Հայաստանի Հանրապետության ագրարային աշխատանքի էկոնոմիկա

Medicine

Այս գիտական աշխատանքը նվիրված է երեխաների մոտ շնչառական օրգանների ոչ սպեցիֆիկ հիվանդությունների այն դեպքերի համալիր ուսումնասիրությանը, երբ հիվանդության կլինիկական ընթացքը ուղեկցվում է աղիքային համախտանիշով։ Հետազոտության հիմնական ուշադրությունը կենտրոնացած է նման հիվանդությունների ժամանակ առաջացող իմունաբանական և բակտերիոլոգիական փոփոխությունների բացահայտման, դրանց կլինիկական նշանակության գնահատման և շնչառական ու աղիքային համակարգերի ախտաբանական գործընթացների փոխկապակցվածության ուսումնասիրման վրա։ Աշխատանքի թեման հատկապես կարևոր է մանկաբուժության տեսանկյունից, քանի որ երեխաների օրգանիզմում իմունային համակարգի առանձնահատկությունները և միկրոֆլորայի հարաբերական անկայունությունը կարող են էական դեր ունենալ վարակային և բորբոքային հիվանդությունների ընթացքի ու դրսևորումների մեջ։ Ուսումնասիրության շրջանակում կարող են գնահատվել հիվանդ երեխաների իմունային համակարգի տարբեր ցուցանիշներ, դրանց փոփոխությունները հիվանդության տարբեր փուլերում, ինչպես նաև աղիքային միկրոֆլորայի կազմն ու հնարավոր շեղումները։ Բակտերիոլոգիական հետազոտությունների միջոցով ուշադրություն է դարձվում աղիքային միկրոօրգանիզմների հարաբերակցությանը, հնարավոր դիսբիոտիկ փոփոխություններին և դրանց կապին հիվանդության կլինիկական դրսևորումների հետ։ Միաժամանակ իմունաբանական ցուցանիշների ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու օրգանիզմի պաշտպանական համակարգի արձագանքը և պարզելու, թե արդյոք իմունային փոփոխությունները կարող են կապված լինել հիվանդության ծանրության, տևողության կամ ընթացքի առանձնահատկությունների հետ։ Շնչառական և աղիքային համակարգերի միաժամանակյա ախտահարման ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև այն պատճառով, որ աղիքային միկրոբիոտան և իմունային համակարգը սերտորեն փոխկապակցված են, իսկ աղիքային մանրէային հավասարակշռության փոփոխությունները կարող են ուղեկցվել իմունային պատասխանի փոփոխություններով։ Այս պատճառով աշխատանքը դիտարկում է ոչ միայն առանձին լաբորատոր ցուցանիշներ, այլև դրանց հնարավոր փոխհարաբերությունները կլինիկական պատկերի հետ։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել նման համակցված վիճակների ախտորոշման և կլինիկական գնահատման մոտեցումների կատարելագործմանը՝ օգնելով ավելի ամբողջական պատկերացում կազմել հիվանդության ընթացքի մասին։ Հատուկ նշանակություն կարող է ունենալ նաև այն երեխաների տարբերակումը, որոնց մոտ շնչառական հիվանդության հետ միաժամանակ առկա են առավել արտահայտված աղիքային դրսևորումներ և միկրոբիոլոգիական շեղումներ։ Աշխատանքը կարող է հետաքրքրել մանկաբույժներին, մանկական վարակաբաններին, կլինիկական իմունոլոգներին, մանրէաբաններին և լաբորատոր ախտորոշման մասնագետներին, ինչպես նաև բժշկական բուհերի ուսանողներին, ասպիրանտներին և հետազոտողներին, որոնք ուսումնասիրում են մանկական շնչառական հիվանդությունների, աղիքային