Բաքվի Հայոց մարդասիրական ընկերության գրադարանի գրացուցակ

History

Աշխատությունը նվիրված է հայրենիքի պատմությանն ու ազգային կյանքում նշանակալի դեր ունեցած գործերին՝ նպատակ ունենալով համառոտ և մատչելի շարադրանքով ընթերցողին ներկայացնել հայրենյաց անցյալի կարևոր իրադարձություններն ու հիշարժան իրողությունները։ «Սոփերք» հասկացությունը ենթադրում է ընտրված նյութերի ժողովածու կամ համառոտ ամփոփում, ուստի վերնագիրը մատնանշում է հայրենասիրական և պատմաճանաչողական բովանդակության սեղմ ներկայացման ուղղվածություն։ Գրքի գաղափարական առանցքը հայրենիքի հանդեպ հետաքրքրության ու պատասխանատվության խթանումն է, ազգային անցյալի ճանաչողության խորացումը և պատմական հիշողության պահպանման կարևորության ընդգծումը։ Հայրենյաց գործերի մասին տեղեկությունների ամփոփ ներկայացումը կարող է ընթերցողին մղել խորհելու ազգային կյանքի շարունակականության, հասարակական գործունեության, հայրենիքին ծառայելու և սերունդների միջև մշակութային ժառանգության փոխանցման մասին։ Նմանատիպ հրատարակությունները կարևոր տեղ են զբաղեցրել հայերեն պատմաճանաչողական գրականության զարգացման մեջ՝ պատմական գիտելիքը կապելով ազգային ինքնագիտակցության ձևավորման և կրթական նպատակների հետ։ Դրանք նպաստել են հայրենիքի անցյալի վերաբերյալ պատկերացումների տարածմանը և ազգային արժեքների շուրջ հասարակական հետաքրքրության պահպանմանը։ Հրատարակությունը հետաքրքրություն է ներկայացնում հայ գրքի ու հասարակական մտքի պատմության ուսումնասիրության համար՝ որպես XIX դարի հայալեզու տպագիր մշակույթի և հայրենասիրական թեմատիկայի դրսևորում։ Այն կարող է օգտակար լինել հայոց պատմությամբ, ազգային ինքնագիտակցության զարգացմամբ, պատմական հիշողությամբ և հայերեն հին տպագիր գրականությամբ հետաքրքրվող ընթերցողների համար։

Economics

Սա տնտեսագիտական ուսումնասիրություն է, որը նվիրված է Հայաստանի Հանրապետությունում զբաղվածության կառուցվածքի կատարելագործման հիմնախնդիրների, աշխատաշուկայի զարգացման միտումների և արդյունավետ զբաղվածության ապահովման մեխանիզմների վերլուծությանը։ Աշխատության մեջ ուսումնասիրվում են զբաղվածության ոլորտում առկա կառուցվածքային անհամամասնությունները, տնտեսության տարբեր ճյուղերում աշխատուժի բաշխման առանձնահատկությունները, գործազրկության պատճառներն ու դրանց սոցիալ-տնտեսական հետևանքները։ Վերլուծվում են աշխատաշուկայի պահանջարկի և առաջարկի փոխհարաբերությունները, մարդկային կապիտալի զարգացման, մասնագիտական պատրաստվածության, վերապատրաստման և աշխատուժի մրցունակության բարձրացման հիմնահարցերը։ Հատուկ ուշադրություն է դարձվում պետական զբաղվածության քաղաքականությանը, աշխատաշուկայի կարգավորման գործիքներին, ներդրումային միջավայրի բարելավման, ձեռնարկատիրության խթանման և նոր աշխատատեղերի ստեղծման ուղղությամբ իրականացվող միջոցառումների արդյունավետությանը։ Աշխատությունը կարևոր նշանակություն ունի տնտեսագիտության, աշխատաշուկայի կառավարման և սոցիալ-տնտեսական քաղաքականության ոլորտներում՝ առաջարկելով զբաղվածության կառուցվածքի կատարելագործման և կայուն տնտեսական զարգացմանը նպաստող գործնական մոտեցումներ։

