Ագրոէկոլոգիա

History

Այս հրատարակությունը 1912 թվականի մայիսի 11-ին Բաքվի Հայոց մարդասիրական ընկերության վարչության նիստի արձանագրությունից կատարված քաղվածք է և կարևոր սկզբնաղբյուր է 20-րդ դարի սկզբի Բաքվի հայ համայնքի հասարակական, բարեգործական և կազմակերպական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Փաստաթղթային բնույթը հնարավորություն է տալիս այն դիտարկել ոչ թե որպես ընդհանուր պատմական նկարագրություն, այլ որպես կոնկրետ ժամանակաշրջանում գործող հայկական հասարակական կազմակերպության կառավարման, որոշումների ընդունման և համայնքային խնդիրների լուծման մասին անմիջական վկայություն։ Նման արձանագրությունները արժեքավոր են հատկապես այն պատճառով, որ արտացոլում են կազմակերպության առօրյա գործունեությունը, վարչական կառուցվածքը, քննարկվող հարցերի շրջանակը և համայնքի տարբեր սոցիալական խմբերի նկատմամբ իրականացվող աջակցության ձևերը։ Բաքուն 19-րդ դարի վերջին և 20-րդ դարի սկզբին Կովկասի կարևորագույն տնտեսական կենտրոններից էր, իսկ նավթարդյունաբերության արագ զարգացումը քաղաք էր բերել տարբեր ազգությունների ներկայացուցիչների և ձևավորել բազմազան հասարակական միջավայր։ Այդ պայմաններում հայկական համայնքը ստեղծել էր կրթական, մշակութային, կրոնական և բարեգործական բազմաթիվ կառույցներ, որոնք նպաստում էին համայնքի ներքին կազմակերպվածությանը և սոցիալական խնդիրների լուծմանը։ Մարդասիրական ընկերության գործունեությունը պետք է դիտարկել հենց այս լայն համայնքային համակարգի շրջանակում։ Փաստաթուղթը կարևոր է նախևառաջ կազմակերպության կառավարման պատմության տեսանկյունից։ Վարչության նիստերի արձանագրություններից կատարված քաղվածքները սովորաբար ներկայացնում են ընդունված որոշումները կամ քննարկված հարցերը՝ հնարավորություն տալով հասկանալու, թե ինչպիսի խնդիրներ էին տվյալ պահին համարվում առաջնահերթ։ Դրանց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել վարչության անդամների գործունեությունը, որոշումների ընդունման ընթացակարգերը, կազմակերպության ներքին կարգապահությունը և տարբեր հարցերի վերաբերյալ ձևավորված մոտեցումները։ Բարեգործական կազմակերպությունների հիմնական նպատակներից էր հասարակության սոցիալապես անապահով անդամներին աջակցելը։ Այդպիսի գործունեությունը կարող էր ներառել նյութական օգնություն, հիվանդների կամ տարեցների խնամք, կրթական աջակցություն, որբերի և անապահով ընտանիքների հովանավորում, ինչպես նաև այլ սոցիալական ծրագրեր։ Փաստաթղթում արձանագրված որոշումները կարող են հնարավորություն տալ պարզելու, թե այդ ուղղություններից որոնք էին առավել կարևոր տվյալ ժամանակաշրջանում և ինչպիսի միջոցներով էր կազմակերպությունը փորձում իրականացնել իր մարդասիրական առաքելությունը։ Հրատարակությունը կարևոր է նաև Բաքվի հայ համայնքի սոցիալական կառուցվածքի ուսումնասիրության համար։ Բարեգործական կազմակերպության դիմումներն ու որոշումները հաճախ կապված էին կոնկրետ անձանց կամ ընտանիքների սոցիալական վիճակի հետ։ Այդպիսի նյութերը հնարավորություն են տալիս պատկերացում կազմել համայնքում առկա սոցիալական խնդիրների, տնտեսական դժվարությունների և փոխօգնության ավանդույթների մասին։ Միաժամանակ դրանք ցույց են տալիս, թե ինչպես էր համայնքը կազմակերպական մեխանիզմների միջոցով արձագանքում առանձին մարդկանց կարիքներին։ Փաստաթուղթը կարող է արժեքավոր լինել նաև հայկական բարեգործության պատմության տեսանկյունից։ 19-րդ դարի վերջի և 20-րդ դարի սկզբի հայ հասարակական կյանքում բարեգործական ընկերությունները կարևոր դեր էին կատարում՝ լրացնելով պետական կամ համայնքային սոցիալական աջակցության