Էլոյան, Ավետիք Լևոնի

Էլոյան, Ավետիք Լևոնի

menu_book View materials

Books by this author (1)

Online

Other Subjects

Развитие современной армянской архитектуры в 1932-1955 гг.

Աշխատությունը նվիրված է 1932–1955 թվականներին հայկական ճարտարապետության զարգացման հիմնական ուղղությունների, գեղարվեստական սկզբունքների և քաղաքաշինական փոփոխությունների պատմական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության շրջանակում ճարտարապետական գործընթացները դիտարկվում են տվյալ ժամանակաշրջանի հասարակական, մշակութային և տնտեսական պայմանների համատեքստում՝ բացահայտելով պետական շինարարական քաղաքականության, մասնագիտական գաղափարների և ազգային ճարտարապետական ավանդույթների փոխազդեցությունը։ Քննության են առնվում բնակելի, հասարակական, վարչական, մշակութային և այլ նշանակության կառույցների նախագծման առանձնահատկությունները, դրանց ծավալատարածական լուծումները, հորինվածքային սկզբունքները և քաղաքային միջավայրի ձևավորման մեջ ունեցած նշանակությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային ճարտարապետական ժառանգության վերաիմաստավորմանը և պատմական ձևերի ու մոտիվների կիրառմանը նոր ժամանակաշրջանի շինարարական խնդիրների լուծման ընթացքում։ Ուսումնասիրվում է նաև ճարտարապետական լեզվի փոփոխությունը՝ պարզաբանելով, թե ինչպես էին համադրվում ավանդական տարրերը, դասական ձևերը և ժամանակաշրջանին բնորոշ մոնումենտալ արտահայտչականությունը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում քաղաքաշինական զարգացումը, հատկապես նոր հրապարակների, փողոցների, բնակելի թաղամասերի և հասարակական կենտրոնների ձևավորման գործընթացը, որի արդյունքում աստիճանաբար փոփոխվում էին Հայաստանի քաղաքների տարածական կառուցվածքն ու ճարտարապետական կերպարը։ Հետազոտությունը կարող է անդրադառնալ նաև շինանյութերի օգտագործման առանձնահատկություններին, տեղական բնական քարի գեղարվեստական հնարավորություններին և կառուցողական լուծումների ազդեցությանը շենքերի արտաքին տեսքի վրա։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում ճարտարապետների ստեղծագործական գործունեությանը, նախագծային հաստատությունների դերին և մասնագիտական դպրոցի զարգացմանը՝ դրանք դիտարկելով ընդհանուր մշակութային գործընթացների շրջանակում։ Ժամանակաշրջանի ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու նաև ճարտարապետական ստեղծագործության և պաշտոնական գեղագիտական պահանջների փոխհարաբերությունները։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը ներկայացնում է XX դարի հայկական ճարտարապետության կարևոր փուլերից մեկի համակարգված քննություն՝ ցույց տալով քաղաքաշինության, ազգային ավանդույթի, ժամանակաշրջանի գեղարվեստական գաղափարների և նոր շինարարական պահանջների փոխազդեցությունը։

Updated: 2026-09-25
Развитие современной армянской архитектуры в 1932-1955 гг.