Linguistics

Այս գիրքը ուսումնասիրում է փոխաբերացման գործընթացը հոգելեզվաբանական տեսանկյունից՝ բացահայտելով, թե ինչպես է մարդկային միտքը լեզվի միջոցով ձևավորում փոխաբերական իմաստներ։ Գրքում վերլուծվում են փոխաբերության ընկալման և արտադրության ճանաչողական մեխանիզմները, դրանց կապը մտածողության, հիշողության և ընկալման գործընթացների հետ։ Հեղինակը անդրադառնում է նաև տարբեր լեզվական համակարգերում փոխաբերությունների կառուցվածքային առանձնահատկություններին և դրանց մշակութային պայմանավորվածությանը։ Նյութում քննարկվում են փոխաբերության դերը խոսքի իմաստավորման, հաղորդակցության արդյունավետության և լեզվական ստեղծագործականության մեջ։ Գիրքը համադրում է հոգեբանության, լեզվաբանության և ճանաչողական գիտությունների մոտեցումները՝ ընթերցողին հնարավորություն տալով հասկանալ փոխաբերական մտածողության խորքային մեխանիզմները։

Literature

Այս գիտական ուսումնասիրությունը նվիրված է 1990–2010 թվականներին հայ մանկական պոեզիայի զարգացման և առաջընթացի հիմնական միտումների ուսումնասիրությանը՝ այդ շրջանի գրական ստեղծագործությունների թեմատիկ, գաղափարական, ժանրային, լեզվական և գեղարվեստական առանձնահատկությունների վերլուծության միջոցով։ Ժամանակաշրջանը հայ գրականության համար առանձնահատուկ նշանակություն ունի, քանի որ 1990-ականների սկզբից հասարակական և քաղաքական համակարգի փոփոխությունները, Հայաստանի անկախացումը, տնտեսական դժվարությունները, արժեքային համակարգի վերափոխումը և մշակութային նոր պայմանների ձևավորումը անմիջականորեն անդրադարձան նաև մանկական գրականության վրա։ Այս համատեքստում մանկական պոեզիան աստիճանաբար դուրս եկավ նախկին գաղափարական կաղապարների գերակշռությունից և սկսեց ավելի ազատորեն արտահայտել երեխայի ներաշխարհը, անհատական փորձառությունը, երևակայությունը և ժամանակակից իրականության նկատմամբ վերաբերմունքը։ Ուսումնասիրության կարևոր ուղղություններից մեկը մանկական պոեզիայի թեմատիկ փոփոխությունների բացահայտումն է։ Նախկին շրջանին բնորոշ որոշ թեմաների կողքին ավելի մեծ տեղ ստացան ընտանիքը, մանկությունը, ընկերությունը, բնությունը, հայրենիքը, առօրյա կյանքը, խաղը, երևակայությունը և երեխայի անձնական ապրումները։ Միաժամանակ հայրենասիրական և ազգային թեմաները շարունակեցին պահպանել իրենց նշանակությունը, սակայն դրանց մատուցման ձևերը փոփոխվեցին։ Հայրենիքը հաճախ ներկայացվում է ոչ միայն որպես վերացական գաղափար, այլև որպես երեխայի անմիջական կենսատարածք՝ ընտանիք, տուն, քաղաք, գյուղ, բնություն և հիշողություն։ 1990–2010 թվականների մանկական պոեզիայի կարևոր առանձնահատկություններից է երեխայի անհատականության նկատմամբ ուշադրության մեծացումը։ Բանաստեղծական ստեղծագործություններում երեխան ավելի հաճախ հանդես է գալիս որպես ինքնուրույն մտածող և զգացող անհատ, որի հարցերը, վախերը, ուրախությունները, երազանքներն ու հակասությունները դառնում են ստեղծագործության հիմնական նյութը։ Այս փոփոխությունը նպաստում է մանկական պոեզիայի հոգեբանական խորացմանը և մեծացնում դրա համապատասխանությունը երեխայի իրական ներաշխարհին։ Հետազոտության մեջ կարևոր տեղ է զբաղեցնում նաև մանկական պոեզիայի լեզվական և ոճական զարգացումը։ Նոր շրջանի հեղինակների ստեղծագործություններում նկատվում է խոսակցական լեզվի, կենդանի արտահայտությունների, հումորի, բառախաղերի և նորաբանությունների ավելի ազատ կիրառություն։ Բանաստեղծական խոսքը հաճախ դառնում է ավելի անմիջական և խաղային՝ համապատասխանելով երեխայի ընկալման առանձնահատկություններին։ Միաժամանակ պահպանվում են մանկական բանաստեղծությանը բնորոշ երաժշտականությունը, հանգավորումը, կրկնությունները, ռիթմիկ կառուցվածքները և պարզ, պատկերավոր