Հայաստանի Հանրապետության պետական բյուջեի հարկային եկամուտների կառավարման հիմնախնդիրները

Psychology

Աշխատությունը նվիրված է ժամկետային զինծառայողների շրջանում քրեածին վարքի ձևավորման սոցիալ-հոգեբանական պատճառների ուսումնասիրությանը և դրանց կանխարգելման ու հաղթահարման հնարավոր ուղիների բացահայտմանը։ Վերլուծվում են զինվորական միջավայրի առանձնահատկությունները, անձի անհատական հոգեբանական գործոնները, սոցիալական փոխհարաբերությունները, հարմարվողականության դժվարությունները և այլ հանգամանքներ, որոնք կարող են ազդեցություն ունենալ վարքային շեղումների առաջացման վրա։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են զինծառայողների հոգեբանական վիճակի գնահատման մեթոդները, միջանձնային հարաբերությունների դերը, կարգապահության պահպանման խնդիրները և կանխարգելիչ աշխատանքի կազմակերպման մոտեցումները։ Քննարկվում են հոգեբանական աջակցության, դաստիարակչական միջոցառումների, սոցիալական միջավայրի բարելավման և կառավարման արդյունավետ մեխանիզմների կիրառման հնարավորությունները՝ ուղղված բացասական վարքային դրսևորումների նվազեցմանը։ Հետազոտությունը կարևոր նշանակություն ունի ռազմական հոգեբանության, քրեաբանության և զինվորական կոլեկտիվների կառավարման ոլորտներում՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով հոգեբանների, իրավաբանների, ռազմական մասնագետների, սոցիալական աշխատողների և հետազոտողների համար։

Technology

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության մոլիբդենային խտանյութերի վերամշակման տեխնոլոգիական գործընթացների մշակման և կատարելագործման հիմնախնդիրների համակողմանի ուսումնասիրությանը՝ ընդգծելով հումքի որակի, հանքաքարի կազմի և վերամշակման արդյունավետության փոխկապակցվածությունը։ Վերլուծվում են մոլիբդենի ստացման հիմնական հիդրոմետալուրգիական և պիրոմետալուրգիական մեթոդները, դրանց տեխնոլոգիական առանձնահատկությունները, էներգաարդյունավետությունը և շրջակա միջավայրի վրա ազդեցությունը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում խտանյութերի մաքրության բարձրացման, կեղտային խառնուրդների հեռացման և վերջնական արտադրանքի որակի ապահովման տեխնոլոգիական լուծումներին։ Ուսումնասիրությունը նաև քննարկում է տեղական հանքավայրերի հումքային բազայի առանձնահատկությունները, տեխնոլոգիական շղթայի օպտիմալացման հնարավորությունները և միջազգային փորձի կիրառելիությունը ՀՀ մետալուրգիական արդյունաբերությունում։ Աշխատությունը ներկայացնում է գործնական առաջարկություններ, որոնք կարող են նպաստել մոլիբդենային արտադրության արդյունավետության բարձրացմանը և արդյունաբերության մրցունակ զարգացմանը։

