Լեռնային Ղարաբաղի Հանրապետության հարկային քաղաքականության զարգացման ուղղությունները

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունքում բուժվող ծանր հիվանդների մոտ որովայնի ներճնշման մոնիթորինգի նշանակության, կազմակերպման և կլինիկական կիրառության ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում որովայնի խոռոչում ճնշման փոփոխությունների ժամանակին հայտնաբերումն է և դրանց հնարավոր կապը հիվանդի ընդհանուր վիճակի ու օրգանների աշխատանքի փոփոխությունների հետ։ Ներճնշման բարձրացումը կարող է ուղեկցվել որովայնային օրգանների և այլ համակարգերի ֆունկցիայի խանգարումներով, ուստի դրա վերահսկումը կարող է լրացնել ծանր հիվանդների կլինիկական գնահատումը և օգնել բուժման ընթացքի դինամիկ դիտարկմանը։ Աշխատանքում կարող են ուսումնասիրվել ներճնշման չափման ցուցումները, չափումների պարբերականությունը, արդյունքների գրանցման և գնահատման սկզբունքները, ինչպես նաև տարբեր կլինիկական վիճակներում ստացված տվյալների մեկնաբանությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել այն հիվանդներին, որոնց մոտ առկա են որովայնի խոռոչի ծավալի ավելացման, հեղուկի կուտակման, ծանր բորբոքային կամ հետվիրահատական գործընթացների և այլ գործոնների հետևանքով ներճնշման բարձրացման ռիսկ։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է ներճնշման ցուցանիշների համադրումը հիվանդի այլ կլինիկական և լաբորատոր տվյալների հետ։ Այդպիսի համալիր մոտեցումը հնարավորություն է տալիս գնահատել հիվանդության ծանրության փոփոխությունը, հետևել բուժման արդյունավետությանը և ժամանակին նկատել վիճակի վատթարացման հնարավոր նշանները։ Աշխատանքը կարող է անդրադառնալ նաև որովայնային կոմպարտմենտի համախտանիշի զարգացման ռիսկին և դրա վաղ հայտնաբերման գործում մոնիթորինգի նշանակությանը։ Ինտենսիվ թերապիայի պայմաններում ներճնշման դինամիկ վերահսկումը կարող է դիտարկվել որպես շարունակական հսկողության բաղադրիչ, որը պետք է իրականացվի հիվանդի ընդհանուր կլինիկական պատկերի և բուժող թիմի կողմից սահմանված ցուցումների շրջանակում։ Հետազոտության ընթացքում կարող են համեմատվել տարբեր հիվանդների խմբերում ստացված տվյալները, գնահատվել բարձր ներճնշման հաճախականությունը և դրա կապը հիվանդության ելքերի կամ օրգանային դիսֆունկցիայի տարբեր ցուցանիշների հետ։ Աշխատության գործնական նշանակությունը կայանում է ինտենսիվ թերապիայի բաժանմունքում հիվանդների վիճակի գնահատման և բուժման տակտիկայի կատարելագործման համար ներճնշման մոնիթորինգի հնարավոր դերի հիմնավորման մեջ։ Այն կարող է հետաքրքրել անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգներին, վիրաբույժներին, ինտենսիվ թերապիայի մասնագետներին, շտապ բժշկության բժիշկներին, կլինիկական հետազոտողներին և համապատասխան բժշկական մասնագիտությունների ուսանողներին։

