Ալեքսանդր Խուդաբաշյանի մատենադարանի հայերեն տպագիր և ձեռագիր գրքերի այբբենական ցանկ

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է համացանցային հաղորդակցության մեջ հուզարտահայտչականության դրսևորման լեզվական, ոճական և հաղորդակցական առանձնահատկությունների ուսումնասիրությանը՝ անգլերեն նյութի հիման վրա։ Քննարկվում են թվային հաղորդակցության զարգացման պայմաններում հույզերի արտահայտման միջոցները, դրանց գործառույթները և ազդեցությունը հաղորդակցվողների փոխհարաբերությունների վրա։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում համացանցային խոսույթի լեզվական կառուցվածքին, գրավոր և բանավոր հաղորդակցության տարրերի փոխներթափանցմանը, ինչպես նաև հուզական վերաբերմունքի արտահայտման նոր ձևերի առաջացմանը։ Ուսումնասիրվում են հուզական երանգավորում ունեցող բառապաշարը, գնահատողական արտահայտությունները, միջարկությունները, դարձվածային միավորները, շարահյուսական կառույցները և կետադրական նշանների արտահայտչական հնարավորությունները։ Դիտարկվում են նաև էմոջիների, էմոտիկոնների, հապավումների, տառերի կրկնության, մեծատառերի և գրաֆիկական այլ միջոցների կիրառման առանձնահատկությունները սոցիալական ցանցերում, առցանց քննարկումներում, մեկնաբանություններում և հաղորդագրություններում։ Կարևորվում են հուզարտահայտչականության և խոսքային մտադրության փոխկապակցվածությունը, հաղորդակցական իրավիճակի ազդեցությունը լեզվական միջոցների ընտրության վրա և համատեքստի դերը հուզական իմաստների մեկնաբանության գործընթացում։ Հետազոտության շրջանակում կարող են կիրառվել իմաստաբանական, գործառական, ոճաբանական և խոսութային վերլուծության մեթոդներ՝ բացահայտելու հուզական արտահայտությունների կառուցվածքային ու հաղորդակցական առանձնահատկությունները։ Անդրադարձ է կատարվում դրական և բացասական հույզերի լեզվական արտահայտմանը, հեգնանքի, հումորի, զարմանքի, հավանության և դժգոհության փոխանցման եղանակներին։ Առանձնացվում են համացանցային հաղորդակցության անմիջականության, ոչ պաշտոնական ոճի, հաղորդագրությունների հակիրճության և բազմամիջոցային բնույթի ազդեցությունները հուզական բովանդակության ձևավորման վրա։ Կարևորվում է նաև անգլերենի թվային հաղորդակցական միջավայրում ձևավորվող լեզվական նորարարությունների ուսումնասիրությունը։ Աշխատությունը նշանակություն ունի ժամանակակից լեզվաբանության, համացանցային խոսույթի, լեզվական պրագմատիկայի և հաղորդակցության տեսության զարգացման համար։ Այն կարող է օգտակար լինել լեզվաբանների, անգլերենի մասնագետների, հաղորդակցաբանների, թարգմանաբանների, մեդիահետազոտողների և համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Economics

Աշխատությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության ընդհանուր օգտագործման ուղևորատար ավտոմոբիլային տրանսպորտի ոլորտում աշխատավարձի կազմակերպման համակարգի ուսումնասիրությանը և դրա կատարելագործման ուղիների մշակմանը։ Հետազոտության հիմքում ընկած է տրանսպորտային կազմակերպությունների աշխատակիցների աշխատանքի վարձատրության արդյունավետ կազմակերպման խնդիրը՝ հաշվի առնելով ոլորտի արտադրական, տնտեսական և սոցիալական առանձնահատկությունները։ Աշխատության մեջ վերլուծվում են աշխատավարձի ձևավորման և հաշվարկման գործող մեխանիզմները, աշխատուժի ծախսերի կառուցվածքը, վարձատրության տարբեր ձևերի կիրառման հնարավորությունները և աշխատանքի արդյունքների ու աշխատավարձի միջև փոխկապակցվածությունը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում վարորդների, տեխնիկական և սպասարկող անձնակազմի աշխատանքի բնույթին, քանի որ ուղևորատար ավտոմոբիլային տրանսպորտում աշխատանքի արդյունքը պայմանավորված է ոչ միայն կատարված աշխատանքի ծավալով, այլև երթուղիների երկարությամբ, աշխատանքի ռեժիմով, ուղևորահոսքի առանձնահատկություններով, տրանսպորտային միջոցների շահագործման պայմաններով և ծառայության որակի պահանջներով։ Հետազոտության կարևոր ուղղություններից է աշխատավարձի համակարգի՝ աշխատանքի արտադրողականության և տրանսպորտային ծառայությունների արդյունավետության վրա ունեցած ազդեցության գնահատումը։ Աշխատության մեջ կարող են ուսումնասիրվել աշխատանքի վարձատրության սակագնային, ժամավճարային, գործավարձային և խառը մեխանիզմները, ինչպես նաև պարգևատրման և նյութական խրախուսման տարբեր ձևերը։ Կարևորվում է այնպիսի համակարգի ձևավորման անհրաժեշտությունը, որը միաժամանակ կապահովի աշխատողների շահագրգռվածությունը, աշխատանքի որակի բարձրացումը, ծառայությունների հուսալիությունը և տրանսպորտային կազմակերպությունների տնտեսական արդյունավետությունը։ Ուսումնասիրությունը անդրադառնում է նաև աշխատավարձի կազմակերպման վրա ազդող տնտեսական գործոններին, այդ թվում՝ փոխադրումների ինքնարժեքին, վառելիքի և շահագործման ծախսերին, աշխատանքի արտադրողականությանը, ուղևորափոխադրումների ծավալին և կազմակերպությունների ֆինանսական արդյունքներին։ Աշխատության վերլուծական հատվածը հնարավորություն է տալիս բացահայտել գործող համակարգի թերություններն ու սահմանափակումները և առաջարկել դրանց վերացմանն ուղղված կազմակերպատնտեսական միջոցառումներ։ Կատարելագործման առաջարկները կարող են ուղղված լինել աշխատանքի արդյունքների առավել ճշգրիտ գնահատմանը, աշխատավարձի և արտադրողականության փոխկապակցվածության ամրապնդմանը, խրախուսման համակարգերի բարելավմանը և ոլորտում աշխատանքի վարձատրության ավելի արդար ու արդյունավետ մեխանիզմների ներդրմանը։ Թեմայի ուսումնասիրությունը կարևոր է նաև սոցիալական տեսանկյունից, քանի որ ուղևորատար տրանսպորտի բնականոն աշխատանքը մեծապես կախված է աշխատողների մասնագիտական պատրաստվածությունից, պատասխանատվությունից և աշխատանքի նկատմամբ մոտիվացիայից։ Աշխատությունը կարող է օգտակար լինել տնտեսագետների, տրանսպորտի կառավարման մասնագետների, աշխատանքի տնտեսագիտությամբ զբաղվող հետազոտողների, կազմակերպությունների ղեկավարների, մասնագիտական կրթության ոլորտի ներկայացուցիչների, ինչպես նաև համապատասխան մասնագիտությունների ուսանողների համար։

Other Subjects

Монография посвящена отдельным вопросам агротехники плодоводства и рассматривает научные и практические аспекты выращивания плодовых культур в различных почвенно-климатических условиях; в работе анализируются методы подготовки почвы, посадки и формирования деревьев, системы удобрения и орошения, способы повышения урожайности и качества плодов, а также меры по защите насаждений от болезней и вредителей; особое внимание уделяется рациональному использованию агротехнических приёмов, влиянию условий выращивания на продуктивность садов и внедрению передового опыта в практику садоводства, что делает издание полезным для специалистов сельского хозяйства, научных работников и студентов аграрного профиля.

History

Հրատարակությունը «Ժողովրդական թանգարան» պարբերականի առանձին համար է՝ նվիրված Առաքել Բահաթրյանին։ Այն հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ մտավոր և մշակութային կյանքի պատմության, ինչպես նաև 19-րդ դարի հայ հասարակական ու կրթական միջավայրի ուսումնասիրության տեսանկյունից։ Անվանատիտղոսում առանձնացված անձի հիշատակումը ցույց է տալիս, որ համարը կապված է նրա կյանքի, գործունեության կամ մտավոր ժառանգության ներկայացման հետ։ Նմանատիպ նյութերը կարևոր դեր են ունեցել հայ ընթերցող հասարակության շրջանում ազգային գործիչների, գրական ու մշակութային դեմքերի մասին տեղեկությունների տարածման գործում։ Պարբերականի ժողովրդական-լուսավորչական ուղղվածությունը ենթադրում է գիտելիքի մատչելի փոխանցման և ազգային մշակութային հիշողության պահպանման կարևորում։ Համարը կարող է օգտագործվել Առաքել Բահաթրյանի գործունեության, նրա ժամանակաշրջանի մտավոր միջավայրի և հայ պարբերական մամուլի զարգացման պատմության ուսումնասիրության ընթացքում։ Այն նաև արժեքավոր սկզբնաղբյուր է 19-րդ դարի Կոստանդնուպոլսի հայ տպագրական ու ընթերցողական մշակույթի, կենսագրական նյութերի տարածման և ազգային ինքնության պահպանմանն ուղղված լուսավորչական նախաձեռնությունների հետազոտման համար։