խոսքը։ Խաղային սկզբունքը հատկապես կարևոր է այս շրջանի մանկական պոեզիայում։ Բառերի հնչյունային հնարավորությունների օգտագործումը, անսպասելի համադրությունները, զվարճալի իրավիճակները և երևակայական կերպարները ոչ միայն ստեղծում են գեղարվեստական հաճույք, այլև նպաստում են երեխայի լեզվական և երևակայական կարողությունների զարգացմանը։ Այդ պատճառով մանկական բանաստեղծությունը կարող է միաժամանակ ունենալ գեղագիտական, ճանաչողական և դաստիարակչական նշանակություն։ Ուսումնասիրության կարևոր բաղադրիչ է նաև բնության թեմայի զարգացումը։ Բնությունը մանկական պոեզիայում հաճախ ներկայացվում է ոչ միայն որպես նկարագրության առարկա, այլև որպես երեխայի հետ երկխոսող կենդանի աշխարհ։ Ծառերը, կենդանիները, արևը, անձրևը, եղանակային փոփոխությունները և տարվա եղանակները կարող են ստանալ մարդկային հատկանիշներ՝ ստեղծելով խաղային և հեքիաթային պատկերներ։ Այսպիսի մոտեցումը երեխային հնարավորություն է տալիս բնության երևույթները ընկալել հուզական և գեղարվեստական ձևով և միաժամանակ ձևավորում է շրջակա աշխարհի նկատմամբ հոգատար վերաբերմունք։ 1990–2010 թվականների հասարակական իրականությունը նույնպես իր արտացոլումն է գտել մանկական գրականության մեջ։ Անկախության առաջին տարիների դժվարությունները, պատերազմի և խաղաղության թեմաները, սոցիալական խնդիրները և հասարակական փոփոխությունները որոշ ստեղծագործություններում ներկայացվել են երեխայի ընկալման համար հասանելի ձևերով։ Հատկապես կարևոր է այն հանգամանքը, որ բարդ հասարակական թեմաները մանկական պոեզիայում սովորաբար փոխանցվում են ոչ թե ուղղակի քարոզչական եղանակով, այլ զգացմունքային պատկերների, խորհրդանիշների, ընտանիքի և առօրյա կյանքի միջոցով։ Ժամանակաշրջանի առաջընթացի միտումներից է նաև ժանրային և ձևային բազմազանության ընդլայնումը։ Մանկական պոեզիան ներառում է քնարական բանաստեղծություններ, զվարճալի ու խաղային ստեղծագործություններ, հանելուկային և պատմողական բանաստեղծություններ, երկխոսություններ և այլ ձևեր։ Տարբեր ժանրերի համադրումը մեծացնում է ընթերցողական հետաքրքրությունը և հնարավորություն է տալիս նույն տարիքային խմբի համար ստեղծել տարբեր բարդության և բովանդակության գործեր։ Աշխատության կարևոր հարցերից է նաև մանկական գրականության և կրթական միջավայրի փոխհարաբերությունը։ Մանկական պոեզիան հաճախ օգտագործվում է դպրոցական և նախադպրոցական կրթության մեջ՝ լեզվի, ընթերցանության, արտասանության, հիշողության և գեղագիտական ճաշակի զարգացման նպատակով։ Հետևաբար գրական ստեղծագործության գեղարվեստական արժեքից բացի կարևոր է նաև դրա տարիքային համապատասխանությունը, լեզվի մատչելիությունը և երեխայի ճանաչողական ու հուզական զարգացման առանձնահատկությունների հաշվառումը։ Ընդհանուր առմամբ, ուսումնասիրությունը 1990–2010 թվականների հայ մանկական պոեզիան դիտարկում է որպես փոփոխվող հասարակական և մշակութային միջավայրին արձագանքող գրական համակարգ։ Այդ շրջանում այն աստիճանաբար ձեռք է բերում թեմատիկ ավելի լայն ընդգրկում, արտահայտչական ավելի մեծ ազատություն, երեխայի ներաշխարհի նկատմամբ ավելի խոր հետաքրքրություն և լեզվական-գեղարվեստական նոր որոնումներ։ Միաժամանակ պահպանվում է ազգային մանկական գրականության ավանդույթների շարունակականությունը՝ ժողովրդական բանահյուսության, հայ դասական մանկական պոեզիայի և ազգային մշակութային պատկերների օգտագործման միջոցով։ Ուսումնասիրությունը կարող է օգտակար լինել հայ գրականության պատմությամբ, ժամանակակից հայ գրականությամբ, մանկական գրականությամբ և գրական մանկավարժությամբ զբաղվող մասնագետներին, գրականագետներին, ուսուցիչներին, մանկավարժներին, ուսանողներին և մանկական գրականության ընթերցողներին։

