Discover other interesting and useful materials
Here is a collection of other files that may interest you and help in your studies or creative work. To see more, you can go to the materials sectionMathematics
Колебания и устойчивость цилиндрических оболочек в сверхзвуковом потоке газа
Աշխատությունը նվիրված է գազի գերձայնային հոսանքի ազդեցության տակ գտնվող գլանաձև թաղանթների տատանողական վարքի և կայունության տեսական ուսումնասիրությանը։ Հետազոտության կենտրոնում բարակապատ կառուցվածքի առաձգական դեֆորմացիաների և արտաքին աերոդինամիկական բեռնվածության փոխազդեցությունն է, որի հետևանքով համակարգում կարող են առաջանալ տարբեր բնույթի տատանումներ և կայունության կորստի երևույթներ։ Քննվում են գլանաձև թաղանթների երկրաչափական ու մեխանիկական բնութագրերը, սահմանային պայմանները, նյութի առաձգական հատկությունները և գազային միջավայրի շարժման պարամետրերը՝ որպես համակարգի դինամիկական արձագանքը պայմանավորող հիմնական գործոններ։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է հատկացվում շարժման դիֆերենցիալ հավասարումների ձևակերպմանը, կառուցվածքի սեփական տատանումների բնութագրերի որոշմանը և աերոդինամիկական ուժերի հաշվառմանը։ Ուսումնասիրվում է, թե գազային հոսքի արագության փոփոխությունը ինչպես կարող է ազդել տատանումների հաճախականությունների, ձևերի և կայունության սահմանների վրա։ Կարևոր տեղ է զբաղեցնում դինամիկական կայունության խնդիրը, մասնավորապես՝ այն պայմանների բացահայտումը, որոնց դեպքում փոքր սկզբնական շեղումները կարող են պահպանվել սահմանափակ կամ ժամանակի ընթացքում աճել՝ հանգեցնելով կառուցվածքի կայուն վիճակի խախտման։ Դիտարկվում են աերոառաձգական փոխազդեցության առանձնահատկությունները և ֆլատերի նման անկայուն երևույթների առաջացման տեսական նախադրյալները։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել առաձգականության տեսության, բարակ թաղանթների մեխանիկայի, աերոդինամիկայի, դիֆերենցիալ հավասարումների և կայունության տեսության մեթոդներ։ Թվային և վերլուծական մոտեցումների համադրումը հնարավորություն է տալիս գնահատել տարբեր պարամետրերի ազդեցությունը համակարգի վարքի վրա և սահմանել կայունության բնութագրական տիրույթները։ Նման խնդիրների ուսումնասիրությունը կարևոր է բարձր արագությամբ գազային միջավայրում աշխատող բարակապատ ինժեներական կառուցվածքների դինամիկական հատկությունների տեսական ըմբռնման համար։ Ընդհանուր առմամբ աշխատանքը համադրում է կառուցվածքային մեխանիկայի և աերոառաձգականության մոտեցումները՝ բացահայտելով գերձայնային հոսքի ու գլանաձև առաձգական համակարգերի փոխազդեցության հիմնական օրինաչափությունները։
Updated: 2026-09-22
Political Science
Քաղաքական համակարգի զարգացման հիմնախնդիրը անցումային հասարակությունում
Հարությունյան Է.Լ., գիտամեթոդական և վերլուծական աշխատանք է, որը նվիրված է անցումային հասարակություններում քաղաքական համակարգերի ձևավորման, զարգացման և կայունացման հիմնախնդիրների ուսումնասիրությանը։ Այն անդրադառնում է այն գործընթացներին, որոնք բնորոշ են քաղաքական վերափոխումների փուլում գտնվող երկրներին՝ ներառելով պետական կառավարման ինստիտուտների ձևավորումը, քաղաքական իշխանության լեգիտիմացման մեխանիզմները, կուսակցական համակարգերի զարգացումը և ժողովրդավարական անցման առանձնահատկությունները։ Գրքում մանրամասն վերլուծվում են քաղաքական համակարգի կայունության և անկայունության գործոնները, հասարակական-քաղաքական փոխակերպումների սոցիալ-տնտեսական նախադրյալները, ինչպես նաև քաղաքական մշակույթի և քաղաքացիական հասարակության դերը անցումային գործընթացներում։ Հատուկ ուշադրություն է դարձված ինստիտուցիոնալ բարեփոխումներին, իրավական պետության կայացման խնդիրներին և քաղաքական մասնակցության ձևերի փոփոխություններին։ Այս աշխատությունը նախատեսված է ուսանողների, հետազոտողների և պետական կառավարման ոլորտի մասնագետների համար՝ նպաստելով անցումային հասարակությունների քաղաքական զարգացումների խորքային և համակարգված ընկալմանը։