Free

Եղիշե Չարենց Եղիշե Չարենց 1897 թ․ – 1937 թ․ Եղիշե Չարենցը հայ նորագույն գրականության ամենաազդեցիկ հեղինակներից է։ Նա բանաստեղծ, արձակագիր և թարգմանիչ էր, որը նորարարական մոտեցումներ բերեց հայ պոեզիա։ Նրա ստեղծագործություններում միահյուսված են հայրենասիրությունը, հեղափոխական գաղափարները և մարդու ներքին պայքարը։ «Ես իմ անուշ Հայաստանի» բանաստեղծությունը դարձել է ազգային խորհրդանիշ։ Չարենցի լեզուն համարձակ է, հարուստ և ժամանակակից։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել 20-րդ դարի հայ գրականության զարգացման վրա։ Չնայած քաղաքական հալածանքներին, նրա ստեղծագործությունները պահպանեցին իրենց արժեքը։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ Չարենցը համարվում է հայ մշակույթի խորհրդանշական դեմքերից մեկը։ Նրա գրական ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book10 Read more Գրիգոր Նարեկացի Գրիգոր Նարեկացի 951 թ․ – 1003 թ․ Գրիգոր Նարեկացին միջնադարյան հայ գրականության և քրիստոնեական մտքի ամենամեծ ներկայացուցիչներից է։ Նրա ամենահայտնի ստեղծագործությունը «Մատյան ողբերգությունն» է, որը հաճախ կոչվում է պարզապես «Նարեկ»։ Գիրքը բաղկացած է աղոթքներից և հոգևոր խորհրդածություններից։ Նարեկացին խորությամբ ուսումնասիրել է մարդու հոգին, մեղքը, ապաշխարությունն ու հավատքը։ Նրա լեզուն չափազանց հարուստ և պատկերավոր է։ Նարեկացու ստեղծագործությունները մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ հոգևոր մշակույթի վրա։ Նրա գործերը թարգմանվել են բազմաթիվ լեզուներով։ 2015 թվականին նա հռչակվել է Կաթոլիկ եկեղեցու Վարդապետ։ Նարեկացին համարվում է համաշխարհային քրիստոնեական գրականության կարևոր հեղինակներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել ամբողջ աշխարհում։ menu_book8 Read more Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) Նար-Դոս (Միքայել Հովհաննիսյան) 1867 թ․ – 1933 թ․ Նար-Դոսը հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունի մարդու ներաշխարհի վերլուծությունը և հոգեբանական հակասությունները։ Նա նկարագրել է քաղաքային կյանքը և հասարակության տարբեր խավերը։ Նրա վեպերն ու պատմվածքները աչքի են ընկնում իրատեսականությամբ։ Նար-Դոսի լեզուն պարզ է, բայց խորքային և դիտողական։ Նրա հերոսները հաճախ կանգնած են բարոյական ընտրությունների առաջ։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ արձակի զարգացման վրա։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս դասական են համարվում։ Նար-Դոսը համարվում է հայ հոգեբանական արձակի հիմնադիրներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ուսումնասիրվել։ menu_book14 Read more Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) Րաֆֆի (Հակոբ Մելիք-Հակոբյան) 1835 թ․ – 1888 թ․ Րաֆֆին հայ պատմավեպի ամենահայտնի ներկայացուցիչներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ են զբաղեցնում ազգային ազատագրության և հայրենասիրության թեմաները։ «Սամվել», «Խենթը» և «Դավիթ Բեկ» վեպերը համարվում են հայ գրականության դասականներ։ Նա ստեղծել է ուժեղ և հիշվող հերոսներ։ Րաֆֆու կերպարները պայքարում են հանուն ազատության և արդարության։ Նրա գրքերը մեծ ազդեցություն են ունեցել հայ երիտասարդության վրա։ Նա կարողացել է պատմությունը ներկայացնել հետաքրքիր և կենդանի ձևով։ Նրա ստեղծագործությունները մինչ օրս լայնորեն ընթերցվում են։ Րաֆֆին համարվում է ազգային մտածողության ձևավորման կարևոր գործիչ։ Նրա անունը մշտապես կապված է հայրենասիրական գրականության հետ։ menu_book18 Read more Վահան Թեքեյան Վահան Թեքեյան 1878 թ․ – 1945 թ․ Վահան Թեքեյանը սփյուռքահայ գրականության ամենահայտնի բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործությունները հայտնի են իրենց խորը քնարականությամբ և հայրենասիրությամբ։ Թեքեյանը գրել է սիրո, հայրենիքի և մարդկային կյանքի մասին։ Նա նաև ակտիվ լրագրող և հասարակական գործիչ էր։ Նրա պոեզիան մեծ ճանաչում է ստացել հայկական սփյուռքում։ Թեքեյանի լեզուն նուրբ է և արտահայտիչ։ Նա կարևոր դեր է ունեցել արևմտահայ մշակույթի պահպանման գործում։ Նրա գործերը թարգմանվել են տարբեր լեզուներով։ Շատ գրականագետներ նրան անվանում են «Սփյուռքի բանաստեղծ իշխան»։ Նրա անունը շարունակում է մնալ հայ պոեզիայի կարևոր էջերից մեկը։ menu_book2 Read more Պարույր Սևակ Պարույր Սևակ 1924 թ․ – 1971 թ․ Պարույր Սևակը հայ գրականության ամենախոր և վերլուծական մտածող բանաստեղծներից է։ Նրա ստեղծագործություններում մեծ տեղ ունեն մարդու ներաշխարհը, հասարակությունը և պատմական հիշողությունը։ Սևակը հայտնի է իր «Անլռելի զանգակատուն» պոեմով, որը նվիրված է Կոմիտասին։ Նրա լեզուն համարձակ է, նորարարական և մտավոր։ Սևակը հաճախ քննադատել է հասարակական խնդիրները և կեղծ արժեքները։ Նրա պոեզիան համադրում է զգացմունքներն ու ինտելեկտը։ Նա մեծ ազդեցություն է ունեցել հայ ժամանակակից պոեզիայի վրա։ Նրա ստեղծագործությունները լայնորեն ուսումնասիրվում են։ Սևակը համարվում է 20-րդ դարի ամենաազդեցիկ բանաստեղծներից մեկը։ Նրա ժառանգությունը շարունակում է ոգեշնչել նոր սերունդներին։ menu_book9 Read more