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է հայ ազգային մատենագիտության համակարգում պարբերական մատենագիտական հաշվառման նշանակության, կառուցվածքի և տեղեկատվական գործառույթների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում հայերեն և հայագիտական տպագիր արտադրանքի վերաբերյալ մատենագիտական տվյալների հավաքման, մշակման, դասակարգման և համակարգված ներկայացման սկզբունքներն են։ Քննվում է, թե ինչպես են առանձին մատենագիտական ցանկերը միավորվում ամբողջական տեղեկատվական ժողովածուի մեջ՝ հնարավորություն տալով արձանագրել որոշակի ժամանակահատվածում հրատարակված գրքերը, պարբերականները և տպագիր արտադրանքի այլ տեսակները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ազգային մատենագիտության հիմնական գործառույթներին՝ հրատարակչական ժառանգության հաշվառմանը, պահպանմանը, որոնելիության ապահովմանը և հետազոտողների ու գրադարանային մասնագետների համար մատենագիտական տեղեկատվության հասանելի դարձնելուն։ Ուսումնասիրվում են մատենագիտական նկարագրության կառուցվածքը, նյութերի դասակարգման սկզբունքները, թեմատիկ և անվանական բաժանումները, օժանդակ ցանկերի ու ցուցիչների նշանակությունը և տեղեկատվության որոնման հնարավորությունները։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում հրատարակության՝ որպես տարբեր բնույթի մատենագիտական ցանկերի համախմբված համակարգի դիտարկումը, որտեղ յուրաքանչյուր բաժին կատարում է առանձին տեղեկատվական գործառույթ, իսկ դրանց ամբողջությունը ներկայացնում է ազգային տպագիր արտադրանքի ընդհանուր պատկերը։ Հետազոտության շրջանակում կարող են վերլուծվել տարբեր տարիների թողարկումների կառուցվածքային փոփոխությունները, մատենագիտական մշակման մեթոդների զարգացումը և գրադարանային ու տեղեկատվական պահանջների ազդեցությունը տվյալների ներկայացման ձևերի վրա։ Ուշադրություն է դարձվում նաև նման աղբյուրների պատմագիտական նշանակությանը, քանի որ դրանց միջոցով հնարավոր է ուսումնասիրել հրատարակչական գործունեության ծավալները, թեմատիկ ուղղությունները, հեղինակային կազմը և գիտական ու մշակութային կյանքի զարգացման միտումները։ Մատենագիտական ցանկերի ժողովածուն կարևոր աղբյուր է նաև գրքի պատմության, տպագրության աշխարհագրության, հրատարակչությունների գործունեության և ազգային գրավոր ժառանգության ուսումնասիրության համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է մատենագիտության տեսության, գրադարանագիտության և հայ տպագրության պատմության մոտեցումները՝ ներկայացնելով ազգային մատենագիտական հաշվառումը որպես մշակութային հիշողության պահպանման և տեղեկատվական ժառանգության համակարգման կարևոր միջոց։