Biology

Ուսումնասիրությունը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետության Կոտայքի մարզի բնական կերային հանդակների ներկայիս վիճակի գնահատմանը և դրանց էկոլոգիական ու գյուղատնտեսական նշանակության բացահայտմանը։ Աշխատանքում բնական կերային ռեսուրսները դիտարկվում են որպես գյուղատնտեսական կենդանիների կերապահովման կարևոր բաղադրիչ և միաժամանակ որպես բնական էկոհամակարգերի պահպանության, հողային ռեսուրսների արդյունավետ օգտագործման և գյուղական համայնքների կենսագործունեության համար նշանակալի տարածքներ։ Հետազոտության շրջանակում ուսումնասիրվում են Կոտայքի մարզի արոտավայրերի և խոտհարքների տարածքային առանձնահատկությունները, բուսածածկի կազմն ու կառուցվածքը, բուսականության արտադրողականությունը և կերային արժեքը։ Առանձնահատուկ ուշադրություն է դարձվում բնական կերային հանդակների վիճակի վրա ազդող գործոններին, այդ թվում՝ արածեցման ինտենսիվությանը, հողերի օգտագործման առանձնահատկություններին, կլիմայական պայմաններին, խոնավության ռեժիմին, հողի էրոզիոն գործընթացներին և մարդածին ազդեցությանը։ Ուսումնասիրությունը հնարավորություն է տալիս բացահայտելու բուսական ծածկի փոփոխությունների հիմնական միտումները, դեգրադացիայի հնարավոր դրսևորումները և բնական կերային ռեսուրսների վերականգնման ու արդյունավետ կառավարման անհրաժեշտությունը։ Քննարկվում են նաև արոտավայրերի ռացիոնալ օգտագործման, արածեցման ծանրաբեռնվածության կարգավորման, բուսականության բնական վերականգնման խթանման և կերային ռեսուրսների արտադրողականության պահպանման հնարավոր ուղղությունները։ Աշխատանքի կարևոր բաղադրիչ է բնական կերային հանդակների գնահատումը ոչ միայն որպես անասնապահության համար անհրաժեշտ ռեսուրս, այլև որպես կենսաբազմազանության պահպանման և շրջակա միջավայրի կայունության կարևոր գործոն։ Կոտայքի մարզի բնական պայմանների և տարածքային առանձնահատկությունների հաշվառմամբ ուսումնասիրությունը կարող է հիմք հանդիսանալ կերային հանդակների արդյունավետ օգտագործման և պահպանության գիտականորեն հիմնավորված մոտեցումների մշակման համար։ Նյութը կարող է օգտակար լինել ագրոնոմների, գյուղատնտեսության մասնագետների, էկոլոգների, բուսաբանների, հողագետների, բնապահպանական կառույցների ներկայացուցիչների, գիտաշխատողների և գյուղատնտեսական բարձրագույն ուսումնական հաստատությունների ուսանողների համար։

Chemistry

Աշխատությունը նվիրված է ազինային միացությունների հիմքի վրա նոր չկոնդենսված բի- և տրիցիկլիկ հետերոցիկլային համակարգերի սինթեզին, կառուցվածքային ուսումնասիրությանը և դրանց ածանցյալների կենսաբանական ակտիվության գնահատմանը։ Ուսումնասիրվում են նոր օրգանական միացությունների ստացման եղանակները, քիմիական փոխակերպումների օրինաչափությունները և ստացված նյութերի կառուցվածք-հատկություն կապերը։ Աշխատության մեջ ներկայացվում են սինթեզված միացությունների ֆիզիկաքիմիական բնութագրերը, կառուցվածքի հաստատման մեթոդները և դրանց հնարավոր կենսաբանական ազդեցությունների հետազոտման արդյունքները։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում հետերոցիկլային համակարգերի նշանակությանը դեղանյութերի ստեղծման, կենսաակտիվ նյութերի որոնման և օրգանական քիմիայի զարգացման գործում։ Հետազոտությունը կարևոր ներդրում է նոր միացությունների ստացման և դրանց կիրառական հնարավորությունների բացահայտման ոլորտում՝ հետաքրքրություն ներկայացնելով օրգանական քիմիայի, կենսաքիմիայի, դեղագործական քիմիայի և քիմիական տեխնոլոգիաների մասնագետների ու հետազոտողների համար։