարակական հարաբերությունների խնդիրները և հոգևոր արժեքների կարևորությունը, ստեղծագործությունները կառուցված են խորհրդանշական կերպարների և առօրյա իրավիճակների միջոցով՝ ընթերցողին փոխանցելով իմաստություն, արդարության, ազնվության, խոհեմության և բարության գաղափարներ, միաժամանակ դրանք արտացոլում են միջնադարյան հայկական հասարակության աշխարհայացքը, կրոնական և բարոյական պատկերացումները, ինչպես նաև հայ գրական մտածողության զարգացման առանձնահատկությունները, պահպանելով իրենց գեղարվեստական և ուսուցողական նշանակությունը նաև ժամանակակից ընթերցողի համար։

Գրականություն

Ֆրանց Շուբերտը ավստրիացի դասական երաժշտության կոմպոզիտոր է, ով համարվում է ռոմանտիզմի շրջանի ամենանշանավոր ստեղծագործողներից մեկը։ Նա ծնվել է Վիեննայում և վաղ տարիքից ցուցաբերել է բացառիկ երաժշտական տաղանդ՝ երգելով եկեղեցական երգչախմբում և սովորելով երաժշտական կրթություն։ Շուբերտի ստեղծագործական ժառանգությունը առանձնանում է իր խոր հուզականությամբ, մեղեդայնությամբ և մարդկային զգացմունքների նուրբ արտահայտմամբ։ Նա հատկապես հայտնի է իր երգերով՝ «Lieder»-ներով, որոնց միջոցով կարողացել է համադրել բանաստեղծական տեքստը և երաժշտությունը՝ ստեղծելով յուրահատուկ արվեստային միություն։ Նրա ստեղծագործություններից են նաև սիմֆոնիաներ, կամերային երաժշտություն, դաշնամուրային գործեր և օպերային փորձեր։ Շուբերտի երաժշտությունը հաճախ արտահայտում է տխրություն, կարոտ, սիրո և կյանքի փխրունության զգացումներ, ինչը նրան դարձնում է ռոմանտիկ երաժշտության ամենախորքային ներկայացուցիչներից մեկը։ Չնայած իր կարճ կյանքին և ֆինանսական դժվարություններին՝ նա թողել է հսկայական ստեղծագործական ժառանգություն, որը հետագայում մեծ ճանաչում է ստացել և դարձել դասական երաժշտության անբաժանելի մաս։ Նրա երաժշտությունը առանձնանում է պարզությամբ, բայց միաժամանակ խորությամբ, ինչը թույլ է տալիս այն հասկանալի լինել լայն լսարանի համար և միաժամանակ գրավել մասնագետներին։ Ֆրանց Շուբերտի անունը այսօր համարվում է եվրոպական երաժշտական մշակույթի կարևորագույն խորհրդանիշներից մեկը, իսկ նրա ստեղծագործությունները շարունակում են հնչել աշխարհի լավագույն բեմերում։