Books by this author (1)
Literature
Բյուզանդական էպոսը Դիգենիս Ակրիտի մասին և դրա նշանակությունը հայագիտության համար
Աշխատությունը նվիրված է բյուզանդական միջնադարյան հերոսական էպոսին՝ Դիգենիս Ակրիտի կերպարին, նրա շուրջ ձևավորված գրական ավանդույթին և այդ ստեղծագործության նշանակությանը հայագիտության ուսումնասիրությունների շրջանակում։ Դիգենիս Ակրիտի մասին էպոսը կարևոր տեղ է զբաղեցնում բյուզանդական միջնադարյան գրականության մեջ՝ ներկայացնելով սահմանային աշխարհում ձևավորված հերոսական մշակույթը, ռազմական ու հասարակական հարաբերությունները, պատվի, քաջության, հավատարմության և անձնական արժանապատվության գաղափարները։ Ստեղծագործության հիմքում ընկած են տարբեր մշակութային և պատմական միջավայրերի փոխազդեցությունները, որոնք արտացոլում են Բյուզանդական կայսրության արևելյան սահմանային շրջանների բազմաշերտ իրականությունը։ Դիգենիս Ակրիտի կերպարը մարմնավորում է երկու աշխարհների՝ տարբեր ծագումների և մշակութային ավանդույթների միավորման գաղափարը, ինչի շնորհիվ էպոսը հետաքրքրություն է ներկայացնում ոչ միայն որպես հերոսական գրականության նմուշ, այլև որպես միջնադարյան ժողովուրդների փոխհարաբերությունների ուսումնասիրության կարևոր աղբյուր։ Աշխատության հայագիտական նշանակությունը պայմանավորված է բյուզանդական և հայկական պատմամշակութային միջավայրերի միջև գոյություն ունեցած կապերի, գրական փոխազդեցությունների և ընդհանուր պատմական իրողությունների բացահայտման հնարավորություններով։ Էպոսի ուսումնասիրությունը նպաստում է միջնադարյան Հայաստանի և Բյուզանդիայի հարաբերությունների ավելի ամբողջական ընկալմանը՝ ուշադրություն հրավիրելով արևելյան սահմանային տարածքներում բնակվող ժողովուրդների համակեցության, մշակութային հաղորդակցության, ռազմական ավանդույթների և աշխարհայացքային ընդհանրությունների վրա։ Այն կարևոր նյութ է տրամադրում հայկական և բյուզանդական գրական ժառանգության համեմատական քննության, միջնադարյան հերոսական պատումների ձևավորման ու տարածման, ինչպես նաև պատմական հիշողության և բանավոր ավանդույթի փոխազդեցության ուսումնասիրության համար։ Աշխատանքը արժեքավոր է հատկապես նրանով, որ բյուզանդական էպիկական ժառանգությունը դիտարկում է նաև հայագիտության տեսանկյունից՝ հնարավորություն ընձեռելով բացահայտելու այն պատմական և մշակութային միջավայրերը, որոնցում ձևավորվել և զարգացել են տարբեր ժողովուրդների գրական ավանդույթները։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում բյուզանդագիտությամբ, հայագիտությամբ, միջնադարյան պատմությամբ և համեմատական գրականագիտությամբ զբաղվող մասնագետների, հետազոտողների, ուսանողների, ինչպես նաև միջնադարյան արևելյան աշխարհի գրական ու մշակութային ժառանգությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։
Updated: 2026-11-20