սահմանափակ հնարավորությունները։ Դրանք հաճախ հիմնվում էին անդամավճարների, նվիրատվությունների և բարեգործական միջոցառումների միջոցով հավաքվող միջոցների վրա։ Նման կառույցների գործունեության ուսումնասիրությունը թույլ է տալիս հասկանալ, թե ինչպես էին ձևավորվում հասարակական համերաշխության և փոխօգնության մեխանիզմները։ Արձանագրության լեզուն և ձևը ևս ունեն աղբյուրագիտական նշանակություն։ Փաստաթուղթը կազմված է ժամանակաշրջանին բնորոշ արևելահայերեն-ռուսերեն վարչական և գրագրական միջավայրի պայմաններում, ինչը կարող է հետաքրքրել նաև հայոց գրավոր լեզվի պատմությամբ զբաղվող հետազոտողներին։ Անվանումների, պաշտոնների, կազմակերպական եզրերի և վարչական ձևակերպումների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանի հայ հասարակական կազմակերպությունների պաշտոնական գրագրության առանձնահատկությունների մասին։ Փաստաթուղթը կարող է օգտակար լինել նաև Բաքվի հայ համայնքի ինստիտուցիոնալ պատմությունը վերականգնելու համար։ Առանձին կազմակերպությունների մասին ամբողջական պատմական նկարագրությունները միշտ չէ, որ պահպանվել են, մինչդեռ նիստերի արձանագրությունները հնարավորություն են տալիս աստիճանաբար վերականգնել դրանց գործունեության ժամանակագրությունը։ Տարբեր տարիների արձանագրությունների համադրումը կարող է ցույց տալ կազմակերպության առաջնահերթությունների փոփոխությունը, ֆինանսական հնարավորությունների զարգացումը, անդամների կազմը և արտաքին իրադարձությունների ազդեցությունը համայնքային կյանքի վրա։ 1912 թվականը հատկապես հետաքրքիր ժամանակաշրջան է, քանի որ այն նախորդում է Առաջին համաշխարհային պատերազմի և Ռուսական կայսրության քաղաքական ու սոցիալական խոշոր փոփոխություններին։ Այդ պատճառով նման փաստաթուղթը կարող է ծառայել որպես համեմատական հիմք՝ հասկանալու, թե ինչպիսին էր Բաքվի հայ համայնքի կազմակերպական կյանքը նախապատերազմյան տարիներին և ինչպես այն հետագայում փոխվեց տարածաշրջանային ու քաղաքական ցնցումների ազդեցությամբ։ Մարդասիրական ընկերության գործունեությունը կարելի է դիտարկել նաև ավելի լայն՝ քաղաքային հասարակության զարգացման համատեքստում։ Բարեգործական ընկերությունները ոչ միայն օգնություն էին տրամադրում կարիքավորներին, այլև ձևավորում էին հասարակական նախաձեռնության, ինքնակազմակերպման և համայնքային պատասխանատվության մշակույթ։ Դրանց միջոցով մարդիկ հնարավորություն էին ստանում մասնակցել իրենց համայնքի սոցիալական խնդիրների լուծմանը, ֆինանսավորել կրթական կամ մշակութային ծրագրեր և աջակցել հասարակության առավել խոցելի խմբերին։ Այսպիսով, փաստաթղթի նշանակությունը չի սահմանափակվում վարչական մեկ նիստի բովանդակությամբ․ այն հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու քաղաքային հասարակության ինքնակազմակերպման մեխանիզմները։ Ընդհանուր առմամբ, այս քաղվածքը արժեքավոր պատմական սկզբնաղբյուր է 1912 թվականի Բաքվի հայկական համայնքի հասարակական և բարեգործական կյանքի ուսումնասիրության համար։ Այն կարող է օգտագործվել Բաքվի հայ համայնքի պատմության, հայկական բարեգործական կազմակերպությունների գործունեության, սոցիալական փոխօգնության ավանդույթների, հասարակական ինքնակազմակերպման, 20-րդ դարի սկզբի Կովկասի քաղաքային կյանքի և հայ հասարակական կազմակերպությունների պատմության հետազոտություններում։ Փաստաթղթի առավելությունը դրա անմիջականությունն է․ այն հնարավորություն է տալիս համայնքի գործունեությունը դիտարկել հենց կազմակերպության վարչական որոշումների և գործնական աշխատանքի մակարդակում՝ լրացնելով տվյալ ժամանակաշրջանի վերաբերյալ ընդհանուր պատմական ուսումնասիրությունները։