Medicine

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում մանկական տարիքի անձանց շրջանում թունավորումների տարածվածության, պատճառների, կլինիկական ընթացքի և բժշկական օգնության կազմակերպման առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Հետազոտությունը հատկապես կարևոր է մանկական թունաբանության տեսանկյունից, քանի որ երեխաների օրգանիզմի անատոմիական և ֆիզիոլոգիական առանձնահատկությունները կարող են պայմանավորել թունավոր նյութերի նկատմամբ ավելի բարձր զգայունություն և հիվանդության ընթացքի յուրահատկություններ։ Աշխատությունը հեղինակել է Մարինե Ռոբերտի Գրիգորյանը, որը 2008 թվականին պաշտպանել է բժշկական գիտությունների թեկնածուական ատենախոսություն հենց այս թեմայով։ Ներկայում նա ղեկավարում է «Մուրացան» համալսարանական հիվանդանոցային համալիրի ՀՀ թունաբանության և մանկական վերակենդանացման կլինիկան։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է մանկական թունավորումների պատճառագիտական կառուցվածքի ուսումնասիրությունը։ Կարող են վերլուծվել դեղորայքային պատրաստուկներով, կենցաղային քիմիական նյութերով, թունաքիմիկատներով, սննդային և այլ թունավոր գործոններով պայմանավորված դեպքերը՝ հաշվի առնելով երեխայի տարիքը, թունավորման հանգամանքները, նյութի ներթափանցման ճանապարհը և ընդունված քանակը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն կարող է դարձվել պատահական թունավորումներին, որոնք մանկական տարիքում հաճախ կապված են շրջակա միջավայրի նկատմամբ երեխայի հետաքրքրասիրության, դեղերի կամ քիմիական նյութերի ոչ պատշաճ պահպանման և մեծահասակների վերահսկողության բացակայության հետ։ Աշխատության շրջանակում կարող են ուսումնասիրվել նաև թունավորումների կլինիկական դրսևորումները՝ գիտակցության փոփոխությունները, շնչառական և սրտանոթային համակարգերի խանգարումները, նյարդաբանական ախտանշանները, մարսողական համակարգի դրսևորումները և այլ նշաններ։ Այս տվյալների համակարգումը հնարավորություն է տալիս գնահատելու թունավորման ծանրության աստիճանը և որոշելու բժշկական միջամտության անհրաժեշտ ծավալը։ Հետազոտության կարևոր բաղադրիչ է թունաբանական ախտորոշման և բուժման կազմակերպումը։ Դրա շրջանակում կարող են դիտարկվել թունավորման վաղ հայտնաբերման, թունավոր նյութի նույնականացման, լաբորատոր և գործիքային հետազոտությունների, հակաթույների կիրառման, դետոքսիկացիոն միջոցառումների և ինտենսիվ թերապիայի կազմակերպման հարցերը։ Ծանր դեպքերում առանձնահատուկ նշանակություն ունի վերակենդանացման ծառայության արագ հասանելիությունը, քանի որ որոշ թունավորումներ կարող են կարճ ժամանակահատվածում առաջացնել կենսական կարևոր օրգանների աշխատանքի խանգարումներ։ Աշխատության երկրորդ առանցքային ուղղությունը ՀՀ-ում թունաբանական ծառայության կազմակերպման հիմնադրույթների մշակումն է։ Այս առումով ուսումնասիրվում են բժշկական օգնության տարբեր մակարդակների փոխգործակցությունը, մասնագիտացված թունաբանական կենտրոնի դերը, շտապ բժշկական օգնության և հիվանդանոցային ծառայությունների համագործակցությունը, մասնագետների պատրաստվածությունը և հիվանդների տեղափոխման ու հոսպիտալացման սկզբունքները։ Թեմայի գործնական նշանակությունը պայմանավորված է նաև մասնագիտացված կենտրոնի գործունեությամբ. «Մուրացան» համալիրում գործում է ՀՀ թունաբանության և մանկական վերակենդանացման կլինիկան, որը մասնագիտացված օգնություն է տրամադրում համապատասխան հիվանդներին։ Հետազոտությունը կարող է ներառել նաև թունավորումների կանխարգելման միջոցառումների ուսումնասիրություն։ Երեխաների շրջանում թունավորման դեպքերի նվազեցման համար կարևոր են դեղամիջոցների և կենցաղային քիմիական նյութերի անվտանգ պահպանումը, ծնողների և խնամակալների իրազեկվածության բարձրացումը, վտանգավոր նյութերի պատշաճ մակնշումը և հանրային առողջապահական կրթությունը։ Այս տեսանկյունից աշխատանքը ոչ միայն բուժական, այլև կանխարգելիչ նշանակություն ունի։ Հետազոտության արդյունքները կարող են նպաստել մանկական թունավորումների վաղ ախտորոշման և բուժման ալգորիթմների կատարելագործմանը, մասնագիտացված թունաբանական ծառայության արդյունավետության բարձրացմանը և երեխաների շրջանում թունավորումներից առաջացող ծանր բարդությունների ու մահացության նվազեցմանը։ Աշխատությունը կարող է հետաքրքրել մանկաբույժներին, թունաբաններին, անեսթեզիոլոգ-ռեանիմատոլոգներին, շտապ բժշկական օգնության մասնագետներին, կլինիկական լաբորատոր ախտորոշման մասնագետներին, առողջապահության կազմակերպիչներին, բժշկական բուհերի դասախոսներին, ասպիրանտներին և մանկական թունաբանությամբ ու ինտենսիվ թերապիայով զբաղվող հետազոտողներին։