Tourism

Աշխատությունը ներկայացնում է Հայկական ԽՍՀ տարածքում կազմակերպվող ճանաչողական և զբոսաշրջային երթուղիների ուղեցույց՝ ընթերցողին ծանոթացնելով հանրապետության պատմամշակութային ժառանգությանը, բնաշխարհին, քաղաքներին, բնակավայրերին և տեսարժան վայրերին։ Նյութում ուշադրություն է դարձվում Հայաստանի տարբեր շրջաններով իրականացվող էքսկուրսիաների կազմակերպմանը և այն վայրերին, որոնք առանձնահատուկ հետաքրքրություն են ներկայացնում պատմության, ճարտարապետության, հնագիտության, մշակույթի և բնության տեսանկյունից։ Ներկայացվում են հնագույն բնակավայրեր, պատմական հուշարձաններ, եկեղեցիներ ու վանական համալիրներ, ճարտարապետական կառույցներ, թանգարաններ, մշակութային կենտրոններ և բնական տեսարժան վայրեր՝ դրանց վերաբերյալ տալով ճանաչողական տեղեկություններ և պատմական համատեքստ։ Առանձին ուշադրություն է հատկացվում Երևանին և հանրապետության մյուս քաղաքներին, դրանց զարգացման պատմությանը, քաղաքաշինական առանձնահատկություններին, հասարակական ու մշակութային կյանքին և խորհրդային ժամանակաշրջանում տեղի ունեցած փոփոխություններին։ Երթուղիների նկարագրությունների միջոցով ընթերցողը հնարավորություն է ստանում պատկերացում կազմելու Հայաստանի աշխարհագրական բազմազանության, լեռնային բնապատկերների, գետերի, լճերի, կիրճերի և այլ բնական առանձնահատկությունների մասին։ Պատմական և մշակութային հուշարձանների ներկայացումը միաժամանակ բացահայտում է տարբեր ժամանակաշրջաններում հայկական ճարտարապետության և արվեստի զարգացման առանձնահատկությունները։ Ուղեցույցային բնույթի նյութերը կարող են ներառել նաև ճանապարհների, այցելության հաջորդականության, բնակավայրերի միջև կապերի և ճանապարհին հանդիպող նշանակալի վայրերի վերաբերյալ գործնական տեղեկություններ՝ նպաստելով երթուղիների առավել ամբողջական ընկալմանը։ Հրատարակությունը կարևոր է նաև որպես խորհրդային ժամանակաշրջանի Հայաստանի զբոսաշրջային մշակույթն ու հանրապետության տեսարժան վայրերի այն ժամանակվա ներկայացման ձևերը պատկերող աղբյուր։ Այն հնարավորություն է տալիս հասկանալու, թե պատմական ժառանգությունը, բնական հարստությունները և ժամանակակից քաղաքաշինական ձեռքբերումները ինչպես էին ներկայացվում այցելուներին և զբոսաշրջիկներին Հայկական ԽՍՀ ժամանակաշրջանում։ Նյութը կարող է հետաքրքրել Հայաստանի պատմությամբ, աշխարհագրությամբ, մշակութային ժառանգությամբ և ճարտարապետությամբ հետաքրքրվող ընթերցողներին, ինչպես նաև զբոսաշրջության պատմությունը, խորհրդային շրջանի Հայաստանը և պատմական ուղեցույցները ուսումնասիրող մասնագետներին։

Other Subjects

Հրատարակությունը մեթոդական և հրահանգչական բնույթի նյութ է, որը նվիրված է շրջանային գրադարանի աշխատանքի պլանավորման, կազմակերպման և կատարված գործունեության հաշվետվության կազմման սկզբունքներին։ Այն նախատեսված է գրադարանային աշխատողների համար և նպատակ ունի համակարգել գրադարանի առօրյա ու հեռանկարային գործունեության կազմակերպման գործընթացը՝ հստակեցնելով աշխատանքի հիմնական ուղղությունները, առաջադրանքները, դրանց իրականացման ժամկետները և արդյունքների գնահատման ձևերը։ Նյութում կարևոր տեղ է հատկացվում գրադարանի աշխատանքային պլանի կազմմանը, որի միջոցով հնարավոր է նախապես սահմանել ընթերցողների սպասարկման, գրականության համալրման և մշակման, գրքային ֆոնդերի պահպանության, տեղեկատու-մատենագիտական աշխատանքի, մշակութային միջոցառումների և մեթոդական գործունեության առաջնահերթությունները։ Պլանավորումը դիտարկվում է ոչ միայն որպես վարչական փաստաթուղթ կազմելու գործընթաց, այլև որպես գրադարանի գործունեությունը նպատակային և հետևողական կազմակերպելու գործիք։ Աշխատության մեջ կարող են ներկայացվել պլանավորման տարբեր փուլերը՝ նախորդ ժամանակաշրջանի գործունեության արդյունքների վերլուծություն, առկա խնդիրների բացահայտում, նպատակների սահմանում, միջոցառումների և աշխատանքների ընտրություն, դրանց իրականացման ժամկետների ու պատասխանատուների որոշում և ակնկալվող արդյունքների ձևակերպում։ Առանձին ուշադրություն է դարձվում հաշվետվությանը, որի միջոցով ամփոփվում են պլանավորված աշխատանքների կատարման արդյունքները, արձանագրվում ձեռքբերումներն ու թերությունները և գնահատվում գրադարանի գործունեության արդյունավետությունը։ Հաշվետվական տվյալների համակարգված ներկայացումը հնարավորություն է տալիս համեմատել նախատեսված և փաստացի արդյունքները, բացահայտել աշխատանքի կազմակերպման խնդիրները և հաջորդ ժամանակաշրջանի պլանավորման համար ստանալ անհրաժեշտ տեղեկատվական հիմք։ Հրատարակության մեթոդական բնույթը ենթադրում է, որ գրադարանավարներին տրվում են գործնական ցուցումներ փաստաթղթերի կազմման, ցուցանիշների հաշվառման, աշխատանքի հիմնական ուղղությունների պլանավորման և գործունեության արդյունքների ամփոփման վերաբերյալ։ Նման մոտեցումը հատկապես կարևոր է շրջանային գրադարանների համար, որոնք իրականացնում են ոչ միայն գրքային ֆոնդերի պահպանման և ընթերցողների սպասարկման, այլև տվյալ համայնքի մշակութային և տեղեկատվական կյանքի կազմակերպման գործառույթներ։ Նյութը կարող է արժեքավոր լինել խորհրդային շրջանի գրադարանային կառավարման և մեթոդական աշխատանքի պատմությունն ուսումնասիրող հետազոտողների համար, քանի որ արտացոլում է տվյալ ժամանակաշրջանում գրադարանի գործունեության կազմակերպման սկզբունքները, աշխատանքի գնահատման չափանիշները և հաշվետվողականության մշակույթը։ Հրատարակությունը կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, գրադարանային կառավարման մասնագետներին, մշակութային հաստատությունների աշխատակիցներին, պատմաբաններին և գրադարանագիտության ոլորտում սովորող ուսանողներին։