Linguistics

Այս ուսումնասիրությունը վերլուծում է հարանունների կիրառությունը XX դարի հայ պոեզիայում՝ ընդգծելով դրանց լեզվաոճական և գեղարվեստական գործառույթները բանաստեղծական խոսքում։ Նշվում է, որ հարանունները՝ իմաստով մոտ կամ հնչյունական նմանություն ունեցող բառային զույգերը, պոեզիայում ծառայում են որպես արտահայտչական կարևոր միջոց՝ ստեղծելով իմաստային լարվածություն, հնչյունային խաղ և բազմիմաստության դաշտ։ Վերլուծվում է, որ XX դարի հայ պոեզիայում, հատկապես մոդեռնիստական և հետմոդեռնիստական ուղղությունների շրջանակում, հարանունային զույգերի կիրառությունը հաճախ նպաստում է տեքստի ներքին հակադրությունների ընդգծմանը, զգացմունքային խորացմանը և ասոցիատիվ մտածողության ակտիվացմանը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հնչյունական նմանության և իմաստային տարբերության փոխազդեցությանը, որը ստեղծում է պոետիկ երկիմաստություն և ուժեղացնում խոսքի երաժշտականությունը։ Նշվում է նաև, որ հարանունները հաճախ օգտագործվում են որպես ոճական հակադրության և սեմանտիկ խաղի միջոց՝ հնարավորություն տալով հեղինակներին ընդլայնել լեզվի արտահայտչական սահմանները և կառուցել բազմաշերտ պատկերային համակարգ։ Ընդհանուր առմամբ, աշխատանքը ցույց է տալիս, որ հարանունների կիրառությունը XX դարի հայ պոեզիայում կարևոր դեր ունի գեղարվեստական խոսքի ռիթմիկ, իմաստային և պատկերային հարստացման գործընթացում՝ նպաստելով բանաստեղծական լեզվի զարգացմանը և նորարարական որոնումներին։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է կրծքագեղձի բազմաօջախային քաղցկեղի կլինիկական դրսևորումների, ճառագայթային ախտորոշման և սոնոգրաֆիկ առանձնահատկությունների համալիր ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության մեջ վերլուծվում են հիվանդության առաջացման և զարգացման առանձնահատկությունները, ուռուցքային օջախների տեղակայման բնույթը, դրանց կլինիկական արտահայտվածությունը և վաղ հայտնաբերման կարևորությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում ռենտգենաբանական և ուլտրաձայնային հետազոտությունների ախտորոշիչ հնարավորություններին, պատկերային նշանների գնահատմանը, տարբեր ախտորոշիչ մեթոդների համեմատական արդյունավետությանը և դրանց դերին հիվանդության տարածվածության ճշգրիտ գնահատման գործում։ Աշխատությունը ներկայացնում է նաև բազմաօջախային ախտահարումների տարբերակման սկզբունքները, նախավիրահատական գնահատման առանձնահատկությունները, բուժման մարտավարության ընտրության վրա ազդող գործոնները և պատկերային ախտորոշման նշանակությունը վիրաբուժական ու համալիր բուժման պլանավորման ընթացքում։ Հետազոտությունը կարող է օգտակար լինել ուռուցքաբանների, մամոլոգների, ճառագայթաբանների, սոնոգրաֆիայի մասնագետների, վիրաբույժների, ռեզիդենտների և բժշկական բուհերի ուսանողների համար՝ որպես կրծքագեղձի քաղցկեղի ախտորոշման և կլինիկական գնահատման արդիական հիմնախնդիրներին նվիրված մասնագիտական աղբյուր։