միկրոֆլորայի և իմունային համակարգի փոխազդեցության խնդիրները։ Մատենագիտական տվյալների համաձայն՝ աշխատանքը Է. Յու. Սիմոնյանի հեղինակած բժշկական գիտությունների թեկնածուի աստիճանի համար նախատեսված ատենախոսական աշխատանք է, որը ներկայացվել է Մ. Հերացու անվան Երևանի պետական բժշկական համալսարանում 2008 թվականին, ունի 25 էջ, ներառում է աղյուսակներ և նկարներ, իսկ գրականության ցանկը կազմված է 9 աղբյուրից։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է տասներկումատնյա աղու խոցային հիվանդության բարդացած ձևերի կլինիկական առանձնահատկությունների, ախտորոշման և վիրաբուժական կառավարման սկզբունքների ուսումնասիրությանը, երբ նեղացման երևույթները զուգակցվում են պերֆորացիայի և արյունահոսության հետ։ Հետազոտության կենտրոնում միաժամանակ մի քանի բարդությունների առկայությամբ պայմանավորված կլինիկական վիճակի գնահատումն է, քանի որ նման դեպքերում հիվանդության ընթացքը կարող է պահանջել ախտորոշիչ տվյալների և ընդհանուր կլինիկական պատկերի համալիր վերլուծություն։ Քննվում են խոցային գործընթացի հետևանքով տասներկումատնյա աղու լուսանցքի նեղացման ձևավորման առանձնահատկությունները, մարսողական համակարգի բնականոն գործունեության խանգարումները և դրանց համակցումը սուր բարդությունների հետ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում կլինիկական և գործիքային ախտորոշման նշանակությանը՝ բարդությունների բնույթը, ծանրության աստիճանը և դրանց փոխազդեցությունը գնահատելու տեսանկյունից։ Ուսումնասիրվում են տարբեր կլինիկական իրավիճակներում վիրաբուժական մոտեցման ընտրության ընդհանուր սկզբունքները՝ հաշվի առնելով հիվանդի ընդհանուր վիճակը, խոցային ախտահարման բնույթը, ուղեկցող փոփոխությունները և հնարավոր հետվիրահատական ռիսկերը։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում անհատականացված բժշկական որոշումների անհրաժեշտությունը, քանի որ համակցված բարդությունների դեպքում բուժման մարտավարությունը պայմանավորված է բազմաթիվ կլինիկական գործոնների միաժամանակյա գնահատմամբ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են համեմատվել տարբեր վիրաբուժական մոտեցումների կիրառման արդյունքները, դրանց հնարավոր առավելություններն ու սահմանափակումները, ինչպես նաև վաղ և ուշ հետվիրահատական շրջանի առանձնահատկությունները։ Դիտարկվում են հիվանդների կլինիկական հսկողության, հնարավոր բարդությունների գնահատման և բուժման արդյունքների երկարաժամկետ վերլուծության հարցերը։ Անդրադարձ է կատարվում նաև ժամանակակից ախտորոշիչ տեխնոլոգիաների և բուժման կազմակերպման սկզբունքների նշանակությանը բարդացած խոցային հիվանդության կառավարման արդյունավետության բարձրացման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է որովայնային վիրաբուժության, գաստրոէնտերոլոգիայի, կլինիկական ախտորոշման և հետվիրահատական հսկողության մոտեցումները՝ տասներկումատնյա աղու խոցային հիվանդության բազմաբարդ ընթացքի բժշկական կառավարման գիտական հիմքերը ուսումնասիրելու նպատակով։