History

Հայոց ցեղասպանության (1915–1917 թթ. փետրվար) ընթացքում Ռուսաստանի դիրքորոշումը և ներգրավվածությունը պայմանավորված էին Առաջին համաշխարհային պատերազմի կովկասյան ճակատում նրա ռազմաքաղաքական շահերով, Օսմանյան կայսրության հետ հակամարտությամբ և տարածաշրջանում ազդեցության ընդլայնման նպատակներով։ Ռուսական կայսրությունը, լինելով Անտանտի անդամ և կռվելով Օսմանյան կայսրության դեմ, որոշ փուլերում հանդես էր գալիս որպես արևմտահայ բնակչության հնարավոր պաշտպան կամ դաշնակից, հատկապես այն տարածքներում, որտեղ ռուսական բանակը առաջ էր շարժվում դեպի Արևմտյան Հայաստան՝ ստեղծելով ժամանակավոր վերահսկողություն մի շարք շրջանների վրա։ 1915 թվականի իրադարձությունների ընթացքում ռուսական զորքերի առաջխաղացումը Վանի, Էրզրումի և այլ ուղղություններով որոշ դեպքերում հնարավորություն տվեց հայ բնակչության մի մասին փրկվել տեղահանություններից և կոտորածներից, ինչպես նաև կազմակերպել տեղական ինքնապաշտպանություն և վարչական կառույցներ ռուսական վերահսկողության ներքո։ Սակայն միևնույն ժամանակ Ռուսաստանի քաղաքականությունը չէր բխում բացառապես մարդասիրական նպատակներից, քանի որ այն հիմնականում պայմանավորված էր ռազմավարական հաշվարկներով և Օսմանյան կայսրության թուլացման ձգտմամբ, իսկ հայկական հարցը դիտարկվում էր որպես տարածաշրջանային քաղաքականության մաս։ 1916–1917 թվականներին ռուսական բանակի հաջողությունները շարունակվեցին, սակայն ներքին քաղաքական ճգնաժամերը Ռուսաստանում, հատկապես 1917 թվականի Փետրվարյան հեղափոխությունը, հանգեցրին կովկասյան ճակատի քայքայմանը և ռուսական զորքերի աստիճանական դուրսբերմանը, ինչը ծանր հետևանքներ ունեցավ արևմտահայ բնակչության համար՝ թողնելով նրանց ավելի խոցելի օսմանյան վերահսկողության և շարունակվող բռնությունների պայմաններում։ Ընդհանուր առմամբ, Ռուսաստանի դերը Հայոց ցեղասպանության ընթացքում երկակի բնույթ ուներ՝ մի կողմից՝ որոշ դեպքերում նպաստելով հայ բնակչության ժամանակավոր պաշտպանությանը իր ռազմական առաջխաղացման միջոցով, մյուս կողմից՝ չլինելով հետևողական քաղաքական և մարդասիրական աջակցություն ապահովող գործոն, քանի որ նրա գործողությունները հիմնականում պայմանավորված էին պատերազմի ռազմավարական հաշվարկներով և տարածաշրջանային շահերով։

