Շրջակա միջավայրի մոնիտորինգի դերը ժամանակակից պայմաններում

Իրավաբանություն

Այս թեման վերաբերում է Treaty of Lisbon-ի կարևոր իրավական դրույթներին, մասնավորապես 49-րդ և 56-րդ հոդվածներին, որոնք կարգավորում են Եվրոպական միության շրջանակներում անդամակցության, հիմնարար ազատությունների և տնտեսական գործունեության իրականացման կարևոր սկզբունքներ։ Լիսաբոնի պայմանագիրը հանդիսանում է Եվրոպական միության իրավական և ինստիտուցիոնալ բարեփոխումների հիմնական փաստաթղթերից մեկը, որն ուժի մեջ մտավ 2009 թվականին և նպատակ ուներ բարձրացնել Միության արդյունավետությունը, ժողովրդավարական վերահսկողությունը և անդամ պետությունների միջև համագործակցության մակարդակը։ 49-րդ հոդվածը սահմանում է Եվրոպական միությանը անդամակցելու կարգը և այն պայմանները, որոնց պետք է համապատասխանեն անդամակցության ցանկություն ունեցող եվրոպական պետությունները։ Դրույթը նախատեսում է, որ ցանկացած եվրոպական պետություն, որը հարգում է ժողովրդավարության, մարդու իրավունքների, իրավական պետության և հիմնարար ազատությունների սկզբունքները, կարող է դիմել անդամակցության համար։ Այս հոդվածը կարևոր նշանակություն ունի Եվրոպական միության ընդլայնման քաղաքականության տեսանկյունից, քանի որ այն սահմանում է անդամակցության իրավական հիմքերը և անդամ պետությունների համաձայնության անհրաժեշտությունը։ 56-րդ հոդվածը վերաբերում է ծառայությունների ազատ մատուցման սկզբունքին և հանդիսանում է միասնական շուկայի հիմնարար ազատություններից մեկը։ Այն արգելում է անդամ պետությունների միջև ծառայությունների մատուցման սահմանափակումները և ապահովում է, որ Եվրոպական միության տարածքում տնտեսավարողները կարողանան ազատ իրականացնել տնտեսական գործունեություն այլ անդամ երկրներում՝ առանց խտրականության կամ անհիմն արգելքների։ Այս դրույթը կարևոր դեր ունի ներքին շուկայի զարգացման, տնտեսական ինտեգրման և մրցակցության խթանման գործում։ Երկու հոդվածներն էլ լայն կիրառելիություն ունեն Եվրոպական միության իրավական համակարգում և հաճախ կիրառվում են Եվրոպական դատարանի նախադեպային իրավունքում։ Դրանք նպաստում են անդամ պետությունների միջև քաղաքական, տնտեսական և իրավական համագործակցության ամրապնդմանը, ինչպես նաև ապահովում են միասնական եվրոպական տարածքի արդյունավետ գործունեությունը։