Linguistics

Աշխատությունը նվիրված է «լռություն» ֆենոմենի լեզվամշակութային դրսևորումների ուսումնասիրությանը քաղաքական խոսույթում՝ համեմատական վերլուծության հիման վրա՝ անգլերեն և հայերեն լեզվական նյութի կիրառմամբ։ Գրքում դիտարկվում է լռությունը ոչ միայն որպես հաղորդակցական բացակայություն, այլ որպես իմաստակիր և բազմաշերտ լեզվական ու մշակութային երևույթ, որը կարող է ունենալ ռազմավարական, հռետորական և գաղափարական գործառույթներ քաղաքական հաղորդակցության մեջ։ Հեղինակը վերլուծում է այն իրավիճակները, երբ լռությունը կիրառվում է որպես քաղաքական դիրքորոշման արտահայտման միջոց, պատասխանատվության խուսափման, լեգիտիմության պահպանման կամ հանրային ընկալումների կառավարման ռազմավարություն։ Քննարկվում են նաև տարբեր մշակութային միջավայրերում լռության ընկալման առանձնահատկությունները, դրա կապը իշխանության, հեղինակության և սոցիալական նորմերի հետ։ Աշխատությունը հիմնված է դիսկուրսիվ վերլուծության մեթոդների վրա և ընդգրկում է քաղաքական ելույթներ, մեդիա նյութեր և հրապարակային հաղորդակցման օրինակներ՝ բացահայտելով լռության բազմաֆունկցիոնալ բնույթը քաղաքական լեզվական պրակտիկայում։ Գիրքը նախատեսված է լեզվաբանների, մշակութաբանների, քաղաքագետների և հաղորդակցության ոլորտի հետազոտողների համար։

Other Subjects

Այս ինֆորմացիոն ցանկը ներկայացնում է տեխնիկական ոլորտին վերաբերող նոր լույս տեսած գրքերի համակարգված մատենագիտական համառոտ ցուցակը, որի նպատակն է ապահովել ընթերցողների, ուսանողների և մասնագետների արագ կողմնորոշումը ժամանակակից տեխնիկական գրականության հոսքում։ Այն ընդգրկում է ինժեներական գիտությունների տարբեր ճյուղերին՝ մեքենաշինությանը, էլեկտրոնիկային, ավտոմատացմանը, տեղեկատվական տեխնոլոգիաներին, էներգետիկային, շինարարությանը և այլ կիրառական ոլորտներին վերաբերող հրատարակություններ՝ արտացոլելով գիտատեխնիկական առաջընթացի արդի միտումները և նորագույն հետազոտությունների ուղղությունները։ Ցանկը կազմվում է գրադարանային նոր ստացումների և հրատարակչական տվյալների հիման վրա՝ ապահովելով տեղեկատվության ճշգրտությունն ու համակարգված ներկայացումը, և ծառայում է որպես կարևոր օժանդակ գործիք գիտական ու մասնագիտական գործունեության համար՝ հնարավորություն տալով արագ գտնել անհրաժեշտ գրականություն, գնահատել դրա արդիականությունը և կիրառել այն ուսումնական կամ հետազոտական նպատակներով։