Other Subjects

Աշխատությունը նվիրված է քաղցր տաքդեղի և բադրիջանի տարբեր սորտերի կենսաբանական, ագրոնոմիական և արտադրական առանձնահատկությունների համեմատական ուսումնասիրությանը Հայաստանի Հանրապետության երկու էապես տարբեր հողակլիմայական պայմաններում։ Հետազոտության կենտրոնում սորտերի աճի և զարգացման ընթացքի, բերքատվության, պտուղների որակական հատկանիշների և շրջակա միջավայրի պայմաններին հարմարվողականության գնահատումն է՝ նպատակ ունենալով բացահայտել տարբեր գոտիներում առավել արդյունավետ դրսևորվող սորտային առանձնահատկությունները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում բույսերի ֆենոլոգիական փուլերին՝ ծլման, վեգետատիվ աճի, ծաղկման, պտղակալման և բերքի հասունացման ժամկետներին, քանի որ ջերմաստիճանային ռեժիմի, վեգետացիոն շրջանի տևողության և տեղանքի բարձրության տարբերությունները կարող են էականորեն ազդել դրանց զարգացման ընթացքի վրա։ Համեմատական ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս գնահատելու, թե նույն սորտերը ինչպես են արձագանքում լեռնաանտառային գոտու համեմատաբար զով պայմաններին և Արարատյան հարթավայրին բնորոշ ավելի տաք ու չոր կլիմայական միջավայրին։ Քննվում են բույսերի ձևաբանական հատկանիշները, պտուղների չափը, ձևը, զանգվածը, ապրանքային տեսքը, հասունացման միաժամանակությունը և բերքի ձևավորման ընդհանուր բնույթը։ Կարևորվում է ոչ միայն բարձր բերքատվությունը, այլև դրա կայունությունը, քանի որ սորտի արտադրական արժեքը պայմանավորված է տարբեր եղանակային պայմաններում կանխատեսելի արդյունք ապահովելու ունակությամբ։ Հետազոտության շրջանակում կարող են դիտարկվել նաև հողի առանձնահատկությունների, խոնավության ապահովվածության և ջերմային պայմանների ազդեցությունները բույսերի կենսագործունեության ու պտղաբերության վրա։ Սորտերի համեմատական գնահատումը կարևոր նշանակություն ունի գյուղատնտեսական շրջանացման համար, քանի որ հնարավորություն է տալիս տարբերակել լայն հարմարվողականություն ունեցող և առավելապես որոշակի գոտուն համապատասխանող ձևերը։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել նաև բանջարաբուծության սորտային կառուցվածքի կատարելագործման, տեղական պայմաններին համապատասխան մշակաբույսերի ընտրության և արտադրական արդյունավետության գնահատման տեսանկյունից։ Ընդհանուր առմամբ հետազոտությունը համադրում է բանջարաբուծության, սորտագիտության, բույսերի ֆիզիոլոգիայի և ագրոէկոլոգիայի մոտեցումները՝ տարբեր բնական գոտիներում քաղցր տաքդեղի ու բադրիջանի սորտերի կենսաբանական և տնտեսական արժեքը համակողմանիորեն գնահատելու նպատակով։