History

Այս աղբյուրագիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է ալ-Մակրիզիի Kitāb al-Sulūk աշխատության դերին որպես Կիլիկյան Հայաստանի 1250-1310 թվականների պատմության կարևոր սկզբնաղբյուրի։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են միջնադարյան արաբ պատմագրության առանձնահատկությունները, աղբյուրի կառուցվածքը, տեղեկատվական շերտերը և դրանց վստահելիության աստիճանը՝ կապված Կիլիկիայի հայկական թագավորության քաղաքական, ռազմական և դիվանագիտական իրադարձությունների հետ։ Հեղինակը ուսումնասիրում է տեքստում առկա տվյալների համադրելիությունը այլ միջնադարյան աղբյուրների հետ՝ բացահայտելով դրանց փոխլրացնող և երբեմն հակասական բնույթը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում աղբյուրի քննադատական ընթերցմանը, պատմական փաստերի ընտրության սկզբունքներին և միջմշակութային դիտարկումների ազդեցությանը պատմագրական պատկերի ձևավորման վրա։ Աշխատությունը նաև ցույց է տալիս արաբական պատմագրության կարևորությունը Կիլիկյան Հայաստանի քաղաքական և տարածաշրջանային հարաբերությունների ուսումնասիրության համար։ Այն օգտակար է պատմաբանների, աղբյուրագետների, արևելագետների և միջնադարյան պատմության հետազոտողների համար։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցուցիչը ներկայացնում է հասարակական-քաղաքական գիտությունների ոլորտում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցանկը՝ նպատակ ունենալով ապահովել ընթերցողների, հետազոտողների և ուսանողների արագ կողմնորոշումը արդի գիտական և վերլուծական գրականության մեջ։ Այն ընդգրկում է քաղաքական գիտության, սոցիոլոգիայի, պատմության, տնտեսագիտության, իրավագիտության, միջազգային հարաբերությունների և հարակից այլ ուղղությունների հրատարակություններ, որոնք արտացոլում են հասարակական գործընթացների ուսումնասիրության ժամանակակից մոտեցումները և տեսական զարգացումները։ Ցուցիչը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության համակարգված ներկայացում և մատչելիություն մասնագիտական շրջանակների համար։ Այն ծառայում է որպես կարևոր տեղեկատվական գործիք գիտական հետազոտությունների, ուսումնական գործընթացի և վերլուծական աշխատանքի համար՝ օգնելով հետևել ոլորտի նոր գրականությանը, գնահատել դրա գիտական արժեքը և կիրառելիությունը հասարակական-քաղաքական երևույթների ուսումնասիրության մեջ։

Law

Այս աշխատությունը ներկայացնում է գույքի նկատմամբ իրավունքների պետական գրանցման իրավական հիմքերը, սկզբունքները և գործնական կիրառման առանձնահատկությունները՝ անդրադառնալով սեփականության և այլ գույքային իրավունքների ճանաչման, պաշտպանության և իրավական ամրագրման կարևորությանը։ Հեղինակը վերլուծում է պետական գրանցման համակարգի դերը քաղաքացիական շրջանառության կայունության, իրավական որոշակիության և գույքային հարաբերությունների անվտանգության ապահովման գործում՝ ներկայացնելով գործող օրենսդրության հիմնական դրույթները, գրանցման ընթացակարգերը և իրավակիրառական պրակտիկայի առանձնահատկությունները։ Աշխատությունում քննարկվում են անշարժ գույքի նկատմամբ իրավունքների առաջացման, փոփոխման և դադարման իրավական հիմքերը, պետական գրանցման նշանակությունը գործարքների օրինականության ապահովման, վեճերի կանխարգելման և սեփականատերերի իրավունքների պաշտպանության տեսանկյունից։ Ներկայացվում են նաև ոլորտում առկա խնդիրները, դրանց լուծման հնարավոր ուղիները և միջազգային փորձի կիրառման հեռանկարները՝ նպաստելով գրանցման համակարգի արդյունավետության և թափանցիկության բարձրացմանը։ Գիրքը կարող է օգտակար լինել իրավաբանների, նոտարների, կադաստրի և անշարժ գույքի ոլորտի մասնագետների, պետական ծառայողների, ուսանողների և գույքային իրավունքների իրավական կարգավորմամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։