Literature

Այս աշխատանքը համեմատական վերլուծության շրջանակում ուսումնասիրում է երկու ազգային գրական ավանդույթների կարևոր արձակագիրների ստեղծագործական աշխարհը՝ բացահայտելով նրանց գրական մտածողության, թեմատիկ մոտեցումների և գեղարվեստական արտահայտչաձևերի զուգահեռներն ու տարբերությունները։ Հեղինակը դիտարկում է, թե ինչպես են երկու արձակագիրները ներկայացնում մարդու ներաշխարհը, գյուղական իրականությունը, սոցիալական փոփոխությունների ազդեցությունը անհատի վրա և բարոյական ընտրության բարդությունները՝ յուրաքանչյուրը իր մշակութային միջավայրի առանձնահատկություններով պայմանավորված։ Վերլուծության մեջ առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում կերպարների հոգեբանական խորությանը, լեզվական արտահայտչականությանը և պատմողական կառուցվածքի յուրահատկություններին, որոնք ձևավորում են երկու տարբեր, սակայն գաղափարապես մոտեցող գրական աշխարհներ։ Շեշտվում է մարդու և հասարակության հարաբերության խնդիրը, ավանդականի և նորի բախումը, ինչպես նաև պարզ կյանքի մեջ թաքնված փիլիսոփայական իմաստների բացահայտումը։

Biology

Այս գիտական աշխատությունը նվիրված է մարդու քրոնիկ հիվանդությունների զարգացման մոլեկուլային մեխանիզմների ուսումնասիրման համար բիոինֆորմատիկական մոտեցումների մշակմանը և կիրառմանը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են կենսաբանական մեծածավալ տվյալների վերլուծության մեթոդները, գենոմային և մոլեկուլային տեղեկատվության մշակման գործիքները, հիվանդությունների առաջացման հետ կապված գենետիկական և բջջային գործընթացների բացահայտման հնարավորությունները։ Ներկայացվում են համակարգչային մոդելավորման, տվյալների ինտեգրման, վիճակագրական վերլուծության և կենսաբանական ցանցերի ուսումնասիրման մեթոդներ, որոնք նպաստում են քրոնիկ հիվանդությունների պատճառների ավելի խորքային ըմբռնմանը և նոր ախտորոշիչ ու թերապևտիկ մոտեցումների մշակմանը։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել կենսաբանների, բժիշկների, բիոինֆորմատիկայի մասնագետների, մոլեկուլային կենսաբանների և կենսաբժշկական հետազոտություններով զբաղվող գիտաշխատողների համար։

Linguistics

Հրատարակությունը ներկայացնում է մայրենի լեզվի նկատմամբ սիրո, հարգանքի և պահպանության գաղափարին նվիրված գրականության հանձնարարական ցանկ՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին ուղղորդել համապատասխան գրքերի, հոդվածների, ուսումնական և մշակութային նյութերի ընտրության հարցում։ Այն կարող է ներառել հայոց լեզվի պատմությանը, զարգացմանն ու պահպանությանը, լեզվական մշակույթին, ուղղագրությանը, բառապաշարին, հայ գրականությանը և ազգային ինքնության ձևավորման գործում մայրենի լեզվի ունեցած նշանակությանը վերաբերող հրատարակություններ։ Ցանկի հիմնական արժեքը տեղեկատվության համակարգված ներկայացումն է, որի շնորհիվ ընթերցողը կարող է ավելի հեշտությամբ գտնել մայրենի լեզվի ուսումնասիրության և արժևորման համար անհրաժեշտ աղբյուրներ։ Նման մատենագիտական նյութը կարող է նախատեսված լինել դպրոցականների, ուսանողների, ուսուցիչների, գրադարանավարների և հայոց լեզվով ու գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։ Հրատարակության մեջ ընդգրկված գրականությունը կարող է նպաստել լեզվի նկատմամբ հոգատար վերաբերմունքի, ճիշտ և գրագետ խոսքի, ազգային մշակութային ժառանգության գիտակցման և ընթերցասիրության զարգացմանը։ Առանձնահատուկ նշանակություն ունի մատենագիտական ցանկի կրթադաստիարակչական բնույթը, քանի որ մայրենի լեզվի պահպանությունը ներկայացվում է ոչ միայն որպես լեզվաբանական, այլև որպես ազգային մշակույթի և ինքնության պահպանման կարևոր պայման։ Նյութերի ընտրությունը կարող է օգտակար լինել նաև թեմատիկ ընթերցանության կազմակերպման, դպրոցական և արտադասարանային միջոցառումների նախապատրաստման, գրադարանային ցուցահանդեսների ձևավորման և լեզվամշակութային աշխատանքների իրականացման համար։ Հրատարակությունը միաժամանակ կարող է ծառայել որպես կողմնորոշիչ գործիք այն ընթերցողների համար, ովքեր ցանկանում են խորացնել իրենց գիտելիքները հայոց լեզվի, գրականության և լեզվական ժառանգության վերաբերյալ։ Մատենագիտական ցանկի միջոցով համակարգված կերպով ներկայացվող գրականությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու թեմայի տարբեր կողմերը՝ լեզվի պատմական զարգացումից և գրական ժառանգությունից մինչև ժամանակակից լեզվական մշակույթի խնդիրներ։ Աշխատանքը կարող է նպաստել մայրենի լեզվի նկատմամբ հետաքրքրության մեծացմանը, ընթերցանության մշակույթի զարգացմանը և հայերեն գրական ու գիտական աղբյուրների առավել արդյունավետ օգտագործմանը։ Այն կարող է հետաքրքրել գրադարանագետներին, մատենագետներին, հայոց լեզվի և գրականության ուսուցիչներին, բանասերներին, մշակութաբաններին, դպրոցականներին, ուսանողներին և հայերենով ու ազգային մշակույթով հետաքրքրվող ընթերցողներին։