Pedagogy

Աշխատությունը նվիրված է դպրոցականների երաժշտական մտածողության զարգացման գործընթացում բազմաձայն երաժշտության մանկավարժական հնարավորությունների ուսումնասիրությանը՝ հատկապես տարբեր ձայների միաժամանակյա ընկալման, տարբերակման և իմաստավորված համադրման կարողությունների ձևավորման տեսանկյունից։ Հետազոտության կենտրոնում երաժշտական լսողության այնպիսի որակների զարգացումն է, որոնք սովորողին հնարավորություն են տալիս երաժշտական ստեղծագործությունը ընկալել ոչ միայն որպես մեկ հիմնական մեղեդու հաջորդականություն, այլև որպես ինքնուրույն ձայնային գծերի փոխազդեցությամբ կառուցված ամբողջական համակարգ։ Քննվում են բազմաձայն երաժշտության ընկալման հոգեբանական և մանկավարժական առանձնահատկությունները, լսողական ուշադրության բաշխման, երաժշտական հիշողության, ինտոնացիոն լսողության և վերլուծական մտածողության զարգացման պայմանները։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում ուսուցման աստիճանական կազմակերպմանը՝ պարզ բազմաձայն կառուցվածքների ճանաչումից մինչև ավելի բարդ ձայնային հարաբերությունների գիտակցված ընկալում։ Դիտարկվում են երգեցողության, երաժշտության ունկնդրման, նոտային նյութի վերլուծության և ստեղծագործական առաջադրանքների հնարավորությունները՝ որպես բազմաձայն լսողության ձևավորման փոխկապակցված միջոցներ։ Կարևորվում է յուրաքանչյուր ձայնի ինքնուրույն ընթացքը լսելու և միաժամանակ ընդհանուր երաժշտական ամբողջության մեջ դրա գործառույթը հասկանալու կարողությունը։ Ուսումնասիրությունը կարող է անդրադառնալ իմիտացիոն ձևերին, կանոնին, ինվենիցիոն և այլ բազմաձայն կառուցվածքներին՝ դրանք դիտարկելով ոչ միայն երաժշտատեսական հասկացությունների յուրացման, այլև սովորողների ակտիվ լսողական գործունեության զարգացման տեսանկյունից։ Մանկավարժական առումով կարևոր է ուսումնական նյութի համապատասխանությունը սովորողների տարիքային առանձնահատկություններին և երաժշտական պատրաստվածության աստիճանին, քանի որ բազմաձայն մտածողության ձևավորումը պահանջում է հաջորդականություն և նախկինում ձեռք բերված լսողական փորձի վրա հիմնված առաջընթաց։ Ուսուցչի դերը դիտարկվում է որպես երաժշտական նյութի նպատակային ընտրության, լսողական խնդիրների աստիճանական բարդացման և սովորողների ինքնուրույն վերլուծական գործունեության կազմակերպման կարևոր գործոն։ Նման ուսուցումը նպաստում է ոչ միայն երաժշտական լսողության զարգացմանը, այլև ուշադրության կենտրոնացմանը, տարբեր երաժշտական երևույթների համեմատմանը, կառուցվածքային կապերի բացահայտմանը և ստեղծագործության ամբողջական ընկալմանը։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է երաժշտության տեսության, երաժշտական հոգեբանության և երաժշտական կրթության մեթոդիկայի մոտեցումները՝ բազմաձայն երաժշտությունը ներկայացնելով որպես դպրոցականների երաժշտական մտածողության, լսողական մշակույթի և գեղարվեստական ընկալման զարգացման արդյունավետ մանկավարժական միջոց։

Culture

ներկայացնում է թվաբանության և աստղագիտության, պատմության և գիտության եզրագծում գտնվող եզակի ուսումնասիրություն։ Գիրքը բացահայտում է հնագույն թվային համակարգերի խորքը՝ որպես տիեզերքի կառուցվածքի և մարդկային գիտակցության հիմք։ Հեղինակը զուգակցում է պատմական և գիտական տվյալները՝ մատնանշելով, որ թվերը չեն հանդիսանում միայն հաշվարկի գործիք, այլ հանդիսանում են բնության, ժամանակի, տարածության և կյանքի օրենքների արտացոլում։ Թվային համակարգերի ուսումնասիրությունը տանում է դեպի մարդկության հնագույն մշակույթներ, առեղծվածային խորհրդանիշներ և քանդակներ, որոնք բնութագրում են տիեզերքի «կոդավորված» կառուցվածքը։ Գիրքը ներկայացնում է թվաբանության, քվանտային գիտության, տիեզերաբանության և հոգեբանության հատող կետերը՝ առաջարկելով նոր տեսանկյուններ մարդկության ու տիեզերքի փոխհարաբերության մասին։ Այն ուղղված է ինչպես գիտակներին, այնպես էլ այն ընթերցողներին, ովքեր հետաքրքրված են խորհրդանշական գիտությամբ, պատմությամբ, հոգևոր զարթոնքով և տիեզերքի գաղտնիքներով։