Տնտեսագիտություն

Սոցիալ-տնտեսական վիճակագրություն. Մաս 1 աշխատությունը հանդիսանում է սոցիալ-տնտեսական վիճակագրության հիմունքներին նվիրված խորքային ուսումնական և գիտական գիրք, որի նպատակն է ներկայացնել վիճակագրության դերը հասարակության տնտեսական և սոցիալական գործընթացների ուսումնասիրման մեջ։ Հեղինակ Հակոբյան Կ.-ն համակարգված ձևով բացատրում է վիճակագրական գիտության հիմնական հասկացությունները, մեթոդները և գործիքները՝ սկսելով վիճակագրական դիտարկման էությունից, տվյալների հավաքագրման կազմակերպումից և դրանց մշակման սկզբունքներից մինչև վերլուծական մոտեցումների կիրառումը տարբեր սոցիալ-տնտեսական երևույթների գնահատման համար։ Գրքում մեծ ուշադրություն է դարձվում վիճակագրական ցուցանիշների ձևավորման մեթոդաբանությանը, ներկայացվում են բացարձակ, հարաբերական և միջին մեծությունների հաշվարկման սկզբունքները, ինչպես նաև դրանց կիրառությունը իրական գործընթացների գնահատման մեջ։ Աշխատությունը նաև անդրադառնում է ժամանակային շարքերի վերլուծությանը, ինչը հնարավորություն է տալիս բացահայտել սոցիալ-տնտեսական երևույթների զարգացման միտումները և փոփոխությունների օրինաչափությունները։ Կարևոր տեղ է հատկացվում տվյալների ներկայացման ձևերին՝ աղյուսակների, գրաֆիկների և ինդեքսների միջոցով, ինչը նպաստում է տեղեկատվության ավելի հստակ ընկալմանը և վերլուծությանը։ Գիրքը համադրում է տեսական հիմքերը և գործնական կիրառությունները՝ ներառելով օրինակներ և վարժություններ, որոնք օգնում են ընթերցողին ամրապնդել գիտելիքները և զարգացնել վիճակագրական մտածողությունը։ Այն հատկապես օգտակար է տնտեսագիտության, սոցիոլոգիայի և կառավարման ոլորտների ուսանողների, ինչպես նաև վերլուծաբանների և պետական կառավարման մասնագետների համար, ովքեր զբաղվում են սոցիալ-տնտեսական տվյալների ուսումնասիրությամբ և որոշումների կայացմամբ։ Ընդհանուր առմամբ, գիրքը ծառայում է որպես հիմնարար ուղեցույց սոցիալ-տնտեսական վիճակագրության ուսումնասիրության համար և ձևավորում է անհրաժեշտ գիտելիքներ տվյալ ոլորտում արդյունավետ գործունեություն ծավալելու նպատակով։

Մանկական

Գիտելիքների հանրագիտարան. Տիեզերք Հրատարակիչ - Բուկինիստ Հրատ. տարեթիվ - 2016 ISBN - 978-9939-66-168-1

Գրականություն

Սոցիալ-հոգեբանական արձակ պատմվածք է, որտեղ հեղինակը պատկերում է մարդկային խոցելիությունը, կյանքի դժվարությունների ազդեցությունը անհատի վրա և հասարակության վերաբերմունքը թույլ կամ հաշմանդամ դարձած մարդու նկատմամբ։ Գործի կենտրոնում է մի կերպար, որը ֆիզիկական սահմանափակման պատճառով ստիպված է շարժվել հենակներով, և հենց այդ վիճակը դառնում է ոչ միայն արտաքին դժվարության, այլ նաև հոգեբանական փորձության աղբյուր։ Նար-Դոսը մանրամասն ներկայացնում է հերոսի ներաշխարհը՝ նրա ամոթի, ինքնազգացողության, արժանապատվության և հասարակության կողմից ընդունվելու կամ մերժվելու զգացումները։ Ստեղծագործության միջոցով բացահայտվում է նաև հասարակության վերաբերմունքը նման մարդկանց նկատմամբ՝ երբեմն կարեկցող, երբեմն անտարբեր կամ նույնիսկ դաժան, ինչը ուժեղացնում է սոցիալական քննադատության շերտը։ Գործում կարևոր է նաև մարդու ներքին ուժի գաղափարը՝ ցույց տալով, որ ֆիզիկական սահմանափակումը չի ոչնչացնում մարդու արժանապատվությունը կամ ներքին արժեքը։ Լեզուն պարզ է, իրականիստական և հոգեբանական նուրբ դիտարկումներով հագեցած, ինչը Նար-Դոսի ոճին բնորոշ է։