Literature

Աշխատությունը նվիրված է V դարի հայ պատմագրության մեջ հերոսների կերպարակերտման ընդհանուր առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ ուշադրության կենտրոնում պահելով պատմագրական երկերում ներկայացվող հերոսական կերպարների ստեղծման սկզբունքները, գեղարվեստական միջոցները և գաղափարական նշանակությունը։ Հետազոտության շրջանակում դիտարկվում է, թե ինչպես են հայ պատմիչները պատմական անձանց և իրադարձությունների նկարագրության միջոցով ձևավորում հերոսի կերպար, ինչ հատկանիշներ են վերագրվում նրան և ինչպիսի արժեքներ է նա մարմնավորում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում քաջությանը, հայրենասիրությանը, հավատարմությանը, անձնազոհությանը, հավատքին, արժանապատվությանը և հայրենիքի պաշտպանության գաղափարին, որոնք հաճախ հանդես են գալիս որպես հերոսական կերպարի հիմնական բնութագրիչներ։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ նաև պատմագրական երկերի հերոսների անհատական և հավաքական կերպարներին՝ ցույց տալով, թե ինչպես են առանձին պատմական գործիչների վարքագիծը և ժողովրդի հավաքական պայքարը միավորվում հերոսական պատումի շրջանակում։ Կարևոր նշանակություն ունի կերպարակերտման լեզվական և գեղարվեստական միջոցների վերլուծությունը՝ հերոսների խոսքի, գործողությունների, երկխոսությունների, նկարագրությունների, հակադրությունների և հեղինակային գնահատականների միջոցով։ Հեղինակների վերաբերմունքը կերպարների նկատմամբ ոչ միայն ներկայացնում է նրանց անձնական հատկանիշները, այլև արտահայտում է տվյալ ժամանակաշրջանի բարոյական, կրոնական և ազգային պատկերացումները։ Հատկապես հետաքրքիր է հերոսների հակադրությունը բացասական կամ հակառակորդ կերպարների հետ, քանի որ այդ եղանակով ընդգծվում են այն արժեքները, որոնք պատմիչը կարևորում է որպես օրինակելի և հասարակության համար ընդունելի։ Աշխատությունը հնարավորություն է տալիս պատմագրական երկերը դիտարկել ոչ միայն որպես պատմական տեղեկությունների աղբյուր, այլև որպես գեղարվեստական և գաղափարական համակարգ, որտեղ պատմական իրադարձությունները ներկայացվում են որոշակի արժեքային դիրքորոշմամբ։ V դարի հայ պատմագրության ուսումնասիրությունը այս տեսանկյունից կարևոր է ազգային ինքնագիտակցության, պատմական հիշողության և հերոսական իդեալի ձևավորման գործընթացները հասկանալու համար։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել հայագետներին, գրականագետներին, պատմաբաններին, մշակութաբաններին, հին և միջնադարյան հայ գրականության ուսումնասիրողներին, ինչպես նաև հայ պատմագրության գեղարվեստական առանձնահատկություններով հետաքրքրվող ուսանողներին ու հետազոտողներին։