Updated: 2026-09-21
Other Subjects
Նոր գրքեր։ Հասարակական գիտություններ։ Բանասիրական գիտություններ: Լեզվաբանություն։ Գրականագիտություն: Պատմական գիտություններ: Պատմություն: Աշխարհագրություն: Հնագիտություն; Ազգագրություն։ (Ինֆորմացիոն ցանկ) = Новые книги։ Обществен (1975, Հոկտեմբեր, թիվ 10)
Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է հասարակական և հումանիտար գիտությունների տարբեր բնագավառներում նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական ցուցակը՝ նպատակ ունենալով ընթերցողներին, գիտաշխատողներին, դասախոսներին և ուսանողներին տրամադրել արդիական տեղեկատվություն նոր հրատարակությունների մասին։ Ցանկում ընդգրկված են հասարակական գիտություններին, բանասիրական գիտություններին, լեզվաբանությանը, գրականագիտությանը, պատմական գիտություններին, պատմությանը, աշխարհագրությանը, հնագիտությանը և ազգագրությանը վերաբերող աշխատություններ, որոնք արտացոլում են տվյալ ոլորտներում իրականացվող ժամանակակից հետազոտությունները, գիտական քննարկումները և տեսական զարգացումները։ Հրատարակությունը հնարավորություն է տալիս արագ ծանոթանալ նոր գրականությանը, ստանալ անհրաժեշտ մատենագիտական տվյալներ և ընտրել համապատասխան աղբյուրներ գիտահետազոտական, ուսումնական և մասնագիտական գործունեության համար։ Այն կարևոր տեղեկատվական ռեսուրս է, որը նպաստում է գիտելիքների տարածմանը, միջգիտակարգային համագործակցության զարգացմանը և հասարակագիտական ու հումանիտար գիտությունների ոլորտներում արդի գրականության հասանելիության ապահովմանը։
Updated: 2026-11-02
Linguistics
Вопросо-ответные конструкции в русском художественном тексте
Լեզվաբանական, լեզվաոճաբանական և գրականագիտական բնույթի այս աշխատանքը նվիրված է ռուսերեն գեղարվեստական տեքստում հարցուպատասխանային կառույցների կառուցվածքային, իմաստային և գործառական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը։ Քննության են առնվում հարցական և պատասխանական նախադասությունների լեզվական բնութագրերը, դրանց շարահյուսական կազմակերպումը և փոխկապակցվածությունը գեղարվեստական խոսքի կառուցվածքում։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում հարցուպատասխանային կառույցների դերին երկխոսությունների ձևավորման, կերպարների փոխհարաբերությունների բացահայտման և ստեղծագործության հաղորդակցական ու արտահայտչական համակարգի կազմակերպման գործում։ Վերլուծվում են հարցական նախադասությունների իմաստային տեսակները, պատասխանների կառուցվածքային տարբերակները, բացահայտ և ենթադրյալ պատասխանների առանձնահատկությունները, ինչպես նաև խոսքային համատեքստի ազդեցությունը դրանց մեկնաբանության վրա։ Քննարկվում են հռետորական հարցերի, ինքնահարցադրումների, ներքին երկխոսությունների և հեղինակային խոսքում կիրառվող հարցուպատասխանային ձևերի գեղարվեստական գործառույթները։ Ուսումնասիրության շրջանակներում կարող են դիտարկվել ռուս գրականության տարբեր հեղինակների ստեղծագործություններից ընտրված լեզվական օրինակները, դրանց համեմատական վերլուծությունը և հարցուպատասխանային կառույցների կիրառության ոճական օրինաչափությունները։ Անդրադարձ է կատարվում այդ կառույցների նշանակությանը տեքստի տրամաբանական կապակցվածության, խոսքի հուզական արտահայտչականության, կերպարների հոգեբանական բնութագրման և ընթերցողի հետ հաղորդակցական փոխազդեցության ապահովման գործում։ Աշխատանքը կարող է օգտակար լինել ռուսաց լեզվի շարահյուսության, տեքստի լեզվաբանության, խոսույթի վերլուծության, ոճագիտության և գեղարվեստական խոսքի ուսումնասիրությամբ զբաղվող մասնագետների ու հետազոտողների համար։
Updated: 2026-10-09
Economics