History

Մատենագիտական ցանկը նվիրված է հայերի ցեղասպանության վերաբերյալ գրականության համակարգված ներկայացմանը և կազմված է Մեծ եղեռնի 75-ամյակի առիթով։ Այն ընդգրկում է թեմային վերաբերող տարբեր բնույթի հրատարակություններ՝ պատմագիտական աշխատություններ, մենագրություններ, ժողովածուներ, հոդվածներ, փաստաթղթերի և վկայությունների հրապարակումներ, ինչպես նաև այլ մատենագիտական նյութեր, որոնք հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրել հայ ժողովրդի ողբերգական պատմության այս կարևորագույն էջը։ Նյութերի ընտրությունն ու դասակարգումը նպաստում են ցեղասպանության նախապատմության, իրականացման ընթացքի, հայ բնակչության զանգվածային տեղահանությունների և կոտորածների, մարդկային կորուստների, բռնությունների հետևանքների և միջազգային արձագանքի վերաբերյալ առկա գրականության կողմնորոշմանը։ Ցանկը արժեքավոր է նաև նրանով, որ մեկտեղում է տարբեր ժամանակաշրջաններում և տարբեր հեղինակների կողմից ստեղծված ուսումնասիրություններ՝ հնարավորություն տալով հետազոտողին համեմատել պատմական իրադարձությունների վերաբերյալ տարբեր մոտեցումներ և աղբյուրագիտական նյութեր։ Հրատարակությունը կարող է ծառայել որպես գործնական ուղեցույց գիտական հետազոտությունների, ուսումնական աշխատանքների, գրադարանային որոնումների և Հայոց ցեղասպանության թեմայով հետագա ուսումնասիրությունների համար։ Այն հատկապես օգտակար է պատմաբանների, մատենագետների, գրադարանավարների, ուսանողների, դասախոսների, հետազոտողների և թեմայով հետաքրքրվող ընթերցողների համար՝ հեշտացնելով անհրաժեշտ գրականության բացահայտումը, ընտրությունը և օգտագործումը։ Մատենագիտական բնույթը հրատարակությանը հաղորդում է նաև տեղեկատու նշանակություն՝ հնարավորություն տալով պատկերացում կազմել տվյալ ժամանակաշրջանում ցեղասպանության ուսումնասիրությանը նվիրված գրականության ծավալի և հիմնական ուղղությունների մասին։