Գեղարվեստական հայ․

«Անժամանակ»՝ Հովիկ Չարխչյանի ստեղծագործությունը, որը խորը զգացմունքային բեռ և սոցիալ-հոգեբանական լարումներ ունի, քննարկում է ժամանակի, ճակատագրի և մարդու ներսի պայքարի թեմաները։ Վեպի կենտրոնում այն է, թե ինչպես ժամանակի անցումը և իրականության բացասական ազդեցությունը կարող են ձևավորել մարդու կյանքը, ինչպե՞ս նրանք հանդիպում են անհատի ներսի հակասություններին և նրանց վարքագծի փոփոխություններին։ Չարխչյանը ստեղծում է պատմություն, որտեղ գլխավոր հերոսները հայտնվում են այդ ժամանակի ճնշումների ներքո՝ ապրելիս լինելով աշխարհում, որն անընդհատ փոփոխվում է, և որտեղ մարդիկ հաճախ հայտնվում են իրենց անորոշության և անպաշտպանության մեջ։ **«Անժամանակ»** վեպում կասկածներն ու անհավատությունը, սեփական ուղու բացակայությունը և կյանքից սպասելիքների բացակայությունը հաճախ հարցեր են առաջացնում, որոնք հերոսները պետք է լուծեն իրենց ներսում։ Չարխչյանը, օգտագործելով ժամանակի թեման, գրի մեջ դիտարկում է մարդուն որպես արարած, որը ոչ միայն պետք է գոյատևի, այլ նաև պետք է գտնի իր ներքին կայունությունը և ճանապարհը մի աշխարհում, որտեղ կյանքը հաճախ անորոշ ու անժամանակ է։ Նրա հերոսները ի վիճակի չեն ամբողջությամբ հասկանալ, թե ինչ է տեղի ունենում իրենց շուրջը՝ բայց նրանց մեջ ապրող խորը տագնապը և հարցադրումները նրանց օգնում են ավելի լավ հասկանալու սեփական էությունը։ Վեպը գրում է այն մարդկանց մասին, ովքեր ապրում են մի տեսակ գոյության մեջ՝ ինչպես անցյալի ստվերներ, որոնք իրենց ներկա կյանքում տեսնում են միայն անցած ժամանակների՝ «անժամանակ» ու անորոշ իրավիճակներում։ Այն նաև խորը քննադատություն է տալիս ժամանակի ու հասարակության դոգմաներին՝ գնահատելով անձի ազատությունն ու դրա վերականգնման կարիքը։ Ամփոփելով՝ **«Անժամանակ»** վեպը Սոցիալական ու անձնական անկատարությունների վերանայում է, որի միջոցով Չարխչյանը ցույց է տալիս, թե ինչպես մարդու ներքին աշխարհն ու արտաքին դաշտը կարող են միմյանց լարված պայմաններում ապրել՝ մղվել դեպի խճճվածության և համեմատության փնտրտուքի մեջ։ Հրատարակիչ - Դարակ Հրատ. տարեթիվ - 2019 ISBN - 978-9939-9222-1-8

Գրականություն

Վեպը պատմվում է պանդոկապանի որդի, պատանի Ջիմ Հոկինսի օրագրական ոճով։ Գլխավոր հերոսը հայտնվում է ծովահենների և գանձերի աշխարհում՝ երբ նրա ընտանիքի պանդոկը այցելում է մի գաղտնի մարդ՝ Բիլլի Բոնս անունով, ով իր մոտ պահում է հնձած քարտեզ՝ Գանձերի կղզու տեղակայման մասին։ Քանի որ այդ քարտեզը գանձի տեղը բացահայտում էր, պատմությունը վերածվում է հանցագործության, դավաճանության և արկածների անընդհատ փոխհարվածների։ Ջիմը միանում է ճամփորդությանը, որտեղ հանդիպում է ծովահեն Ֆլինտի հետակիցների, այդ թվում՝ հայտնի Սիլվերի (հակասի) հետ, և ստիպված է ամեն ինչ անել՝ պահպանելու իր կյանքը և գտնելու գանձը։