Տնտեսական համակենտրոնացումների կարգավորումը անցումային տնտեսության պայմաններում
Սույն ուսումնասիրությունը նվիրված է տնտեսական համակենտրոնացումների՝ օրինակաբար մի շարք խոշոր ընկերությունների և ընկերակցությունների ստեղծման ու զարգացման գործընթացի կարգավորմանը անցումային տնտեսության պայմաններում, ընդգծելով շուկայական մրցակցության, պետական կարգավորման և տնտեսական քաղաքականության դերը։ Աշխատությունը վերլուծում է համակենտրոնացումների տեսակները, դրանց ազդեցությունը շուկայի կառուցվածքի, արտադրողականության և գների մակարդակի վրա, ինչպես նաև կարգավորման մեխանիզմները՝ ներառյալ իրավական, ֆինանսական և հարկաբյուջետային գործիքները։ Ուսումնասիրությունը քննարկում է ինչպես համաշխարհային փորձի, այնպես էլ Հայաստանի անցումային տնտեսության առանձնահատկությունները, գնահատելով կենտրոնացման ազդեցությունը փոքր և միջին ձեռնարկությունների զարգացման վրա, սպառողների ընտրության հնարավորությունների վրա և տնտեսության ընդհանուր կայունության վրա։ Աշխատանքը կարևոր է տնտեսագետների, պետական կառավարման մարմինների և քաղաքական մշակողների համար՝ նպաստելով արդյունավետ կանոնակարգման ռազմավարությունների մշակմանը, մրցակցության պաշտպանության խթանմանը և շուկայական հարաբերությունների կայունացմանն անցումային տնտեսության պայմաններում։
Updated: 2026-09-20
Other Subjects
Жизнь генерал-лейтенанта князя Мадатова
Աշխատությունը կենսագրական և ռազմապատմական բնույթի ուսումնասիրություն է՝ նվիրված Ռուսական կայսրության բանակի հայազգի զորահրամանատար, գեներալ-լեյտենանտ իշխան Վալերիան Մադաթովի կյանքին և ծառայողական գործունեությանը։ Շարադրանքը ներկայացնում է նրա զինվորական ուղու հիմնական փուլերը՝ ծառայության սկզբից մինչև XIX դարի առաջին տասնամյակների պատերազմներին և Կովկասում տեղի ունեցած ռազմաքաղաքական գործընթացներին մասնակցությունը։ Առանձնահատուկ տեղ է հատկացվում ռուս-թուրքական պատերազմների, 1812 թվականի պատերազմի և դրան հաջորդած եվրոպական արշավանքների ժամանակ նրա գործունեությանը, ինչպես նաև հետագայում Կովկասյան կորպուսում իրականացրած ծառայությանը։ Կենսագրական նյութի միջոցով ներկայացվում են ոչ միայն ռազմական իրադարձությունները, այլև ժամանակաշրջանի բանակային միջավայրը, հրամանատարական հարաբերությունները և Կովկասում Ռուսական կայսրության քաղաքական ու վարչական գործունեության առանձնահատկությունները։ Կարևոր հատված են կազմում Հյուսիսային Կովկասում և Դաղստանում նրա մասնակցությամբ տեղի ունեցած արշավանքների ու քաղաքական գործընթացների նկարագրությունները, որոնք միաժամանակ հնարավորություն են տալիս ուսումնասիրելու տարածաշրջանի XIX դարի սկզբի բարդ հարաբերությունները։ Աշխատությունը կազմվել է Մադաթովի մահից հետո՝ նրա այրու՝ Սոֆյա Մադաթովայի նախաձեռնությամբ և նրա նախկին ծառայակիցների մասնակցությամբ, իսկ առաջին հրատարակությունը լույս է տեսել Սանկտ Պետերբուրգում 1837 թվականին։ Այդ հանգամանքը աշխատությանը հաղորդում է նաև հուշագրական և սկզբնաղբյուրային նշանակություն, քանի որ շարադրանքի հիմքում զգալի տեղ ունեն զորահրամանատարին անձամբ ճանաչած մարդկանց հիշողություններն ու վկայությունները։ Միաժամանակ նման աղբյուրները պահանջում են քննադատական մոտեցում, քանի որ հեղինակի նկատմամբ անձնական վերաբերմունքը կարող է ազդել նրա կերպարի և գործունեության գնահատման վրա։ Կենսագրական պատումը հնարավորություն է տալիս ուսումնասիրելու Մադաթովի անձի շուրջ ձևավորված պատմական հիշողությունը և այն կերպարը, որով նա ներկայացվել է XIX դարի ռուսական ռազմապատմական գրականության մեջ։ Ընդհանուր առմամբ աշխատությունը արժեքավոր նյութ է XIX դարի առաջին կեսի Կովկասի պատմության, ռուսական բանակի պատմության, հայազգի զինվորական գործիչների կենսագրությունների և ժամանակաշրջանի ռուս-հայկական պատմական առնչությունների ուսումնասիրության համար։
Updated: 2026-09-25